II OSK 2441/24

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2025-02-13

Skład orzekający: Marzenna Linska - Wawrzon, Tomasz Bąkowski, Piotr Broda

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy uzasadnienie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego dotyczącego przewlekłości postępowania spełnia wymogi określone w art. 141 § 4 PPSA, a w szczególności czy pozwala na kontrolę instancyjną orzeczenia?
Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że uzasadnienie wyroku WSA we Wrocławiu nie spełnia wymogów art. 141 § 4 PPSA, ponieważ jest niejasne, nielogiczne i uniemożliwia odtworzenie toku myślenia sądu pierwszej instancji oraz kontrolę instancyjną. W związku z tym, NSA uchylił zaskarżony wyrok w części i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania WSA.
Stan faktyczny
Skarżąca M.O. zarzuciła PINB przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawie robót budowlanych związanych z budową budynku hotelu. WSA we Wrocławiu stwierdził przewlekłość postępowania, ale nie uznał jej za rażące naruszenie prawa, zobowiązał organ do wydania aktu w terminie 2 miesięcy i zasądził zwrot kosztów. PINB wniósł skargę kasacyjną, zarzucając WSA naruszenie przepisów prawa materialnego i postępowania, w tym art. 141 § 4 PPSA z powodu wadliwego uzasadnienia wyroku.
Rozstrzygnięcie
Uchyla punkt I, II, III, V zaskarżonego wyroku i w tym zakresie przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu we Wrocławiu; odstępuje od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego w całości.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Marzenna Linska - Wawrzon Sędziowie: sędzia NSA Tomasz Bąkowski sędzia del. WSA Piotr Broda (spr.) po rozpoznaniu w dniu 13 lutego 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta Wrocławia od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 20 czerwca 2024 r. sygn. akt II SAB/Wr 151/24 w sprawie ze skargi M.O. na przewlekłość Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta Wrocławia w przedmiocie robót budowlanych związanych z budową budynku hotelu 1. uchyla punkt I, II, III, V zaskarżonego wyroku i w tym zakresie przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu we Wrocławiu; 2. odstępuje od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego w całości. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu wyrokiem z dnia 20 czerwca 2024 r., sygn. akt II SAB/Wr 151/24 w wyniku rozpoznania skargi M.O. na przewlekłość Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] (dalej: PINB) w przedmiocie robót budowlanych związanych z budową budynku hotelu stwierdził, że PINB dopuścił się przewlekłości (pkt I.), która nie miała jednak charakteru rażącego naruszenia prawa (pkt II.), zobowiązał organ do wydania aktu w terminie 2 miesięcy od dnia otrzymania odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami administracyjnymi ( pkt III.), oddalił skargę w pozostałym zakresie (pkt IV.), zasądził na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania sądowego. Wyrok zapadł w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy. W dniu 19 stycznia 2024 r. M.O. zarzuciła PINB przewlekłe prowadzenie postępowania w przedmiocie robót budowlanych związanych z budową budynku hotelu przy ul. [...] we W. W piśmie procesowym z dnia 14 lutego 2024 r. zawarto nadto wniosek o przeprowadzenie dowodu z wydruku zupełnej księgi wieczystej dotyczącej nieruchomości przy ul. [...] celem wykazania faktu przeniesienia prawa własności tejże nieruchomości na mocy umowy darowizny z 14 grudnia 2022 r. Sąd I instancji przedstawił stan faktyczny sprawy wskazując, że sprawa dotyczy postępowania naprawczego w sprawie robót budowlanych związanych z budową budynku hotelu przy ul. [...] we W., które wszczęte zostało w 2012 r. Jednocześnie wskazał, że w niniejszej sprawie wydane zostały rozstrzygnięcia częściowe tj. decyzją z dnia 14 listopada 2017 r. PINB umorzył postępowanie naprawcze w odniesieniu do robót budowlanych wykonywanych w sposób mogący spowodować zagrożenie bezpieczeństwa ludzi oraz istotnie odbiegający od warunków określonych w przepisach. Z kolei decyzją Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (dalej: DWINB), z 15 grudnia 2015 r. utrzymał w mocy rozstrzygnięcie PINB dotyczące nakazu rozbiórki części budynku hotelu przy ul. [...] we W. wskutek niewykonywania przez inwestora obowiązku sporządzenia i przedłożenia 3 egzemplarzy projektu budowlanego zamiennego, uwzględniającego wykonane odstąpienia oraz doprowadzający inwestycję do stanu zgodnego z przepisami. Rozstrzygnięcie DWINB z 15 grudnia 2015 r. zostało jednak wyeliminowane z obrotu prawnego decyzją Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego (dalej: GINB) z 23 czerwca 2020 r., która to następnie została uchylona wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 4 marca 2021 r., sygn. akt VII SA/Wa 1397/20. Orzeczenie Sądu Wojewódzkiego w Warszawie zostało następnie uchylone przez Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z 21 grudnia 2022 r. sygn. akt II OSK 2279/21., a skarga na decyzję GINB z dnia 23 czerwca 2020 r. odrzucona postanowieniem NSA z tego samego dnia. W dniu 31 stycznia 2023 r. organ zawiadomił strony o prowadzonym postępowaniu w sprawie robót budowlanych związanych z budową budynku hotelu przy ul. [...] we W. wskazując, że wobec orzeczenia NSA postępowanie znajduje się na etapie obowiązku nałożonego ostateczną i prawomocną decyzją DWINB z dnia 5 grudnia 2013 r., czyli sporządzenia i przedłożenia 3 egzemplarzy projektu budowlanego zamiennego. W tym samym dniu PINB wydał postanowienie, którym nałożył na inwestora obowiązek doprowadzenia w terminie 2 miesięcy projektu budowlanego przedłożonego 15 kwietnia 2021 r. do zgodności z wymogami obowiązujących przepisów. Dnia 9 października 2023 r. wpłynęło do organu zawiadomienie o zmianie właściciela nieruchomości. Pismem z dnia 10 listopada 2023 r. skarżąca wniosła ponaglenie, a DWINB postanowieniem z dnia 29 listopada 2023 r. wskazał, że organ nie dopuścił się bezczynności i przewlekłości w sprawie. Wnioskiem z 19 grudnia 2023 r. nowa właścicielka nieruchomości zwróciła się o przedłużenie terminu do wykonania obowiązku nałożonego postanowieniem PINB z 31 stycznia 2023 r. W wyniku jego rozpatrzenia organ postanowieniem z 25 stycznia 2024 r. przedłużył termin wykonania obowiązku do 31 grudnia 2024 r. W odpowiedzi na skargę PINB wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu wyjaśnił, że pojęcie przewlekłości zostało zdefiniowane w art. 37 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2024 r. poz. 572) dalej: k.p.a. i oznacza, że postępowanie jest prowadzone dłużej niż jest to niezbędne do załatwienia sprawy. Ocenie podlega zatem zachowanie terminów określonych w art. 35 k.p.a. i wymóg prowadzenia sprawy z poszanowaniem zasad postępowania administracyjnego. PINB otrzymał odpis wyroku NSA z 21 grudnia 2022 r. - 13 stycznia 2023 r. i wyłącznie od tego czasu można rozpatrywać ewentualną przewlekłość organu. Mając powyższe na uwadze Sąd uznał, że w okolicznościach rozpatrywanej sprawy wystąpiły okresy opieszałości, które kwalifikować należy jako przewlekłe prowadzenie postępowania. Należy jednocześnie podkreślić, że nie może znaleźć akceptacji Sądu sposób działania organu, który uzależnia podejmowanie w sprawie kolejnych czynności od działań inwestorów i podmiotów trzecich, od momentu uzyskania wiedzy przez organ o postanowieniu NSA z 21 grudnia 2022 r. do dnia wniesienia skargi minęło ponad 12 miesięcy. Mając powyższe na uwadze Sąd I instancji uznał, że w sprawie miała miejsce przewlekłość postępowania, która nie miała jednak charakteru rażącego naruszenia prawa. Sąd miał bowiem na uwadze szczególne okoliczności sprawy tj. zmiana właściciela nieruchomości, co miało duży wpływ na przebieg postępowania. Sąd zobowiązał także organ do wydania aktu w terminie 2 miesięcy, mając na względzie charakter sprawy oraz dotychczasowy okres zwłoki. Jednocześnie odmówiono zasądzania na rzecz skarżącej sumy pieniężnej, mającej charakter kompensacyjny a to z uwagi na fakt, że stwierdzona przewlekłość nie miała charakteru rażącego. Sąd pominął wniosek dowodowy zawarty w piśmie z 14 lutego 2024 r., bowiem wobec poczynionych w sprawie ustaleń oraz stwierdzenia, że organ rzeczywiście dopuścił się przewlekłego prowadzenia postępowania, kwestia przejścia własności nieruchomości objętej postępowaniem pozostawała irrelewantna dla zapadłego w sprawie rozstrzygnięcia. PINB wniósł skargę kasacyjną od powyższego wyroku zaskarżając go w części tj. w zakresie pkt. I-III i stosownie do art. 174 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 1634 ze zm.), dalej: p.p.s.a. zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego praz przepisów postępowania mających istotny wpływ na wynik sprawy tj.: 1) art. 149 § 1 pkt 1 i 3 p.p.s.a. w zw. z art. 37 § 1 pkt 2, art. 12 i art. 8 k.p.a. poprzez: błędne uznanie, że organ dopuścił się przewlekłego prowadzenia postępowania naprawczego, podczas, gdy czynności organu były podejmowane terminowo, a w okolicznościach przedmiotowej sprawy były niezbędne do jej załatwienia zgodnie z zasadą szybkości i prostoty postępowania; błędne zobowiązanie organu do załatwienia sprawy w terminie 2 miesięcy, czym uwzględniono interes tylko jednej ze stron, podczas, gdy działanie takie zmierzałoby, na obecnym etapie postępowania, do konieczności zmiany merytorycznego rozstrzygnięcia organu i wydania decyzji tożsamej, a nawet dalej idącej w skutkach, niż decyzja kończąca to postępowanie, wydana na podstawie art. 51 ust. 5 ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2023 r. poz. 682 ze zm.), dalej: p.b., która została następnie wyeliminowana ostatecznie i prawomocnie z obrotu prawnego w trybie art. 161 § 1 k.p.a., a tym samym niweczyłoby cel postępowania naprawczego; 2) art. 1 § 1 i 2 ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2022 r. poz. 2492 ze zm.), dalej: p.u.s.a. w zw. z art. 3 § 1. poprzez nienależyte wykonanie obowiązku kontroli w zw. z art. 141 § 4 p.p.s.a. polegające na: wadliwym i wewnętrznie sprzecznym uzasadnieniu zaskarżonego wyroku poprzez wskazanie z jednej strony, że działania stron i innych podmiotów nie powinny mieć wpływu na czynności organu, a ich uwzględnienie przez organ stanowiło o przewlekłym i nieefektywnym prowadzeniu sprawy, a z drugiej, że okoliczności te niewątpliwie wpływały na rozstrzygnięcie sprawy przez organ, przez co przewlekłość nie miała charakteru rażącego; wybiórczym przedstawieniu stanu sprawy oraz nierozpoznaniu wszystkich okoliczności podniesionych przez organ w odpowiedzi na skargę, prowadzące do błędnego wniosku, że czynności podjęte przez organ w postępowaniu naprawczym po 13 stycznia 2023 r. i przez kolejne 12 miesięcy stanowiły o przewlekłym prowadzeniu postępowania; niedostatecznym wyjaśnieniu podstawy prawnej rozstrzygnięcia, co przekłada się na niewskazanie, z jakich przyczyn Sąd uznał czynności organu, za spełniające przesłanki przewlekłego prowadzenia postępowania oraz naruszające zasadę szybkości i prostoty postępowania, jak również przyczyn, dla których Sąd uznał, że w takim przypadku prawidłowym działaniem organu, niezbędnym do załatwienia sprawy byłoby podejmowanie czynności mobilizujących strony, co przekłada się również na możliwość sformułowania zarzutów skargi kasacyjnej przez organ; niezawarcie w uzasadnieniu wskazań, co do dalszego postępowania organu, podczas, gdy na obecnym etapie postępowania termin wyznaczony przez organ na sporządzenie i przedłożenie projektu budowlanego zamiennego jest przedłużony i upłynie w dniu 31 grudnia 2024 r.; 3) art. 35 § 3 w zw. z art. 37 § 1 pkt 2, art. 12. i art. 8 k.p.a. oraz w zw. z art. 50 ust. 1 pkt 4, art. 51 ust. 1 pkt 3, art. 51 ust. 4 i art. 51 ust. 5 p.b. polegające na błędnym przyjęciu przez Sąd, że: czynności podejmowane przez organ w postępowaniu naprawczym, w okresie od 13 stycznia 2023 r. do czasu złożenia skargi (tj. uwzględnienie wniosków inwestora, a następnie nowego właściciela obiektu, o przedłużenie terminu przedłożenia projektu budowlanego zamiennego, poprzedzone czynnościami wyjaśniającymi pozwalającymi na rozpoznanie tychże wniosków), w okolicznościach przedmiotowej sprawy i na obecnym etapie postępowania naprawczego, spełniały przesłanki przewlekłego prowadzenia postępowania; czynności niezbędne do załatwienia sprawy zgodnie z zasadą szybkości i prostoty postępowania powinny sprowadzać się w rozpatrywanej sprawie do podejmowania działań mobilizujących strony postępowania, co de facto sprowadzało się do dokonania przez Sąd merytorycznej oceny rozstrzygnięć organu w przedmiocie zmiany terminu wykonania obowiązku przedłożenia projektu budowlanego zamiennego, a nie terminowości i niezbędności podejmowanych przez organ czynności; oraz nieuwzględnieniu, że zakończenie sprawy w ciągu 2 miesięcy, na obecnym etapie postępowania naprawczego, musiałoby wiązać się z koniecznością zmiany przez organ swojego rozstrzygnięcia w zakresie terminu wyznaczonego na przedłożenie projektu budowlanego zamiennego, co naruszyłoby zasadę budzenia zaufania do organów władzy publicznej i nieodstępowania od utrwalonej praktyki orzekania, a także byłoby sprzeczne z celem postępowania naprawczego. Z uwagi na powyższe skarżący kasacyjnie organ wniósł o uchylenie wyroku w zaskarżonej części i oddalenie skargi na podstawie art. 188 p.p.s.a., a w przypadku uznania, że istota sprawy nie jest dostatecznie wyjaśniona - uchylenie wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji na podstawie art. 185 § 1 p.p.s.a. Wniesiono także o zasądzenie kosztów postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym, w tym kosztów zastępstwa procesowego oraz zrzeczono się rozpoznania skargi kasacyjnej na rozprawie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga kasacyjna jest zasadna. Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. W niniejszej sprawie podstawy nieważności wskazane w art. 183 § 2 p.p.s.a. nie zachodzą, zaś granice skargi kasacyjnej zostały wyznaczone przez jej podstawy, czyli wskazane naruszenia przepisów prawa. Rozpoznając zatem skargę kasacyjną w tak określonych granicach Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że zawiera ona usprawiedliwioną podstawę. Przechodząc do rozważenia zasadności postawionych w skardze kasacyjnej zarzutów, w pierwszej kolejności oceną Naczelnego Sądu Administracyjnego objęty został zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a., bowiem jego zasadność, wyklucza możliwość merytorycznego odniesienia się do pozostałych zarzutów skargi kasacyjnej. Przypomnieć zatem należy, że art. 141 § 4 p.p.s.a. określa elementy, które powinny znaleźć się w uzasadnieniu wyroku. Zgodnie z dyspozycją przywołanej powyżej regulacji uzasadnienie wyroku powinno zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Jeżeli w wyniku uwzględnienia skargi sprawa ma być ponownie rozpatrzona przez organ administracji, uzasadnienie powinno ponadto zawierać wskazania, co do dalszego postępowania. W orzecznictwie przyjmuje się, że wadliwość uzasadnienia wyroku może stanowić przedmiot skutecznego zarzutu kasacyjnego, jeżeli nie wiadomo, jaki stan faktyczny Sąd pierwszej instancji przyjął, jako podstawę wyrokowania, a także w sytuacji, gdy uzasadnienie sporządzone jest w taki sposób, że niemożliwa jest kontrola instancyjna zaskarżonego wyroku. Przepis art. 141 § 4 p.p.s.a. może być podstawą uwzględnienia skargi kasacyjnej, gdy wada uzasadnienia nie pozwala na kontrolę instancyjną orzeczenia lub gdy uzasadnienie obejmuje rozstrzygnięcie, którego nie ma w sentencji orzeczenia. Funkcja uzasadnienia wyroku wyraża się, bowiem w tym, że jego adresatem, oprócz stron, jest także Naczelny Sąd Administracyjny. Tworzy to więc po stronie wojewódzkiego sądu administracyjnego obowiązek wyjaśnienia motywów podjętego rozstrzygnięcia w taki sposób, który umożliwi przeprowadzenie kontroli instancyjnej zaskarżonego orzeczenia w sytuacji, gdy strona postępowania zażąda, poprzez wniesienie skargi kasacyjnej, jego kontroli (vide uchwała składu siedmiu sędziów NSA z 15 lutego 2010 r. sygn. akt II FPS 8/09, wyrok NSA z 12 października 2010 r. sygn. akt II OSK 1620/10). Sąd ma także obowiązek ustosunkowania się do wszystkich zgłoszonych zarzutów. Uzasadnienie wyroku powinno być tak sporządzone, aby wynikało z niego, dlaczego sąd uznał zaskarżone orzeczenie za zgodne lub niezgodne z prawem, dlaczego nie stwierdził czy stwierdził w rozpatrywanej sprawie naruszenia przez organy administracji przepisów prawa materialnego, czy też przepisów procedury w stopniu, który mógłby mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia (por. wyrok NSA z dnia 4 stycznia 2011 r., sygn. akt II OSK 1985/09). Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że uzasadnienie zaskarżonego wyroku Sądu I instancji nie spełnia wymogów i standardów, o których mowa w art. 141 § 4 p.p.s.a. Sąd, bowiem nie zastosował się w pełni do dyspozycji art. 141 § 4 p.p.s.a., gdyż uzasadnienie zaskarżonego wyroku nie zawiera wszystkich elementów, na jakie wskazuje ustawa. Nie daje to rękojmi, że sąd administracyjny dołożył należytej staranności przy podejmowaniu zaskarżonego rozstrzygnięcia. Uniemożliwia to również Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu ocenę zasadności przesłanek, na których oparto zaskarżone orzeczenie. Zgodzić należy się ze skarżącym kasacyjnie organem, że Sąd I instancji przyjmując, że w sprawie miała miejsce przewlekłość postępowania w uzasadnieniu wyroku stwierdził, że w okolicznościach rozpatrywanej sprawy wystąpiły okresy opieszałości, które należy kwalifikować jako przewlekłe prowadzenie postępowania, przy czym nie wskazał jakie to były okresy. O ile zasadnie Sąd I instancji przyjął, że ewentualną przewlekłość postępowania można oceniać w okresie od 13 stycznia 2023 r., kiedy to PINB otrzymał odpis wyroku NSA z dnia 21 grudnia 2022 r. sygn. akt II OSK 2279/21, o tyle nie wiadomo do którego momentu oceniał zachowanie organu. W uzasadnieniu wyroku wskazał także, że nie akceptuje działania organu, który uzależnia podejmowanie w sprawie kolejnych czynności od działań inwestorów i podmiotów trzecich, przy czym nie wiadomo do czego odnosi te twierdzenia, nie wskazując jednocześnie konkretnych działań organów. Zdaje się również nie zauważać, że w sprawie w obrocie prawnym pozostaje postanowienie nakładające na inwestorów określone obowiązki. Stwierdza także, że obowiązkiem organu prowadzącego postępowanie było zmobilizowanie stron do jego sprawnego zakończenia, w sytuacji gdy to organ prowadzi postępowanie, a nie jego strony, nadto nie wiadomo w jaki sposób miałby organ takiej mobilizacji dokonać, bowiem tego już Sąd jI instancji nie wyjaśnia. Wskazuje także, że postępowanie prowadzone było przez okres 12 miesięcy, jednocześnie w żaden sposób nie odnosi się do zasadności przedłużania terminu na wniosek stron do wykonania nałożonych postanowieniem obowiązków. Zgodzić się należy również ze skarżącym kasacyjnie, że Sąd I instancji jest niekonsekwentny ponieważ z jednej strony wskazuje na długotrwałość postępowania (12 miesięcy), a z drugiej strony wskazuje na szczególne okoliczności mające wpływ na przedłużenie czasu prowadzonego postępowania, takie jak zmiana właściciela nieruchomości. Nie sposób również nie zauważyć, że Sąd I instancji wyznaczył w wyroku organowi termin do załatwienia sprawy, który w sposób oczywisty koliduje z terminem zawartym w postanowieniu nakładającym na inwestorów określone w nim obowiązki. W judykaturze przyjmuje się, że orzeczenie sądu I instancji uchyla się spod kontroli instancyjnej w przypadku braku wymaganych prawem części (np. nieprzedstawienia stanu sprawy, czy też niewskazania lub niewyjaśnienia podstawy prawnej rozstrzygnięcia), a także wówczas, gdy będą one co prawda obecne, niemniej jednak obejmować będą treści podane w sposób niejasny, czy też nielogiczny, uniemożliwiający jednoznaczne ustalenie stanu faktycznego i prawnego, stanowiącego podstawę kontrolowanego wyroku sądu. Przy czym tylko wówczas, gdy konstrukcja uzasadnienia nie pozwala na odtworzenie toku myślowego Sądu I instancji, można mówić o skutkującym ewentualnym wzruszeniem orzeczenia uchybieniu art. 141 § 4 p.p.s.a. w sposób mogący mieć istotny wpływ na wynik sprawy (por. wyrok NSA z 5 kwietnia 2022 r., sygn. akt I OSK 30/21). W niniejszej sprawie rozważania Sądu I instancji obejmujące wyjaśnienie podstawy prawnej rozstrzygnięcia dotyczące wykładni art. 37 § 1 pkt 2 k.p.a zostały dokonane w sposób niejasny, nielogiczny, uniemożliwiający jednoznaczne ustalenie stanu faktycznego i prawnego. Konstrukcja przedmiotowego uzasadnienia nie pozwala na odtworzenie toku myślowego Sądu I instancji. Spowodowało to naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a. w sposób mogący mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd administracyjny ma nie tylko obowiązek wskazania swojego rozstrzygnięcia ale i umotywowania swojego stanowiska w tym zakresie, tj. przedstawienia toku rozumowania, który doprowadził do podjęcia rozstrzygnięcia, w tym wskazania przyczyn zajęcia danego stanowiska. Z naruszeniem art. 141 § 4 p.p.s.a. mamy do czynienia m.in. wówczas, gdy uzasadnienie orzeczenia nie pozwala jednoznacznie ustalić przesłanek, jakimi kierował się sąd, podejmując zaskarżone orzeczenie, a wada ta nie zapewnia możliwości kontroli instancyjnej orzeczenia lub brak jest uzasadnienia któregokolwiek z rozstrzygnięć sądu. Taka właśnie sytuacja występuje w rozpoznanej sprawie. Mając na uwadze powyższe rozważania, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 185 § 1 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji. Na podstawie art. 207 § 2 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny, odstąpił od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego w całości, uznając, iż zachodzi szczególnie uzasadniony przypadek, o którym mowa w tym przepisie. W istocie rzeczy bowiem w rozpatrywanej sprawie wyłączną przyczyną sprawiającą, że doszło do postępowania kasacyjnego, było wadliwe orzeczenie Sądu I instancji, które spowodowało wniesienie skargi kasacyjnej uwzględnionej przez Naczelny Sąd Administracyjny. Brak zatem dostatecznych podstaw do tego, by obciążyć stronę, która wniosła skargę do Sądu I instancji, kosztami postępowania kasacyjnego. Jednocześnie na mocy art. 182 § 2 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną na posiedzeniu niejawnym, gdyż strona, która ją wniosła, zrzekła się rozprawy, a pozostałe strony, w terminie czternastu dni od dnia doręczenia skargi kasacyjnej, nie zażądały przeprowadzenia rozprawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło