II SA/Wa 501/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sławomir Fularski (spr.), Sędzia WSA Iwona Maciejuk, Sędzia WSA Andrzej Kołodziej, , Protokolant specjalista Joanna Głowala, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 grudnia 2024 r. sprawy ze skargi M. L. na decyzję Prezesa Agencji Mienia Wojskowego z dnia [...] lutego 2024 r. nr [...] w przedmiocie zwrotu nadpłaconego świadczenia mieszkaniowego oddala skargę. Decyzją z [...] lutego 2024 r. nr [...] Prezes Agencji Mienia Wojskowego (dalej jako "Prezes AMW" lub "organ odwoławczy") działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2023 r. poz. 775 i poz. 803), art. 17 ust. 3 i 4 ustawy z dnia 10 lipca 2015 r. o Agencji Mienia Wojskowego (Dz. U. z 2024 r. poz. 98) oraz art. 21 ust. 1, art. 48d ust. 1, 7, 12 i 13 ustawy z dnia 22 czerwca 1995 r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 2022 r., poz. 1623 oraz z 2023 r. poz. 1872, dalej jako "ustawa o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP"), po rozpatrzeniu odwołania M. L. (dalej jako "strona", "żołnierz" lub "skarżąca") od decyzji Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Mienia Wojskowego w [...] (dalej jako "Dyrektor AMW" lub "organ I instancji"), nr [...] z [...] stycznia 2024 r. orzekającej o nadpłaceniu przez Dyrektora AMW na rzecz strony w okresie od [...] października 2022 r. do [...] października 2023 r. świadczenia mieszkaniowego w kwocie [...] zł i zobowiązującej skarżącą do zwrotu przedmiotowego świadczenia w ww. kwocie, utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu Prezes AMW w pierwszej kolejności przedstawił stan faktyczny sprawy. Wskazał, że strona w dniu [...] grudnia 2020 r. złożyła do Dyrektora AMW kolejny wniosek o wypłatę świadczenia mieszkaniowego. Z dokumentów wynikało, że rozkazem personalnym nr [...] Dowódcy [...] [...] Brygady Obrony Terytorialnej z [...] października 2020 r., strona została ponownie wyznaczona na stanowisko służbowe w miejscowości [...], w garnizonie [...]. Kontrakt został zawarty na okres od [...] grudnia 2020 r. do [...] grudnia 2023 r. W wyniku rozpatrzenia wniosku, stronie wypłacano comiesięcznie świadczenie mieszkaniowe licząc od dnia [...] grudnia 2020 r. (od [...] grudnia 2020 r. w wysokości [...] zł; od [...] stycznia 2023 r. w wysokości [...] zł; od [...] października 2023 r. w wysokości [...] zł). Zawiadomieniem z [...] października 2023 r. poinformowano żołnierza o zbliżającym się w dniu [...] grudnia 2023 r., upływie terminu pełnienia zawodowej służby wojskowej i wezwano do złożenia dokumentów potwierdzających pełnienie służby wojskowej oraz zainteresowanie dalszą wypłatą świadczenia. W odpowiedzi w dniu [...] listopada 2023 r. strona złożyła do Dyrektora AMW kolejny wniosek o wypłatę świadczenia mieszkaniowego. Z dokumentów wynikało, że rozkazem personalnym nr [...] Dowódcy [...] [...] Brygady Obrony Terytorialnej z [...] października 2022 r., strona od [...] października 2022 r. (bezterminowo) została wyznaczona na stanowisko służbowe w miejscowości [...], w garnizonie [...]. W związku z informacją o zmianie miejsca pełnienia służby Dyrektor AMW zakończył z dniem [...] października 2023 r. wypłatę świadczenia mieszkaniowego i pismem z [...] listopada 2023 r. wezwał stronę do zwrotu nadpłaconego świadczenia mieszkaniowego w kwocie [...] zł, za okres od [...] października 2022 r. do [...] października 2023 r., tj. od dnia zakończenia służby w miejscowości [...] do dnia zakończenia wypłaty świadczenia mieszkaniowego w tej miejscowości. Strona nie zwróciła żądanej kwoty, co stanowiło o konieczności wszczęcia z urzędu przez organ I instancji postępowania administracyjnego w sprawie, a następnie wydania decyzji nr [...] z [...] stycznia 2024 r. orzekającej o nadpłaceniu przez Dyrektora AMW na rzecz żołnierza w okresie od [...] października 2022 r. do [...] października 2023 r. w kwocie [...] zł świadczenia mieszkaniowego i zobowiązującej stronę do zwrotu przedmiotowego świadczenia w ww. kwocie. W decyzji organ I instancji powołał się na przepis art. 48d ust. 7 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP zgodnie z którym świadczenie mieszkaniowe jest wypłacane za miesiąc kalendarzowy w terminie do 10 dnia każdego miesiąca kalendarzowego za poprzedni miesiąc, począwszy od pierwszego dnia miesiąca, w którym wpłynął wniosek o wypłatę świadczenia mieszkaniowego do właściwego oddziału regionalnego Agencji, do dnia pełnienia służby w danej miejscowości, określonej w rozkazie personalnym wydanym przez właściwy organ wojskowy. W odwołaniu od ww. decyzji organu I instancji skarżąca zarzuciła rażące naruszenie przepisów prawa, w tym: 1. art. 21 ust. 8 w zw. z art. 48d ust. 7 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP wobec pozbawienia żołnierza prawa do świadczenia mieszkaniowego za okres od [...] października 2022 r. do [...] października 2023 r. pomimo niezachodzenia żadnej z przesłanek utraty tego prawa opisanych w powołanej normie prawnej. 2. art. 21 ust. 2 pkt. 3 w zw. z art. 48d ust. 1 i 7 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP wobec błędnej wykładni prowadzącej do uznania, że strona - wobec niezawiadomienia Dyrektora AMW o zmianie stanowiska służbowego w ramach garnizonu [...] - z miejscowości [...] na miejscowość [...] - utraciła prawo do świadczenia mieszkaniowego za okres od [...] października 2022 r. do [...] października 2023 r. pomimo, że prawo żołnierza do świadczenia mieszkaniowego jest przyznawane na czas nieokreślony i nie ustaje w związku ze zmianą stanowiska służbowego choćby w ramach jednego garnizonu. 3. art. 24 ust. 5 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP wobec błędnej wykładni prowadzącej do przyjęcia, że zmiana miejsca stanowiska służbowego żołnierza z miejscowości [...] na miejscowość [...] dokonana w ramach tego samego garnizonu – [...] jest okolicznością, która ma wpływ na prawo do zakwaterowania. 4. art. 48d ust. 13 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP wobec błędnej wykładni prowadzącej do przyjęcia, że wobec strony doszło do nadpłaty przez Dyrektora AMW świadczenia mieszkaniowego w kwocie [...] zł, a nadto, że odwołująca się jest zobowiązana zwrócić wypłaconą jej nienależnie kwotę. Przechodząc do rozpoznania sprawy, organ odwoławczy przytoczył treść art. 21 ust. 1 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP. Wyjaśnił, że prawo do zakwaterowania jest samoistnym prawem żołnierza zawodowego wynikającym z łączącego go stosunku służbowego i w myśl art. 21 ust. 2 ww. ustawy realizowane jest w jednej z następujących form: przydziału kwatery albo innego lokalu mieszkalnego na czas pełnienia służby, przydziału miejsca w internacie albo kwaterze internatowej, wypłaty świadczenia mieszkaniowego. Wskazał, że zgodnie z art. 21 ust. 3 powołanej ustawy żołnierz zawodowy wybiera, na swój wniosek, jedną z form zakwaterowania, o których mowa w ust. 2. Następnie zacytował treść art. 48d ust. 1 ww. ustawy. Prezes AMW stwierdził, że analizując ww. przepisy widać, iż art. 21 ust. 1 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP wskazuje wprost, że prawo do zakwaterowania przysługuje żołnierzowi zawodowemu na czas pełnienia służby wojskowej w miejscowości, w której żołnierz pełni służbę. Ustęp 1 art. 48d ww. ustawy wskazuje, że świadczenie mieszkaniowe przysługuje żołnierzowi wykonującemu obowiązki w danym garnizonie, w wysokości określonej dla tego właśnie garnizonu. Natomiast uzupełnieniem ustępu 1 ww. przepisu jest ustęp 7, zmieniony ustawą z 11 marca 2022 r. o obronie Ojczyzny (Dz. U. z 2022 r., poz. 2305), która weszła w życie 23 kwietnia 2022 r. Wskazuje on, że końcem wypłaty świadczenia mieszkaniowego jest dzień zakończenia służby w danej miejscowości określonej w rozkazie personalnym. Organ odwoławczy wskazał przy tym, że ustęp 7 został doprecyzowany w 2022 r., tak aby nie było wątpliwości, że żołnierz wybiera formę realizacji prawa do zakwaterowania na czas pełnienia służby w danej miejscowości. W ocenie Prezesa AMW, zgodnie z intencją ustawodawcy przywołany powyżej ust. 1 i ust. 7 należy czytać łącznie, tzn. że świadczenie mieszkaniowe wypłacane jest żołnierzowi do dnia pełnienia służby w danej miejscowości (określonej w rozkazie personalnym) w wysokości określonej dla garnizonu w którym położona jest miejscowość, w której żołnierz służy. Przepisy te są jednocześnie odzwierciedleniem reguły zawartej w art. 21 ust. 1 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP, która wskazuje, że prawo do zakwaterowania przysługuje na czas pełnienia służby wojskowej w miejscowości, w której żołnierz pełni służbę. Organ odwoławczy zauważył, że rozkaz personalny nr [...] Dowódcy [...] [...] Brygady Obrony Terytorialnej z [...] października 2022 r., wyznaczający skarżącą na stanowisko służbowe w miejscowości [...] od [...] października 2022 r. (bezterminowo), został wydany już po zmianie przepisów ustawą o obronie Ojczyzny, która doprecyzowała zapisy ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP, a co za tym idzie rozwiewała wszelkie ewentualne wątpliwości interpretacyjne. Treść ustawy odzwierciedlona jest w treści wniosku o wypłatę świadczenia mieszkaniowego dlatego na pierwszej stronie wniosku złożonego w dniu [...] listopada 2023 r. przez skarżącą wyraźnie wskazano, że jest to cyt.: "Wniosek o wypłatę świadczenia mieszkaniowego", a skarżąca "pełniąc służbę w garnizonie [...], w miejscowości [...] składa wniosek o wypłatę świadczenia mieszkaniowego w tej miejscowości". Zdaniem Prezesa AMW istotne jest również to, że w art. 48d ust. 7 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP jest mowa o wypłaceniu świadczenia począwszy od pierwszego dnia miesiąca, w którym wpłynął wniosek do właściwego oddziału regionalnego Agencji, a zatem realizacja prawa do zakwaterowania nie następuje z urzędu, ale na wniosek uprawnionego żołnierza. Z przytoczonych powyżej przepisów wynika, że prawo do zakwaterowania w postaci świadczenia mieszkaniowego jest uprawnieniem żołnierza, z którego może, ale nie musi skorzystać, o czym świadczy wnioskowy charakter tego uprawnienia, tym samym złożenie wniosku jest warunkiem koniecznym do jego realizacji. W takiej sytuacji skarżąca nie jest związana żadnym terminem materialnym (tj. określonym w ustawie o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP), od którego zachowania zależy możliwość dochodzenia przez stronę określonego uprawnienia. W związku z tym, że realizacja prawa odbywa się na wniosek, to zgodnie z art. 24 ust. 5 powoływanej ustawy żołnierz zawodowy jest obowiązany niezwłocznie powiadomić dyrektora oddziału regionalnego o wszelkich okolicznościach mających wpływ na jego prawo do zakwaterowania, a skutki braku powiadomienia organów Agencji o zaistniałych zmianach obciążają żołnierza. Oznacza to, że w interesie żołnierza leży zadbanie o dostarczenie aktualnych dokumentów do Agencji Mienia Wojskowego. Organ odwoławczy wskazał, że w okolicznościach rozpatrywanej sprawy bezspornym jest, iż skarżąca pełniła służbę w miejscowości [...] do [...] października 2022 r., zaś świadczenie mieszkaniowe, w związku ze służbą w miejscowości [...], otrzymywała aż do [...] października 2023 r. Z tego powodu organ I instancji działając zgodnie z art. 48d ust. 12 i 13 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP, wezwał stronę do zwrotu nadpłaconego świadczenia mieszkaniowego za okres od [...] października 2022 r. do [...] października 2023 r., a następnie wydał decyzję z [...] stycznia 2024 r. orzekającą o nadpłaceniu przez Dyrektora AMW na rzecz skarżącej, za ten okres, kwoty [...] zł i zobowiązał ją do jej zwrotu. Prezes AMW wyjaśnił, że postępowanie w niniejszej sprawie nie ma charakteru uznaniowego, co powoduje, że organ ma obowiązek wydania decyzji o zwrocie, w sytuacji braku wpłaty pobranego nienależnie świadczenia w wyznaczonym terminie. Powyższe okoliczności zobowiązywały Dyrektora AMW do wydania decyzji o zwrocie świadczenia mieszkaniowego wypłaconego nienależnie na rzecz skarżącej. Pismem z 12 marca 2024 r. skarżąca reprezentowana przez pełnomocnika - adwokata wniosła skargę do tutejszego Sądu na ostateczne w administracyjnym toku instancji rozstrzygnięcie Prezesa AMW. Zaskarżonej decyzji zarzuciła rażące naruszenie przepisów prawa, w tym: 1. art. 21 ust. 8 w zw. z art. 48d ust. 7 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP wobec pozbawienia skarżącej prawa do świadczenia mieszkaniowego za okres od [...] października 2022 r. do [...] października 2023 r. pomimo niezrealizowania przesłanek warunkujących utratę tego prawa, opisanych w powołanej normie prawnej. 2. art. 21 ust. 2 pkt. 3 w zw. z art. 48d ust. 1 i 7 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP wobec błędnej wykładni prowadzącej do uznania, że skarżąca - wobec niezawiadomienia Dyrektora AMW o zmianie stanowiska służbowego w ramach garnizonu [...] - z miejscowości [...] na miejscowość [...] - utraciła prawo do świadczenia mieszkaniowego za okres od [...] października 2022 r. do [...] października 2023 r., pomimo, że prawo żołnierza do świadczenia mieszkaniowego jest przyznawane na czas nieokreślony i nie ustaje w związku ze zmianą stanowiska służbowego choćby w ramach jednego garnizonu. 3. art. 24 ust. 5 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP wobec błędnej wykładni prowadzącej do przyjęcia, że zmiana miejsca stanowiska służbowego skarżącej z miejscowości [...] na miejscowość [...] dokonana w ramach tego samego garnizonu - [...] jest okolicznością, która ma wpływ na prawo do zakwaterowania. 4. art. 48d ust. 13 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP wobec błędnej wykładni prowadzącej do przyjęcia, że wobec skarżącej doszło do nadpłaty przez Dyrektora AMW świadczenia mieszkaniowego w kwocie [...] zł, a nadto, że skarżąca jest zobowiązana zwrócić wypłaconą jej nienależnie kwotę. Wskazując na powyższe wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Dyrektora AMW z [...] stycznia 2024 r. i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie na rzecz skarżącej kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa prawnego według norm przepisanych. W uzasadnieniu skargi, jej autor wskazał, że doszło do rażącego naruszenia przez organ odwoławczy przepisów prawa materialnego poprzez ich błędną wykładnię. Dokonana bowiem z dniem [...] października 2022 r. zmiana miejsca stanowiska służbowego skarżącej z miejscowości [...] na miejscowość [...] dotyczyła tego samego garnizonu - [...] i nie była - w rozumieniu art. 24 ust. 5 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych - okolicznością, która ma wpływ na prawo do zakwaterowania. W przypadku skarżącej nie zaszła żadna z przesłanek warunkujących utratę prawa do zakwaterowania, w tym do świadczenia mieszkaniowego określonych w przepisach art. 21 ust. 8 i art. 48d ust. 7 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP. Zaprezentowana przez organy wykładnia art. 48d ust. 1 i 7 ww. ustawy jest całkowicie błędna bowiem opiera się ona na bezpodstawnym założeniu, że prawo żołnierza do świadczenia mieszkaniowego ma charakter terminowy, tj. przysługuje tylko przez czas pełnienia służby w danym garnizonie i na danym stanowisku, a wygasa wraz ze zmianą stanowiska służbowego z jednej miejscowości na drugą, nawet w ramach tego samego garnizonu. Pełnomocnik skarżącej powołał się na wyrok WSA w Warszawie z 27 stycznia 2022 r. wydany w sprawie sygn. akt II SA/Wa 3414/21 w którego uzasadnieniu wskazano, że jeżeli skutkiem zakończenia pełnienia służby w danym garnizonie miałoby być ustanie prawa do świadczenia o charakterze majątkowym, to ten skutek powinien być wprost przewidziany w ustawie. Powinien być potraktowany jako przesłanka utraty prawa do zakwaterowania, na takiej zasadzie, jak w art. 21 ust. 8 ustawy określono inne przesłanki utraty tego prawa. Wiązałoby się to z koniecznością wydania w takiej sprawie decyzji administracyjnej, jako że ustawa wymaga w art. 21 ust. 9 wydania decyzji administracyjnej w razie zaistnienia przesłanek utraty prawa do zakwaterowania określonych w art. 21 ust. 8, a także wydania decyzji na podstawie art. 48d ust. 12 w razie odmowy przyznania tego świadczenia z przyczyn określonych w art. 48d ust. 2. Żadnej zaś takiej decyzji nie wydano w rozpatrywanej sprawie, przyjmując, że prawo skarżącego do świadczenia mieszkaniowego ustało niejako "samo", automatycznie, bez konieczności podejmowania jakichkolwiek formalnych rozstrzygnięć. Taka praktyka jest ewidentnie sprzeczna z panującą w stosunkach publicznoprawnych zasadą rozstrzygania, w szczególności o utracie albo odmowie przyznania prawa przysługującego indywidualnemu podmiotowi, w formie decyzji administracyjnej. Autor skargi podkreślił, że prawo do zakwaterowania w postaci świadczenia mieszkaniowego jest przyznawane na czas nieokreślony i ustaje wyłącznie w przypadkach określonych w ustawie o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP, czego potwierdzeniem jest art. 21 ust. 1 i art. 48d ust. 7. Do takich przypadków nie należy zmiana miejsca pełnienia służby choćby w ramach jednego garnizonu – [...], jak to miało miejsce w przypadku skarżącej. Zmiana miejsca pełnienia służby przez żołnierza (a nawet garnizonu) wymaga jedynie weryfikacji w zakresie ustalenia wysokości tego świadczenia. Jak zaś wynika z pisma Dyrektora AMW o wypłacie świadczenia mieszkaniowego poczynając od [...] grudnia 2020 r., miejsce pełnienia służby przyjęto jedynie za podstawę ustalenia współczynnika świadczenia i w rezultacie określenia jego wysokości. Nadto zauważyć należy, że "oczekiwane" przez organ powiadomienie o zmianie stanowiska służbowego w zakresie miejscowości pełnienia służby z [...] na [...] w ramach tego samego garnizonu - [...] skarżąca miałaby złożyć do to tego samego, właściwego oddziału regionalnego Agencji - w [...], o czym przecież organ I instancji miał wiedzę z urzędu. Powyższe świadczy więc o nieuzasadnionej represyjności organu skutkującej nieznajdującym oparcia w przepisach prawa pozbawieniem skarżącej prawa do świadczenia mieszkaniowego. W odpowiedzi na skargę pełnomocnik organu wniósł o oddalenie skargi. Podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji uznał zarzuty skargi za niezasadne. Podniósł, że Agencja Mienia Wojskowego posiada 10 Oddziałów Regionalnych w całej Polsce i Dyrektor każdego z nich ma kompetencję do wypłaty świadczenia żołnierzom pełniącym służbę w garnizonach znajdujących się w jego właściwości miejscowej. Zmiana miejsca pełnienia służby wymusza konieczność złożenia przez żołnierza nowego wniosku o wybraną formę zakwaterowania nawet jeśli jest to kompetencja tego samego Dyrektora Oddziału w ramach tego samego garnizonu, albowiem organ nie wypłaca świadczenia z urzędu, zaś wniosek raz złożony nie "wędruje" za żołnierzem w kolejne miejsca pełnienia przez niego służby. Dodatkowo wskazał, że na stronie internetowej Agencji [...] w zakładce "dla żołnierza" - świadczenie mieszkaniowe - znajduje się informacja dotycząca wypłaty świadczenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2024 r., poz. 1267), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu, kontrola ta jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Stosownie do treści art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935), dalej: "p.p.s.a.", sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W ocenie Sądu, skarga oceniana w świetle powyższych kryteriów nie zasługuje na uwzględnienie. Zarówno bowiem zaskarżona decyzja, jak i decyzja organu I instancji odpowiadają prawu. Sąd nie stwierdził naruszenia prawa materialnego, jak również prawa procesowego w stopniu, który miałby wpływ na wynik niniejszej sprawy. Art. 145 p.p.s.a. określa w jakich sytuacjach decyzje lub postanowienia podlegają uchyleniu. Istota sprawy w niniejszym postępowaniu sprowadzała się do ustalenia, czy w realiach faktycznych sprawy zasadnym było orzeczenie przez organy obu instancji o nadpłaceniu przez Dyrektora AMW na rzecz skarżącej w okresie od [...] października 2022 r. do [...] października 2023 r. świadczenia mieszkaniowego w kwocie [...] zł i w związku z tym zobowiązanie skarżącej do zwrotu przedmiotowego świadczenia w ww. kwocie. Sąd w składzie orzekającym w niniejszej sprawie w całości podziela stanowisko organu odwoławczego zawarte w zaskarżonej decyzji i w odpowiedzi na skargę. Zgodzić się przede wszystkim należy z organem odwoławczym, że prawo do zakwaterowania nie zależy od zmiany stanowiska lecz od zmiany miejsca pełnienia służby. Generalna zasada ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP wyrażona w art. 21 ust. 1 stanowi, że żołnierzowi zawodowemu od dnia wyznaczenia na pierwsze stanowisko służbowe do dnia zwolnienia z czynnej służby wojskowej przysługuje prawo do zakwaterowania na czas pełnienia służby wojskowej w miejscowości, w której żołnierz pełni służbę. Prawo do zakwaterowania realizowane w trzech formach przysługuje żołnierzowi przez cały okres służby zawodowej, niemniej zdeterminowane jest miejscem pełnienia tej służby. Wszystkie formy zakwaterowania realizowane są zaś na wniosek żołnierza. Zasadą jest też, że zmiana miejsca pełnienia służby powoduje wygaśnięcie prawa do zakwaterowania w miejscu dotychczasowym i nabycie tego prawa w nowym miejscu - art. 21 ust. 1 ww. ustawy. W myśl art. 21 ust. 3 ustawy o zakwaterowaniu żołnierz zawodowy wybiera, na swój wniosek, jedną z form zakwaterowania, o których mowa w ust. 2. Zgodnie z treścią art. 48d ust. 1 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP, świadczenie mieszkaniowe, o którym mowa w art. 21 ust. 2 pkt 3, przysługuje żołnierzowi zawodowemu przez czas pełnienia służby w danym garnizonie w wysokości iloczynu stawki podstawowej i współczynnika świadczenia mieszkaniowego zależnego od garnizonu. Stosownie do art. 48d ust. 7 cyt. ustawy świadczenie mieszkaniowe jest wypłacane za miesiąc kalendarzowy w terminie do 10 dnia każdego miesiąca kalendarzowego za poprzedni miesiąc, począwszy od pierwszego dnia miesiąca, w którym wpłynął wniosek o wypłatę świadczenia mieszkaniowego do właściwego oddziału regionalnego Agencji, do dnia pełnienia służby w danej miejscowości, określonej w rozkazie personalnym wydanym przez właściwy organ wojskowy. Trafnie zauważył organ odwoławczy, że art. 48d ust. 1 i ust. 7 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP jest przepisem szczególnym wobec art. 21 ust. 1 ww. ustawy bowiem dotyczy czasokresu, wysokości i sposobu wypłaty świadczenia mieszkaniowego. Okoliczności zaś m.in. zmiany stanowiska służbowego czy miejsca pełnienia służby czy zwolnienia ze służby nie są znane organowi z urzędu, podobnie jak inne (negatywne) przesłanki przysługiwania prawa do zakwaterowania z art. 21 ust. 6 powołanej ustawy. Okresowość wypłaty świadczenia podyktowana jest z kolei dbałością o wykorzystanie środków publicznych. Zauważyć również należy, że od 23 kwietnia 2022 r. obowiązuje nowa treść art. 48d ust. 7 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP. Zgodnie z tym przepisem świadczenie mieszkaniowe jest wypłacane za miesiąc kalendarzowy w terminie do 10 dnia każdego miesiąca kalendarzowego za poprzedni miesiąc, począwszy od pierwszego dnia miesiąca, w którym wpłynął wniosek o wypłatę świadczenia mieszkaniowego do właściwego oddziału regionalnego Agencji, do dnia pełnienia służby w danej miejscowości, określonej w rozkazie personalnym wydanym przez właściwy organ wojskowy. Zmiana ta dokonana ustawą o obronie Ojczyzny (Dz.U. z 2022 r., poz. 655) - art. 713 pkt 6c - jest konsekwencją zrównania w uprawnieniach żołnierzy zawodowych kontraktowych i służby stałej oraz rezygnacji z podwójnych kryteriów wypłaty świadczenia. Z uwagi na powyższe nie można uznać, że wypłata świadczenia mieszkaniowego jest bezterminowa. Z przytoczonych powyżej przepisów wynika, że prawo do zakwaterowania w postaci świadczenia mieszkaniowego jest uprawnieniem żołnierza, z którego może, ale nie musi skorzystać, o czym świadczy wnioskowy charakter tego uprawnienia, tym samym złożenie wniosku jest warunkiem koniecznym do jego realizacji. W związku z tym, że realizacja prawa odbywa się na wniosek, to zgodnie z art. 24 ust. 5 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP, żołnierz zawodowy jest obowiązany niezwłocznie powiadomić dyrektora oddziału regionalnego o wszelkich okolicznościach mających wpływ na jego prawo do zakwaterowania, a skutki braku powiadomienia organów Agencji o zaistniałych zmianach obciążają żołnierza. Oznacza to, że w interesie żołnierza leży zadbanie o dostarczenie aktualnych dokumentów do Agencji Mienia Wojskowego. W okolicznościach rozpatrywanej sprawy bezspornym jest, że skarżąca pełniła służbę w miejscowości [...] do [...] października 2022 r., zaś świadczenie mieszkaniowe, w związku ze służbą w miejscowości [...], otrzymywała aż do [...] października 2023 r. Z tego powodu słusznie organ I instancji działając zgodnie z art. 48d ust. 12 i 13 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP, wezwał skarżącą do zwrotu nadpłaconego świadczenia mieszkaniowego za okres od [...] października 2022 r. do [...] października 2023 r., a następnie wydał decyzję [...] stycznia 2024 r. orzekającą o nadpłaceniu przez Dyrektora AMW na rzecz skarżącej, za ten okres, kwoty [...] zł i zobowiązał ją do jej zwrotu. Postępowanie w niniejszej sprawie nie ma bowiem charakteru uznaniowego, co powoduje, że organ ma obowiązek wydania decyzji o zwrocie, w sytuacji braku wpłaty pobranego nienależnie świadczenia w wyznaczonym terminie. Odnosząc się do zarzutów skargi, wyjaśnić jeszcze należy, że art. 21 ust. 8 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP dotyczy okoliczności skutkujących utratą prawa do zakwaterowania we wszystkich formach ale wyłącznie w przypadku zajmowania lokalu mieszkalnego. Wskazany zaś w skardze wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 27 stycznia 2022 r. sygn. akt II SA/Wa 3414/21, na który się powołuje pełnomocnik skarżącej, został uchylony wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z 14 lutego 2024 r. sygn. akt III OSK 1184/22. W ww. wyroku Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że obowiązek wypłaty świadczenia mieszkaniowego powstaje dopiero z chwilą złożenia wniosku przez żołnierza do właściwego organu Agencji Mienia Wojskowego. W przypadku zmiany miejsca pełnienia służby żołnierz nabywa uprawnienia do zakwaterowania w każdym nowym miejscu jej pełnienia, lecz realizacja prawa do zakwaterowania następuje dopiero na wniosek zainteresowanego. W konsekwencji dla skuteczności urzeczywistnienia przysługującego żołnierzowi prawa do wypłaty świadczenia mieszkaniowego niezbędne jest złożenie stosownego wniosku do właściwego miejscowo organu Agencji, ponieważ żaden przepis ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP nie przewiduje w tym zakresie działania organów Agencji Mienia Wojskowego z urzędu. Mając powyższe na względzie, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.