IV SA/Po 700/24
PostanowienieWSA w Poznaniu2024-12-05
Skład orzekający: Tomasz Grossmann, Maciej Busz, Józef Maleszewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga na niewykonanie wyroku sądu administracyjnego jest dopuszczalna, jeśli skarżący nie poprzedził jej skutecznym pisemnym wezwaniem organu do wykonania wyroku?Ratio decidendi
Skarga na niewykonanie wyroku sądu administracyjnego jest niedopuszczalna, jeśli skarżący nie poprzedził jej skutecznym pisemnym wezwaniem organu do wykonania wyroku. Skuteczne wezwanie wymaga, aby zostało złożone po uprawomocnieniu się wyroku i doręczeniu go organowi, a przed wniesieniem skargi do sądu. Niespełnienie tego warunku formalnego skutkuje odrzuceniem skargi.Stan faktyczny
Skarżący G. S. wniósł skargę na niewykonanie przez Wójta Gminy wyroku sądu administracyjnego. Skarżący domagał się wymierzenia organowi grzywny, przyznania sumy pieniężnej oraz zwrotu kosztów. W toku postępowania sąd ustalił, że skarżący podejmował próby wezwania organu do wykonania wyroku, jednakże pisma te były albo przedwczesne (wniesione przed doręczeniem organowi prawomocnego wyroku), albo spóźnione (wniesione po złożeniu skargi do sądu).Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę i zwrócono skarżącemu kwotę 200 zł tytułem uiszczonego wpisu od skargi.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Grossmann Sędzia WSA Maciej Busz (spr.) Sędzia WSA Józef Maleszewski Protokolant st. sekr. sąd. Iwona Maciak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 grudnia 2024 r. sprawy ze skargi G. S. przeciwko Wójtowi Gminy w przedmiocie niewykonania wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 31 maja 2023 r. w sprawie o sygn. akt IV SAB/Po 17/23 postanawia: 1. odrzucić skargę; 2. zwrócić skarżącemu G. S. kwotę 200 zł (słownie: dwieście złotych) tytułem uiszczonego wpisu od skargi.
Pismem z dnia 11.09.2024 r. G. S. (dalej jako skarżący) wywiódł do Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Poznaniu skargę na niewykonanie przez Wójta Gminy "wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21.05.2024 r., sygn. akt: II OSK 1913/23". Skarżący wniósł o : wymierzenie organowi grzywny, przyznanie na jego rzecz od organu sumy pieniężnej, zasądzenie od organu kwoty 100 zł tytułem zwrotu kosztów dotychczasowego postępowania jako niewykonanego prawomocnego wyroku, wskazanie, że organ prowadzący postępowanie dopuścił się bezczynności z rażącym naruszeniem prawa oraz zasądzenie na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skargę należało odrzucić.
Sądy administracyjne, stosownie do art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. -Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1267), sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym zasadą jest, że kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem.
Na kanwie niniejszej sprawy skarżący wniósł o wymierzenie organowi grzywny za niewykonanie wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21.05.2024 r., sygn. akt: II OSK 1913/23 oddalającego skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 31.05.2023 r., sygn. akt: IV SAB/Po 17/23.
Zgodnie z art. 154 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935, dalej jako p.p.s.a.), w razie niewykonania wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania strona, po uprzednim pisemnym wezwaniu właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy, może wnieść skargę w tym przedmiocie, żądając wymierzenia temu organowi grzywny.
Sąd administracyjny przed przystąpieniem do merytorycznego rozpoznania skargi obowiązany jest z urzędu badać, czy wniesienie skargi jest dopuszczalne. Negatywny wynik takiej kontroli skutkuje brakiem możliwości rozstrzygnięcia sporu i wydania w sprawie wyroku.
Z art. 154 § 1 p.p.s.a. wynika, że warunkiem formalnym złożenia skargi na niewykonanie wyroku, a więc warunkiem umożliwiającym jej merytoryczne rozpoznanie przez sąd, jest m.in. uprzednie (przed jej złożeniem), pisemne wezwanie organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy. Wskazać trzeba, że termin na złożenie przedmiotowego wezwania nie jest dowolny. Wymagane jest, aby przed jego złożeniem doszło do uprawomocnienia się wyroku (i tym samym uzyskania przez wyrok przymiotu wykonalności). Następnie, prawomocny już wyrok, jest przesyłany organowi wraz z uzasadnieniem i aktami sprawy i dopiero od daty otrzymania przez organ tych dokumentów zaczyna biec termin do jego wykonania (załatwienia sprawy). Wynika to wprost z treści art. 286 § 1 i § 2 p.p.s.a.
Zatem warunkiem prawidłowego wezwania organu do wykonania wyroku jest jego złożenie nie wcześniej niż po otrzymaniu przez organ orzeczenia sądowego wraz ze stwierdzeniem jego prawomocności. Jednocześnie wezwanie nie może nastąpić później niż data złożenia skargi (wyrok NSA z 26 lutego 2008 r., I OSK 1529/07). Wezwanie skierowane w innym czasie jest albo przedwczesne (gdy nastąpi przed doręczeniem organowi prawomocnego wyroku), albo spóźnione (gdy nastąpi po wniesieniu skargi) i nie wywiera skutku, o którym mowa w art. 154 § 1 p.p.s.a. Natomiast nie ma znaczenia, czy wezwanie zostało doręczone organowi przed upływem terminu, jaki ma on na załatwienie sprawy zgodnie z art. 35 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 572), czy też dopiero po upływie tego terminu (postanowienie WSA we Wrocławiu z 09.01.2024 r., sygn. akt: II SA/Wr 577/23, CBOSA).
Wezwanie, którym należy poprzedzić skargę na niewykonanie wyroku (jak również na niezałatwienie sprawy), stanowi przesłankę dopuszczalności zaskarżenia, której niedochowanie powoduje odrzucenie skargi bez możliwości jej konwalidacji.
Zdaniem Sądu za takie wezwanie na kanwie niniejszej sprawy nie można uznać pisma z dnia 06.06.2024 r., bowiem – abstrahując od jego warstwy merytorycznej – zostało ono wniesione przed otrzymaniem przez organ prawomocnego orzeczenia sądowego wraz z aktami sprawy. Jak wynika z tychże akt - organ otrzymał odpis prawomocnego wyroku Sądu I instancji wraz z uzasadnieniem oraz aktami administracyjnymi dopiero w dniu 15.07.2024 r. (k. 244), a więc po otrzymaniu pisma z dnia 06.06.2024 r., które wpłynęło do organu w dniu 07.06.2024 r. Już z tej przyczyny pismo to nie stanowiło skutecznego wezwania do wykonania wyroku.
Wezwaniem, o którym mowa w art. 154 § 1 p.p.s.a. nie mogło również być pismo z 03.09.2024 r., które słusznie - w ocenie Sądu - organ zinterpretował jako ponaglenie. Pismo to nie zawiera tytułu ani podstawy prawnej, jednak w jego treści skarżący jednoznacznie wskazał, że składa ponaglenie. Organ przekazał ww. pismo wraz z aktami sprawy do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P., celem rozpatrzenia ponaglenia.
Dopiero pismem z dnia 30.09.2024 r. (data nadania: 01.10.2024 r.) zatytułowanym "trzecie wezwanie do wykonania prawomocnego wyroku" skarżący wezwał organ do wykonania wyroku – uczynił to jednak po wniesieniu skargi do sądu. Skarga została bowiem wniesiona w dniu 11.09.2024 r.
Tak więc wezwanie zostało złożone już po wniesieniu przez stronę skargi na niewykonanie wyroku. W świetle wcześniejszych rozważań należy je zatem uznać za spóźnione. Zgodnie więc z tym co wyżej wskazano nie wywiera ono skutku, a w konsekwencji nie został dochowany warunek formalny do wniesienia skargi.
Wobec powyższego należało uznać, że skarga nie spełnia warunków jej dopuszczalności, a zatem podlegała odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a., o czym orzeczono w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło