III OSK 6175/21

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Olga Żurawska–Matusiak Sędziowie sędzia NSA Wojciech Jakimowicz sędzia del. WSA Hanna Knysiak–Sudyka (spr.) Protokolant asystent sędziego Aleksandra Kraus po rozpoznaniu w dniu 27 września 2024 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej P. G. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 20 kwietnia 2021 r. sygn. akt III SA/Gl 762/20 w sprawie ze skargi P. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Częstochowie z dnia [...] października 2020 r. nr [...] w przedmiocie informacji publicznej oddala skargę kasacyjną. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach wyrokiem z dnia 20 kwietnia 2021 r. sygn. akt III SA/Gl 762/20 oddalił skargę P. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Częstochowie z dnia [...] października 2020 r., nr [...] w przedmiocie informacji publicznej. Wyrok zapadł w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy. W dniu 23 czerwca 2020 r. P. G. (dalej: "skarżący", "strona") zwrócił się do Urzędu Gminy w M. (dalej: "organ I instancji") za pomocą platformy elektronicznej (e-PUAP) z wnioskiem o udzielenie informacji w zakresie wskazania szczegółowego rozliczenia wydatków na umowy zlecenia w 2019 r. (kwota 188.623,40 zł) z podziałem na: imię i nazwisko, rodzaj wykonanej usługi i kwotę. Pismem z dnia 1 lipca 2020 r. nr [...] organ pierwszej instancji poinformował stronę, iż zakres wnioskowanej informacji obejmuje obowiązek przetworzenia, o którym mowa w art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2019 r. poz. 1429 z późn. zm., zwana dalej: "u.d.i.p."), w związku z czym wezwał wnioskodawcę do wykazania w terminie 7 dni od dnia otrzymania wezwania, do jakiego celu mają służyć dane, o których przekazanie ubiega się strona, a w szczególności o podanie, w jakim zakresie cel ten jest szczególnie istotny dla interesu publicznego lub poprawy funkcjonowania administracji publicznej. W piśmie tym organ pierwszej instancji poinformował także stronę o nowym terminie na załatwienie wniosku o udostępnienie informacji publicznej, który wyznaczył na dzień 23 sierpnia 2020 r. W odpowiedzi na powyższe skarżący pismem z dnia 1 lipca 2020 r. wskazał, że żądane informacje wynikają z już posiadanych przez organ administracji dokumentów/informacji formularzy osobowych, zatem zdaniem strony jest to informacja prosta, a nie informacja przetworzona. Ponadto, w ocenie strony "szczególnie ważnym jest, aby obywatele w publicznie dostępnym miejscu - np. na portalu internetowym poruszającym sprawy lokalne, mogli zapoznać się z wydatkami publicznymi"; "obywatel nie ma obowiązku uzasadniania, że dostęp do informacji, o którą się zwraca, leży w interesie publicznym; to urząd musi wykazać, że ta informacja nie jest istotna dla ogółu obywateli". Decyzją z dnia [...] sierpnia 2020 r. nr [...] Wójt Gminy M. odmówił stronie udostępnienia informacji publicznej przetworzonej w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. w zakresie udostępnienia szczegółowego rozliczenia wydatków na umowy zlecenia w 2019 r. (kwota 188.623,40 zł) z podziałem na: imię i nazwisko, rodzaj wykonanej usługi i kwotę. Od powyższej decyzji skarżący wniósł odwołanie. Następnie w uzupełnieniu odwołania od decyzji Wójta Gminy M. pismem z dnia 27 sierpnia 2020 r. przekazał informację, iż Urząd Gminy M. w Biuletynie Informacji Publicznej udostępnił wykaz umów cywilnoprawnych za 2020 r. Zdaniem odwołującego okoliczność ta potwierdza, że Urząd dysponuje wszystkimi dokumentami - umowami w wersji elektronicznej i sama segregacja wnioskowanych informacji odbywa się komputerowo i w sposób automatyczny za pośrednictwem oprogramowania komputerowego. Odwołujący wskazał także, że wyciągnięcie umów zlecenia, zgodnie z wnioskiem, za pomocą tego oprogramowania komputerowego w żaden sposób nie spowoduje dezorganizacji bieżącej pracy Urzędu. Po rozpatrzeniu odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Częstochowie (dalej: "SKO", "Kolegium") decyzją z dnia [...] września 2020 r. nr [...] uchyliło zaskarżoną decyzję w całości i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji. W uzasadnieniu decyzji Kolegium wskazało m.in., że organ nie odniósł się do treści pisma odwołującego z dnia 21.08.2020 r. gdzie wskazano, że organ korzysta z odpowiednich programów komputerowych typu: Kadry VULCAN i Place VUCLAN (obsługa kadrowa), "Usługi informatyczne INFO-SYSTEM" Roman i Tadeusz Groszek sp.j. (obsługa finansowo-księgowa), "BUDŻET" w wersji 2020.0.0.102.102, a do obiegu dokumentów organ stosuje oprogramowanie o nazwie i serii FINN 8SQL w wersji przeglądowej (web), uruchamianej sieciowo. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy Wójt Gminy M. decyzją z [...].10.2020 r. NR [...] odmówił P. G. udostępnienia informacji publicznej przetworzonej w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. w zakresie udostępnienia szczegółowego rozliczenia wydatków na umowy zlecenia w 2019 r. (kwota 188.623,40 zł) z podziałem na: imię i nazwisko, rodzaj wykonanej usługi i kwotę. Od powyższej decyzji skarżący wniósł odwołanie. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Częstochowie zaskarżoną decyzją z dnia [...] października 2020 r. nr [...] utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. Na powyższą decyzję skarżący wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie oraz podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko przyjęte w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w powołanym wyżej wyroku oddalił skargę P. G. uznając, że zaskarżona decyzja została wydana zgodnie z prawem. Uzasadniając swoje stanowisko Sąd I instancji wskazał, że za trafne należy uznać stanowisko organów obu instancji, że zakres informacji publicznej, której domagał się skarżący, dotyczący szczegółowego rozliczenia wydatków na umowę zlecenia w 2019 r. (kwota 188.623,40 zł) z podziałem na: imię i nazwisko, rodzaj wykonanej usługi i kwotę wskazuje na to, iż żądał on informacji przetworzonej. Biorąc pod uwagę okres, którego dotyczy zapytanie, kwoty umów, że dotyczy ona podania rodzaju wykonanej usługi, rozróżnienia jaka umowa zlecenia z kim była zawarta – poprzez podanie imienia i nazwiska - udzielenie tej informacji wymagało jej wytworzenia po analizie znacznej ilości dokumentów gminy za 2019 r. Jak organ podał żądanie informacji publicznej w zakresie wynikającym z wniosku dotyczy 200 umów, co już chociażby z uwagi na ilość i zakres poddania tych umów analizie, syntezie pod kątem wytworzenia nowej jakościowo informacji wymagającej zgromadzenia i przekształcenia, zanonimizowania i usunięcia danych objętych tajemnicą prawnie chronioną wielu dokumentów, wymaga działania organizacyjnego i personalnego, zakłócającego normalny tok funkcjonowania podmiotu zobowiązanego. Niewątpliwie udzielenie żądanej informacji wymagało jej wytworzenia po analizie każdej umowy zlecenia wraz z załącznikami niezbędnymi do zgłoszenia do ubezpieczenia, czy ustalenia zaliczki na podatek dochodowy pod kątem postawionych pytań z wniosku o informację publiczną. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach stwierdził, że zgodzić się także należy z organami, że skarżący nie wykazał szczególnej istotności tej informacji dla interesu publicznego. Jak wyżej wskazano ogólne wskazanie wnioskodawcy, iż "szczególnie ważnym jest, aby obywatele w publicznie dostępnym miejscu - np. na portalu internetowym poruszającym sprawy lokalne, mogli zapoznać się z wydatkami publicznymi", nie było wystarczającą przesłanką do otrzymania informacji przetworzonej. Argumentacja skarżącego nie wskazuje na szczególną istotność tej informacji dla interesu publicznego. W konsekwencji powyższego w sprawie nie doszło do naruszenia art. 3 ust. 1 pkt 1, art. art. 16 ust. 1 i 2 u.d.i.p. Za nietrafny uznać także należy zarzut naruszenia art. 77 § 1 i art. 80 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020 r. poz. 256 z późn. zm., zwana dalej: "k.p.a."). Organ I instancji w sposób właściwy zgromadził i ocenił materiał dowodowy. Wobec powyższego skargę na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 z późn. zm., zwana dalej: "p.p.s.a."), jako niezasadną oddalono. Skargę kasacyjną od tego wyroku wniósł P. G., zaskarżając wyrok w całości i zarzucając mu: l. Na podstawie art. 174 pkt 2) p.p.s.a. naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: 1) art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 1 i art. 2 p.p.s.a. oraz art. 3 § 1 p.u.s.a. w zw. z art. 134 p.p.s.a. w zw. z art. 61 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz. U. z 1997 r. poz. 483, zwana dalej: "Konstytucja RP") i art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. przez oddalenie skargi P. P. G. od decyzji SKO w Częstochowie, w wyniku arbitralnego uznania, iż informacje, jakich domagał się skarżący, są informacjami przetworzonymi i miał on obowiązek wykazać, że ich udostępnienie jest szczególnie istotne dla interesu publicznego, czego nie uczynił, gdy: (i) nie sposób zaprzeczyć, że analiza dokumentacji, selekcja informacji należą do podstawowych obowiązków pracowników organów administracji publicznej związanych z analizą wniosków o udostępnienie informacji publicznej, jako takie czynności nie prowadzą do przetworzenia informacji, a jedynie do przygotowania do jej udostępnienia, co prowadziłoby do kuriozalnego wniosku, że analiza danych celem udostępnienia informacji publicznej w każdym przypadku prowadziłaby do przetworzenia informacji, skoro wymaga zgromadzenia i uporządkowania objętych wnioskiem danych; (ii) wbrew twierdzeniom Sądu I instancji, popierającym twierdzenia organu II instancji, nie sposób uznać, że objęte wnioskiem skarżącego kasacyjnie informacje nie istniały wcześniej, są nowe, jak i wytworzone specjalnie dla skarżącego kasacyjnie, gdy dokumentacja o jaką prosił we wniosku skarżący kasacyjnie była w posiadaniu organu I instancji, jej wyselekcjonowanie nie wymagało poniesienia nakładów czasowych, finansowych i organizacyjnych dezorganizujących pracę organu i instancji, co oznacza, że wbrew twierdzeniom Sądu I instancji (jak i SKO w Częstochowie) była to informacja prosta; (iii) Organ I instancji dysponował w dacie rozpatrywania wniosku odpowiednim i specjalistycznym oprogramowaniem komputerowym (VULCAN, Płace VULCAN, Usługi informatyczne INFO-SYSTEM, BUDŻET, FINN 8SQL), które umożliwia archiwizowanie danych, o jakie wnosił skarżący, jak i usprawniających obieg dokumentów, przez co możliwe jest ich elektroniczne (bez udziału pracownika) selekcjonowanie i udostępnianie wygenerowanych rejestrów obejmujących m. in. zawierane przez organ i instancji umowy i danych z nimi związanych; (iv) Udostępnienie skarżącemu wnioskowanych informacji nie skutkowałoby wobec tego wytworzeniem nowego rejestru, ale opierałoby się o wykorzystanie danych i instrumentów będących w dyspozycji organu I instancji; 2) art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 16 ust. 1 i 2 u.d.i.p. w zw. z art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. przez oddalenie skargi skarżącego, wobec błędnego i powielającego stanowisko organu II instancji uznania zasadności odmowy udostępnienia informacji publicznej w przedmiotowej sprawie z uwagi na niewskazanie przez skarżącego kasacyjnie szczególnie istotnego interesu publicznego, w sytuacji, gdy wnioskowane przez informacje nie stanowią informacji publicznej przetworzonej, gdy: (i) informacja o jaką wnosił skarżący dotyczyła wydatków Wójta Gminy M. poniesionych w ramach zawartych w 2019 roku umów zlecenia na kwotą 188 623,40 PLN, co wobec małych rozmiarów gminy (113,2 km2) i niskiej populacji (7551 osób), budzi uzasadnione wątpliwości co do zasadności takich wydatków, jak też możliwości finansowych Gminy M., zwłaszcza, że środki te pochodzą głównie z podatków i opłat lokalnych ponoszonych przez jej mieszkańców; (ii) w świetle powyższego argumentu uznać również należy, że wnioskowana przez skarżącego kasacyjnie informacja dotyczyła zasadniczo długu publicznego zaciągniętego przez Wójta Gminy M., który to stanowi zobowiązanie Gminy M. wobec podmiotów, z którymi zostały zawarte umowy zlecenia w związku z powyższym dotyczyła ona żywotnych interesów społeczności lokalnej stanowiącej w istocie samorząd terytorialny Gminy M.; (iii) Skarżący działający jako dziennikarz dla dobra swojej społeczności, w celu zapewnienia jej jak najszerszej i zgodnej z prawem informacji na temat działalności organów samorządowych, tym samym realizuje szczególnie doniosłą funkcję umożliwiającą członkom wspólnoty samorządowej społeczną kontrolę gospodarki finansowej Gminy M. w sytuacji wzrostu ponoszonych przez nią wydatków; 3) art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 133 p.p.s.a. w zw. z art 134 p.p.s.a. oraz w zw. z art. art. 7 w zw. z art. 77 § 1, 107 § 1 pkt 6 i § 3 w zw. z art. 80 oraz art. 8 § 2 k.p.a. z art. 16 ust. 2 pkt 2 u.d.i.p., przez oddalenie skargi skarżącego i tym samym zaakceptowanie i uznanie za legalne działania organu II instancji, oparcie ustaleń w sprawie o dowolnie rozpatrzony materiał dowodowy oraz wyciągnięcie wniosków, które stoją w oderwaniu od zebranego w sprawie materiału dowodowego przez dokonanie wybiórczej i instrumentalnie poprowadzonej analizy akt sprawy administracyjnej, której konsekwencją pozostało arbitralne i całkowicie niezgodne z treścią dokumentacji przyjęcie przez oddalenie skargi skarżącego kasacyjnie i brak stwierdzenia w toku postępowania, że doszło do naruszenia tych przepisów przez organ II instancji i brak stwierdzenia przez Sąd I instancji, że uzasadnienie faktyczne decyzji organu administracji publicznej powinno w szczególności zawierać określenie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienia podstawy prawnej decyzji z przytoczeniem przepisów prawa, poprzez brak prawidłowego uzasadnienia skarżonej decyzji, prowadzącego do wyjaśnienia podstaw utrzymania w mocy decyzji Wójta Gminy M. z dnia [...] października 2020 r. (znak: [...]), stanowiącej odmowę udostępnienia żądanej informacji mającej walor informacji publicznej, czego nie zakwestionował Sąd I instancji, gdy: (i) organy rozpatrujące wniosek w sprawie nie zgromadziły wyczerpującego i kompletnego materiału dowodowego, gdyż brak jest w ich orzeczeniach jednoznacznego i przekonującego wskazania, dlaczego wnioskowana przez skarżącego dokumentacja stanowiła zbyt wyczerpujące i angażujące zajęcie dla pracowników organu I instancji, że w konsekwencji stanowiła informację przetworzoną; (ii) wyraźnie zostało pominięte przez Sąd I instancji, który w toku rozpoznania sprawy w ogóle nie pochylił się nad tą kwestią, że naruszony został art. 16 ust. 2 pkt 2 u.d.i.p., który wymaga wskazania w decyzji w przedmiocie informacji publicznej wskazania danych osób, które zajęły stanowisko w toku postępowania oraz ujęcia metryki czynności podjętych w sprawie przez organy; (iii) Organ II instancji w ogóle nie zanalizował oraz nie rozważył i zakwestionował zarzutów skarżącego kasacyjnie wskazanych w odwołaniu, co również zostało zupełnie pominięte przez Sąd I instancji i nie stanowiło podstawy uchylenia skarżonej decyzji; (iv) Sąd I instancji w ogóle nie rozważył kwestii, że w niniejszej sprawie zapadła decyzja SKO w Częstochowie z dnia [...] września 2020 roku, którą uchylono pierwszą decyzję Wójta Gminy w sprawie odmowy udzielenia skarżącemu kasacyjnie informacji publicznej przedmiotowej dla niniejszego postępowania, z uwagi na podstawy dla uznania, że informacja ta nie stanowi właśnie informacji przetworzonej, ale informację prostą. WSA w Gliwicach nie wziął tych okoliczności pod uwagę, przez co nie zbadał postawionego przez skarżącego kasacyjnie zarzutu, że doszło w niniejszej sprawie do odejścia od utrwalonego sposobu rozstrzygania spraw, co narusza zasadę zaufania obywateli do państwa i prawa. 4) art. 141 § 4 p.p.s.a., przez brak odniesienia się w uzasadnieniu wyroku, przez Sąd I instancji do twierdzeń podniesionych w skardze do WSA w Gliwicach, przez co utrudniona jest kontrola instancyjna wyroku, a to: (i) korzystania przez Urząd Gminy M. w roku 2019 oraz w dacie skierowania przez skarżącego kasacyjnie wniosku o udostępnienie informacji publicznej z wymienionych wcześnie oprogramowani (VULCAN, Płace VULCAN, Usługi informatyczne INFO-SYS-TEM, BUDŻET, FINN 8SQL), co uzasadniało twierdzenie skarżącego kasacyjnie, iż z łatwością Wójt Gminy M. mógłby odnaleźć, zidentyfikować oraz udostępnić żądane przedmiotowym wnioskiem informacje bez nadmiernego obciążania finansowego i organizacyjnego Urzędu i pracowników; (ii) odstąpienia przez SKO w Częstochowie od utrwalonej praktyki rozstrzygania w takim samym stanie faktycznym i prawnym i uwzględniania wniosków o udostępnienie dokumentacji związanej z umowami zawieranymi przez gminy, co spowodowało również zaakceptowanie przez WSA w Gliwicach naruszenia przez Organ II instancji art. 8 § 2 k.p.a. wobec pominięcia, że w dniu [...] września 2020 roku wydana została w niniejszej sprawie decyzja kasacyjna w sprawie znak: [...], która uchyliła decyzję Wójta Gminy M. z dnia [...] sierpnia 2020 roku, nr [...], w której powołując się na zbieżne, jak w niniejszej sprawie, orzecznictwo, organ Il instancji uznał jednak prawo skarżącego do uzyskania wnioskowanej informacji publicznej; (iii) okoliczności, iż skarżący kasacyjnie jako dziennikarz działa w imieniu mieszkańców Gminy M., którzy troszcząc się o wspólne dobro żądają informacji, które bezsprzecznie z uwagi na ich jawność winny zostać udostępnione opinii publicznej i w ten sposób spełniona zostaje przesłanka interesu publicznego; z jednoczesnym brakiem wykazania w uzasadnieniu oceny merytorycznej wyroku WSA w Gliwicach i w istocie naruszeniem prawa skarżącego kasacyjnie do rzetelnego postępowania sądowego, a to przez: (i) uznanie i przesądzenie, iż informacja żądana przez skarżącego kasacyjnie stanowi informację przetworzoną; (ii) uznanie, że skarżący kasacyjnie nie uzasadnił w związku z powyższym działania w interesie publicznym, mimo szerokich wywodów przedstawionych w skardze do WSA w Gliwicach w tym przedmiocie oraz bezpodstawnym odstąpieniem od ujęcia w uzasadnieniu analizy wydanych w toku instancyjnym decyzji Wójta Gminy M. oraz SKO w Częstochowie, mającej na celu ustalenie, czy objęte wnioskiem skarżącego kasacyjnie dokumenty stanowią w rozumieniu u.d.i.p. informację przetworzoną, co było zasadniczym przedmiotem skargi do WSA w Gliwicach i przyjęcie, że wniosek skarżącego kasacyjnie nie jest uzasadniony; II. Na podstawie art. 174 pkt 2) p.p.s.a. naruszenie przepisów prawa materialnego, tj.: 1) art. 2 ust. 1 u.d.i.p. w zw. z art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. przez jego niewłaściwą wykładnię, w zakresie w jakim przepis ten normuje w kontekście ogólnego prawa do informacji publicznej pojęcie informacji przetworzonej, przez jego błędne zastosowanie i przyjęcie, że informacja, o której udostępnienie zwrócił się skarżący stanowi informację przetworzoną, a co za tym idzie skarżący kasacyjnie ma obowiązek wykazać, że jej udostępnienie jest szczególnie istotne dla interesu publicznego i w tym zakresie brak uznania, że skarżący kasacyjnie wykazał działanie celem realizacji interesu publicznego i w konsekwencji bezpodstawne naruszenie uprawnienia skarżącego kasacyjnie do uzyskania informacji publicznej; 2) art. 16 ust. 1 i 2 u.d.i.p. w zw. z art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p., przez jego niewłaściwe zastosowanie będące skutkiem w szczególności niewłaściwej interpretacji art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p., tj. uznanie zasadności odmowy udostępnienia informacji publicznej w przedmiotowej sprawie z uwagi na niewskazanie przez skarżącego szczególnie istotnego interesu publicznego w sytuacji, gdy wnioskowane przez skarżącego informacje nie stanowią informacji publicznej przetworzonej i wykazany został szczególnie istotny interes publicznej w ich uzyskaniu, w razie uznania ich za taką 3) naruszenie art. 61 ust. 1 i 2 Konstytucji RP z zw. z art. 1 ust. 1 w zw. z art. 2 ust. 1 w zw. z art. 3 ust 1 pkt 1 w zw. z art. 16 ust. 1 i 2 u.d.i.p. w zw. z art. 3a ustawy z dnia 26 stycznia 1984 r. Prawo prasowe (Dz. U. z 2018 r. poz. 1914) w zakresie, w jakim gwarantują one prawo do uzyskiwania informacji (zwłaszcza przez prasę) o działalności organów władzy publicznej i wykonują one zadania władzy publicznej i gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa, przez ich niezastosowanie w niniejszej sprawie, będące też skutkiem błędnej interpretacji przepisów określonych w ppkt 1 powyżej, prowadzące do utrzymania w mocy wadliwej decyzji SKO w Częstochowie, wskutek uznania, że wniosek skarżącego kasacyjnie dotyczy informacji przetworzonej, a on sam nie uzasadnił istnienia po jego stronie istotnego interesu publicznego, mimo iż żądane wnioskiem skarżącego kasacyjnie dokumenty odnoszą się bezpośrednio do organu zobowiązanego i jego działalności tj. Wójta Gminy M. i stanowią podstawę do zmniejszenia aktywów Gminy M., a przez to pośrednio naruszenie zasady jawności finansów publicznych, która zakłada informowanie opinii publicznej o działaniach dotyczących majątku podmiotów publicznych, a także naruszenie prawa dziennikarza do uzyskiwania informacji na temat działalności organów publicznych, która zgodnie z art. 3a Prawa prasowego odbywa się wyłącznie w oparciu o przepisy u.d.i.p.; 4) stanowiące konsekwencję powyżej podniesionych naruszeń prawa procesowego, jak i prawa materialnego naruszenie: (i) art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p., w zakresie, w jakim przepis ten normuje pojęcie informacji przetworzonej, przez brak jego zastosowania i przez to brak wypowiedzenia się co do przyjętej w decyzji SKO w Częstochowie argumentacji w świetle zarzutów podniesionych przez skarżącego kasacyjnie, a co za tym idzie przyjęcie, że informacja, o której udostępnienie zwrócił się skarżący, stanowi ewentualnie informację przetworzoną, a w konsekwencji skarżący ma obowiązek wykazać, że jej udostępnienie jest szczególnie istotne dla interesu publicznego; (ii) art. 16 ust. 1 i 2 u.d.i.p. w zw. z art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p., przez brak jego zanalizowania i zastosowania, a przez to wypowiedzenia się co do przyjętej w decyzji SKO w Częstochowie argumentacji z pominięciem zarzutów podniesionych przez skarżącego kasacyjnie, a co za tym idzie uznanie zasadności odmowy udostępnienia informacji publicznej w przedmiotowej sprawie z uwagi na niewskazanie przez skarżącego szczególnie istotnego interesu publicznego, w sytuacji, gdy wnioskowane przez skarżącego kasacyjnie informacje nie stanowią informacji publicznej przetworzonej, jak też wykazał on istnienie szczególnie istotnego interesu publicznego w ich uzyskaniu; (iii) z ostrożności procesowej naruszenie art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. w zakresie, w jakim prawo do informacji publicznej obejmuje uprawnienie do informacji przetworzonej w zakresie, w jakim jest to istotne dla interesu publicznego, przez jego niezastosowanie i brak wypowiedzenia się przez WSA w Gliwicach do argumentacji w decyzji SKO w Częstochowie, a co za tym idzie błędne przyjęcie, iż skarżący należycie nie uzasadnił, że wnioskowana informacja jest szczególnie istotna dla interesu publicznego, co skutkowało odmową jej udostępnienia; (iv) z ostrożności procesowej - art. 16 ust. 1 i 2 u.d.i.p. w zw. z art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p., przez ich nieuwzględnienie i niezastosowanie, a przez to brak wypowiedzenia się co do argumentacji w decyzji SKO w Częstochowie, a co za tym idzie błędne uznanie zasadności odmowy udostępnienia informacji publicznej w przedmiotowej sprawie, wnioskowana informacja wnioskowana informacja stanowi informację publiczną przetworzoną, a wnioskodawca wskazał szczególnie istotny interes publiczny uzasadniający udostępnienie żądanej informacji w całości. Mając powyższe na uwadze skarżący kasacyjnie wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach o uchylenie zaskarżonego wyroku WSA w Gliwicach i uchylenie decyzji SKO w Częstochowie. Natomiast do Naczelnego Sądu Administracyjnego o uchylenie wyroku WSA w Gliwicach w całości i uwzględnienie skargi poprzez uchylenie decyzji SKO w Częstochowie oraz poprzedzającej jej decyzji Wójta Gminy M., ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku WSA w Gliwicach w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez WSA w Gliwicach. Jednocześnie w każdym zaś wypadku wniósł o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego przed Naczelnym Sądem Administracyjnym według norm prawem przepisanych oraz kosztów I instancji, a także rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie. Nadto skarżący kasacyjnie na podstawie art. 106 p.p.s.a. w zw. z art. 193 p.p.s.a. wniósł o przeprowadzenie dowodu z załączonej do niniejszej skargi kasacyjnej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z dnia [...] września 2020 roku znak: [...]; na okoliczność: (i) uznania, że wnioskowane przez skarżącego kasacyjnie dokumenty nie stanowią informacji przetworzonej, gdyż są w posiadaniu organu administracji i choćby miały zostać wytworzone, celem udzielenia informacji publicznej, to wytworzenie to nie może być uznane za czasochłonne i dezorganizujące pracę organu, (ii) faktu, wiązania się z informacją publiczną zawsze konieczności poniesienia nakładu pracy, ale braku uzasadnienia, że w przedmiotowej sprawie byłby on niewspółmiernie większy do standardowych procedur, (iii) faktu orzeczenia już przez SKO w Częstochowie w niniejszej sprawie, że żądane przez skarżącego kasacyjnie informacje nie stanowią informacji przetworzonej, co uzasadnia ich udostępnienie bez konieczności wykazywania istnienia szczególnie istotnego interesu publicznego przemawiającego za ich udostępnieniem. Powyższe zarzuty rozwinięto w uzasadnieniu skargi kasacyjnej. Odpowiedzi na skargę kasacyjną nie wniesiono. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W świetle art. 174 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r., poz. 935), skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie, 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej, ponieważ w świetle art. 183 § 1 p.p.s.a. rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. Jeżeli zatem nie wystąpiły przesłanki nieważności postępowania wymienione w art. 183 § 2 p.p.s.a., a w rozpoznawanej sprawie przesłanek tych brak, to Naczelny Sąd Administracyjny związany jest granicami skargi kasacyjnej. Oznacza to, że nie jest uprawniony do samodzielnego dokonywania konkretyzacji zarzutów skargi kasacyjnej, a upoważniony jest do oceny zaskarżonego orzeczenia wyłącznie w granicach przedstawionych we wniesionej skardze kasacyjnej. Skarga kasacyjna jest niezasadna i jako taka podlega oddaleniu na podstawie art. 184 p.p.s.a. W skardze kasacyjnej zarzucono zarówno naruszenia przepisów postępowania, które mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy, jak również naruszenie prawa materialnego. Co do zasady przy takiej konstrukcji podstaw skargi kasacyjnej rozpoznaniu w pierwszej kolejności powinny podlegać zarzuty oparte na naruszeniu przepisów postępowania, gdyż zarzuty naruszenia prawa materialnego mogą być podnoszone na tle niewątpliwego, ustalonego stanu faktycznego sprawy. Jednakże z uwagi na specyficzny przedmiot postępowania w niniejszej sprawie część zarzutów musi być rozpoznana łącznie. W istocie bowiem spór dotyczy kwestii, czy wniosek o udostępnienie informacji publicznej z dnia 23 czerwca 2020 r. (data wpływu wniosku do podmiotu zobowiązanego za pomocą platformy elektronicznej) obejmował informacje o charakterze informacji przetworzonej oraz czy skarżący wykazał, że uzyskanie przez niego informacji w tym zakresie jest szczególnie istotne dla interesu publicznego. Mimo "rozczłonkowania" podstaw skargi kasacyjnej i powołania przepisów ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, ustawy Kodeks postępowania administracyjnego, ustawy o dostępie do informacji publicznej oraz Konstytucji RP w różnych konfiguracjach (art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 1 i art. 2 p.p.s.a. oraz art. 3 § 1 p.u.s.a. w zw. z art. 134 p.p.s.a. w zw. z art. 61 ust. 1 Konstytucji RP i art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p.; art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 16 ust. 1 i 2 u.d.i.p. w zw. z art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p.; art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 133 p.p.s.a. w zw. z art 134 p.p.s.a. oraz w zw. z art. art. 7 w zw. z art. 77 § 1, 107 § 1 pkt 6 i § 3 w zw. z art. 80 oraz art. 8 § 2 k.p.a. z art. 16 ust. 2 pkt 2 u.d.i.p.; art. 2 ust. 1 u.d.i.p. w zw. z art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p; art. 16 ust. 1 i 2 u.d.i.p. w zw. z art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p.; art. 61 ust. 1 i 2 Konstytucji RP z zw. z art. 1 ust. 1 w zw. z art. 2 ust. 1 w zw. z art. 3 ust 1 pkt 1 w zw. z art. 16 ust. 1 i 2 u.d.i.p. w zw. z art. 3a ustawy z dnia 26 stycznia 1984 r. Prawo prasowe (Dz. U. z 2018 r. poz. 1914); art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p.; art. 16 ust. 1 i 2 u.d.i.p. w zw. z art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p.) zarzuty skargi kasacyjnej sprowadzają się do powyższych kwestii. Przede wszystkim należy stwierdzić, że w sprawie nie doszło do naruszenia art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i bezpodstawne przyjęcie, że informacje, których żądała strona skarżąca, są informacjami przetworzonymi. Wskazać należy, że zgodnie z językową definicją "przetworzenie" oznacza przekształcenie czegoś twórczo i przeobrażenie (Uniwersalny Słownik Języka Polskiego red. S. Dubisz, tom P-Ś, Warszawa 2008, s. 751). W potocznym rozumieniu przetworzenie oznacza zatem stworzenie czegoś nowego z już istniejących elementów. Za językowym znaczeniem "przetworzenia" podąża orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego, w którym przyjmuje się, że co prawda "informacja publiczna przetworzona" nie posiada na gruncie obowiązującego prawa swojej definicji legalnej, to jednak można wskazać, że charakter taki mogą mieć dane publiczne, które co do zasady wymagają dokonania stosownych analiz, obliczeń, zestawień statystycznych, ekspertyz, połączonych z zaangażowaniem w ich pozyskanie określonych środków osobowych i finansowych organu, innych niż te wykorzystywane w bieżącej działalności. Oznacza to zatem podjęcie przez podmiot zobowiązany do udostępnienia informacji działania o charakterze intelektualnym w odniesieniu do zbioru informacji, który jest w jego posiadaniu i nadania skutkom tego działania cech nowej informacji. Uzyskanie żądanych przez wnioskodawcę informacji wiązać się zatem musi z potrzebą ich odpowiedniego przetworzenia, co nie zawsze należy utożsamiać z wytworzeniem rodzajowo nowej informacji. Przetworzenie może bowiem polegać np. na wydobyciu poszczególnych informacji cząstkowych z posiadanych przez organ zbiorów dokumentów (które to zbiory mogą być prowadzone w sposób uniemożliwiający proste udostępnienie gromadzonych w nich danych) i odpowiednim ich przygotowaniu na potrzeby wnioskodawcy. Tym samym również suma informacji prostych, w zależności od wiążącej się z ich pozyskaniem wysokości nakładów, jakie musi ponieść organ, czasochłonności, liczby zaangażowanych pracowników - może być traktowana jako informacja przetworzona (zob. np. wyroki NSA z 5 marca 2015 r., I OSK 863/14 oraz z 23 stycznia 2019 r., 431/17). Natomiast Trybunał Konstytucyjny w wyroku z 18 grudnia 2018 r., SK 27/14 podniósł, że "proces powstawania tej informacji skupia podmiot zobowiązany do udzielenia informacji publicznej na jej wytworzeniu dla wnioskodawcy, odrywając go od przypisanych mu kompetencji i zadań, toteż ustawodawca zdecydował, że proces wytworzenia nowej informacji na podstawie posiadanych dokumentów obwarowany będzie koniecznością wykazania, że jej udostępnienie jest szczególnie istotne dla interesu publicznego" (OTK-A 2019/5). W istocie zatem przetworzenie, w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p., polega na stworzeniu nowej informacji z informacji już istniejących. Powstaje zatem zupełnie nowa jakość, co dotyczy również zebrania wielu informacji prostych, ponieważ nakład pracy przy ich zebraniu powoduje, że wykracza to poza zwykłą działalność podmiotu zobowiązanego, co z kolei powoduje, że stworzony zostaje nowy zbiór charakteryzujący się w istocie nowymi cechami, nie istniejącymi w chwili złożenia wniosku. Sąd I instancji zwrócił uwagę, że ustalenie informacji żądanej przez skarżącego wiązałoby się z koniecznością opracowania takiej informacji specjalnie dla niego i wedle wskazanych przez skarżącego kryteriów. To z kolei wymagałoby przeprowadzenia analiz, - zestawień oraz byłoby połączone z zaangażowaniem, w celu ich pozyskania, określonych zasobów osobowych i finansowych. Sąd pierwszej instancji szczegółowo wskazał, analizy jakich dokumentów wymagałoby ustalenie żądanej informacji (s. 14 – 15 uzasadnienia wyroku). W szczególności wskazał, że w okresie objętym żądaniem wniosku zostało zawartych 200 umów, które musiałyby zostać poddane analizie. Powyższe ustalenia dają podstawę do stwierdzenia, że wniosek o udostępnienie informacji publicznej dotyczył informacji przetworzonej. Świadczy o tym obszerność wniosku i okoliczność, że w celu ustalenia odpowiednich informacji podmiot zobowiązany musiałby dokonać analizy dużej ilości dokumentów, w celu wyodrębnienia z nich żądanych przez wnioskodawcę informacji. Okoliczność, że podmiot zobowiązany mógłby się posiłkować oprogramowaniem pozwalającym na wstępną selekcję umów, nie zmienia faktu, że umowy te należałoby przeanalizować pod kątem żądania wniosku oraz pod kątem ich przetworzenia w celu ochrony dóbr prawnie chronionych (np. danych osobowych). Należy podnieść, że dla rozstrzygnięcia sprawy nie może mieć znaczenia decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Częstochowie z [...] września 2020 r., [...], gdyż nie przesądza ona o charakterze informacji objętej wnioskiem, a jedynie wskazuje na niedostatki uzasadnienia decyzji organu I instancji w tym zakresie. W decyzji z [...] października 2020 r. SKO w Częstochowie wskazało, że używany przez organ program komputerowy nie daje możliwości wygenerowania zestawienia w żądanej przez wnioskodawcę postaci. Konieczne jest przygotowanie zestawienia przez pracownika Urzędu pod kątem wniosku strony, w którym to wniosku wskazano dane, których udostępnienia skarżący kasacyjnie się domaga. Z uwagi na powyższe nie są zasadne zarzuty skargi kasacyjnej sprowadzające się do kwestionowania stanowiska organów oraz Sądu I instancji, iż wniosek dotyczył informacji przetworzonej. Rozpatrując kolejną kwestię podnoszoną w zarzutach skargi kasacyjnej należy podkreślić, że art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. dla skuteczności wniosku o udostępnienie informacji wymaga wykazania po stronie podmiotu, który go złożył, szczególnie istotnego interesu publicznego. Pojęcie szczególnie istotnego interesu publicznego nie zostało zdefiniowane, a jego treść ukształtowała praktyka oraz orzecznictwo sądów administracyjnych. Przyjmuje się, że na to pojęcie składają się trzy przesłanki: 1) przesłanka działania wnioskodawcy dla szerszej grupy osób; wnioskodawca musi wskazać, że działanie organów i innych podmiotów realizujących zadania publiczne wywołało lub wywoła skutki dotyczące potencjalnie dużego kręgu adresatów (por.m.in. M. Jabłoński, K. Wygoda, Ustawa o dostępie do informacji publicznej. Komentarz, Wrocław 2002, s. 35), 2) przesłanka działania służącego społecznie akceptowalnym celom związanym z naprawą istniejących struktur administracyjnych lub społecznych, 3) przesłanka związana z możliwością rzeczywistego wykorzystania przez wnioskodawcę informacji w taki sposób, aby miała ona wpływ na określone działania lub sytuację (por.m.in. wyrok NSA z 10 stycznia 2014 r., I OSK 2111/13; podobnie: (w:) wyroki NSA: z 3 sierpnia 2010 r., I OSK 787/10, z 7 grudnia 2011 r., I OSK 1737/11, z 5 marca 2013 r., I OSK 3097/12). W celu umożliwienia skarżącemu wykazania, że składając wniosek o udostępnienie informacji kierował się szczególnym interesem publicznym, pismem z dnia 1 lipca 2020 r. nr [...] organ wezwał go do złożenia stosownych wyjaśnień, to jest wykazania na podstawie art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. szczególnie istotnego interesu publicznego w udostępnieniu żądanej informacji. Skarżący w odpowiedzi wskazał, że "szczególnie ważnym jest, aby obywatele w publicznie dostępnym miejscu (...) mogli zapoznać się z wydatkami publicznymi" oraz że "obywatel nie ma obowiązku uzasadniania, że dostęp do informacji, o którą się zwraca, leży w interesie publicznym; to urząd musi wykazać, że ta informacja nie jest istotna dla ogółu obywateli". Rację ma Sąd I instancji, iż skarżący kasacyjnie "nie wykazał szczególnej istotności tej informacji dla interesu społecznego" (s. 15 uzasadnienia wyroku). Skarżący nie wskazał, w jaki sposób mógłby wykorzystać wnioskowaną informację na rzecz interesu publicznego, również zasady doświadczenia życiowego oraz logiki takiego celu nie pozwalają odtworzyć. Z powyższych przyczyn brak było podstaw do uwzględnienia zarzutów naruszenia przepisów prawa procesowego wymienionych w punktach I. 1), 2) i 3) skargi kasacyjnej. Sąd I instancji przyjął prawidłowy stan faktyczny sprawy, zasadnie akceptując ustalenia poczynione przez organy w toku postępowania. Wszystkie okoliczności faktyczne istotne z perspektywy zastosowania art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p., który stanowił podstawę wydania kwestionowanej skargą decyzji zostały ustalone. Skarżący kasacyjnie nie podnosił również wcześniej kwestii związanych ze stosowaniem regulacji ustawy z dnia 26 stycznia 1984 r. Prawo prasowe (tekst jedn. Dz.U. z 2018 r. poz. 1914). Zgodnie z art. 3a powyższej ustawy w zakresie prawa dostępu prasy do informacji publicznej stosuje się przepisy ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2018 r. poz. 1330 i 1669). Przepis ten wyposaża przedstawicieli prasy w prawo dostępu do informacji publicznej, lecz dla powstania obowiązku realizacji wniosku złożonego w tym trybie niezbędnym jest wykazanie w sposób niebudzący jakichkolwiek wątpliwości, że pochodzi on od prasy. Wystąpienie o informację publiczną nie zwalnia wnioskodawcy powołującego się na fakt bycia dziennikarzem, od obowiązku potwierdzenia, że jest on przedstawicielem prasy. Nie jest zasadny również zarzut naruszenia art. 141 § 4 k.p.a. W przepisie tym wskazano, że uzasadnienie wyroku powinno zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Jeżeli w wyniku uwzględnienia skargi sprawa ma być ponownie rozpatrzona przez organ administracji, uzasadnienie powinno ponadto zawierać wskazania co do dalszego postępowania. W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, że zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. może być skutecznie postawiony w dwóch przypadkach, tj.: gdy uzasadnienie wyroku nie zawiera wszystkich elementów wymienionych w tym przepisie i gdy w ramach przedstawienia stanu sprawy wojewódzki sąd administracyjny nie wskaże, jaki i dlaczego stan faktyczny przyjął za podstawę orzekania. Naruszenie to musi być przy tym na tyle istotne, aby mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Usprawiedliwiony będzie zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. tylko wówczas, gdy pomiędzy tym uchybieniem a wynikiem postępowania sądowoadministracyjnego będzie istniał potencjalny związek przyczynowy. Do sytuacji, w której wadliwość uzasadnienia wyroku może stanowić usprawiedliwioną podstawę skargi kasacyjnej, należy zaliczyć tę, gdy to uzasadnienie nie pozwala na kontrolę kasacyjną orzeczenia. W judykaturze przyjmuje się, że orzeczenie sądu I instancji uchyla się spod kontroli instancyjnej w przypadku braku wymaganych prawem części (np. nieprzedstawienia stanu sprawy, czy też niewskazania lub niewyjaśnienia podstawy prawnej rozstrzygnięcia), a także wówczas, gdy będą one co prawda obecne, niemniej jednak obejmować będą treści podane w sposób niejasny, czy też nielogiczny, uniemożliwiający jednoznaczne ustalenie stanu faktycznego i prawnego, stanowiącego podstawę kontrolowanego wyroku sądu. Tylko wówczas, gdy konstrukcja uzasadnienia nie pozwoli na odtworzenie toku myślowego sądu I instancji, można mówić o skutkującym ewentualnym wzruszeniem orzeczenia uchybieniu art. 141 § 4 p.p.s.a. w sposób mogący mieć istotny wpływ na wynik sprawy (por. wyrok NSA z 5 kwietnia 2022 r., sygn. akt I OSK 30/21). W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego uzasadnienie zaskarżonego wyroku zawiera wszystkie niezbędne elementy, o których mowa w art. 141 § 4 p.p.s.a., nie zawiera również powyższych uchybień. Z podanych przyczyn Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 184 p.p.s.a. oddalił skargę kasacyjną