I SA/Kr 565/24
WyrokWSA w Krakowie2025-01-13
Skład orzekający: Waldemar Michaldo, Inga Gołowska, Urszula Zięba
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zarzuty dotyczące nieistnienia obowiązku egzekwowanego administracyjnie lub błędu co do osoby zobowiązanego mogą być skuteczne, jeśli opierają się na kwestionowaniu ostatecznej decyzji podatkowej, która stanowiła podstawę do wystawienia tytułu wykonawczego?Ratio decidendi
Sąd uznał, że zarzuty dotyczące nieistnienia obowiązku egzekwowanego administracyjnie lub błędu co do osoby zobowiązanego nie mogą być skuteczne, jeśli opierają się na kwestionowaniu ostatecznej decyzji podatkowej, która stanowiła podstawę do wystawienia tytułu wykonawczego. Postępowanie egzekucyjne w administracji nie jest miejscem do weryfikacji prawidłowości ostatecznej decyzji, a jedynie do badania przesłanek wskazanych w art. 33 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. W tym przypadku, skoro decyzja podatkowa była ostateczna i została utrzymana w mocy przez sąd administracyjny, zarzuty skarżącego okazały się nieuzasadnione.Stan faktyczny
Skarżący wniósł pismo zatytułowane "zarzut do wierzyciela w sprawie egzekucji administracyjnej", kwestionując tytuł wykonawczy dotyczący zaległości z tytułu podatku od środków transportowych. Zarzucił nieistnienie obowiązku i błąd co do osoby. Prezydent Miasta Krakowa oddalił zarzut, wskazując na ostateczność decyzji podatkowej. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krakowie utrzymało postanowienie w mocy, podkreślając, że w postępowaniu egzekucyjnym nie weryfikuje się prawidłowości decyzji stanowiącej podstawę tytułu wykonawczego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił skargę skarżącego.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Waldemar Michaldo (spr.) Sędziowie: sędzia WSA Inga Gołowska sędzia WSA Urszula Zięba po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 13 stycznia 2025 r. sprawy ze skargi M. B. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z 24 kwietnia 2024 r. znak SKO.EA/418/36/2024 w przedmiocie zarzutów w sprawie egzekucji administracyjnej oddala skargę.
Przedmiotem skargi M.B. (dalej: skarżący) jest postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z 24 kwietnia 2024 r. znak SKO.EA/418/36/2024 w przedmiocie zarzutów w sprawie egzekucji administracyjnej.
W stanie faktycznym sprawy skarżący wniósł do Prezydenta Miasta Krakowa pismo z 8 stycznia 2024 r. zatytułowane "zarzut do wierzyciela w sprawie egzekucji administracyjnej". Skarżący, w związku z doręczonym mu tytułem wykonawczym z 28 listopada 2023 r. nr [...], na podstawie "art. 33 pkt 1" ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji podniósł, że tytuł wykonawczy został wystawiony niezgodnie z prawem. Zdaniem skarżącego doszło do nieistnienia obowiązku i błędu co do osoby. Wniósł o usunięcie niezgodności z prawem i zwrot pobranych należności pieniężnych.
Postanowieniem z 10 stycznia 2024 r. Prezydent Miasta Krakowa zawiesił postępowanie egzekucyjne do czasu zawiadomienia o wydaniu ostatecznego postanowienia w sprawie zarzutu.
Postanowieniem z 6 lutego 2024 r. znak PD-02-3.3160.3.1.2024.MW Prezydent Miasta Krakowa oddalił wniesiony zarzut w sprawie postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułu wykonawczego [...] z dnia 28 listopada 2023 r. obejmującego zaległości z tytułu podatku od środków transportowych za okres od stycznia do grudnia 2023 r. Organ wskazał, że skarżący jest właścicielem dwóch autobusów. Decyzją z 29 czerwca 2023 r. nr PD/01.5.3124.6.F.130.2023.JF Prezydent Miasta Krakowa określił skarżącemu wysokość zobowiązania w podatku od środków transportowych za 2023 r. na kwotę 6 096 zł. Decyzją z 29 września 2023 r. nr SKO.Pod/4140/914/2023 Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krakowie utrzymało tę decyzję w mocy. Skarżący nie przedłożył do organu żadnych dowodów mających wpływ na wygaśnięcie obowiązku podatkowego. Mimo niezmiennego stanu faktycznego na każde pismo z urzędu wpływają identycznie brzmiące odwołania, bądź skargi, a strona świadomie ignoruje wskazaną ścieżkę formalną do rozwiązania problemu.
W zażaleniu na powyższe postanowienie skarżący podniósł, że zaskarżone orzeczenie jest niezgodne ze stanem prawnym toczących się postępowań przygotowawczych w trybie postępowania cywilnego i niezgodne z wytycznymi wymiaru sprawiedliwości. Wskazał, że dochodzi do naruszenia praworządności.
Postanowieniem z 24 kwietnia 2024 r. Kolegium utrzymało w mocy zaskarżone postanowienie. Organ odwoławczy zaznaczył, że skarżący wskazał na nieistnienie egzekwowanego obowiązku (art. 33 § 2 pkt 1 u.p.e.a.) i błąd co do osoby zobowiązanego (art. 33 § 2 pkt 3 u.p.e.a.). Kolegium wskazało, że decyzja z 29 września 2023 r. w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania w podatku od środków transportowych za 2023 r. jest ostateczna i podlega wykonaniu. Wyrokiem z 19 kwietnia 2024 r. sygn. I SA/Kr 1072/23 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił skargę skarżącego na tę decyzję. W obrocie prawnym pozostaje decyzja nakładająca na skarżącego obowiązek podlegający egzekucji. Egzekwowany obowiązek istnieje i jest wymagalny. Jak podkreśliło Kolegium, w postępowaniu egzekucyjnym nie jest dopuszczalne weryfikowanie prawidłowości decyzji stanowiącej podstawę wydania tytułu wykonawczego. Ponadto SKO dodało, że nie zachodzi błąd co do formalnej tożsamości osoby, wobec której prowadzi się egzekucję.
W skardze na powyższe postanowienie skarżący podniósł, że Kolegium nie w ogóle nie rozpoznało sprawy co do istoty. Wskazał na "toczące się postępowania w trybie postępowania cywilnego" i stwierdził, że jest naruszana praworządność. Do skargi załączono odpisy "reklamacji" składanych do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w związku z wypłacaną skarżącemu emeryturą.
W odpowiedzi na skargi organ wniósł o oddalenie skarg.
W piśmie z 26 sierpnia 2024 r. skarżący podniósł, że decyzje w sprawie naliczania podatku od środków transportowych są wadliwe, bowiem naliczały podatek od czegoś, co nie istnieje. W ocenie skarżącego Kolegium nie wniknęło w meritum sprawy i nie usunęło wszystkich niezgodności z prawem.
W piśmie z 22 listopada 2024 r. wyznaczony z urzędu pełnomocnik skarżącego wskazał, że brak wyrejestrowania przez skarżącego pojazdów nie może prowadzić do nałożenia na niego obowiązku podatkowego. Powstanie i istnienie obowiązku podatkowego jest powiązane z własnością pojazdu na podstawie art. 9 ust. 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Obowiązek rejestracyjny z art. 72 ustawy Prawo o ruchu drogowym jest zaś warunkiem dopuszczania pojazdu do ruchu. Wpis w ewidencji komputerowej organu prowadzącego rejestr pojazdów potwierdza jedynie dane właściciela, a nie obowiązek podatkowy. Ponadto fakt istnienia wyroków ustalających, że skarżący był właścicielem pojazdów w przeszłości, nie może prowadzić do uznania, że jest nim również obecnie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje.
Sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r. poz. 935; dalej: P.p.s.a). Zgodnie z tym przepisem sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie.
Podstawę prawną zaskarżonego postanowienia stanowiły przepisy ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2023 r. poz. 2505; dalej: u.p.e.a.).
W pierwszej kolejności należało zauważyć, że organy prawidłowo zakwalifikowały pismo skarżącego z 8 stycznia 2024 r. jako zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej, o którym mowa w art. 33 § 1 u.p.e.a. O powyższej kwalifikacji przesądza zatytułowanie przez samego skarżącego przedmiotowego pisma jako "zarzut w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego w adm." oraz powołanie się przez niego na art. 33 u.p.e.a., jako podstawę żądania (s. 1 pisma). Przedmiot wniesienia zarzutów został enumeratywnie określony przez ustawodawcę w art. 33 § 2 u.p.e.a. Skarżący jednoznacznie wskazał z powyższego katalogu zarzuty "nieistnienia obowiązku" (art. 33 § 2 pkt 1 u.p.e.a.) oraz "błąd co do osoby" (art. 33 § 2 pkt 3 u.p.e.a.). Tym samym procedowanie przez organy pisma skarżącego, jako zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej, było prawidłowe.
Przedmiotem sporu jest zatem po pierwsze kwestia istnienia obowiązku, a po drugie tożsamości osoby zobowiązanego i osoby, wobec której jest prowadzona egzekucja w postępowaniu egzekucyjnym prowadzonym przez Prezydenta Miasta Krakowa dotyczącym zaległości podatkowej z tytułu podatku od środków transportowych za rok 2023 wobec zobowiązanego M.B., na podstawie tytułu wykonawczego nr [...] z 28 listopada 2023 r.
W powstałym sporze rację należy przyznać organom. Podkreślić bowiem należy, że skarżący wnosząc zarzuty na podstawie art. 33 § 1 u.p.e.a., powinien przedstawić dowody potwierdzające, że obowiązek nie istnieje, ponieważ nigdy nie powstał albo wprawdzie powstał, ale wygasł z powodu wykonania (okoliczność faktyczna) lub z innych przyczyn wynikających wprost z przepisów prawa (przedawnienie) lub czynności prawnych (uchylenie lub stwierdzenie nieważności decyzji o nałożeniu obowiązku). Stanowisko takie prezentowane jest zarówno w judykaturze (zob. wyroki NSA: z dnia 11 lipca 2017 r. sygn. akt II FSK 1836/15; z dnia 18 października 2018 r. sygn. akt II OSK 2639/16; wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 20 lutego 2019 r., sygn. III SA/Wa 1195/18), jak również w doktrynie (zob. C. Kulesza, Komentarz do art. 33 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, Lex).
W ocenie Sądu zasadność obciążenia skarżącego podatkiem od środków transportowych za 2023 rok wynika z decyzji wymiarowej Prezydenta Miasta Krakowa z 29 czerwca 2023 r. nr PD.01.5.3124.6.F.130.2023.JF, utrzymanej w mocy decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z 29 września 2023 r. nr SKO.Pod./4140/914/2023, określającą wysokość tego podatku w stosunku do skarżącego. Decyzja ta legła u podstaw wystawienia tytułu wykonawczego tytułu wykonawczego nr [...] z 28 listopada 2023 r. Decyzja ta nadal funkcjonuje w obrocie prawnym. Dodać należy, że wyżej powołana ostateczna decyzja Kolegium była zaskarżona do WSA w Krakowie. Skarga skarżącego została oddalona wyrokiem z 19 kwietnia 2024 r. sygn. I SA/Kr 1072/23. Wyrok ten jest prawomocny. Przeprowadzona sądowa kontrola decyzji nie doprowadziła do wyeliminowania decyzji z obrotu prawnego. Skarżący nie powołał żadnych konkretnych okoliczności, które mogłyby świadczyć o nieistnieniu egzekwowanego obowiązku. Obowiązek określony w decyzji i egzekwowany wobec skarżącego istnieje i jest wymagalny. Nadto z akt sprawy i wypowiedzi skarżącego wynika, że nie wykonał on egzekwowanego obowiązku. W konsekwencji zarzut dotyczący jego nieistnienia okazał się nieuzasadniony.
Jeżeli zaś chodzi o drugi z zarzutów, to należy wskazać, że za błąd co do zobowiązanego (art. 33 § 2 pkt 3 u.p.e.a.) rozumie się sytuację, w której organ egzekucyjny podjął czynności egzekucyjne wobec osoby, którą błędnie uznał za zobowiązanego, w związku z czym doręczył jej tytuł wykonawczy oraz pouczył o prawie wniesienia zarzutów. Po drugie, chodzi o wskazanie w tytule wykonawczym osoby, na której nie ciąży obowiązek. Stwierdzenie tej sytuacji następuje przez porównanie danych osoby wskazanej w tytule wykonawczym z danymi adresata orzeczenia lub innego dokumentu stanowiącego podstawę do wystawienia tytułu wykonawczego. Zarzut błędu co do osoby zobowiązanego dotyczy kontroli formalnej tożsamości osoby, co do której prowadzi się egzekucję (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 26 kwietnia 2023 r., sygn. I SA/Lu 95/23). Dokonawszy zestawienia imienia, nazwiska i numeru PESEL osoby wskazanej w tytule wykonawczym, jako zobowiązanego oraz danych osoby, wobec której wydano decyzję wymiarową (por. sprawę prowadzoną przed tut. sądem o sygn. I SA/Kr 1072/23 dotyczącą kontroli decyzji wymiarowej), a także danych skarżącego podanych przez niego w niniejszej skardze, należało stwierdzić tożsamość tej osoby (M.B., [...]). Powyższy zarzut również okazał się nieuzasadniony.
W odniesieniu do argumentacji przedstawionej przez pełnomocnika skarżącego należy podkreślić, że brak wyrejestrowania pojazdów przez skarżącego i kwestionowanie bycia aktualnie właścicielem samochodów przez skarżącego nie są okolicznościami, które miałyby wpływ na prawidłowość oceny zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej. Kwestie te odnoszą się do przesłanek uznania skarżącego za podatnika podatków od środków transportowych (art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych) i były brane pod uwagę w postępowaniu podatkowym (wymiarowym), zakończonym decyzją ostateczną SKO z 29 września 2023 r. Jak podkreśla się w orzecznictwie, w postępowaniu egzekucyjnym w administracji, w toku rozpatrywania zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej, organ nie kontroluje decyzji ostatecznej, która podlega wykonaniu. Jej weryfikacja następuje w postępowaniu instancyjnym i sądowoadministracyjnym odpowiednio z odwołania i ewentualnie skargi do sądu administracyjnego. Zarzut w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej dotyczy zagadnień sprecyzowanych w art. 33 § 1 u.p.e.a., a jego badanie nie może być postrzegane jako kolejna próba podważenia decyzji ostateczniej (zob. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z 20 czerwca 2024 r., II OSK 2442/21 i z 9 stycznia 2024 r., II OSK 1950/22). Tym samym podniesiona argumentacja nie mogła mieć wpływu na ocenę prawidłowości rozstrzygnięć organów w postępowaniu w przedmiocie zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej.
Mając wyżej wskazane okoliczności na względzie, Sąd oddalił skargę, działając na podstawie art. 151 P.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło