III SA/Po 332/20

WyrokWSA w Poznaniu2021-02-16

Skład orzekający: Mirella Ławniczak, Marzenna Kosewska, Marek Sachajko

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy odmowa przyznania pomocy w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 dla spółki komandytowej, której wspólnikami są spółki z większościowym udziałem gminy, jest zasadna, jeśli spółka ta nie spełnia kryteriów mikroprzedsiębiorcy lub małego przedsiębiorcy w rozumieniu rozporządzenia Komisji (UE) nr 651/2014 ze względu na powiązania z organem publicznym?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, podzielając stanowisko organu, że skarżąca spółka komandytowa nie spełnia kryteriów mikroprzedsiębiorcy ani małego przedsiębiorcy w rozumieniu rozporządzenia Komisji (UE) nr 651/2014. Kluczowe było ustalenie, że ze względu na powiązania z gminą (organem publicznym) kontrolującą ponad 25% kapitału, spółka nie może być uznana za mikroprzedsiębiorcę ani małego przedsiębiorcę, co skutkuje brakiem podstaw do przyznania jej pomocy w ramach PROW 2014-2020.
Stan faktyczny
Spółka A złożyła wniosek o przyznanie pomocy w ramach PROW 2014-2020 na zakup mobilnej sceny. Zarząd Województwa odmówił przyznania pomocy, uznając, że spółka nie spełnia kryteriów mikroprzedsiębiorcy lub małego przedsiębiorcy ze względu na powiązania z Gminą M., która posiada 100% udziałów w spółkach będących wspólnikami skarżącej spółki komandytowej. Spółka wniosła skargę, zarzucając naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, w szczególności błędną wykładnię definicji mikroprzedsiębiorcy i kryterium powiązań z organem publicznym.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 16 lutego 2021 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirella Ławniczak Sędziowie WSA Marzenna Kosewska (spr.) WSA Marek Sachajko po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 16 lutego 2021 roku sprawy ze skargi Spółki A w M. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Spółka komandytowa na akt Zarządu Województwa z dnia [...] kwietnia 2020r. nr [...], [...] w przedmiocie odmowy przyznania pomocy w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 oddala skargę Zaskarżonym aktem Zarząd Województwa odmówił przyznania pomocy Spółce A w ramach poddziałania 19.2 "Wsparcie na wdrażanie operacji w ramach strategii rozwoju lokalnego kierowanego przez społeczność", objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014 - 2020, dalej: "PROW 2014-2020". Jako podstawę prawną zaskarżonego aktu powołano art. 35 ust. 1 ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 (Dz. U. z 2020 r., poz. 217) i art. 23 ust. 3 ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o rozwoju lokalnym z udziałem lokalnej społeczności (Dz. U. z 2019, poz. 1167). W uzasadnieniu zaskarżonego aktu wskazano, co następuje. Strona złożyła wniosek o przyznanie jej pomocy w ramach powyższego programu [...] lipca 2019 r. na zakup mobilnej sceny wraz z techniką estradową w ramach zakresu, o którym mowa w § 2 ust. 1 pkt 2 lit. c rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] września 2015 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach poddziałania "Wsparcie na wdrażanie operacji w ramach strategii rozwoju lokalnego kierowanego przez społeczność" objętego PROW 2014-2020, dalej: "rozporządzenie Ministra Rolnictwa z 24 września 2015 r.". Z informacji zawartych w aktualnym wpisie do Krajowego Rejestru Sądowego i umowie spółki z [...] marca 2017 r. wynika, że wnioskodawca jest przedsiębiorstwem powiązanym z Spółką B. i Spółką C., w których 100% udziału posiada Gmina M.. Zgodnie z § 3 ust. 3 ww. rozporządzenia Ministra Rolnictwa z 24 września 2015 r. w przypadku gdy podmiot wnioskujący ubiega się o przyznanie pomocy wykonuje działalność gospodarczą, do której stosuje się przepisy ustawy z dnia 6 marca 2018 r. - Prawo przedsiębiorców, pomoc jest przyznawana, jeżeli podmiot ten prowadzi mikroprzedsiębiorstwo lub małe przedsiębiorstwo w rozumieniu przepisów rozporządzenia Komisji (UE) nr 651/2015 z dnia 17 czerwca 2014 r. uznającego niektóre rodzaje pomocy za zgodne z rynkiem wewnętrznym w stosowaniu art. 107 i 108 Traktatu (Dz. Urz. UE L 187, str. 1), dalej: "rozporządzenie 651/2014". Zgodnie z załącznikiem I art. 3 ust. 4 rozporządzenia 651/2014 poza przypadkami określonymi w ust. 2 akapit drugi przedsiębiorstwa nie można uznać za małe lub średnie, jeżeli 25% lub więcej kapitału lub praw głosu kontroluje bezpośrednio lub pośrednio, wspólnie lub indywidualnie, co najmniej jeden organ publiczny. W odpowiedzi na pismo z [...] stycznia 2020 r. wzywające podmiot wnioskujący do uzupełnień braków we wniosku i wyjaśnień w powyższym zakresie wskazano, że w rozumieniu art. 2 rozporządzenia 651/2014 podmiot wnioskujący definiowany jest jako mikroprzedsiębiorstwo, co wyklucza go z ograniczeń wynikających z tego rozporządzenia dla poddziałania 19.2. Biorąc pod uwagę przepisy rozporządzenia 651/2014 wnioskodawca nie spełnia warunku przyznania pomocy, o którym mowa w § 3 ust. 3 rozporządzenia Ministra Rolnictwa z 24 września 2015 r., gdyż będąca organem publicznym Gmina M. posiada więcej niż 25% udziałów spółki, co wyklucza podmiot wnioskujący z definicji mikroprzedsiębiorstwa i małego przedsiębiorstwa. Wyjaśnienia wnioskodawcy w tym zakresie są niewłaściwe, gdyż zgodnie z art. 2 ust. 1 Załącznika I do rozporządzenia 651/2014 do kategorii mikroprzedsiębiorstw oraz małych i średnich przedsiębiorstw ("MŚP") należą przedsiębiorstwa, które zatrudniają mniej niż 250 pracowników i których roczny obrót nie przekracza 50 milionów EUR, lub roczna suma bilansowa nie przekracza 43 milionów. W ustępie 3 wskazano, że w kategorii MŚP mikroprzedsiębiorstwo definiuje się jako przedsiębiorstwo, które zatrudnia mniej niż 10 pracowników i którego roczny obrót lub roczna suma bilansowa nie przekracza 2 milionów EUR. Odwołując się do art. 2 pkt 2 rozporządzenia 651/2014, określającego prawidłowość odczytywania przepisów zawartych w tym rozporządzeniu, ustawodawca określił, że do celów tego rozporządzenia przyjmuje się następujące definicje: "małe i średnie przedsiębiorstwa" lub "MŚP" oznaczają przedsiębiorstwa spełniające kryteria, o których mowa w Załączniku I. W związku z tym określenie "małe i średnie przedsiębiorstwa" lub "MŚP" obejmuje także mikroprzedsiębiorstwa. Wnioskodawca przyjął niewłaściwą definicję mikroprzedsiębiorcy i błędnie założył, że jedynymi przesłankami kwalifikacji podmiotu do mikroprzedsiębiorstw jest limit zatrudnienia i roczny obrót/suma bilansowa. Ustalając wielkość przedsiębiorstwa należy bowiem w pierwszej kolejności rozstrzygnąć, czy jest ono samodzielnie czy powiązane z innymi podmiotami z uwagi na udział w jego kapitale innych podmiotów, w tym będących organami publicznymi. Przepis ten, jak wyżej wskazano, dotyczy nie tylko małego i średniego przedsiębiorstwa, ale także mikroprzedsiębiorstwa. Wnioskodawca nie spełnia zatem warunku przyznania pomocy, o którym mowa w § 3 ust. 3 rozporządzenia Ministra Rolnictwa z 24 września 2015 r., stąd odmówiono przyznania pomocy. Wnioskodawca złożył skargę na powyższy akt zarzucając: 1. naruszenie przepisów postępowania, a w szczególności art. 7, art. 10, art. 11, art. 77 w zw. z art. 84 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r., poz. 2096 ze zm.) przez ich błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie polegające na nieprzeprowadzeniu postępowania dowodowego w całości i niewyjaśnieniu wszelkich okoliczności sprawy, w szczególności przez nieustalenie czy skarżący jest mikroprzedsiębiorcą, czyli przedsiębiorcą, który zatrudniał średniorocznie mniej niż 10 pracowników i osiągnął roczny obrót netto ze sprzedaży towarów, wyrobów i usług oraz z operacji finansowych nieprzekraczający równowartości w złotych 2 milionów euro, lub sumy aktywów jego bilansu sporządzonego na koniec jednego z tych lat nie przekroczyły równowartości w złotych 2 milionów euro; 2. naruszenie przepisów prawa materialnego, a w szczególności § 3 ust. 3 rozporządzenia Ministra Rolnictwa z 24 września 2015 r. i art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 6 marca 2018 r. Prawo Przedsiębiorców, dalej: "Prawo przedsiębiorców", w zw. z art. 2 pkt 2 w zw. z art. 2 ust. 3 i art. 3 ust. 4 (oba poprzednie, tj. art. 2 ust. 3 i art. 3 ust. 4 z Załącznika I - definicja MŚP) przez ich błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie polegające na przyjęciu, że skarżący: - nie jest mikroprzedsiębiorcą; - nawet gdyby był mikroprzedsiębiorcą, to nie przysługuje mu pomoc, ponieważ 25% lub więcej kapitału lub praw głosu kontroluje bezpośrednio lub pośrednio, wspólnie lub indywidualnie, co najmniej jeden organ publiczny; podczas gdy skarżący: - jest mikroprzedsiębiorcą, ponieważ zatrudnia mniej niż 10 pracowników i jego roczny obrót lub roczna suma bilansowa nie przekracza 2 milionów EUR; - przedmiotowe wyłączenie (25% lub więcej kapitału lub praw głosu kontroluje bezpośrednio lub pośrednio, wspólnie lub indywidualnie, co najmniej jeden organ publiczny) dotyczy jedynie małych i średnich przedsiębiorstw, a nie mikroprzedsiębiorców. Skarżący wniósł o uchylenie w całości zaskarżonego aktu. W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał dotychczasowe stanowisko wnosząc o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje. Skarga podlega oddaleniu, gdyż zaskarżony akt nie narusza prawa w stopniu uzasadniającym jego uchylenie. Sąd podziela zasadność i motywy zaskarżonego rozstrzygnięcia . W związku z ich przytoczeniem powtarzanie ich byłoby zbędne. Odnosząc się do zarzutów skargi należy podnieść, co następuje. Skarżący wykonuje działalność gospodarczą, do której stosuje się przepisy Prawa przedsiębiorców. W związku z tym może być mu przyznana pomoc, jeżeli prowadzi mikroprzedsiębiorstwo albo małe przedsiębiorstwo w rozumieniu przepisów rozporządzenia 651/2014 (art. § 3 ust. 3 rozporządzenia Ministra Rolnictwa z 24 września 2015 r.). Celem powyższej regulacji jest pomoc niewielkim przedsiębiorstwom, mającym słabszą pozycję rynkową, a co za tym idzie - wyeliminowanie przyznania pomocy przedsiębiorstwom jej nie potrzebującym. Organ prawidłowo uznał, że skarżący nie prowadzi mikroprzedsiębiorstwa ani małego przedsiębiorstwa, stąd zasadna jest odmowa przyznania mu pomocy. Powołane wyżej rozporządzenie 651/2014 w art. 2 załącznika I określa następujące kategorie przedsiębiorstw: mikroprzedsiębiorstwa, małe przedsiębiorstwa i średnie przedsiębiorstwa przez podanie pułapów zatrudnienia i pułapów finansowych w poniższy sposób. Do kategorii mikroprzedsiębiorstw oraz małych i średnich przedsiębiorstw ("MŚP") należą przedsiębiorstwa, które zatrudniają mniej niż 250 pracowników i których roczny obrót nie przekracza 50 milionów EUR, lub roczna suma bilansowa nie przekracza 43 milionów EUR (art. 2 ust. 1 rozporządzenia 651/2014). W kategorii MŚP małe przedsiębiorstwo definiuje się jako przedsiębiorstwo, które zatrudnia mniej niż 50 pracowników i którego roczny obrót lub roczna suma bilansowa nie przekracza 10 milionów EUR (art. 2 ust. 2 rozporządzenia 651/2014). W kategorii MŚP mikroprzedsiębiorstwo definiuje się jako przedsiębiorstwo, które zatrudnia mniej niż 10 pracowników i którego roczny obrót lub roczna suma bilansowa nie przekracza 2 milionów EUR (art. 2 ust. 3 rozporządzenia 651/2014). Tytuł art. 3 rozporządzenia 651/2014 (Rodzaje przedsiębiorstw brane pod uwagę przy obliczaniu liczy personelu i kwot finansowych), jak i stanowiące część dokumentacji aplikacyjnej "Zasady wypełniania oświadczenia o wielkości przedsiębiorstwa", dalej: Zasady", przesądzają, że do określenia powyższych pułapów (zatrudnienia i finansowego) należy uwzględnić status przedsiębiorstwa: czy jest ono samodzielne, partnerskie czy powiązane - według poniższych zasad. "Przedsiębiorstwo samodzielne" oznacza każde przedsiębiorstwo, które nie jest zakwalifikowane jako przedsiębiorstwo partnerskie w rozumieniu ust. 2, ani jako przedsiębiorstwo powiązane w rozumieniu ust. 3 (art. 3 ust. 1 rozporządzenia 651/2014). "Przedsiębiorstwa partnerskie" oznaczają wszystkie przedsiębiorstwa, które nie zostały zakwalifikowane jako przedsiębiorstwa powiązane w rozumieniu ust. 3 i między którymi istnieją następujące związki: przedsiębiorstwo (przedsiębiorstwo wyższego szczebla) posiada, samodzielnie lub wspólnie z co najmniej jednym przedsiębiorstwem powiązanym w rozumieniu ust. 3, co najmniej 25 % kapitału innego przedsiębiorstwa (przedsiębiorstwa niższego szczebla) lub praw głosu w takim przedsiębiorstwie (art. 3 ust. 2 akapit pierwszy rozporządzenia 651/2014). "Przedsiębiorstwo powiązane" oznacza przedsiębiorstwo, które ma większość praw głosu w innym przedsiębiorstwie w roli udziałowca (art. 3 ust. 3 akapit pierwszy lit. a rozporządzenia 651/2014). Odpis z Krajowego Rejestru Sądowego i umowa spółki wskazują, że skarżący ma dwóch wspólników: 1. Spółka B (komplementariusz) ze 100% udziałem Gminy M.; 2. Spółka C. również ze 100% udziałem Gminy M.. Oznacza to, że skarżącego uznaje się za przedsiębiorstwo powiązane (art. 3 ust. 3 akapit trzeci rozporządzenia 651/2014). W takim przypadku do danych przedsiębiorstwa skarżącego dotyczących zatrudnienia i wyników finansowych dodaje się w 100% dane każdego przedsiębiorstwa powiązanego (pkt 3.2 Zasad), czyli dwóch jego udziałowców. Tak obliczony pułap zatrudnienia skarżącego wynosi 10,67 (za rok 2017), 44,8 (za rok 2018) i 40,99 (za rok 2019). Już choćby z tego powodu (zatrudniania więcej niż 10 pracowników) skarżącego nie można uznać za mikroprzedsiębiorcę (art. 2 ust. 3 rozporządzenia 651/2014). Nie można uznać go też za małego przedsiębiorcę, gdyż 25% lub więcej kapitału lub praw głosu kontroluje bezpośrednio lub pośrednio, wspólnie lub indywidualnie, co najmniej jeden organ publiczny (art. 3 ust. 4 rozporządzenia 651/2014) - w tym przypadku Gmina M.. Skoro skarżącego nie można uznać za mikroprzedsiębiorcę ani małego przedsiębiorcę organ zasadnie odmówił przyznania mu pomocy, jako że może być ona przyznana tylko tym kategoriom przedsiębiorców (§ 3 ust. 3 rozporządzenia Ministra Rolnictwa z 24 września 2015 r. Wobec tego organ nie naruszył przepisów postępowania ani przepisów prawa materialnego. W związku z powyższym Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło