II SA/Kr 1108/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jacek Bursa (spr.) Sędziowie: WSA Mirosław Bator WSA Magda Froncisz Protokolant: sekretarz sądowy Katarzyna Migda po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 listopada 2024 r. sprawy ze skargi L. M. spółka jawna z siedzibą w L. na czynność Burmistrza Miasta Zakopane z dnia 8 stycznia 2014 r. dotyczącą włączenia karty adresowej zabytku nieruchomego – budynku położonego przy ul. W. w Z. nazwanego Z. (dz.ew. nr: [...] obr. [...]) do gminnej ewidencji zabytków Miasta Z. postanawia: I. odrzucić skargę; II. zwrócić L. M. spółka jawna z siedzibą w L. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem uiszczonego wpisu od skargi. L. M. spółka jawna w L. pismem z dnia 1 lipca 2024r. wniosła sądu administracyjnego skargę na czynność materialno - techniczną z dnia 8 stycznia 2014r. polegającą na opracowaniu przez Burmistrza Miasta Zakopane karty adresowej (ewidencyjnej) zabytku - budynku położonego przy ulicy W. numer [...] w Z., które stanowiły podstawę włączenia budynku położonego przy ulicy W. [...] w Z. jako zabytku do Gminnej Ewidencji Zabytków Miasta Z. Strona skarżący wskazała, że nieruchomość obejmującą sporny budynek nabyła dnia 21 listopada 2019 r. Pismem skierowanym do Miejskiego Konserwatora Zabytków w Urzędzie Miasta Z. z dnia 13 maja 2024 r. wniosła o udzielenie informacji tj. o wskazanie i przedłożenie podstawy wpisu do GEZ spornego budynku wraz z faktycznymi podstawami uznania, że ww. obiekt spełnia warunki do ujęcia go w tejże ewidencji. Następnie pismem z dnia 17 czerwca 2024 r. wezwała organ do usunięcia naruszenia prawa. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie jako wniesionej z naruszeniem wymogów z art. 53 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 329 ze zm., dalej "P.p.s.a.") - nie zachowano 14-dniowego terminu na złożenie wezwania do usunięcia naruszenia prawa. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 3 § 1 P.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Stosownie do art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje między innymi orzekanie w sprawach skarg na inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r. poz. 735, 1491 i 2052), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2021 r. poz. 1540, 1598, 2076 i 2105), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2021 r. poz. 422, z późn. zm.), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Na podstawie natomiast art. 3 § 2 pkt 6 p.p.s.a., kontrola sądowa obejmuje akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż akty prawa miejscowego, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej. Stosownie do art. 134 § 1 P.p.s.a sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W kontekście terminowości wniesienia skargi rozważyć należy przedmiot skargi. Czynność włączenia karty adresowej zabytku do gminnej ewidencji zabytków na podstawie art. 22 ust. 5 pkt 2 ustawy o ochronie zabytków, stanowi działanie jednostronne będące elementem władczych działań administracji publicznej, podobnie jak włączenie karty ewidencyjnej zabytku do wojewódzkiej ewidencji zabytków. Kwalifikowane jest zatem jako czynność, o której mowa w art. 3 § 2 pkt 4 P.p.s.a. Podobnie wskazuje Naczelny Sad Administracyjny w wyroku z dnia 18 października 2023 r. sygn. II OSK 1765/17 : "Ujęcie nieruchomości w gminnej ewidencji zabytków nie jest jednak aktem organu samorządowego w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 6 P.p.s.a., lecz czynnością z zakresu administracji publicznej dotyczącą obowiązków wynikających z przepisów prawa w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 4 P.p.s.a." Sąd przyjął zatem, że przedmiotem skargi jest czynność o której mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. Do oceny zaś terminowości wniesienia skargi na tę czynność, jako dokonaną w 2014r. stosuje się art. 52 P.p.s.a. w brzmieniu sprzed nowelizacji dokonanej ustawą z dnia 7 kwietnia 2017 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 935), gdyż zgodnie z art. 17 ust. 2 ustawy z dnia 7 kwietnia 2017 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 935), przepisy art. 52 i art. 53 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, stosuje się do aktów i czynności organów administracji publicznej dokonanych po dniu wejścia w życie niniejszej ustawy. Ustawa ta weszła w życie z dniem 1 czerwca 2017 r., zatem z uwagi na dokonanie spornej czynności w 2011r. w niniejszej sprawie zastosowanie będą miały przepisy art. 52 P.p.s.a. w brzmieniu sprzed przywołanej wyżej nowelizacji. Wówczas art. 52 § 1 – 4 wskazywały, że skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, przewidziany w ustawie. Jeżeli ustawa nie przewiduje środków zaskarżenia w sprawie będącej przedmiotem skargi, skargę na akty lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 i 4a, można wnieść po uprzednim wezwaniu na piśmie właściwego organu - w terminie czternastu dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o wydaniu aktu lub podjęciu innej czynności - do usunięcia naruszenia prawa. Sąd, po wniesieniu skargi, może uznać, że uchybienie tego terminu nastąpiło bez winy skarżącego i rozpoznać skargę. W przypadku innych aktów, jeżeli ustawa nie przewiduje środków zaskarżenia w sprawie będącej przedmiotem skargi i nie stanowi inaczej, należy również przed wniesieniem skargi do sądu wezwać na piśmie właściwy organ do usunięcia naruszenia prawa. Termin, o którym mowa w § 3, nie ma zastosowania. Jak wynika z akt sprawy, strona skarżąca, o ile nabyła nieruchomość obejmującą sporny budynek w 2019r. jak wyżej wskazano, to jednak jak wprost wynika z jej pisma datowanego na 13 maja 2024r. (k. 24) wiedziała ona o wpisaniu budynku do GEZ, gdyż wytłuszczonym drukiem podkreśliła w tym piśmie, że "wnosi o wskazanie i przedłożenie podstawy wpisu posadowionego na ww. nieruchomości budynku - zagrody o powierzchni użytkowej 57m2, do gminnej ewidencji zabytków wraz z faktycznymi podstawami uznania, że ww. obiekt spełnia warunki do ujęcia go w tejże ewidencji". Co najmniej w dniu złożenia tego pisma strona skarżąca wiedziała zatem o wpisaniu budynku do GEZ. Wobec powyższego, zgodnie z art. 52 § 3 p.p.s.a., wezwanie do usunięcia naruszenia prawa winno być złożone do organu w terminie czternastu dni od dnia, w którym strona skarżąca dowiedziała się lub mogła się dowiedzieć o wydaniu aktu lub podjęciu innej czynności. Przyjmując zatem, że strona skarżąca na pewno wiedziała o skarżonej czynności w dniu 13 maja 2024r., termin 14 dniowy do złożenia wezwania do usunięcia naruszenia prawa upływał 27 maja 2024r. Tymczasem strona skarżąca wezwała organ do usunięcia naruszenia prawa dopiero w dniu 17 czerwca 2024 r. (k. 41 ) Oznacza to, że strona skarżąca nie dochowała wymaganego ww. przepisem 14 dniowego terminu wezwania do usunięcia naruszenia prawa. W okolicznościach faktycznych sprawy brak tez podstaw do przyjęcia, że nie dochowanie terminu nastąpiło bez winy strony. Jak bowiem wynika z akt sprawy, z jednej strony skarżąca wiedziała o wpisaniu budynku do GEZ co najmniej od dnia 13 maja 2024r, a z drugiej strony pismo z 13 maja 2024r. i działania strony podejmowane, były przez profesjonalnego pełnomocnika. Wobec powyższego skarga jako niedopuszczalna została odrzucona na zasadzie art. 58 § 1 pkt. 6 p.p.s.a. W pkt. II postanowienia Sąd zwrócił stronie skarżącej uiszczony wpis od skargi na zasadzie art. 232 § 1 pkt. 1 p.p.s.a.