I FZ 294/24

PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2025-01-16

Skład orzekający: Marek Olejnik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zarządzenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wzywające do uiszczenia wpisu sądowego od skargi jest prawidłowe, jeśli strona wniosła o zwolnienie z kosztów sądowych, a jej wnioski były wielokrotnie odrzucane?
Ratio decidendi
Zażalenie podlega oddaleniu, ponieważ strona skarżąca nie została zwolniona z ponoszenia kosztów sądowych przez Wojewódzki Sąd Administracyjny, a w zażaleniu nie przedstawiła merytorycznych argumentów. Zarządzenie wzywające do uiszczenia wpisu sądowego było prawidłowe, ponieważ określało należną kwotę, podstawę prawną, termin i rygor niewykonania wezwania.
Stan faktyczny
Spółka L. sp. z o.o. wniosła skargę na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w przedmiocie podatku VAT, określając wartość przedmiotu zaskarżenia na 161.000,00 zł. Jednocześnie wniosła o zwolnienie z kosztów sądowych, jednak jej wnioski były wielokrotnie odrzucane przez Referendarza sądowego i Wojewódzki Sąd Administracyjny. WSA wezwał spółkę do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 2.000 zł. Spółka wniosła zażalenie na to zarządzenie, kwestionując je i ponownie wnosząc o zwolnienie z kosztów.
Rozstrzygnięcie
Oddalono zażalenie.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: , Przewodniczący Sędzia NSA Marek Olejnik po rozpoznaniu w dniu 16 stycznia 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia L. sp. z o.o. z siedzibą w Z. na zarządzenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 31 lipca 2024 r., sygn. akt I SA/Go 21/24 w sprawie wpisu od skargi w sprawie ze skargi L. sp. z o.o. z siedzibą w Z. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Zielonej Górze z dnia 3 listopada 2023 r., nr 0801-IOV[1].4103.2.2023 w przedmiocie podatku od towarów i usług za styczeń 2014 r. postanawia: oddalić zażalenie. Pismem z 15 grudnia 2023 r. Prezes Zarządu L. sp. z o.o. z siedzibą w Z. (dalej: "Skarżąca", "Spółka", "Strona") wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim skargę na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Zielonej Górze z 3 listopada 2023 r., nr 0801-IOV[1].4103.2.2023 w przedmiocie podatku od towarów i usług za styczeń 2014 r., określając wartość przedmiotu zaskarżenia na kwotę 161.000,00 zł. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Zielonej Górze również określił wartość przedmiotu sporu na kwotę 161.000,00 zł. Wraz ze złożoną skargą do WSA, Strona złożyła wniosek o zwolnienie z kosztów sądowych. Na wezwanie Sądu pierwszej instancji złożyła również wniosek na druku PPPr oraz niezbędną dokumentację. Postanowieniem z 21 lutego 2024 r., sygn. akt I SPP/Go 1/24, Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim odmówił Spółce przyznania prawa pomocy. Po złożonym sprzeciwie przez Skarżącą, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim postanowieniem z 16 kwietnia 2024 r., sygn. akt I SPP/Go 1/24 utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. Następnie postanowieniem z 14 maja 2024 r., sygn. akt I SPP/Go 1/24, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim uchylił postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 16 kwietnia 2024 r., sygn. akt I SPP/Go 1/24 i odrzucił sprzeciw. Pismem z 23 maja 2024 r. Skarżąca wniosła o przywrócenie jej terminu do złożenia sprzeciwu od postanowienia Referendarza sądowego z 21 lutego 2024 r., sygn. akt I SPP/Go 1/24 wraz ze sprzeciwem. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim, postanowieniem z 4 czerwca 2024 r., sygn. akt I SPP/Go 1/24 przywrócił termin Spółce do wniesienia sprzeciwu od postanowienia Referendarza sądowego z 21 lutego 2024 r., sygn. akt I SPP/Go 1/24. Postanowieniem z 2 lipca 2024 r., sygn. akt I SPP/Go 1/24, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie Referendarza Sądowego z 21 lutego 2024 r., sygn. akt I SPP/Go 1/24. Zarządzeniem z 31 lipca 2024 r., sygn. akt I SA/Go 21/24, Przewodniczący Wydziału I Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim, działając na podstawie art. 220 § i 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm., dalej: "p.p.s.a.") wezwał Skarżącą do uiszczenia wpisu sądowego od skargi na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Zielonej Górze z dnia 3 listopada 2023 r. nr 0801-IOV[1].4103.2.2032 UNP: 0801-23-037211 w kwocie 2.000 zł, stosownie do § 1 pkt 4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2021 r. poz. 535). W treści zarządzenia wyznaczono siedmiodniowy termin do uiszczenia wskazanej opłaty oraz sposób jej dokonania, określając jednocześnie rygor niewykonania wezwania. Odpis powyższego zarządzenia został skutecznie doręczony Stronie w dniu 9 sierpnia 2024 roku (zwrotne potwierdzenie odbioru, k. 92), a zatem wyznaczony w nim termin upływał z dniem 16 sierpnia 2024 roku. Pismem z 14 sierpnia 2024 roku Skarżąca wniosła do Naczelnego Sądu Administracyjnego zażalenie, w którym zaskarżyła w całości zarządzenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim z 31 lipca 2024 r., sygn. akt I SA/Go 21/24. Spółka zarzuciła w nim: Na zasadzie art. 394 § 3 k.p.c., naruszenie prawa materialnego, a to art. 103 ustawy z dnia 28 lipca 2005 roku o kosztach sądowych w sprawach cywilnych w zw. z art. 6 kc poprzez przyjęcie, iż strona pozwana nie wykazała, że nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych- w zakresie opłaty od skargi na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Zielonej Górze z dnia 3 listopada 2023r zarejestrowanej pod sygn. nr 0801-IOV(1).4103.2.2023 UNP:0801-23-037211. Skarżąca ponadto wniosła na zasadzie art. 394 § 3. k.p.c. o zmianę zaskarżonego zarządzenia poprzez zwolnienie strony pozwanej od obowiązku ponoszenia kosztów sądowych w całości. Strona, również pismem z 14 sierpnia 2024 roku złożyła ponowny wniosek o zwolnienie z kosztów sądowych. Postanowieniem z 18 października 2024 r., sygn. akt I SPP/Go 58/24, Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim, odmówił zmiany prawomocnego postanowienia referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 21 lutego 2024 r., sygn. akt I SPP/Go 1/24. Po złożonym sprzeciwie przez Spółkę, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim postanowieniem z 19 listopada 2024 r., sygn. akt I SPP/Go 58/24, utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie referendarza sądowego z 18 października 2024 r., sygn. akt I SPP/Go 58/24. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie podlega oddaleniu. Stosownie do art. 230 § 1 i § 2 p.p.s.a. od pism wszczynających postępowanie przed sądem administracyjnym w danej instancji, takich jak skarga, pobiera się wpis stosunkowy lub stały. Stosownie do regulacji zawartej w art. 231 powołanej ustawy, wpis stosunkowy pobiera się w sprawach, w których przedmiotem zaskarżenia są należności pieniężne. W pozostałych sprawach pobiera się wpis stały. Wysokość oraz szczegółowe zasady pobierania wpisu określa rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 roku w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Decydujące znaczenie dla ustalenia rodzaju należnej opłaty sądowej (stałej bądź stosunkowej) ma kwestionowany przed sądem akt. Jeśli bowiem konkretyzuje on należność pieniężną, której dotyczy spór, strona powinna uiścić wpis stosunkowy obliczony według zasad przewidzianych w ww. Rozporządzeniu. Odpowiadając na zażalenie Skarżącej, nie można przyznać jej racji. Postanowieniem z 21 lutego 2024 roku, sygn. akt I SPP/Go 1/24, Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim odmówił Spółce przyznania prawa pomocy. Następnie po wydaniu kolejnych postanowień opisanych powyżej i po rozpoznaniu sprzeciwu Strony z 23 maja 2024 r. (Spółka złożyła ponownie ten sam sprzeciw w piśmie z 11 czerwca 2024 r.), postanowieniem z 2 lipca 2024 r., sygn. akt I SPP/Go 1/24, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie Referendarza sądowego z 21 lutego 2024 r., sygn. akt I SPP/Go 1/24. Z uwagi na kolejny wniosek złożony przez Stronę dotyczący zwolnienia od kosztów sądowych, Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim, postanowieniem z 18 października 2024 r., sygn. akt I SPP/Go 58/24, odmówił zmiany prawomocnego postanowienia referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim z 21 lutego 2024 r., sygn. akt I SPP/Go 1/24. Skarżąca pismem z 6 listopada 2024 r. złożyła sprzeciw. Kolejnym postanowieniem WSA w Gorzowie Wielkopolskim z 19 listopada 2024 r., sygn. akt I SPP/Go 58/24, Sąd pierwszej instancji utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. W rozpatrywanej sprawie kluczowa dla rozstrzygnięcia pozostawała okoliczność, że Skarżąca nie została zwolniona przez WSA w Gorzowie Wielkopolskim od ponoszenia kosztów sądowych, co zostało opisane powyżej, a ponadto w swoim zażaleniu nie wskazał ona żadnych merytorycznych argumentów, do których mógłby odnieść się Naczelny Sąd Administracyjny. Stawianie zarzutu, iż Sąd pierwszej instancji nienależycie przeanalizował dokumentację złożoną przez Skarżącą, stanowi jedynie polemikę z ustaleniami i argumentacją podniesioną przez WSA w swoich postanowieniach, z uwagi na szczegółowo opisane wyliczenia w oparciu, o które Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim podejmował swoje rozstrzygnięcia. Na marginesie należy również dodać, że Naczelny Sąd Administracyjny nie działa w oparciu o przepisy ustawy z dnia 28 lipca 2015 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 1144 ze zm.), a w oparciu o rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2021 r. poz. 535), z uwagi na to, że ustawodawca przewidział odrębne przepisy w tym zakresie dla sądów cywilnych, jak i dla sądów administracyjnych. W świetle przedstawionych uwag zaskarżone zarządzenie należało uznać za odpowiadające prawu. Określało ono prawidłowo kwotę należnego wpisu od skargi, precyzowało podstawę prawną żądania, zakreślało termin do uiszczenia opłaty sądowej i wskazywało rygor niezastosowania się przez Stronę do wezwania. Brak jest zatem jakichkolwiek podstaw do uchylenia kwestionowanego w zażaleniu zarządzenia. Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a., orzekł, jak w sentencji postanowienia. ----------------------- 5

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło