VIII SA/Wa 488/20
WyrokWSA w Warszawie2020-11-26
Skład orzekający: Marek Wroczyński, Cezary Kosterna, Renata Nawrot
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ celny może zakwestionować wartość celną towaru zadeklarowaną w zgłoszeniu celnym i ustalić ją metodą zastępczą na podstawie art. 70 i 74 unijnego kodeksu celnego w przypadku uzasadnionych wątpliwości co do wartości transakcyjnej?Ratio decidendi
Organ celny ma prawo i obowiązek zakwestionować wartość celną towaru zadeklarowaną w zgłoszeniu celnym, jeśli istnieją uzasadnione wątpliwości co do jej prawdziwości, wynikające z obiektywnych okoliczności. W takim przypadku organ może odstąpić od ustalenia wartości celnej metodą wartości transakcyjnej i zastosować metody zastępcze określone w art. 74 unijnego kodeksu celnego, w tym metodę wartości towarów podobnych, co nie narusza przepisów prawa.Stan faktyczny
Skarżąca spółka dokonała zgłoszenia celnego importowanych kurtek i spodni roboczych z Chin. Organ celny zakwestionował wartość celną towaru zadeklarowaną w zgłoszeniu, wskazując na rozbieżności w dokumentach, brak umowy handlowej oraz różnice w fakturach. Organ ustalił wartość celną metodą zastępczą na podstawie wartości towarów podobnych. Skarżąca zaskarżyła decyzję organów obu instancji, podnosząc zarzuty naruszenia przepisów prawa materialnego i proceduralnego.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marek Wroczyński, Sędziowie Sędzia WSA Cezary Kosterna (sprawozdawca), Sędzia WSA Renata Nawrot, , po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 26 listopada 2020 r. w Radomiu sprawy ze skargi Przedsiębiorstwa Wielobranżowego [...] spółka jawna na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w [...] z dnia [...]czerwca 2020 r. nr [...] w przedmiocie określenia długu celnego oddala skargę.
Zaskarżoną decyzją z [...] czerwca 2020 r., po rozpatrzeniu odwołania "[...]" Eksport – Import J. B., W. B. Sp. j. z siedzibą w R. (dalej: "Skarżąca", "Podatnik", "Spółka"), Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w W. (dalej: "Dyrektor IAS" lub "organ odwoławczy") utrzymał w mocy decyzję Naczelnika [...] Urzędu Celno - Skarbowego w W. (dalej: "Naczelnik [...]UCS" lub "organ I instancji") nr [...] z [...] października 2019r. w przedmiocie ustalenia wartości celnej towaru w wysokości [...] PLN, oraz określenia kwoty długu celnego w wysokości [...] PLN. Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia Dyrektor IAS powołał między innymi przepisy art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. - Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2019r., poz. 900 ze zm., dalej: "Op"), art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 19 marca 2004r. – Prawo celne (Dz. U. z 2019r., poz. 1169 ze zm.), art.56 ust. 1 i ust.2 lit "c", art.74 ust. 2 lit "b" , art. 77 ust. 1 lit "a", ust. 2 i ust.3, art.85 ust. 1, art. 101 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 952/2013 z dnia 9 października 2013r. ustanawiającego unijny kodeks celny (Dz. Urz. UE L 269 z 10.10.2013r. ze zm.), art. 140 rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) 2015/2447 z dnia 24 listopada 2015r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania niektórych przepisów rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 952/2013 ustanawiającego unijny kodeks celny (Dz. Urz. UE L 343 z 29.12.2015r.), art.1 rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) nr 2017/1925 z dnia 12 października 2017r. zmieniającego załącznik 1 do rozporządzenia Rady (EWG) nr 2658/87 w sprawie nomenklatury taryfowej i statystycznej oraz w sprawie Wspólnej Taryfy Celnej (Dz. Urz. L 282 z 31.10.2017r.).
Decyzje zapadły w następującym stanie sprawy.
W dniu [...] marca 2018r. Agencja Celna [...] S.C. A. B., G. B., działając jako przedstawiciel pośredni Spółki dokonała zgłoszenia celnego towaru w procedurze uproszczonej (wpis do rejestru [...], [...]). Przedmiotem zgłoszenia celnego były kurtki robocze męskie 65% poliester, 35 % bawełna - 6080 szt. (pozycja 1), spodnie robocze męskie 65% poliester, 35% bawełna - 6100 par (pozycja 2), spodnie robocze męskie ogrodniczki 65% poliester, 35% bawełna - 12012 par (pozycja 3) importowane z Chin.
Naczelnik [...]UCS przyjął to zgłoszenie celne, a następnie przystąpił do weryfikacji polegającej na rewizji celnej oraz kontroli dokumentów. Sporządzono również dokumentację fotograficzną oraz pobrano próbki towaru.
W związku z wątpliwościami w zakresie zadeklarowanej wartości transakcyjnej kurtek roboczych organ I instancji wezwał Stronę do przedstawienia dodatkowych dokumentów (zgłoszenia wywozowego kraju eksportu, oferty, zamówienia, umowy lub innych informacji potwierdzających transakcję, przelewu bankowego lub innego dokumentu potwierdzającego dokonanie płatności za towar), jak również do wyjaśnienia przyczyn posługiwania się przed organem celnym fakturą proforma nr [...] z [...] września 2017r. w miejsce oferty/przyjęcia oferty, umowy kupna sprzedaży, kontraktu. W piśmie wzywającym wskazano również, iż niewyjaśnione pozostają nieudokumentowane koszty transportu kontenera z towarem [...], przewoźnik, rodzaj umowy przewozowej, trasa, ubezpieczenie towaru w transporcie międzynarodowym jak i warunki dostawy CIF W.
Spółka odpowiedziała na powyższe wezwanie, nadesłała stosowne dokumenty
(packing list nr [...] z dnia [...].03.2018r., oświadczenie Sp. z o.o. "[...]" dot. kosztu transportu drogowego towaru (kontener [...]) na kwotę [...] PLN, [...], wyjaśnienie importera, zgłoszenie celne z kraju wywozu, potwierdzenie realizacji przelewu z dnia [...].10.2017r. na kwotę [...] USD oraz z dnia [...].03.2018r. na kwotę [...] USD, fakturę proforma nr [...] z [...].09.2017r. na kwotę [...] USD). Następnie w dniu [...].03.2018r. dokonała zgłoszenia celnego uzupełniającego dot. ww. towaru ([...]).
W piśmie z 1 lipca 2019r. przesłała zaś fakturę handlową nr [...] z dnia [...].03.2018r. na kwotę [...] USD, świadectwo pochodzenia nr [...], list przewozowy nr [...], korespondencję e-mailową oraz wydruki ze strony internetowej www.[...]
Następnie, realizując obowiązek wynikający z art. 22 ust. 1 rozporządzenia ustanawiającego unijny kodeks celny (Dz. Urz. UE L 269.1 z 10.10.2013 r. ze zm., dalej: ukc) i art. 8 ust. 1 rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) 2015/2446 z dnia 28 lipca 2015r. uzupełniającego rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 952/2013 w odniesieniu do szczegółowych zasad dotyczących niektórych przepisów unijnego kodeksu celnego (Dz. Urz. UE L 343.1 z 29.12.2015r.), organ I instancji powiadomił Skarżącą o podstawach, na których zamierza oprzeć swoją decyzję oraz wyznaczył 30 dniowy termin na przedstawienie przez ww. firmę stanowiska w przedmiotowej sprawie.
W odpowiedzi pełnomocnik Spółki przedstawił stanowisko importera w postępowaniu celnym w sprawie ustalenia wartości celnej importowanego towaru według zgłoszenia do procedury dopuszczenia do obrotu [...] z [...] kwietnia 2018r.
Decyzją z [...] października 2019r. Naczelnik [...]UCS ustalił wartość celną przedmiotowego towaru w wysokości [...] PLN, oraz określił kwotę długu celnego w wysokości [...] PLN.
W odwołaniu od tej decyzji pełnomocnik Spółki, wnosząc o jej uchylenie w całości i umorzenie postępowania postawił zarzuty naruszenia:
• art.210 § 1 i § 4 oraz art.124 Op w związku z art.73 Prawa celnego poprzez zaniechanie przeprowadzenia własnej analizy prawnej i oparcie rozstrzygnięcia sprawy o nierelewantnie ustalony stan faktyczny bez sporządzenia jakiegokolwiek własnego uzasadnienia prawnego decyzji w zakresie kwalifikacji prawnej,
• art.187 i art.191 Op w związku z art.73 Prawa celnego, przez rozpatrzenie materiału dowodowego w sposób wybiorczy i dowolny, co skutkowało brakiem dostatecznych ustaleń i wyjaśnień w kwestii konieczności zakwestionowania wartości celnej importowanych towarów według zgłoszenia w procedurze dopuszczenia do obrotu nr jw.;
• art.140 ust.2 Rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) nr 2015/24447 z dnia 24 listopada 2015r. w sprawie szczegółowego wykonania niektórych przepisów UKC dalej (RWK) poprzez uznanie na podstawie błędnie przeprowadzonej procedury, że wartość celna wynikająca ze zgłoszenia celnego nie może zostać uznana przez organ celny jako spełniająca wymogi art. 74;
• art. 74 ust. 2 lit b UKC poprzez ustalenie zastępcze wartości celnej importowanego towaru w sposób naruszający dyspozycje i wymogi przepisów wspólnotowych dotyczących stosowania tej metody poprzez uśrednienie ceny wartości celnej towarów podobnych pomimo, ze zgodnie z regułami organ powinien przyjąć najniższą wartość celną towarów podobnych.
W toku postępowania odwoławczego Strona przedstawiła swoje stanowisko w sprawie oraz przesłała wydruki ze strony internetowej www.[...].com.
Utrzymując w mocy zaskarżoną decyzję, Dyrektor IAS na wstępie przedstawił stosowne regulacje zarówno prawa krajowego jak i unijnego, dotyczące przywozu towarów na obszar celny Unii Europejskiej i wywozu towarów z tego obszaru, do których to postępowań celnych znajdują odpowiednie zastosowanie przepisy ordynacji podatkowej (art. 1 pkt 1, art. 73 ust. 1 Prawa celnego). Wskazał, że materialnoprawną podstawę wydawania decyzji w niniejszej sprawie stanowiły powołane na wstępie m.in. przepisy rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 952/2013 z dnia 9 października 2013r. ustanawiającego unijny kodeks celny (Dz. Urz. UE L 269 z 10.10.2013r. ze zm.; dalej: "UKC"), rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) 2015/2446 z dnia 28 lipca 2015r. uzupełniającego rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 952/2013 w odniesieniu do szczegółowych zasad określających niektóre przepisy unijnego kodeksu celnego (Dz.Urz. UE L 343 z 29.12.2015r.) oraz rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) 2015/2447 z dnia 24 listopada 2015r. ustanawiające szczegółowe zasady wykonania niektórych przepisów rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 952/2013 ustanawiającego unijny kodeks celny (Dz. Urz. UE L 343 z dnia 29 grudnia 2015r.), tj. m.in. art. 77 ust. 1 lit. "a", art. 201 ust. 2 lit. "a" UKC, art. 85 ust. 1 UKC, art. 70 ust. 1, ust. 2 UKC, art. 140 rozporządzenia wykonawczego, art. 188 UKC, art. 46 ust. 1 UKC. Wskazał również, że uprawnienia organów celnych do kontroli zgłoszenia celnego wynikają także z przepisów Kodeksu Wartości Celnej (Porozumienia w sprawie stosowania artykułu VII Układu Ogólnego w sprawie Taryf Celnych i Handlu z 1994r. - opubl. w zał. do Dz.U. Nr 98, poz. 483 z 1995r.; dalej: "KWC"), art. 17 KWC oraz wynikają m.in. z decyzji 6.1 Komitetu Ustalania Wartości Celnej Światowej Organizacji Handlu (WTO) – "Przypadki, w których władze celne mają powody aby wątpić w prawdziwość lub dokładność deklarowanej wartości" oraz art. 15 UKC. W świetle tych przepisów za spójne w utrwalonym orzecznictwie sądów administracyjnych DIAS uznał poglądy, że organowi celnemu przysługuje uprawnienie do badania wiarygodności dokumentów przedkładanych przez Stronę nie tylko pod względem formalnym, ale i materialnym. Stąd też wiarygodność dokumentów służących do określenia wartości celnej towaru obejmuje nie tylko ich autentyczność, ale także wiarygodność podanej w nich ceny transakcyjnej. Wartość transakcyjna nie może być przyjęta za wartość celną, w wypadku, gdy organ celny z uzasadnionych przyczyn zakwestionował wiarygodność i dokładność informacji lub dokumentów służących do określenia wartości celnej, które należy dołączyć do zgłoszenia celnego. Ponieważ o wartości transakcyjnej decyduje cena zapłacona lub należna, to nie może być traktowana jako wyłączny dowód określający tę wartość, wadliwie podana w dokumentach celnych cena towaru. Organ celny nie jest związany treścią składanych dokumentów ani deklarowaną wartością, lecz obowiązany jest wartość te ustalić samodzielnie, w granicach zasady swobodnej oceny dowodów i w określonym przepisami celnymi trybie.
Odnosząc treść tych rozważań do stanu faktycznego sprawy organ odwoławczy uznał, że Strona w odpowiedzi na wezwanie nie przedłożyła organom celno-skarbowym ani umowy kupna - sprzedaży (kontraktu), zamówienia ani też oferty kontrahenta zagranicznego oraz potwierdzenia przyjęcia oferty przez Stronę. Natomiast przedłożyła fakturę proforma (nr [...] z [...].09.2017r.), wystawioną na kwotę [...] USD, w której wyszczególniono towary (zob. str. 10 decyzji organu odwoławczego) i która jest niezgodna z treścią przedłożonej [...] marca 2018r. przez skarżącą faktury handlowej nr [...] wystawionej na kwotę [...]USD, a zatem na niższą wartość niż faktura proforma.
Z porównania przedłożonej faktury proforma z fakturą handlową wynikają znaczne różnice: odnoszą się one zarówno do następujących elementów:
- w cenie jednostkowej towarów (kurtki robocze w fakturze proforma [...] USD za sztukę, w fakturze handlowej [...] USD oraz [...] USD za sztukę);
- warunków dostawy towarów (w fakturze proforma: CIF G. – [...] , a zatem dostawa środkiem transportu morskiego, w fakturze handlowej: CIP W. - dostawa środkiem transportu kolejowego);
- w ilości towarów (w fakturze proforma: 24200 sztuk, w fakturze handlowej 24192 sztuki);
- w łącznej wartości towarów (w fakturze proforma [...] USD, w fakturze handlowej [...] USD.
Jednocześnie DIAS zwrócił uwagę na fakt, że zarówno we wpisie do rejestru towarów nr [...] z dnia [...].03.2017r., [...], jak również w zgłoszeniu [...] z [...].03.2018r. została wyszczególniona faktura nr [...] z dnia [...].03.2018r., natomiast organom celno-skarbowym została przedłożona faktura handlowa nr [...] z [...].03.2018r. Faktury te różnią się oznaczeniem literowym na końcu numeru (w zgłoszeniu celnym faktura z oznaczeniem A na końcu numeru, natomiast przedłożona organom celno-skarbowym faktura posiada oznaczenie B na końcu numeru). Tego rodzaju sytuacja, zdaniem DIAS, może powodować uzasadnione wątpliwości organów celno-skarbowych, czy w obrocie nie funkcjonują dwie faktury odnoszące się do przedmiotowej dostawy, zwłaszcza, że w dokumencie tranzytowym T1 ([...] został wyszczególniony jeszcze inny numer faktury [...].
W tej sytuacji, nie można jednoznacznie stwierdzić, czy przedłożone przez Stronę potwierdzenia zapłaty obejmują wszystkie dokonane płatności za importowany towar zwłaszcza, iż nie przedłożono organom celnym ani kontraktu ani zamówienia nr [...] powołanego w fakturze handlowej. Ponadto, zgodnie z fakturą proforma, przedpłata winna stanowić 25 % wartości faktury proforma, tj. [...] USD, natomiast z przedłożonych przez Stronę dokumentów bankowych wynika przedpłata do zamówienia nr [...] w wysokości [...] USD.
Dokonując analizy pozostałych zgromadzonych w sprawie dowodów, w tym wyjaśnień pełnomocnika Skarżącej, DIAS wyjaśnienia te uznał za sprzeczne ze szczegółowym opisem i charakterystyką wyrobu podaną na ww. stronie internetowej oraz informacjami o produkcie zawartymi w Instrukcji użytkowania odzieży ochronnej - kurtka classic.
W świetle powyższego, w ocenie Dyrektora IAS w przedmiotowej sprawie wątpliwości organu celnego I instancji co do wysokości zadeklarowanej przez Stronę wartości transakcyjnej były uzasadnione, a zgromadzony materiał dowodowy uprawniał do odstąpienia od ustalenia wartości celnej towaru metodą określoną w art.70 UKC. W tej sytuacji obowiązkiem organów celnych było rozważenie właściwej i możliwej do zastosowania w sprawie zastępczej metody określenia wartości celnej. W związku z powyższym, w dalszej kolejności organ odwoławczy opisał te metody, tj. stosownie do treści art. 74 ust. 1 UKC, który je określa i wyprowadził wniosek, że w przedmiotowej sprawie brak było możliwości ustalenia wartości celnej towaru na podstawie art.74 ust. 2 lit "a" UKC, gdyż organ I instancji nie dysponował takim materiałem porównawczym, który spełniałby kryteria uznania towarów za identyczne. Przy ustalaniu wartości celnej importowanego towaru metodą określoną w art.74 ust.2 lit "b" UKC N[...]UCS posłużył się zatem średnią ceną jednostkową towaru objętego kodem CN 62019300 eksportowanego z Chin do Polski w okresie od listopada 2017r do stycznia 2018r. w wysokości [...] USD/sztukę, tj. [...] PLN/sztukę. Posługując się ww. ceną jednostkową kierował się przy tym następującymi względami: klasyfikacja taryfowa do tego samego kodu CN: 62019300 co towary których wartość celna miała być określona, ten sam kraj wysyłki/eksportu (Chiny), ten sam kierunek handlu (towar sprzedany w celu wywozu z Chin do Polski). W konsekwencji, wartość celną przedmiotowego towaru ustalił w następujący sposób: [...] USD/szt X [...] sztuk = [...] USD x [...] PLN/USD (wg tabeli kursów nr [...] z dnia [...].02,2018r) = [...] PLN. Natomiast należności celne w następujący sposób: [...] PLN x 12% (stawka celna) = [...] PLN, co zdaniem organu odwoławczego było działaniem prawidłowym.
Tym samym wszystkie zarzuty odwołania DIAS uznał za nieuzasadnione. Przedstawił przy tym szczegółową argumentację w odniesieniu do każdego z przedstawionych zarzutów i powołał się na poglądy prawne prezentowane w orzecznictwie sądów polskich i unijnego, które w jego ocenie są zbieżne z zaprezentowanym przez organy celne stanowiskiem w niniejszej sprawie (zob. str. 15 -23 decyzji organu odwoławczego).
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie (dalej: "Sąd") pełnomocnik Spółki, występując o stwierdzenie nieważności decyzji organów podatkowych obydwu instancji lub o ich uchylenie w całości, oraz o zasadzenie kosztów postępowania sądowego postawił następujące zarzuty naruszenia przepisów postępowania mających istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:
a) art. 187 § 1 i art. 191 Ordynacji podatkowej, poprzez błędne ustalenie stanu faktycznego, niepełne zebranie materiału dowodowego oraz błędną jego ocenę, poprzez uznanie, że Skarżąca nie przedstawiła wyczerpujących dowodów do ustalenia wartości celnej importowanego towaru w oparciu o art. 70 ust. 1 Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) NR 952/2013 z dnia 9 października 2013 r. ustanawiające unijny kodeks celny dalej (UKC) przez co doprowadziła do uszczuplenia należności Skarbu Państwa.;
b) art. 180 Ordynacji podatkowej poprzez bezkrytyczne i bezrefleksyjne przeprowadzenie kontroli postimportowej u Skarżącej i uznanie w jej wyniku, że istnieją podstawy prawne do zakwestionowania wartości celnej importowanych towarów ustalonej zgodnie z art. 70 UKC, pomimo dostarczenia na żądanie Naczelnika wszystkich niezbędnych dokumentów wskazujących na poprawność ustalenia wartości celnej importowanego towaru zgodnie z art. 70 UKC;
c) art. 70 UKC w związku z art. 140 ust. 1 Rozporządzenia Wykonawczego Komisji (UE) 2015/2447 z dnia 24 listopada 2015 r. ustanawiające szczegółowe zasady wykonania niektórych przepisów rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 952/2013 ustanawiającego unijny kodeks celny dalej (RN) poprzez uznanie przez Naczelnika, że istnieją uzasadnione wątpliwości do zakwestionowania wartości transakcyjnej importowanych towarów, wynikającej z dokumentów dołączonych przez Skarżącą do zgłoszenia celnego,
d) naruszenie art. 74 ust. 1 UKC poprzez ustalenie wartości celnej importowanych towarów metodą zastępczą towarów podobnych, pomimo że organ nie dokonał właściwego przeanalizowania czy importowane towary stanowiące podstawę do zastępczego określenia wartości celnej wypełniają definicję towarów podobnych.
W odpowiedzi na skargę DIAS wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonym rozstrzygnięciu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jednolity: Dz. U. z 2019 r. poz. 2167 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Uwzględnienie skargi, zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.; dalej powoływanej w skrócie jako "ppsa") następuje w przypadku stwierdzenia naruszenia przez organ przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia przepisów postępowania dającego podstawę do wznowienia postępowania lub innego naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Z art. 134 § 1 ppsa wynika nadto, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Tym samym, sąd administracyjny ma prawo i obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego, nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został w skardze podniesiony.
Oceniając zaskarżoną decyzję, jak i poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji z punktu widzenia wskazanych powyżej kryteriów Sąd stwierdził, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
W decyzji wydanej przez organ pierwszej instancji zakwestionowana została wartość celna towaru zadeklarowana przez Skarżącą w zgłoszeniu celnym. Naczelnik [...]UCS, po przeprowadzeniu postępowania określił wyższą wartość celną importowanego towaru oraz niezaksięgowaną kwotę należności celnych z tytułu importu. Ustalenia poczynione przez organ pierwszej instancji zostały następnie w pełni zaakceptowane przez organ odwoławczy. Dla oceny zapadłych w sprawie rozstrzygnięć konieczne jest wskazanie podstaw materialnoprawnych określających zakres ustaleń faktycznych pozwalających wydać przedmiotowe decyzje, a więc pozwalających ocenić prawidłowość postępowania prowadzącego do wydania zaskarżonej decyzji..
Zgodnie z art. 70 ust. 1 UKC zasadniczą podstawą wartości celnej towarów jest wartość transakcyjna, to jest cena faktycznie zapłacona lub należna za towary, gdy zostały one sprzedane w celu wywozu na obszar celny Unii, w razie potrzeby skorygowana. Z kolei art. 140 RW odnoszący się do art. 70 UKC stanowi w ust. 1, że w przypadku, gdy organy celne mają uzasadnione wątpliwości, czy zadeklarowana wartość transakcyjna stanowi całkowitą faktycznie zapłaconą lub należną kwotę, o której mowa w art. 70 ust. 1 UKC, mogą one wezwać zgłaszającego do przedstawienia dodatkowych informacji, a gdy wątpliwości nie zostaną usunięte, organy celne mogą zdecydować, że wartość towarów nie może być ustalona zgodnie z art. 70 ust. 1 UKC.
Pojęcie uzasadnionych wątpliwości, że zadeklarowana wartość transakcyjna stanowi całkowitą faktycznie zapłaconą lub należną kwotę, nie zostało w przepisach prawa zdefiniowane. Wątpliwości organu nie mogą być oczywiście oparte na subiektywnym odczuciu, ale muszą wynikać z obiektywnie stwierdzonych okoliczności faktycznych, których analiza z zachowaniem zasad logiki i doświadczenia życiowego prowadzi do obiektywnie uzasadnionego powstania takich wątpliwości. Niewątpliwie, wątpliwość taka może zrodzić się w sytuacji niskiej ceny towarów w porównaniu do ceny towarów analogicznych, o ile nie da się tego przekonywująco uzasadnić specyfiką danej dostawy. Również uzasadnione zastrzeżenie co do rzetelności przedstawionych przez importera dokumentów związanych z importem uzasadnia powstanie takich wątpliwości. W ocenie Sądu, organy przekonywująco wskazały na zaistnienie uzasadnionych wątpliwości co do tego, że zadeklarowana wartość transakcyjna nie stanowiła całkowitej, faktycznie zapłaconej lub należnej. Organy powołały się na okoliczności budzące wątpliwości takie jak:
- brak przedłożenia umowy handlowej, zamówienia czy oferty handlowej kontrahenta chińskiego z potwierdzeniem przyjęcia tej oferty przez Skarżącą;
- rozbieżności treściowe pomiędzy przedstawioną fakturą proforma dotyczącą przedmiotowego towaru a fakturą sprzedażową (ostateczną) – rozbieżności dotyczące wartości, cen jednostkowych, warunków transportu, wysokości przedpłaty;
- rozbieżności w numeracji faktury dotyczącej tego samego towaru (różne oznaczenia literowe na końcu oznaczenia faktury) przedstawionej w zgłoszeniu celnym, przedstawionej organom celnym oraz wskazanej w dokumencie tranzytowym;
- znacznie wyższe ceny podobnych towarów w innych składanych przez Skarżącą zgłoszeniach celnych.
Skarżąca nie wyjaśniła przy tym w toku postępowania, w sposób przekonywujący powodów tych rozbieżności jako niewpływających na powstanie uzasadnionych wątpliwości organów co do deklarowanej wartości transakcyjnej.
Organy, zasadnie nie uwzględniły również wyjaśnień Skarżącej co do zastosowania niskiej ceny nabycia ze względu na rzekomo niską jakość kurtek roboczych. W sposób przekonywujący i logiczny powołały się na ofertę handlową Skarżącej skierowaną do jej potencjalnych nabywców świadczącej o wysokiej jakości tych kurtek. Dyrektor IAS, w sposób przekonywujący podważył też argumentację Skarżącej w tym zakresie, w jakim powoływała się na kalkulację zysku ze sprzedaży kurtek opartą na deklarowanej przez Skarżącą cenie. Organ zwrócił uwagę, że przy tak przedstawionej kalkulacji wskazującej na cenę sprzedaży przez Skarżącą kurtek w wysokości ok. [...] zł, Skarżąca nie przedstawiła dowodów sprzedaży przez siebie tych kurtek w takiej cenie, a na jej stronie internetowej oferowano takie kurtki w cenie istotnie wyższej, gdyż po ponad [...] zł netto.
Organ I instancji wezwał też Skarżącą w trybie art. 140 ust. 1 RW do przedstawienia dodatkowych informacji w związku z powziętymi wątpliwościami, dał więc szansę do rozwiania tych wątpliwości. Jednak złożone przez Skarżącą dodatkowe wyjaśnienia i wątpliwości pozwoliły Organom zasadnie pozostać przy powziętych uzasadnionych wątpliwościach.
W ocenie Sądu, organy orzekające zgodnie z art. 187 § 1 Op w zw. z art. 73 ust.1 ustawy - Prawo celne, zobligowane były zebrać materiał dowodowy umożliwiający ustalenie istotnych okoliczności sprawy. Wymóg ten został w niniejszej sprawie przez organy celno-podatkowe spełniony. Organy oparły się na materiale dowodowym, jaki był w tej sprawie dostępny, uwzględniając i oceniając wszelkie dowody dostarczone przez Stronę. Choć oczywiście zasadniczy ciężar dowodowy spoczywa na organie podatkowym, to jednak nie zwalnia to strony z przedstawiania dowodów i argumentacji mających okoliczności dla strony korzystne. Jednak w ocenie Sądu organy słusznie uznały, że Skarżąca nie przedstawiła dowodów i argumentacji podważających zasadność powstania po stronie organów uzasadnionych wątpliwości co do zadeklarowanej przez Skarżącą wartości transakcyjnej.
Zebrany wszechstronnie materiał dowodowy został oceniony w granicach swobodnej oceny dowodów wytyczonych przepisem art. 191 Op. Wnioski co do istotnych okoliczności faktycznych były logiczne i uwzględniające zasady doświadczenia organów wynikające z prowadzenia licznych podobnych postępowań. Tym samym, pozbawione są usprawiedliwionych podstaw podniesione w skardze zarzuty naruszenia art. 180, art. 187 § 1 i art. 191 Op.
Dokonana przez organy ocena ustalonych okoliczności faktycznych uzasadniała w oparciu o art. 70 UKC, przy zastosowaniu art.140 ust 1 RWK zakwestionowanie deklarowanej przez stronę wartości transakcyjnej.
Zatem zasadne było też przystąpienie przez organy do ustalenia wartości celnej na podstawie art. 74 ust. 1 i ust. 2 UKC. Ustalając wartość celną Organy oparły się na metodzie wskazanej w art. 74 ust. 2 lit. B) UKC, to jest na wartości transakcyjnej podobnych towarów sprzedanych w celu wywozu na obszar celni Unii w tym samym lub w zbliżonym czasie. Przyjęcie tej metody wobec braku porównywalnych towarów identycznych było uzasadnione. Organy prawidłowo wyjaśniły, że ustalając wartość podobnych towarów wzięto pod uwagę średnie ceny jednostkowe towarów o takim samym kodzie CN 62019300 ekspotrtowanych z Chin do Polski w okresie od listopada 2017 r. do stycznia 2018 r. Ustalenie wartości celnej w oparciu o wskazane przepisy, po zakwestionowaniu wartości transakcyjnej, nie ma prowadzić do ustalenia najbardziej prawdopodobnej rzeczywistej ceny transakcyjnej, lecz do oszacowania na podstawie cen jednostkowych towarów podobnych. Oszacowanie prowadzi oczywiście z natury rzeczy do wyliczenia swego rodzaju wartości fikcyjnej, jednak wskazane przepisy to dopuszczają, a przyjęcie wartości średniej podobnych towarów sprowadzanych z Chin do Polski w podobnym okresie jest logiczne i uzasadnione i nie narusza art. 74 ust. 1 i ust. 2 UKC. Stąd i zarzut naruszenia tych przepisów jest nieuzasadniony.
Uznawszy w reasumpcji zarzuty podniesione w skardze za niezasadne, jak i nie znajdując podstaw do stwierdzenia z urzędu, że wydane w sprawie decyzje naruszają prawo, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił wniesioną skargę na podstawie art. 151 ppsa.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło