II GSK 1871/24

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący sędzia NSA Małgorzata Korycińska sędzia NSA Wojciech Kręcisz (spr.) sędzia del. WSA Wojciech Sawczuk po rozpoznaniu w dniu 21 maja 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Kielcach od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z dnia 11 lipca 2024 r. sygn. akt I SA/Ke 237/24 w sprawie ze skargi H.Z. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Kielcach z dnia 28 marca 2024 r. nr SKO.RD/52/1012/51/2024 w przedmiocie kary pieniężnej z tytułu naruszenia obowiązku zawiadomienia o nabyciu pojazdu 1. uchyla zaskarżony wyrok w całości; 2. oddala skargę w całości; 3. zasądza od H.Z. na rzecz Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Kielcach 340 (trzysta czterdzieści) złotych tytułem kosztów postępowania kasacyjnego. Wyrokiem z dnia 11 lipca 2024 r., sygn. akt I SA/Ke 237/24, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach, po rozpoznaniu skargi H. Z. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Kielcach z 28 marca 2024 r., znak sprawy: SKO.RD/52/1012/51/2024 w przedmiocie kary pieniężnej z tytułu naruszenia obowiązku zgłoszenia nabycia pojazdu: uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Starosty Kieleckiego z 21 grudnia 2023 r. nr KT - II.5410.17.738.2022.KJ oraz zasądził od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Kielcach na rzecz H. Z. kwotę 100 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Sąd orzekał w następującym stanie faktycznym i prawnym: Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Kielcach (dalej: SKO, Kolegium) zaskarżoną decyzją z 28 marca 2024 r. utrzymało w mocy decyzję Starosty Kieleckiego (dalej: organ I instancji) z 21 grudnia 2023 r. nakładającą na H. Z. (dalej: skarżący, strona) karę pieniężną w wysokości 200 zł z tytułu naruszenia obowiązku zawiadomienia o nabyciu pojazdu marki Renault Master, nr rej. [...]. W uzasadnieniu Kolegium wskazało, że zgodnie z art. 78 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz.U. z 2022 r. poz. 98; ze zm.; dalej: p.r.d.), właściciel pojazdu zarejestrowanego jest obowiązany zawiadomić w terminie 30 dni starostę o nabyciu lub zbyciu pojazdu. Skarżący przedmiotowy samochód nabył 7 kwietnia 2021 r., a tym samym obowiązek zgłoszenia upłynął 7 maja 2021 r. Fakt nabycia pojazdu skarżący zgłosił dopiero 3 maja 2022 r., czym uchybił terminowi, a w konsekwencji – zgodnie z art. 140mb pkt 2 p.r.d. – została na niego nałożona kara w wysokości ustalonej z uwzględnieniem przesłanek z art. 140n ust. 4 p.r.d. W ocenie Kolegium w sprawie nie wystąpiły przesłanki pozwalające zastosować art. 189f ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2024 r. poz. 572; dalej: k.p.a.). Kolegium stwierdziło, że pomimo stanowiska, że w sprawie nie ma zastosowania art. 189f k.p.a., organ I instancji zbadał przesłanki wskazane w art. 189f § 1 k.p.a. i 189f § 2 i § 3 k.p.a. oceniając wystąpienie przesłanki znikomej wagi naruszenia. Organ podkreślił przy tym profesjonalny charakter działalności prowadzonej przez skarżącego oraz fakt, że analizowany przypadek nieterminowego złożenia przez skarżącego zawiadomienia o zbyciu był kolejnym uchybieniem terminu wynikającego z art. 78 ust. 2 pkt 1 p.r.d. Z tych przyczyn organ odwoławczy uznał, że nałożenie kary pieniężnej jest uzasadnione. W sytuacji stwierdzenia niewykonania opisanego obowiązku w ustawowym terminie, organ ma obowiązek wydać decyzję, która ma charakter związany, co oznacza, że organ nie ma żadnego luzu decyzyjnego w kwestii nałożenia kary. Luz decyzyjny pojawia się przy ustalaniu wysokości kary, bowiem ustawa nakazuje wziąć w tym zakresie pod uwagę powtarzalność naruszeń, zakres naruszenia i ewentualne korzyści finansowe z faktu niewywiązania się w terminie z ww. obowiązku. Kontrolując zgodność z prawem wymienionej decyzji, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach stwierdził, że w sprawie zachodzą podstawy do uchylenia zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji. Sąd I instancji wskazał, że nie ma wątpliwości co do tego, że zawiadomienie o nabyciu pojazdu zostało złożone po terminie. Skarżący nabył samochód 7 kwietnia 2021 r., natomiast zgłoszenie nabycia miało miejsce 3 maja 2022 r. W ocenie WSA w Kielcach spór w sprawie sprowadza się natomiast do zasadności odmowy zastosowania przez organ art. 189f § 1 pkt 1 k.p.a., zgodnie z którym organ administracji publicznej, w drodze decyzji, odstępuje od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej i poprzestaje na pouczeniu, jeżeli waga naruszenia prawa jest znikoma, a strona zaprzestała naruszania prawa. Ponieważ ustawodawca nie wskazał okoliczności, którymi organ powinien się kierować przy decydowaniu, czy w danej sprawie mamy do czynienia ze znikomym naruszeniem prawa, organ ocenia wagę i okoliczności naruszenia prawa oraz czas trwania tego naruszenia. Zdaniem sądu przyjmując, że waga naruszenia prawa nie jest znikoma, organy nie dokonały pełnej analizy wszystkich okoliczności, w jakich doszło do naruszenia, a także oceny, czy wywołało ono znaczne negatywne skutki w obszarze dóbr prawem chronionych. WSA w Kielcach podkreślił również, że nie każde, nawet oczywiste, naruszenie art. 78 ust. 2 pkt 1 p.r.d. (niezawiadomienie o nabyciu lub zbyciu pojazdu w ustawowo określonym terminie) wyłącza zastosowanie instytucji odstąpienia od wymierzenia kary (obligatoryjnego bądź fakultatywnego), pomimo formalnego stwierdzenia naruszenia prawa. Natomiast w uzasadnieniach wydanych decyzji brak jest rozważań odnoszących się do przesłanek wymierzenia kary przewidzianych w art. 189d pkt 1 k.p.a. Tym samym WSA w Kielcach za zasadny uznał zarzut naruszenia art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. Sąd podkreślił, że skarżący w 2022 r., po uzyskaniu informacji o ciążącym na nim obowiązku, uzupełnił zawiadomienia o zbyciu i nabyciu ponad stu pojazdów, czego organy administracji nie wzięły pod uwagę. WSA w Kielcach wskazał, że kara wynikająca z art. 140mb pkt 2 p.r.d. ma na celu ochronę legalnego obrotu pojazdami, jednak przede wszystkim ma ona istotne znaczenie z punku widzenia skutecznej implementacji unormowań unijnych w zakresie ochrony środowiska naturalnego i ochrony zdrowia. Dlatego, zdaniem Sądu, przy ocenie rodzaju i skutków dla naruszonego dobra chronionego prawem znaczenie może mieć ustalenie, czy obowiązek wynikający z art. 78 ust. 2 pkt 1 p.r.d. dotyczył samochodu importowanego, wycofanego z eksploatacji oraz czy obowiązek zgłoszenia został wypełniony przez zbywcę pojazdu. Sąd I instancji wskazał również na wewnętrzną sprzeczność w zaskarżonej decyzji, w której Kolegium analizuje przesłanki odstąpienia od wymierzenia kary, by ostatecznie stwierdzić, że "w sytuacji stwierdzenia niewykonania opisanego obowiązku w ustawowym terminie, organ ma obowiązek wydać decyzję, która ma charakter związany, co oznacza że organ nie ma żadnego luzu decyzyjnego w kwestii nałożenia kary". Takie postępowanie, zdaniem sądu, podważa zaufanie strony do organu oraz nie realizuje zasady przekonywania, co narusza art. 8 § 1 i art. 11 k.p.a. Sąd I instancji wskazał, że ponownie rozpoznając sprawę, organy zobowiązane będą uwzględnić przedstawioną przez sąd argumentację i dokonają szczegółowej oceny przesłanek odstąpienia od wymierzenia kary z art. 189f § 1 pkt 1 k.p.a. według wskazanych przez sąd kryteriów, w tym odwołają się do przesłanek wymierzenia kary administracyjnej określonych w art. 189d pkt 1 k.p.a. WSA w Kielcach w podstawie prawnej wskazał art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) i art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r. poz. 935; dalej: p.p.s.a.). Ze skargą kasacyjną od powyższego wyroku wystąpiło Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Kielcach zaskarżając ten wyrok w całości oraz wnosząc o: uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i oddalenie skargi, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy WSA w Kielcach do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Jednocześnie SKO w Kielcach zrzekło się rozprawy i wniosło o rozpatrzenie sprawy na posiedzeniu niejawnym. Zaskarżonemu wyrokowi, na podstawie art. 173 i art. 174 pkt 2 p.p.s.a., zarzucono: 1) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, a mianowicie: - obrazę art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. w zw. z art. 78 ust. 2 pkt 1 w zw. z art. 140mb pkt 2 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (t.j. Dz.U. z 2023 r. poz. 1047 ze zm.) w zw. z art. 189f § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2024r. poz. 572) poprzez błędną wykładnię i uznanie przez Sąd, że w okolicznościach faktycznych niniejszej sprawy, naruszenie prawa przez stronę powinno zostać uznane de facto za znikome i wystąpiły przesłanki do odstąpienia od nałożenia kary, w sytuacji gdy naruszenia prawa przez stronę w żadnym razie nie można uznać za znikome z uwagi przede wszystkim na skalę analogicznych naruszeń prawa (ponad 100 przypadków znanych Sądowi z urzędu z uwagi na ich procedowanie przed WSA w Kielcach) przez stronę oraz posiadany przez stronę status przedsiębiorcy trudniącego się od wielu lat obrotem pojazdami, co oznacza, że od H. Z. – przedsiębiorcy należy oczekiwać podwyższonej staranności uwzględniającej zawodowy charakter prowadzonej działalności gospodarczej; - obrazę art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. w zw. z art. 78 ust. 2 pkt 1 w zw. z art. 140mb pkt 2 p.r.d. w zw. z art. 189f § 1 pkt 1 k.p.a. poprzez błędną wykładnię i przyjęcie przez Sąd, że znikomym naruszeniem prawa przemawiąjącym za odstąpieniem od nałożenia kary nie jest jedynie celowe i nagminne powtarzanie zachowań naruszających obowiązek z art. 78 ust. 2 pkt 1 p.r.d., w sytuacji gdy również inne przypadki i okoliczności mogą przemawiać w kontekście konkretnej sprawy za nieuznaniem danego naruszenia prawa za znikome, a także z uwagi na fakt, że z powyższego przepisu art. 189f § 1 pkt 1 k.p.a. nie sposób wywieść wskazanej przez Sąd normy prawnej, biorąc pod uwagę, że przepisy o odstąpieniu od nałożenia kary pieniężnej powinny być interpretowane ściśle; - obrazę art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. w zw. z art. 78 ust. 2 pkt 1 w zw. z art. 140mb pkt 2 p.r.d. w zw. z art. 189f § 1 pkt 1 k.p.a. poprzez błędną wykładnię i uznanie przez Sąd, że czas reakcji organu na opóźnienie w zgłoszeniu zbycia pojazdu ma wpływ na dokonanie oceny, czy nastąpiły przesłanki do odstąpienia od wymierzenia kary, w sytuacji gdy okoliczność ta nie powinna mieć wpływu na dokonanie takowej oceny, bowiem ocenie poddawane jest niezgodne z prawem zachowanie strony, a nie sposób i okres prowadzenia postępowania przez organy administracji publicznej; 2) naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie: - obrazę art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w związku z art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. poprzez błędne przyjęcie przez Sąd, że w stanie faktycznym sprawy zarówno Kolegium, jak i uprzednio Starosta Kielecki nie dokonały pełnej analizy wszystkich okoliczności, w jakich do naruszenia prawa przez H. Z. doszło, a także oceny, czy wywołało ono znaczne skutki w obszarze dóbr chronionych, w sytuacji gdy organy dokonały takowej analizy i oceny i w rezultacie uznały, że naruszenie prawa wywołało skutki w obszarze dóbr chronionych, bowiem w wyniku zaniechania przez stronę dokonania w terminie zgłoszenia zbycia pojazdu, doszło do sytuacji, w której w bazie Centralnej Ewidencji Pojazdów i Kierowców, z której korzystają m.in. Policja, Straż Graniczna, sądy mogły znajdować się nieaktualne dane, co z kolei mogło mieć wpływ na czynności podejmowane przez te podmioty; - obrazę art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w związku z art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. poprzez błędne przyjęcie przez Sąd, że w stanie faktycznym sprawy zarówno Kolegium, jak i uprzednio Starosta Kielecki, nie uwzględniły kryteriów wymiaru kary określonych w art. 189d pkt 1 k.p.a. według których należy ocenić stopień naruszenia prawa w kontekście art. 189f § 1 pkt 1 k.p.a., w sytuacji gdy organy obu instancji jedynie nie przywołały wprost treści tego przepisu w swoich rozstrzygnięciach, co nie oznacza a priori, naruszenia ww. przepisów k.p.a., bowiem na stronę została właśnie po rozważaniu przesłanek z art. 189d pkt 1 k.p.a. nałożona kara w najniższej przewidzianej przez ustawodawcę wysokości; - obrazę art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w związku z art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. poprzez błędne przyjęcie przez Sąd, że w stanie faktycznym sprawy zarówno Kolegium, jak i uprzednio Starosta Kielecki dokonały oceny jedynie rodzaju naruszonego dobra jako kryterium mającego znaczenie w kontekście art. 189f § 1 pkt 1 k.p.a., a zaniechały oceny takich kryteriów jak sposób i okoliczności popełnienia naruszenia, zamiar, motywacja skarżącego, czy zachowanie po powzięciu informacji o naruszeniu prawa, co czyni dokonaną przez organy ocenę niepełną w sytuacji, gdy organy dokonały wystarczającej oceny zachowania strony w kontekście powyższych kryteriów; - obrazę art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. poprzez błędne przyjęcie przez Sąd, że w stanie faktycznym sprawy zarówno Kolegium, jak i uprzednio Starosta Kielecki prowadziły postępowanie w przedmiocie naruszenia obowiązku zawiadomienia o nabyciu pojazdu przede wszystkim w celu fiskalnym, jako działanie sprzeczne z prewencyjnym charakterem kary pieniężnej, mającej chronić określone dobro i zapobiegać działaniom naruszającym to dobro, w sytuacji gdy w żadnej mierze nie można zarzucić organom obu instancji orzekającym w sprawie prowadzenia postępowania w celu fiskalnym, gdyż organy działały w granicach prawa uznając instytucję odstąpienia od nałożenia kary jako wyjątek od zasady i wymierzając karę w najniższej możliwej wysokości, – obrazę art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w związku z art. 8 § 1 i art. 11 k.p.a. poprzez błędne przyjęcie przez Sąd, że uzasadnienie zaskarżonej decyzji Kolegium zawiera sprzeczność, w sytuacji gdy faktycznie takowej sprzeczności w uzasadnieniu rozstrzygnięcia Kolegium brak. Argumentację na poparcie powyższych zarzutów skarżący kasacyjnie organ przedstawił w uzasadnieniu skargi kasacyjnej. Przy piśmie z dnia 2 października 2024 r. H. Z. nadesłał decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Kielcach z dnia 9 września 2024 r., którą uchylono decyzję Starosty Kieleckiego z dnia 21 lutego 2024 r. o nałożeniu kary pieniężnej za naruszenie obowiązku zawiadomienia w terminie nieprzekraczającym 30 dniu o zbyciu pojazdu oraz odstąpiono od nałożenia kary pieniężnej za naruszenie tego obowiązku. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna jest zasadna i zasługuje na uwzględnienie. Na wstępie przypomnienia wymaga, że zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania, a mianowicie sytuacje enumeratywnie wymienione w § 2 tego przepisu. Skargę kasacyjną, w granicach której operuje Naczelny Sąd Administracyjny, zgodnie z art. 174 p.p.s.a., można oprzeć na podstawie naruszenia prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie oraz na podstawie naruszenia przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Zmiana lub rozszerzenie podstaw kasacyjnych ograniczone jest natomiast, określonym w art. 177 § 1 p.p.s.a. terminem do wniesienia skargi kasacyjnej. Rozwiązaniu temu towarzyszy równolegle uprawnienie strony postępowania do przytoczenia nowego uzasadnienia podstaw kasacyjnych sformułowanych w skardze. Wywołane skargą kasacyjną postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym podlega więc zasadzie dyspozycyjności i nie polega na ponownym rozpoznaniu sprawy w jej całokształcie, lecz ogranicza się do rozpatrzenia poszczególnych zarzutów przedstawionych w skardze kasacyjnej w ramach wskazanych podstaw kasacyjnych. Istotą tego postępowania jest bowiem weryfikacja zgodności z prawem orzeczenia wojewódzkiego sądu administracyjnego oraz postępowania, które doprowadziło do jego wydania. Spór prawny w rozpatrywanej sprawie dotyczy oceny prawidłowości stanowiska Sądu I instancji, który orzekając w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Kielcach o nałożeniu na stronę kary pieniężnej w wysokości 200 zł w związku z naruszeniem obowiązku zawiadomienia o nabyciu pojazdu marki Renault Master, nr rej. [...] stwierdził, że kontrolowana decyzja oraz utrzymana nią w mocy decyzja Starosty Kieleckiego z dnia 21 grudnia 2023 r. nie są zgodne z prawem, co uzasadniało ich uchylenie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. Z uzasadnienia zaskarżonego wyroku wynika – najogólniej rzecz ujmując – że o braku zgodności z prawem tych decyzji należało – zdaniem Sądu I instancji – wnioskować na tej podstawie, że organy administracji publicznej – w tym również wobec czasu ich reakcji na zaistniałe naruszenie – nie uwzględniły w dostatecznym stopniu, że strona nie uchylała się od obowiązku zgłoszenia nabycia pojazdu, albowiem niezwłocznie po uzyskaniu informacji o ciążącym na niej obowiązku i przed nałożeniem kary pieniężnej dokonała zgłoszenia o jego nabyciu, zaś przyjmując, że waga naruszenia prawa nie jest znikoma nie dokonały pełnej analizy wszystkich okoliczności, w jakich doszło do przypisanego stronie naruszenia prawa, ani też oceny, czy naruszenie to wywołało znaczne skutki w sferze prawem chronionych dóbr, co w konsekwencji miałoby nie pozostawać bez wpływu na wniosek o potrzebie rozważenia oceny zaktualizowania się w rozpatrywanej sprawie przesłanek stosowania przepisów art. 189f § 1 pkt 1 oraz art. 189d pkt 1 k.p.a. Zarzuty skargi kasacyjnej wyznaczające – zgodnie z zasadą dyspozycyjności, granice kontroli zgodności z prawem zaskarżonego wyroku – uzasadniają twierdzenie, że rezultat tej kontroli powinien wyrazić się w krytycznej ocenie tego wyroku, której konsekwencją powinno być jego uchylenie. Innymi słowy, skarga kasacyjna trafnie podważa prawidłowości stanowiska Sądu I instancji, z którego wynika, że kontrolowana decyzja oraz utrzymana nią w mocy decyzja organu administracji I instancji nie są zgodne z prawem. W punkcie wyjścia przypomnienia wymaga, że jak wynika z art. 16 ustawy z dnia 7 lipca 2023 r. o zmianie niektórych ustaw w celu ograniczenia niektórych skutków kradzieży tożsamości, do postępowań w sprawach nakładania kar pieniężnych, o których mowa w art. 140mb ustawy zmienianej – to jest ustawy Prawo o ruchu drogowym – wszczętych i niezakończonych przed dniem 1 stycznia 2024 r., stosuje się przepisy ustawy zmienianej w brzmieniu dotychczasowym. Zgodnie z art. 78 ust. 2 pkt 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym, właściciel pojazdu zarejestrowanego jest obowiązany zawiadomić w terminie nieprzekraczającym 30 dni starostę o zbyciu lub nabyciu pojazdu, zaś z art. 140mb pkt 2 tej ustawy wynika, że każdy kto będąc właścicielem pojazdu zarejestrowanego na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej wbrew przepisowi art. 78 ust. 2 pkt 1 nie zawiadamia starosty o nabyciu lub zbyciu pojazdu podlega karze pieniężnej w wysokości od 200 do 1000 zł. Jakkolwiek faktem jest, że penalizowanie naruszenia obowiązku, o którym stanowi art. 78 ust. 2 pkt 1 przywołanej ustawy nastąpiło z dniem 1 stycznia 2020 r. wraz z wejściem w życie zmian wprowadzonych przez art. 4 ustawy z dnia 19 lipca 2019 r. o zmianie ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach oraz niektórych innych ustaw – co, jak wynika z uzasadnienia projektu ustawy, było motywowane koniecznością "[...] poprawy warunków legalnego obrotu pojazdami i referencyjności danych gromadzonych w centralnej ewidencji pojazdów" oraz "[...] wynikiem zarzutów formalnych Komisji Europejskiej dotyczących uchybienia zobowiązaniom transpozycji dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2000/53/WE z dnia 18 września 2000 r. w sprawie pojazdów wycofanych z eksploatacji, dotyczących m.in. braku sankcji za niezarejestrowanie importowanego pojazdu oraz niewyrejestrowanie pojazdu wycofanego z eksploatacji", która uznała, że "[...] Rzeczpospolita Polska nie zapewniła skutecznego stosowania art. 5 ust. 2 i art. 6 ust. 1 dyrektywy 2000/53/WE, a tym samym uchybiła obowiązkom wynikającym z art. 4 ust. 3 Traktatu o Unii Europejskiej przez brak kar mających zastosowanie w przypadku naruszenia obowiązków zarejestrowania pojazdu sprowadzanego do Polski oraz niepoinformowania właściwego organu o nabyciu lub zbyciu pojazdu w terminie 30 dni", a w konsekwencji potrzebą "[...] usunięcia ww. uchybienia i uniknięcia ewentualnego wystosowania wobec Polski uzasadnionej opinii oraz skierowania sprawy przeciwko Polsce do Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej." – to jednak trzeba podkreślić, że sam obowiązek zawiadomienia właściwego organu o zbyciu lub nabyciu pojazdu nie jest obowiązkiem nowym, albowiem datuje się od dnia wejścia w życie ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym – a więc, od dnia 1 stycznia 1998 r. – a co więcej, istniał również na gruncie poprzednio obowiązującej ustawy z dnia 1 lutego 1983 r. Prawo o ruchu drogowym (art. 61 ust. 2). Długi i nieprzerwany okres obowiązywania adresowanego do właściciela zarejestrowanego pojazdu obowiązku zawiadomienia właściwego organu, w terminie nieprzekraczającym 30 dni, o jego zbyciu lub nabyciu, nie jest bez znaczenia dla wniosku, że za uzasadnione należało uznać zarzuty z pkt 1) tiret pierwsze i drugie petitum skargi kasacyjnej, na gruncie których skarżący kasacyjnie organ podważa prawidłowość stanowiska Sądu I instancji w zakresie odnoszącym się do oceny stopnia naruszenia prawa przez przyjęcie, że był on znikomy – o czym jeszcze mowa dalej. Zwłaszcza, gdy w tym też kontekście podkreślić – co nie jest w sprawie kwestionowane – że skarżący od ponad 10 lat profesjonalnie zajmuje się sprzedażą i nabywaniem pojazdów, co siłą rzeczy uzasadnia oczekiwanie odnośnie do potrzeby zachowania koniecznych wymagań związanych z zawodowych charakterem prowadzonej działalności i przestrzegania obowiązujących w tym zakresie przepisów prawa (por. np. wyroki NSA z dnia: 30 stycznia 2024 r., sygn. akt II GSK 1056/23; 23 września 2021 r., sygn. akt II GSK 476/21), w tym przepisów prawa, które wymieniony obowiązek nakładają w sposób jasny i czytelny. W tym też kontekście wymaga podkreślenia, że w rozpatrywanej sprawie – co nie jest sporne – nabycie przez skarżącego pojazdu o nr rej. [...] nastąpiło w dniu 7 kwietnia 2021 r., zaś termin wykonania obowiązku, o który stanowi art. 78 ust. 2 pkt 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym upłynął w dniu 7 maja 2021 r. Fakt nabycia pojazdu został zaś zgłoszony dopiero w dniu 3 maja 2022 r. Co więcej – a należy to również podkreślić w tym kontekście – z punktu widzenia oceny odnośnie do znikomego stopnia naruszenia prawa, a co za tym idzie z punktu widzenia potrzeby rozważenia możliwości odstąpienia od nałożenia kary, nie mogła mieć znaczenia okoliczność odnosząca się do daty wszczęcia z urzędu postępowania administracyjnego w sprawie nałożenia kary pieniężnej, która to data miałoby wskazywać na opóźnioną reakcję organu administracji na naruszenie prawa. W opozycji do stanowiska Sądu I instancji trzeba stwierdzić, że czas reakcji organu administracji nie ma jednak znaczenia. Zwłaszcza, że nie była to – o czym trzeba wnioskować na podstawie art. 189g § 1 k.p.a. – rekcja spóźniona, co nie pozostaje bez wpływu na wniosek, że za uzasadniony należało również uznać zarzut z pkt 1) tiret trzecie petitum skargi kasacyjnej. Jakkolwiek więc zgłoszenie zbycia pojazdu nastąpiło przed wszczęciem postępowania administracyjnego w rozpatrywanej sprawie (30 marca 2023 r.), to jednak w zestawieniu z datą 7 maja 2021 r., w której upływał termin wykonania obowiązku zgłoszenia nie sposób jest twierdzić, że mogłoby to mieć jakiekolwiek znaczenie z punktu widzenia oceny odnośnie do znikomego stopnia naruszenia prawa. Zwłaszcza, gdy w korespondencji do argumentu o profesjonalnych charakterze działalności prowadzonej przez stronę – a co za tym idzie, wobec uzasadnionego założenia odnośnie do wiedzy o treści obowiązku adresowanego do nabywcy pojazdu oraz o nieprzekraczalnym terminie jego wykonania – podkreślić, że realizacja obowiązku zgłoszenia nabycia pojazdu służy zapewnieniu właściwych warunków legalnego obrotu pojazdami i referencyjności danych gromadzonych w centralnej ewidencji pojazdów, zaś penalizacja naruszenia tego obowiązku służy poprawie tychże warunków co – jak podniesiono powyżej – wynika z uzasadnienia projektu ustawy z dnia 19 lipca 2019 r. o zmianie ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach oraz niektórych innych ustaw oraz koresponduje z celami dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2000/53/WE z dnia 18 września 2000 r. Za uzasadniony trzeba więc uznać wniosek, że to wzgląd na potrzebę zapewnienia efektywnej ochrony wymienionych wartości oraz dóbr decydował o ustaleniu minimalnej wysokości kary pieniężnej za brak zawiadomienia starosty, w terminie określonym ustawą, o nabyciu lub zbyciu pojazdu w wysokości 200 zł. Zasadniczą funkcją tak ustanowionej sankcji administracyjnej jest więc – jak należałoby przyjąć – funkcja ochronna oraz funkcja pomiaru wagi chronionego dobra mierzona stopniem dolegliwości sankcji administracyjnej w relacji do społecznej wagi chronionych wartości, o czym w odniesieniu do tej ostatniej przekonuje również ten argument, że wymierzając karę pieniężną, o której mowa w art. 140mb pkt 2 ustawy Prawo o ruchu drogowym, organ administracji nie jest pozbawiony możliwości operowania w określonym tym przepisem prawa przedziale wysokości nakładanej kary. Przy tym, przy uwzględnieniu znaczenia konsekwencji wynikających z art. 140n § 4 tej ustawy – który wobec treści przywołanego na wstępie art. 16 ustawy z dnia 7 lipca 2023 r. o zmianie niektórych ustaw w celu ograniczenia niektórych skutków kradzieży tożsamości ma zastosowanie w rozpatrywanej sprawie – a mianowicie określonych nim dyrektyw wymiaru kary, to jest zakresu naruszenia, powtarzalność naruszeń oraz korzyści finansowych uzyskanych z tytułu naruszenia ustawy – co siłą rzeczy, wobec treści art. 189a k.p.a. oraz zastrzeżeń zawartych w jego § 2 i § 3 podważa prawidłowość stanowiska Sądu I instancji odnośnie do naruszenia kontrolowaną decyzją przepisu art. 189d pkt 1 k.p.a., czyniąc tym samym uzasadnionym zarzut z pkt 2) tiret drugie petitum skargi kasacyjnej. W związku z powyższym – i abstrahując w tej mierze od tego, że w innych okolicznościach stanu prawnego sprawy nałożenie kary pieniężnej za stwierdzony i przypisany stronie delikt w najniższej wysokości przewidzianej ustawą nie mogłoby, jak należałoby przyjąć, prowadzić do wniosku o naruszeniu art. 189d k.p.a. – trzeba stwierdzić – podkreślając przy tym, że obowiązek, o którym jest mowa w art. 78 ust. 2 pkt 1 ustawy Prawo o drogowym jest adresowany zarówno do zbywcy, jak i nabywcy pojazdu, co oznacza, że każdy z nich oraz niezależnie od siebie ponosi odpowiedzialność za przypisane mu naruszenie – że w relacji do celu realizacji obowiązku zgłoszenia nabycia pojazdu, a mianowicie zapewnienia właściwych warunków legalnego obrotu pojazdami i referencyjności danych gromadzonych w centralnej ewidencji pojazdów, nałożenie na stronę kary pieniężnej w wysokości 200 zł (w najniższej jej wysokości) dowodzi, że wobec potrzeby zapewnienia efektywnej ochrony wymienionych wartości oraz dóbr organ administracji wszechstronnie rozważył i ocenił wszystkie konsekwencje ich naruszenia, w tym również odnoszące się do stopnia ich naruszenia, co prowadzi do wniosku, że za uzasadniony należało również uznać zarzut z pkt 2) tiret pierwsze i tiret czwarte petitum skargi kasacyjnej, a co za tym idzie – w tym w korespondencji do argumentów przedstawionych powyżej w uzasadnieniu trafności zarzutu naruszenia art. 189d k.p.a. (pkt 2) tiret drugie petitum skargi kasacyjnej) – także zarzut z pkt 2) tiret trzecie petitum skargi kasacyjnej. Wyjaśnienia również wymaga, że wniosków przeciwnych nie uzasadnia jednak argument z treści ostatecznej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 9 września 2024 r., którą uchylono decyzję Starosty Kieleckiego z dnia 21 lutego 2024 r. o nałożeniu kary pieniężnej za naruszenie obowiązku zawiadomienia w terminie nieprzekraczającym 30 dniu o zbyciu pojazdu oraz odstąpiono od nałożenia kary pieniężnej za naruszenie tego obowiązku. Z uzasadnienia tej decyzji (s. 8 – 9) wynika bowiem, że organ administracji publicznej orzekał w warunkach określonych w art. 153 p.p.s.a., a mianowicie w warunkach związania oceną prawną oraz wskazaniami co do dalszego postępowania zawartymi w uzasadnieniu wyroku WSA w Kielcach z dnia 10 lipca 2019 r., sygn. akt II SA/Ke 233/19, a więc w warunkach odmiennych, niż w rozpatrywanej sprawie, w której organ zdecydował się na zainicjowanie postępowania przed sądem kasacyjnym. W rekapitulacji należało stwierdzić, że skarga kasacyjna zasadnie, a co za tym idzie skutecznie, podważa zgodność z prawem zaskarżonego wyroku, który podlegał uchyleniu. Wobec dostatecznego wyjaśnienia istoty sprawy oraz spornej w niej kwestii – a co za tym idzie, wobec zaktualizowania się przesłanek stosowania art. 188 p.p.s.a. – Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę strony na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Kielcach w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za naruszenie obowiązku zgłoszenia nabycia pojazdu stwierdzając, że w świetle wszystkich przedstawionych argumentów nie jest ona usprawiedliwiona, co uzasadniało jej oddalenie. W związku z powyższym, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 188 w związku z art. 151 p.p.s.a. oraz na podstawie art. 203 pkt 2 i art. 205 § 2 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji wyroku.