II OZ 718/24

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Roman Ciąglewicz /spr./ po rozpoznaniu w dniu 11 grudnia 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia R. P. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 23 września 2024 r. sygn. akt II SA/Gl 659/24 o wstrzymaniu wykonania zaskarżonego postanowienia w sprawie ze skargi E. B. na postanowienie Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowalnego w Katowicach z dnia 19 marca 2024 r., nr WINB-WOA.7722.281.2023.ZS w przedmiocie obowiązku przedłożenia ekspertyzy technicznej postanawia: oddalić zażalenie. Uzasadnienie. Postanowieniem z dnia 25 października 2023 r. nr 180/2023 Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Zawierciu nakazał skarżącej E. B. przedłożyć ekspertyzę techniczną, zawierającą także inwentaryzację wykonanych robót budowalnych, budynku mieszkalnego usytuowanego na działce nr [...] w S., w terminie 90 dni od dnia otrzymania tego postanowienia. Zaskarżonym obecnie postanowieniem Śląski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowalnego w Katowicach, w wyniku zażalenia skarżącej, uchylił ww. postanowienie organu I instancji oraz nałożył na skarżącą obowiązek przedłożenia, w terminie do dnia 30 czerwca 2024 r., ekspertyzy technicznej obejmującej ocenę stanu technicznego wskazanego na wstępie budynku mieszkalnego w zakresie prawidłowości i zgodności z przepisami robót budowalnych związanych z jego budową. W toku postępowania sądowego skarżąca wystąpiła do Sądu z wnioskiem o wstrzymanie wykonana zaskarżonego postanowienia. W jego uzasadnieniu wskazała na koszt przedmiotowej ekspertyzy sięgający kilku tysięcy złotych co wiąże się ze znacznym uszczerbkiem dla skarżącej. Skarżąca podała, że jej miesięczne dochody nie są wysokie, a jej stan zdrowia wymaga ciągłych nakładów finansowych. Ustosunkowując się do wezwania sądowego, pismem z dnia 9 września 2024 r. skarżąca uzupełniła złożony wniosek opisując swoją sytuację zdrowotną, rodzinną oraz finansową, a także załączając stosowną dokumentację w tym zakresie. Ponadto skarżąca zwróciła uwagę, że liczne postępowania sądowe toczące się z jej udziałem generują dodatkowe koszty. Rozpatrując wniosek Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że w niniejszej sprawie spełnione zostały ustawowe przesłanki wstrzymania wykonania zaskarżonego postanowienia. Sąd zgodził się ze stanowiskiem skarżącej, że poniesienie kosztów sporządzenia ekspertyzy technicznej, w jej obecnej sytuacji, może skutkować jedną z okoliczności wskazanych w art. 61 § 3 P.p.s.a. Sąd miał na względzie, że składnikami dochodu skarżącej oraz jej 5 osobowej rodziny jest świadczenie emerytalne, a stan zdrowia niewątpliwie generuje dodatkowe, znaczne wydatki, odrębne od tych jakie wiążą się z bieżącym utrzymaniem się. Nadto, Sąd zwrócił uwagę, że przedstawiony przez skarżącą wykaz comiesięcznych wydatków nie uwzględnia zakupu żywności, a ten wydatek, kierując się doświadczeniem życiowym, należy ocenić jako niemały. W zażaleniu na powyższe postanowienie uczestnik R. P. wniósł o jego uchylenie i ponowne rozpoznanie prawdziwej sytuacji materialnej skarżącej. Nie kwestionując stanu zdrowia skarżącej, wyraził wątpliwość co do prawdziwości twierdzeń skarżącej o jej sytuacji majątkowej. W odpowiedzi na zażalenie skarżąca wniosła o odrzucenie zażalenia w całości, gdyż rozpatrzenie merytoryczne zażalenia stanowiłoby naruszenie art. 33 § 1 P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do treści art. 61 § 1 P.p.s.a., wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jednakże, sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków (art. 61 § 3 P.p.s.a.). Przywołany powyżej art. 61 § 3 P.p.s.a., choć przewiduje możliwość wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji na wniosek strony, to uzależnia skorzystanie z takiego środka prawnego w sytuacji, gdy zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia stronie znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Możliwość udzielenia ochrony tymczasowej została zatem ograniczona od wystąpienia jednej z dwóch przesłanek zawartych w omawianym przepisie. Obowiązkiem strony jest wskazanie we wniosku okoliczności na poparcie spełnienia przynajmniej jednej z tychże przesłanek. Innymi słowy, uprawnienie to wiąże się z obowiązkiem uzasadnienia wniosku, poprzez poparcie go stosownymi twierdzeniami i dokumentami na okoliczność spełnienia ustawowych przesłanek wstrzymania wykonania decyzji. Argumentacja wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu musi w sposób przekonujący pokazać konkretne relacje między brakiem wstrzymania zaskarżonej decyzji, a wystąpieniem zagrożeń z art. 61 § 3 P.p.s.a. W niniejszej sprawie, wstrzymując wykonanie zaskarżonej decyzji, Sąd pierwszej instancji ocenił, że skarżąca uprawdopodobniła, iż w jej sytuacji zdrowotnej oraz majątkowej, poniesienie kosztów ekspertyzy sięgających kilku tysięcy złotych może wiązać się ze znacznym uszczerbkiem dla skarżącej. W zażaleniu nie wykazano aby postanowienie Sądu stanowiło naruszenie art. 61 § 3 P.p.s.a. w zakresie ustalenia stanu faktycznego oraz w zakresie zastosowania mających ocenny charakter przesłanek materialnoprawnych. Spełnione zostały zatem ustawowe przesłanki wstrzymania wykonania zaskarżonego postanowienia. W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 1 i 2 P.p.s.a., orzekł, jak w sentencji.