I OZ 523/24

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Aleksandra Łaskarzewska po rozpoznaniu w dniu 13 września 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia S. w W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 26 kwietnia 2024 r., sygn. akt I SA/Wa 726/24 o odrzuceniu skargi S. w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia 17 stycznia 2024 r., nr KOC/89/Go/23 w przedmiocie umorzenia postępowania postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z 26 kwietnia 2024 r. odrzucił skargę S. w W. na opisaną w sentencji decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z 17 stycznia 2024 r. w przedmiocie umorzenia postępowania. Sąd I instancji przyjął, że zaskarżona decyzja została skutecznie doręczona stronie skarżącej 24 stycznia 2024r. Termin do wniesienia skargi upłynął w dniu 23 lutego 2024 r., zaś skarga została wniesiona 26 lutego 2024r., tj. 3 dni po upływie ustawowego terminu. Z tego względu odrzucił skargę na podstawie art. 58 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst. jedn. Dz. U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm., dalej: P.p.s.a.). W zażaleniu na powyższe postanowienie skarżąca podniosła, że w aktach sprawy znajduje się pełnomocnictwo udzielone 8 sierpnia 2018 r. oznaczonym radcom prawnym do reprezentowania Spółdzielni przed wszystkimi sądami, urzędami, organami władzy, instytucjami oraz osobami fizycznymi i prawnymi we wszystkich sprawach związanych z nieruchomością dekretową "[...]" w stosunku do której wydana została decyzja Prezydenta m.st. Warszawy nr 4/SD/2018 z 9 stycznia 2018 r. Pełnomocnictwo to nie zostało odwołane. Zdaniem skarżącej, w tej sytuacji wszelkie doręczenia winny być kierowane do jej pełnomocnika. Wymogu tego nie dochowano w niniejszej sprawie, stąd doręczenie zaskarżonej decyzji bezpośrednio Spółdzielni nie wywołało skutku prawnego i nie ma podstaw do uznania, że nastąpiło uchybienie terminu do wniesienia skargi. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zgodnie z art. 53 § 1 i art. 54 § 1 P.p.s.a. skargę wnosi się do sądu administracyjnego za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi – w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie. Z kolei w świetle art. 40 § 1 k.p.a. pisma doręcza się stronie, a gdy strona działa przez przedstawiciela - temu przedstawicielowi. Treść § 2 zdanie pierwsze stanowi zaś, że jeżeli strona ustanowiła pełnomocnika, pisma doręcza się pełnomocnikowi. Zacytowane przepisy określają zatem, że aby uznać doręczenie za skuteczne, musi zostać ono dokonane do właściwych podmiotów. W sytuacji ustanowienia pełnomocnika i skutecznego zawiadomienia o tym organu, doręczeń w sprawie należy dokonywać właśnie temu pełnomocnikowi. Nie można za skuteczne uznać doręczenia dokonanego w sprawie z pominięciem ustanowionego pełnomocnika. Brak skutecznego doręczenia powoduje zaś, że nie powstają żadne skutki materialnoprawne ani procesowe, będące następstwem prawidłowego doręczenia. W szczególności rozstrzygnięcie organu nie wchodzi do obrotu prawnego, zatem nie rozpoczyna swojego biegu termin do wniesienia środka zaskarżenia. W rozpoznawanej sprawie Sąd I instancji za skuteczne uznał doręczenie zaskarżonej decyzji bezpośrednio stronie. Z kolei skarżąca Spółdzielnia twierdzi, iż w toku postępowania administracyjnego była reprezentowana przez profesjonalnych pełnomocników, którzy zostali przez organ pominięci. W tym zakresie skarżąca wskazuje na pełnomocnictwo udzielone 8 sierpnia 2018 r. znajdujące się na ostatniej karcie teczki akt administracyjnych oznaczonych "ul. [...]". Biorąc pod uwagę, że w aktach, do których odwołuje się strona skarżąca znajduje się jedynie kopia tego pełnomocnictwa załączona do kopii pisma, które nie dotyczy niniejszego postępowania, Naczelny Sąd Administracyjny nie miał podstaw aby uznać, że dokument ten stanowił umocowanie do reprezentowania Spółdzielni w postępowaniu zakończonym decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z 17 stycznia 2024 r. Z uwagi na znaczne braki w materiale dowodowym i brak chronologii w obszernej dokumentacji zgromadzonej w przekazanych Sądowi aktach administracyjnych dotyczących licznych postępowań z udziałem Spółdzielni, nie można jednak wykluczyć, że pełnomocnictwo tej treści zostało złożone również do niniejszej sprawy. Do jednoznacznego ustalenia tej okoliczności konieczne jest uzupełnienie akt administracyjnych. Jedynymi dokumentami dotyczącymi tej sprawy jest bowiem kopia decyzji organu I instancji oraz zaskarżona decyzja wraz z dowodami jej doręczenia stronom. Brakuje w nich przede wszystkim: wniosku wszczynającego postępowanie oraz odwołania Spółdzielni od decyzji organu I instancji. Nie wiadomo też czy były to jedyne pisma procesowe składane przez Spółdzielnię w toku postępowania administracyjnego, które jak wynika z uzasadnienia zaskarżonej decyzji zostało zainicjowane we wrześniu 2016 r. Tak znaczne braki w dokumentacji sprawiają, że nie można zając jednoznacznego stanowiska, co do prawidłowości doręczenia zaskarżonej decyzji, a tym samym jako przedwczesne należy ocenić odrzucenie skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 2 P.p.s.a. Z wymienionych powodów Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżone postanowienie na podstawie art. 185 § 1 w zw. z art. 197 § 1 i 2 P.p.s.a.