I SA/Sz 657/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Sokołowska, Sędziowie Sędzia WSA Wiesława Achrymowicz (spr.),, Sędzia WSA Bolesław Stachura, Protokolant starszy inspektor sądowy Anna Kalisiak, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 15 stycznia 2025 r. sprawy ze skargi [...] Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w K. na rozstrzygnięcie Zarządu Województwa Z. z dnia 7 października 2024 r. nr WZS.VII.4320.42.2024.UK w przedmiocie nieuwzględnienia protestu od wyniku negatywnej oceny wniosku o dofinansowanie projektu I. stwierdza, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny; II. przekazuje sprawę Zarządowi Województwa Z. w celu ponownego rozpatrzenia podjętego rozstrzygnięcia w przedmiocie nieuwzględnienia protestu; III. zasądza od Zarządu Województwa Z. na rzecz skarżącej [...] Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w K. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Mocą zaskarżonego rozstrzygnięcia Zarząd Województwa Z. (organ) nie uwzględnił protestu i. Sp. z o. o. w K. (spółka) złożonego w wyniku negatywnej oceny wniosku spółki o dofinansowanie projektu nr [...] "[...]" w ramach konkursu nr [...] W uzasadnieniu tej treści rozstrzygnięcia organ wyjaśnił, że wniosek spółki spełnił kryteria wyboru. Uzyskał w wyniku oceny [...] punkty. Jednak został oceniony negatywnie, ponieważ kwota przeznaczona na dofinansowanie projektów w naborze została wyczerpana. Lista projektów wybranych do dofinansowania oraz lista projektów ocenionych negatywnie wraz z wynikami ich oceny jest dostępna pod adresem (...). W proteście nadanym [...] sierpnia 2024 r. spółka nie zgodziła się z powyższą oceną. Zakwestionowała punktację dotyczącą trzech kryteriów: - 4.1 Wpływ na rozwój gospodarki regionu, - 4.9 Potencjał innowacji, - 4.10 Konkurencyjność wnioskodawcy. Sformułowała także zarzuty o charakterze proceduralnym w odniesieniu do przeprowadzenia oceny. W przypadku kryterium 4.1 Wpływ na rozwój gospodarki regionu organ po rozpatrzeniu protestu uznał zarzuty spółki za zasadne i przyznał spółce maksymalną ilość punktów ([...] punktów, to jest [...] punkty przy wadze 2). Natomiast w zakresie kryterium 4.9 Potencjał innowacji, organ motywował, że wymienione kryterium weryfikuje, czy występująca w projekcie innowacja prowadzi do zmian pozycji przedsiębiorstwa oraz ma potencjał do transformacji rynku docelowego. Zasady oceny są następujące: [...] pkt - jeśli innowacja, wdrożona w wyniku realizacji projektu prowadzi do wzrostu pozycji przedsiębiorstwa oraz ma potencjał do transformacji rynku docelowego, np. poprzez wzrost wartości sprzedaży produktów, procesów na rynku docelowym, poprzez specyficzną przewagę firmy nad konkurentami dzięki przyjętej strategii konkurencji, itp.; [...] pkt - jeśli projekt stanowi efekt współpracy z dostawcami/odbiorcami z obszaru województwa zachodniopomorskiego uczestniczącymi we wspólnym budowaniu łańcucha wartości w danej inteligentnej specjalizacji, poprzez wspólne opracowywanie produktów finalnych, wyżej przetworzonych, bardziej zaawansowanych technologicznie, itp.; [...] pkt - jeśli produkty projektu pozwolą wnioskodawcy na wprowadzenie /unowocześnienie usług świadczonych na rzecz regionalnych kooperantów działających w inteligentnych specjalizacjach województwa zachodniopomorskiego; [...] pkt - innowacja, wdrożona w wyniku realizacji projektu nie wpływa na zmianę pozycji przedsiębiorstwa oraz nie ma potencjału do transformacji rynku docelowego. Punkty sumują się. Organ tłumaczył, że omawiane kryterium składa się z trzech elementów: 1) Wpływ innowacji na wzrost pozycji przedsiębiorstwa oraz na transformację rynku docelowego. Ekspert za ten element kryterium nie przyznał punktów, uzasadniając to tym że zgodnie z informacją w formularzu opisowym, pkt 4a oraz informacjami w Internecie na rynku polskim istnieje kilkunastu różnych producentów specjalizujących się w zaawansowanych rozwiązaniach związanych z technologią światłowodową w tym patchcordów światłowodowych. Produkt, który będzie przedmiotem wdrożenia, patchcordy światłowodowe o podwyższonych parametrach, dedykowane złączom standardowym, takim jak SC/APC, SC/UPC, LC/APC, LC/UPC nie są produktem nowym. Są powszechnie stosowane. Każdy z nas, kto posiada w domu Internet światłowodowy posiada takie złącza. Są wszędzie tam, gdzie mamy do czynienia z transmisją danych. Są w biurach, sklepach, zakładach produkcyjnych. Dlatego ekspert w wyniku oceny przyznał spółce [...] pkt. 2) Współpraca z dostawcami/odbiorcami uczestniczącymi we wspólnym budowaniu łańcucha wartości w inteligentnej specjalizacji. Ekspert stwierdził, że na podstawie zapisów w formularzu opisowym, pkt 9b można stwierdzić, że spółka prowadzi szeroką kooperację z firmami zewnętrznymi zarówno z odbiorcami jak i dostawcami zarówno z obszaru województwa zachodniopomorskiego, jak również poszczególnych gmin wchodzących w skład Specjalnej Strefy Włączenia. Przyznał spółce [...] pkt. 3) Wprowadzenie/unowocześnienie usług świadczonych na rzecz regionalnych kooperantów działających w inteligentnych specjalizacjach. Ekspert uzasadniał, że spółka w formularzu opisowym, pkt 3d wyjaśniła, jak uruchomienie produkcji patchcordów światłowodowych wpłynie na rzecz regionalnych kooperantów i otoczenia biznesowego oraz wskazał, że są to kooperanci działający w inteligentnych specjalizacjach województwa zachodniopomorskiego. Przyznał spółce [...] pkt. W proteście spółka argumentował, że wdrożenie innowacji w ramach projektu prowadzi do znaczącego wzrostu pozycji spółki na rynku światłowodowym. Dzięki zaawansowanym technologiom produkcji, firma nie tylko podnosi efektywność operacyjną, ale również obniża koszty produkcji. To bezpośrednio przekłada się na przewagę cenową, co pozwala na zdobycie większego udziału w rynku oraz zwiększenie wartości sprzedaży. Innowacyjne rozwiązania w produkcji patchcordów światłowodowych, dedykowanych złączom SC/APC, SC/UPC, LC/APC, LC/UPC, wyróżniają się znaczącymi usprawnieniami w porównaniu do rozwiązań konkurencyjnych. Produkty oferowane przez spółkę charakteryzują się: - wyższą jakością i wydajnością, co prowadzi do większej niezawodności systemów, w których są stosowane; - lepszymi parametrami użytkowymi, takimi jak zwiększona wytrzymałość energooszczędność; - mniejszym śladem węglowym, co odpowiada na globalny trend zrównoważonego rozwoju i rosnące wymagania ekologiczne na rynkach światowych. Zdaniem spółki, innowacje te mają potencjał do przekształcenia rynku poprzez ustanowienie nowych standardów jakości i ekologii w branży technologii światłowodowych. Analizy rynkowe oraz prognozy finansowe wskazują na znaczny wzrost wartości sprzedaży zarówno na rynku krajowym, jak i zagranicznym, co zapewni firmie długoterminową przewagę nad konkurencją. Spółka przyjęła strategię konkurencji opierającą się na kluczowych zasobach przedsiębiorstwa, które podzieliła na trzy zasadnicze kategorie: zasoby materialne, zasoby niematerialne oraz kombinacje tych zasobów. Do zasobów materialnych zaliczyła: pracowników, kapitał rzeczowy, infrastrukturę IT, kapitał finansowy. Zasoby niematerialne obejmują: wiedzę, kompetencje oraz technologię, patenty, wzory użytkowe oraz inne wartości intelektualne, model sprzedaży i system dystrybucji, zaawansowane technologie i cechy produktu, kulturę organizacyjną, płaską strukturę organizacyjną. Trzecia kategoria zasobów, czyli ich kombinacje, zawiera: reputację oraz bariery wejścia na rynek. Dodatkowo spółka ma ambitny plan przyciągnięcia innych firm do współpracy, które również będą korzystać z odnawialnych źródeł energii. Tworząc nowy, ekologiczny łańcuch dostaw i kooperacji, firma zamierza nie tylko rozwijać swoje możliwości produkcyjne, ale także wspierać rozwój zrównoważonych praktyk w całym regionie. Taki łańcuch dostaw nie tylko wzmocni jej pozycję jako lidera ekologicznych rozwiązań w branży światłowodowej, ale także przyczyni się do transformacji rynku w kierunku bardziej zrównoważonych i nowoczesnych standardów technologicznych. Według spółki, ocena eksperta opiera się jedynie na obecności innych producentów patchcordów światłowodowych na rynku. Nie odzwierciedla rzeczywistego innowacyjnego potencjału projektu ani jego wpływu na transformację rynku. Dzięki zastosowaniu nowoczesnych technologii produkcji opartych na zrównoważonych procesach i odnawialnych źródłach energii spółka nie tylko zwiększa efektywność i obniża koszty produkcji, ale także zdobywa przewagę konkurencyjną z powodu elastyczności cenowej i wyższej jakości produktów. Projekt ten odpowiada na rosnące zapotrzebowanie na ekologiczne rozwiązania, co jest szczególnie istotne w kontekście globalnych trendów zrównoważonego rozwoju. Projekt odpowiada również na rosnące zapotrzebowanie na ekologiczne rozwiązania. Analizy rynkowe oraz prognozy finansowe wskazują na znaczny wzrost wartości sprzedaży zarówno na rynku krajowym, jak i zagranicznym. Innowacyjne rozwiązania mają potencjał do przekształcenia rynku światłowodowego poprzez wprowadzenie nowych standardów jakości i ekologii. Spółka wyraziła przekonanie, że spełniła wymagania dla przyznania [...] punktów w omawianym elemencie kryterium, ponieważ wdrożona innowacja nie tylko wzmacnia pozycję przedsiębiorstwa, ale także ma potencjał do znaczącej transformacji rynku docelowego poprzez wprowadzenie nowych standardów produkcji i rozwiązań ekologicznych. Organ nie zgodził się ze spółką. Motywował, że analizując kwestionowany przez spółkę element kryterium, należy w pełni zgodzić się z uzasadnieniem eksperta, który zwrócił uwagę, że tylko na rynku polskim funkcjonuje kilkunastu różnych producentów, oferujących zaawansowane rozwiązania związane z technologią światłowodową, w tym patchcordy światłowodowe. Zatem, zdaniem organu, nie można uznać, aby zaplanowana do wdrożenia innowacja doprowadziła do wzrostu pozycji przedsiębiorstwa spółki i miała potencjał do transformacji rynku docelowego. Produkt w postaci opisanej przez spółkę posiada minimalny zakres innowacji. Większa (bliżej niedookreślona) odporność na warunki atmosferyczne oraz mniejsze zużycie podczas użytkowania, przyczyniające się do ograniczenia negatywnego wpływu na środowisko, stanowią niewielką zmianę istniejących już rozwiązań i w związku z tym nie można w tym przypadku mówić o innowacji produktowej w pełnym zdefiniowanym jej znaczeniu (por. Podręcznik Oslo 2018 wydanie 4). Projekt nie posiada wystarczającego potencjału, aby doprowadzić do transformacji rynku docelowego, obejmującego produkcję patchcordów światłowodowych. Wprowadzenie produktu spółki na rynek nie doprowadzi do zdobycia znaczącej, czy też specyficznej przewagi przedsiębiorstwa spółki nad konkurentami, bowiem uczestnikami tego rynku są podmioty o znaczącym potencjale, które działają nie tylko na rynku krajowym, lecz także ogólnoświatowym. Organ podkreślił, że w ramach omawianego elementu kryterium badaniu podlega rzeczywisty wpływ innowacji na wzrost pozycji przedsiębiorstwa oraz na transformację rynku docelowego, nie zaś domniemany i niedookreślony, jak to wynika z analizy dokumentacji aplikacyjnej oraz treści protestu. W efekcie organ stwierdził, że ocena tego kryterium (pierwszy element kryterium) została przeprowadzona zgodnie z zasadami określonymi w regulaminie konkursu. Ekspert wyraźnie wymienił wszystkie okoliczności, które doprowadziły do nieprzyznania punktów. Uzasadnienie eksperta znajduje również swoje odzwierciedlenie w zapisach dokumentacji aplikacyjnej spółki. Zarzuty spółki nie zasługują na aprobatę. Tak więc, po rozpatrzeniu protestu, nadal należało przyznać [...] punkty w ramach oceny tego kryterium. Przechodząc do drugiego spornego w sprawie kryterium 4.10 Konkurencyjność wnioskodawcy, organ tłumaczył, że wymienione kryterium weryfikuje stopień, w jakim projekt wpłynie na poprawę pozycji konkurencyjnej wnioskodawcy. Uwzględnia skalę konkurencyjności oraz możliwość budowania przewagi konkurencyjnej trwałej w czasie. Zasady oceny są następujące: 2 pkt - jeśli projekt wpłynie na poprawę pozycji konkurencyjnej wnioskodawcy na poziomie światowym; 1 pkt - jeśli projekt wpłynie na poprawę pozycji konkurencyjnej wnioskodawcy na poziomie krajowym; 0 pkt - projekt niespełniający ww. warunków. Punkty nie sumują się. Organ odnotował, że w tym zakresie ekspert przyznał 0 punktów z tym uzasadnieniem, że spółka w formularzu opisowym pkt 4a wymieniła jedynie konkurentów krajowych. Oceniający jest z Ł., pod którą w S. działają już dwa zakłady: firma C. , której produkty trafiają do całej Europy; w M. (woj. mazowieckie) w 2022 r. powstał jeden z najnowocześniejszych w Unii Europejskiej zakładów produkcji włókna światłowodowego. To determinuje, że projekt ma wpływ na pozycję konkurencyjną spółki jedynie na poziomie regionalnym. W proteście spółka wykazywała, że projekt został oceniony na podstawie ograniczonych informacji, bez uwzględnienia pełnego zakresu planowanych działań oraz strategii spółki na rynku globalnym. Spółka nie miała możliwości dostarczenia dodatkowych wyjaśnień, co uniemożliwiło przedstawienie pełnego obrazu potencjalnych działań i planów dotyczących międzynarodowej konkurencyjności. Ocena eksperta opierała się na istniejących firmach. Jednak takie podejście pomija kluczowe aspekty, wpływające na konkurencyjność projektu na rynku światowym. Przykładem może być analiza innowacyjności. Pomimo istnienia wielu fabryk produkujących elementy światłowodowe, projekt spółki wyróżnia się na tle globalnym podobnie jak nowe fabryki produkujące "zielony wodór", które są uznawane za innowacyjne. Zdaniem spółki, ekspert nie uwzględnił pełnego zakresu argumentów dotyczących globalnej konkurencyjności. Spółka uwzględniła szereg czynników: zwiększenie przychodów z eksportu, wzrost udziału eksportu w przychodach, zwiększenie marży operacyjnej na rynkach zagranicznych, ekspansję na nowe rynki, wzrost liczby klientów zagranicznych oraz ochronę innowacji na globalnym rynku. Dodatkowo projekt wpisuje się w globalne trendy związane z ochroną środowiska i zrównoważonym rozwojem, co podkreśla jego potencjał w zakresie globalnej konkurencyjności. Natomiast ekspert ocenił projekt wyłącznie na podstawie lokalnych działań konkurencji. Pominął istotne elementy, które świadczą o globalnych ambicjach i potencjale projektu. W związku z tym, według spółki, ocena projektu nie odzwierciedla jego rzeczywistego wpływu na poprawę pozycji konkurencyjnej na poziomie światowym. Organ nie podzielił zapatrywania spółki. Argumentował, że spółka w formularzu opisowym założyła, że realizacja planowanego przedsięwzięcia wpłynie na poprawę pozycji konkurencyjnej na poziomie światowym. Jako swoich głównych konkurentów wymieniła: - spółkę F. (powstała w 1988 r. i specjalizuje się w zaawansowanych rozwiązaniach związanych z technologią światłowodową, jest producentem i dostawcą sprzętu i akcesoriów do sieci światłowodowych); - spółkę O. (polska firma zależna od czeskiego producenta i dostawcy rozwiązań związanych z technologią światłowodową - firmy O. , specjalizuje się w dostarczaniu kompleksowych rozwiązań optycznych i telekomunikacyjnych dla różnorodnych branż, w tym telekomunikacji, przemysłu, energetyki, instytucji publicznych i sektora wojskowego). Projekt spółki przewiduje dywersyfikację produkcji przez wprowadzenie nowego produktu dotąd niewytwarzanego przez przedsiębiorstwo spółki. Organ podkreślił, że w ramach omawianego elementu kryterium badaniu podlega rzeczywisty stopień, w jakim projekt wpłynie na poprawę pozycji konkurencyjnej, nie zaś domniemany. Samo wskazanie w dokumentacji aplikacyjnej chęci zaistnienia na danym rynku nie jest argumentem wystarczającym do zapewnienia sobie poprawy oraz przewagi konkurencyjnej. Przewaga konkurencyjna to zjawisko ograniczone w czasie, uwarunkowane działaniami podejmowanymi przez konkurentów i zmianami zachodzącymi w strukturze branży. W dokumentacji aplikacyjnej brak jest informacji, jak na postulowanym rynku światowym działają firmy z tej branży (np. w Niemczech czy Chinach). Spółka jako swoich konkurentów wymieniła wyłącznie polskie firmy. Jeśli nieznany jest potencjał sektora rynkowego ani udziały poszczególnych konkurentów na rynku, na którym zamierza działać spółka, trudno stwierdzić, czy spółka posiada zdolność do długoterminowego konkurowania na zakładanym poziomie. Organ zauważył, że według powszechnie dostępnych informacji spółka F. w 2020 r. osiągnęła przychód na poziomie [...] zł oraz zatrudnia około [...] pracowników.. Spółka O. wchodzi w skład O. z siedzibą w [...], która prowadzi rozległą sieć oddziałów dystrybucyjnych i dociera na rynek ponad [...] krajów. Jak przyjął organ, dokumentacja aplikacyjna nie pozwala uznać, że spółka posiada potencjał, aby podjąć równorzędną rywalizację z tymi podmiotami na rynku patchcordów światłowodowych. Spółka założyła, że głównym czynnikiem kreującym przewagę konkurencyjną w tej branży będzie dużo wyższa jakość i trwałość oferowanych produktów, a dodatkowo wykorzystanie technologii redukujących znacznie "ślad węglowy". Jednak brak jest podstaw do twierdzenia, że podmioty wymienione przez spółkę oferują lub będą oferować w przyszłości produkty o niższej jakości i trwałości. Niczym nadzwyczajnym nie są też działania w celu ograniczenia śladu węglowego. Przykładowo, spółka F. także kieruje się zasadami zrównoważonego rozwoju w obszarze ochrony środowiska, o czym świadczy strategia opracowana w 2023 r. W świetle powyższego, zdaniem organu, rozstrzygnięcie eksperta w zakresie możliwości poprawy konkurencyjności przedsiębiorstwa spółki jest prawidłowe. Ekspert wyjaśnił powody nieprzyznania punktów. Uzasadnienie eksperta znajduje również swoje odzwierciedlenie w zapisach dokumentacji aplikacyjnej, które nie pozwalają stwierdzić, że projekt wpłynie na poprawę pozycji konkurencyjnej co najmniej na poziomie krajowym. Ocena tego kryterium została przeprowadzona zgodnie z zasadami określonymi w regulaminie konkursu. Finalnie organ stwierdził, że liczba przyznanych punktów wynosi [...] Natomiast, zatrzymując się na zarzutach proceduralnych, organ odnotował, że dotyczyły one naruszenia Regulaminu Komisji Oceny Projektów, który stanowi, że członkowie KOP zobowiązani są do udzielenia szczegółowego i wyczerpującego uzasadnienia swoich ocen. Według spółki, przy ocenie kryterium 4.9 Potencjał innowacji ekspert skoncentrował się wyłącznie na innowacyjności produktu i jego pozycji względem konkurencji, pomijając inne kluczowe elementy opisane we wniosku (przewidywany wzrost wartości sprzedaży produktów na rynku docelowym, strategia konkurencji). Natomiast, oceniając kryterium 4.10 Konkurencyjność wnioskodawcy, ekspert ograniczył się jedynie do analizy konkurencji, pomijając inne wskaźniki, które bezpośrednio świadczą o poprawie pozycji spółki na rynku globalnym. Spółka we wniosku powołała się na takie kluczowe wskaźniki, jak: zwiększenie przychodów z eksportu, wzrost udziału eksportu w całości przychodów, umocnienie przewagi konkurencyjnej. Zostały one przemilczane w toku oceny. Ponadto ekspert przedstawił nierzetelne a nawet nieprawdziwe informacje: - przy ocenie kryterium 4.9 stwierdził, że "Produkt, który będzie przedmiotem wdrożenia patchcordy światłowodowe o podwyższonych parametrach dla standardowych złącz SC/APC, SC/UPC, LC/APC, LC/UPC nie są produktem nowym", co jest stwierdzeniem nieprecyzyjnym; - przy ocenie kryterium 4.10 ekspert przyjął, że "Wnioskodawca wymienił jedynie konkurentów krajowych", co jest nieprawdą, bowiem spółka wymieniła w tym kontekście spółkę O. , czy C. ., należące do międzynarodowych grup. Spółka zwróciła uwagę na Regulamin wyboru projektów, który w rozdziale XII.I.9 stanowi, że "Ocena jest przeprowadzana na podstawie wniosku o dofinansowanie projektu wraz z załącznikami, a także na podstawie udzielonych lub pozyskanych informacji z publicznych serwisów, baz danych lub z instytucji publicznych" Tymczasem ekspert odniósł się wyłącznie do informacji zawartych w formularzu opisowym pomijając pełną treść wniosku i załączników. Regulamin wyboru projektów, rozdział XII.IV.9 przewiduje też, że "Mogą Państwo zostać poproszeni o wyjaśnienia". Zatem w razie wątpliwości, zgodnie z Regulaminem wyboru projektów, ekspert miał możliwość zwrócenia się do spółki o dodatkowe wyjaśnienia. W efekcie, w przekonaniu spółki, nieuzasadnione wątpliwości eksperta negatywnie wpłynęły na końcową punktację, a spółka nie miała możliwości ich wyjaśnienia. Organ ocenił proceduralne zarzuty spółki za pozbawione uzasadnienia. Przyjął, że zarzuty proceduralne są powieleniem zarzutów dotyczących oceny wymienionych wyżej kryteriów. Poza tym, wbrew stanowisku spółki, oceniający nie mają obowiązku a wyłącznie możliwość poproszenia o złożenie stosownych wyjaśnień. Dokumentacja złożona przez spółkę była wystarczająca do dokonania oceny. Organ podkreślił przy tym, że na etapie rozpatrywania protestu nie jest możliwe uzupełnianie braków, czy wyjaśnianie zapisów dokumentacji aplikacyjnej. Stanowiłoby to złamanie zasady równego traktowania wnioskodawców, zwłaszcza tych, którzy podjęli trud przygotowania dokumentacji aplikacyjnej w taki sposób, aby spełniała ona wymogi konkursowe. Końcowo organ stwierdził, że liczba punktów otrzymanych przez projekt, po rozpatrzeniu protestu, wynosi [...]. Została zwiększona z [...] do [...] punktów. Jednocześnie organ wyjaśnił, że protest nie został uwzględniony, bo projekt spółki nie może zostać wybrany od dofinansowania z powodu wyczerpania kwoty przeznaczonej na dofinansowanie projektów w naborze nr [...] W odpowiedzi na nabór złożono [...] wniosków na łączną kwotę dofinansowania [...] zł. Pula środków przeznaczonych na dofinansowanie projektów w naborze wynosiła [...] zł (regulamin naboru str. 4), co pozwoliło pierwotnie na wybór do dofinansowania 11 projektów o wartości dofinansowania [...] zł. Organ [...] września 2024 r. podjął decyzję "o podwyższeniu alokacji naboru o kwotę [...]zł", co umożliwiło dofinansowanie kolejnych [...] projektów w ramach naboru. Łącznie alokacja w naborze wyniosła [...] zł, co pozwoliło ostatecznie na wybór do dofinansowania[...] projektów o wartości dofinansowania [...] zł. Pozostała kwota alokacji nie pozwalała na dofinansowanie projektu spółki (w przypadku spółki wnioskowana wartość dofinansowania projektu to [...] zł). Organ zaznaczył,, że minimalna liczba punktów, pozwalających na objęcie dofinansowaniem w ramach naboru, wyniosła [...] punktów. Liczba [...] punktów otrzymanych przez projekt, po rozpatrzeniu protestu, nie przekracza tego progu punktacji. Lista projektów wybranych do dofinansowania oraz lista projektów ocenionych negatywnie wraz z wynikami ich oceny dostępna jest pod adresem (...). Spółka złożyła skargę na powyższe rozstrzygnięcie organu. Zarzuciła organowi: - nieuznanie protestu i nieprzyznanie dofinansowania z puli rezerwowej; - skierowanie wniosku do oceny po zakończeniu naboru, co spowodowało dokonanie oceny w warunkach wyczerpania puli środków; - brak odniesienia się do wszystkich kwestii ujętych w proteście oraz powołanie się na argumenty, które nie pojawiły się w pierwotnej ocenie wniosku; - nieuznanie naruszeń proceduralnych i niesprawiedliwą ocenę projektu; - niewłaściwą punktację w zakresie kryteriów 4.9, 4.10; - naruszenie zasady równego traktowania wnioskodawców przez nierzetelną i niespójną ocenę wniosków oraz brak rzetelnej analizy porównawczej. W następstwie formułowanych zarzutów spółka wniosła o: - uchylenie zaskarżonego rozstrzygnięcia organu; - przyznanie dofinansowania z puli rezerwowej; - uwzględnienie naruszeń proceduralnych; - pełne odniesienie się do wszystkich zarzutów merytorycznych zawartych w proteście oraz wyeliminowanie nowych argumentów dotyczących oceny punktowej, które nie były pierwotnie zawarte w ocenie projektu, a pojawiły się podczas rozpatrywania protestu; - weryfikację ocen innych wniosków w zakresie kryteriów 4.9 oraz 4.10 w celu zapewnienia spójności, jednolitości i równego traktowania wszystkich wnioskodawców; - ponowną ocenę punktową projektu w przypadku kryteriów 4.9.oraz 4.10. Uzasadniając zarzuty i wnioski zawarte w skardze, spółka motywowała, że złożyła wniosek w ramach naboru 1.6 "Wsparcie innowacyjnych inwestycji przedsiębiorstw" o numerze [...] Projekt miał za przedmiot "Zakup nieruchomości i uruchomienie nowej modułowej automatycznej linii produkcyjnej patchcordów światłowodowych". Wniosek spełniał wszystkie warunki kwalifikowalności. Projekt w procedurze odwoławczej otrzymał pozytywny wynik. Regulamin nie przewidywał minimalnej liczby punktów, dlatego projekt powinien zostać skierowany do dofinansowania z puli rezerwowej. Zdaniem spółki, największym uchybieniem eksperta było przeprowadzenie oceny po zakończeniu naboru, kiedy pula środków została już w pełni rozdysponowana. Taka sytuacja mogła wpłynąć na niesprawiedliwe traktowanie wniosku. Dodatkowo, proces oceny był obarczony licznymi naruszeniami procedur, a w szczególności złamaniem zasady równego traktowania wnioskodawców. Spółka zwróciła uwagę, że [...] kwietnia 2024 r. 52 projekty zostały zakwalifikowane do oceny na etapie 3, a już [...] kwietnia 2024 r. ogłoszono wyniki, przyznając dofinansowanie wybranym projektom. Oznacza to, że [...] projekty oceniono w ciągu 20 dni. Tymczasem wnioski spółki, pozytywnie rozpatrzone po proteście nr 1, trafiły do oceny dopiero [...] czerwca 2024 r. Skarga dotyczy jednego z tych wniosków, którego ocena trwała aż 58 dni. W czasie oceny, w czerwcu, środki były już w pełni rozdysponowane, co wykluczało możliwość równego traktowania wnioskodawców. Ocena ta odbyła się w oderwaniu od głównego konkursu, co miało bezpośredni wpływ na decyzje eksperta i doprowadziło do kolejnych naruszeń proceduralnych, które przełożyły się na niesprawiedliwą punktację. Zgodnie z: - Regulaminem Komisji Oceny Projektów członkowie KOP zobowiązani są do udzielenia szczegółowego i wyczerpującego uzasadnienia swoich ocen (rozdział 5 pkt 15); - Regulaminem wyboru projektów ocena jest przeprowadzana na podstawie wniosku o dofinansowanie projektu wraz z załącznikami, a także na podstawie udzielonych lub pozyskanych informacji z publicznych serwisów, baz danych lub z instytucji publicznych oraz wnioskodawcy mogą zostać poproszeni o wyjaśnienia (rozdział XII.I.9). Ekspert, dokonując oceny kryteriów 4.9, 4.10, oparł się jedynie na formularzu opisowym oraz na publicznie dostępnych danych, co przyznał w swojej ocenie. Pominął kluczowe informacje: szczegółowe plany ekspansji na rynki zagraniczne, planowane zgłoszenia patentowe oraz wdrożenie nowoczesnych technologii produkcji, mających na celu redukcję śladu węglowego i poprawę jakości produktów. Uzasadnienie oceny było lakoniczne i nie odnosiło się do kluczowych aspektów projektu,. Spółka jasno wskazała, że jej główni konkurenci, choć mają zakłady w Polsce, działają również na rynkach międzynarodowych. Ignorowanie tych faktów oraz założenie, że projekt ma jedynie lokalny wymiar, doprowadziło do powierzchownej i niesprawiedliwej oceny. Ekspert stwierdził, że produkt spółki nie charakteryzuje się innowacyjnością, skoro podobne rozwiązania są już dostępne na rynku, a inne firmy produkują podobne produkty. Nie uwzględnił opisanych we wniosku kluczowych informacji (plany ekspansji na rynki zagraniczne, zgłoszenia patentowe, wdrożenie nowoczesnych technologii produkcji). Chociaż Regulamin wyboru projektów przewiduje możliwość, nie obowiązek, zwrócenia się do wnioskodawcy o dodatkowe wyjaśnienia, w przypadku wątpliwości ekspert powinien zadbać o rzetelność oceny. Zaniechanie takiego wezwania podważa zasadę rzetelnej i sprawiedliwej oceny. "Skarżąca podczas pisania protestu odkryła, że osoba o tym samym nazwisku, co ekspert oceniający jej wniosek, jest zatrudniona w firmie Corning, którą ekspert wspomniał w swoich uwagach. To odkrycie może budzić pytania o potencjalne powiązania między ekspertem a konkurencyjną firmą, co Skarżąca uznaje za istotne do zbadania w kontekście zapewnienia pełnej transparentności i bezstronności oceny." W dalszej kolejności spółka motywowała, że wiele projektów uzyskało wyższą punktację, mimo że dotyczyły produktów (palety, kosze na śmieci, wypieki, metody druku, przyczepy budowlane, łodzie), które funkcjonują w wysoce konkurencyjnych branżach, gdzie istnieje wiele zakładów produkcyjnych, a sam charakter produktów jest pospolity. Projekt spółki jest unikalny i celuje w niszę rynkową. W przekonaniu spółki, organ dowolnie: - nie odniósł się do istnienia puli rezerwowej przeznaczonej na projekty pozytywnie ocenione w wyniku procedury odwoławczej (rozdział I.10 Regulaminu wyboru projektów); - z naruszeniem art. 107 § 3 ustawy Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U.2024.572 - K.p.a.) wprowadził nowy wymóg minimalnej liczby punktów po rozpatrzeniu protestu (rozdział XII.IV.7 Regulaminu wyboru projektów) oraz nie uzasadnił szczegółowo podjętego rozstrzygnięcia; - wbrew art. 7, art. 77 K.p.a. nie rozpatrzył sprawy wyczerpująco, nie odniósł się do wszystkich argumentów spółki; - wprowadził nowe argumenty, które nie były przedmiotem oceny na wcześniejszych etapach. Według spółki, potwierdzeniem tych naruszeń jest fakt, że organ dokonał korekty oceny punktowej w przypadku kryterium 4.1. Spółka akcentowała, że "Analiza stanu techniki" (załącznik 13) jednoznacznie wykazała, że podobny produkt nie istnieje na rynku. Innowacyjność projektu polega nie tylko na wprowadzeniu unikalnego produktu na rynek światłowodowy, ale również na zastosowaniu innowacyjnego procesu produkcji, który w całości opiera się na wykorzystaniu energii pochodzącej w 100% z odnawialnych źródeł (OZE). Takie podejście do produkcji nie tylko redukuje ślad węglowy, ale również może mieć kluczowy wpływ na transformację rynku światłowodowego, stymulując rozwój zrównoważonych technologii. Badany potencjał transformacji rynku, zgodnie z dokumentacją, wskazuje na to, że wdrożenie takiego innowacyjnego procesu produkcji może zmienić sposób funkcjonowania branży, kładąc większy nacisk na efektywność energetyczną i zrównoważony rozwój. Projekt celuje w niezagospodarowaną jeszcze niszę rynkową, a jego długoterminowy potencjał polega nie na bezpośredniej konkurencji z obecnymi gigantami, ale na zdolności do transformacji rynku w przyszłości. Strategia spółki przypomina przykład Tesli, która początkowo działała na niszowym rynku, a następnie zrewolucjonizowała branżę samochodów elektrycznych, wprowadzając innowacyjny sposób produkcji. Dzięki innowacyjnemu podejściu do produkcji i wykorzystaniu niszy pojazdów elektrycznych, odniosła sukces, zmieniając jednocześnie sposób funkcjonowania całej branży motoryzacyjnej. Projekt spółki nie koncentruje się na bezpośredniej rywalizacji z obecnymi gigantami, ale na długoterminowym rozwoju niszy, która z czasem może nabrać kluczowego znaczenia. Projekt spółki ma potencjał do transformacji rynku światłowodowego przez innowacyjny proces produkcji oparty na zrównoważonych technologiach i energii odnawialnej, co stawia go na czele przyszłych zmian w branży. Produkt spółki już teraz wzbudza zainteresowanie na rynku, co potwierdzają podpisane listy intencyjne z firmami z Polski i Czech. Ze względu na charakter tych dokumentów, objętych tajemnicą przedsiębiorstwa, nie zostały one załączone do skargi. Zainteresowanie ze strony partnerów biznesowych wyraźnie pokazuje, że projekt posiada realny, komercyjny potencjał, który może przyczynić się do transformacji rynku światłowodowego. Wbrew argumentom organu, spółka nie będzie konkurować bezpośrednio z największymi globalnymi producentami, lecz zamierza działać w segmentach rynkowych, gdzie mniejsze firmy mogą szybciej rozwijać swoją działalność. Co więcej, fabryka spółki zostanie zlokalizowana w województwie zachodniopomorskim, będzie korzystać z lokalnych źródeł energii odnawialnej, co da jej przewagę geograficzną i konkurencyjną, której globalni gracze, nawet działający na szeroką skalę, nie będą w stanie łatwo osiągnąć. Województwo zachodniopomorskie jest liderem w produkcji energii odnawialnej, co dodatkowo wspiera realizację projektu spółki. Strategia spółki jest skierowana na niszowe rynki, które z czasem mogą stać się kluczowe. Na zakończenie spółka wyraziła przekonanie, że gdyby jej wniosek został oceniony w tym samym czasie co pozostałe, innowacyjność jej produktu z pewnością byłaby oceniona wyżej niż projekty dotyczące produkcji: półproduktów do wypieków, palet, zwykłych elementów wyposażenia hal magazynowych (załącznik 14), które uznano za bardziej innowacyjne. Organ, odpowiadając na skargę, wniósł o jej oddalenie. W całości podtrzymał stanowisko i argumenty przedstawione w zaskarżonym rozstrzygnięciu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje: Skarga spółki zasługuje na uwzględnienie. Stanowisko organu przyjęte w kontrolowanym rozstrzygnięciu nie jest zgodne z prawem. Na gruncie kryterium 4.9 Potencjał innowacji organ przyjął, że projekt spółki nie spełnia zasady oceny, która wymaga, aby innowacja wdrożona w wyniku realizacji projektu prowadziła do wzrostu pozycji przedsiębiorstwa oraz miała potencjał do transformacji rynku docelowego, np. poprzez wzrost wartości sprzedaży produktów, procesów na rynku docelowym, poprzez specyficzną przewagę firmy nad konkurentami dzięki przyjętej strategii konkurencji, itp. Jednak organ nie uzasadnił rzetelnie i wyczerpująco tej treści stanowiska. Przyznał, że produkt opisany przez spółkę "posiada minimalny zakres innowacji", że większa ("bliżej niedookreślona") odporność na warunki atmosferyczne, mniejsze zużycie podczas użytkowania, ograniczony negatywny wpływ na środowisko stanowią niewielką zmianę istniejących rozwiązań. Przede wszystkim organ nie omówił dlaczego są to innowacje o "minimalnym zakresie", z jakich konkretnych parametrów technicznych i ekonomicznych wynika tej treści stwierdzenie organu. Organ pominął, że z perspektywy omawianego elementu kryterium 4.9 istotne jest, czy ta innowacja o "minimalnym" zakresie, "niewielka zmiana istniejących rozwiązań" prowadzi do wzrostu pozycji przedsiębiorstwa, ma potencjał do transformacji rynku docelowego. Organ w żaden sposób nie wyjaśnił, dlaczego produkt przedstawiony przez spółkę, który jednak jest innowacyjny, miałby nie prowadzić do wzrostu pozycji spółki, miałby być pozbawiony potencjału do transformacji rynku docelowego. Innymi słowy, dlaczego rynek miałby nie reagować na produkty o większej odporności na warunki atmosferyczne, mniejszym zużyciu podczas użytkowania i mniejszym negatywnym wpływie na środowisko. Z jakich przyczyn te obiektywnie korzystniejsze parametry produktu miałyby nie prowadzić do wzrostu pozycji spółki, nie zawierać potencjału transformacji rynku docelowego przykładowo przez wzrost wartość sprzedaży, czy specyficzną przewagę spółki nad konkurentami dzięki przyjętej strategii. Z jakich konkretnych powodów organ wykluczył perspektywę specyficznej przewagi spółki nad konkurentami. Natomiast o "znaczącej" przewadze, na którą powołał się organ, kryterium 4.9 nie wspomina. Organ nie przeprowadził żadnej analizy dotyczącej rozumienia poszczególnych i przykładowych postaci realizacji kryterium 4.9. Wobec tego organ u podstaw kontrolowanego rozstrzygnięcia w istocie rzeczy nie przedstawił konkretnego wzorca, do którego należało (w rozumieniu obowiązku organu) odnieść wszystkie elementy projektu opisanego przez spółkę. Organ powołał się na "minimalny" stopień innowacji produktu przedstawionego przez spółkę, ale nie skonkretyzował, według jakich kryteriów, jakiej skali, jakiego zobiektywizowanego wzorca wyznaczył ten "minimalny" poziom innowacji, Nie nawiązał do żadnych analiz, które mogłyby uzasadniać postawioną dotychczas tezę, że "minimalnie" innowacyjny produkt zostanie wyparty z rynku na rzecz produktów mniej innowacyjnych, a więc o mniejszej odporności na warunki atmosferyczne, większym zużyciu podczas użytkowania i większym negatywnym wpływie na środowisko. Jakie konkretne i obowiązujące reguły rynkowe, ekonomiczne miałyby przemawiać za tezą przyjętą przez organ. W odniesieniu do kryterium 4.10 Konkurencyjność wnioskodawcy także zabrakło ze strony organu rzetelnej i wyczerpującej analizy, która prowadziłaby do stwierdzenia, że projekt nie spełnia zasad oceny przewidzianych dla tego kryterium. Przede wszystkim kryterium 4.10 Konkurencyjność wnioskodawcy wymagało rozważenia przez organ, czy i na ile realizacja projektu planowanego przez spółkę wpłynie na poprawę jej konkurencyjności na poziomie światowym bądź krajowym. Ekspert ograniczył się do stwierdzenia, że w S. działają już dwa zakłady, których produkty trafiają do całej Europy. W M. w 2022 r. powstał jeden z najnowocześniejszych w Unii Europejskiej zakładów produkcji włókna światłowodowego. Z kolei organ zwrócił uwagę na silną pozycję spółek: F. i O. . Stwierdził, że nie jest znany potencjał sektora rynkowego ani udziały poszczególnych konkurentów. Zwrócił uwagę na konieczność badania nie tyle domniemanego, co rzeczywistego wpływu na poprawę pozycji konkurencyjnej spółki. Tej treści argumenty są nieadekwatne do istoty dofinansowania projektów oraz do zasad oceny omawianego kryterium. Po pierwsze - projekt, o którego dofinansowanie ubiega się spółka, stanowi zamierzenie, opisuje przyszłość, W związku z tym nie sposób mówić o obowiązku spółki wykazania rzeczywistego stopnia, w jakim opisany projekt wpłynie na poprawę pozycji konkurencyjnej. W konsekwencji opisanie zamierzenia (projektu) przez spółkę we wniosku o dofinansowanie nie może być traktowane jako domniemanie. Nie ulega wątpliwości, że - z istoty rzeczy - ocena projektu odnosi się do racjonalnej prognozy wywiedzionej z obiektywnych parametrów projektu i obiektywnych tendencji rynkowych, ekonomicznych, a więc do obiektywnie wyznaczonej perspektywy. Po drugie - kryterium 4.10 Konkurencyjność wnioskodawcy zostało zdefiniowane jako weryfikacja stopnia, w jakim projekt wpłynie na poprawę pozycji konkurencyjnej wnioskodawcy. Uwzględnia skalę konkurencyjności oraz możliwość budowania przewagi konkurencyjnej trwałej w czasie. Zatem niewątpliwie kryterium to odnosi się do przyszłego potencjału wnioskodawcy oraz przyszłego potencjału konkurentów tych już istniejących i tych, którzy na rynku dopiero zaistnieją. Nie sposób także nie zauważyć, że stanowisko zaprezentowane przez organ przeczy celom dofinansowania projektów. Cele te polegają na wspieraniu tych podmiotów, które dopiero zamierzają wejść do gry rynkowej, stać się odpowiednio silnym konkurentem dla innych przedsiębiorców, aby w efekcie zwiększyć potencjał gospodarczy nie tylko w skali indywidualnego przedsiębiorcy, ale w skali krajowej, czy światowej w danym obszarze. Natomiast organ zmierza do wykluczenia spółki z dofinansowania zasadniczo dlatego, że na rynku już funkcjonują inne firmy o silnej pozycji ekonomicznej, rynkowej. Pomija przy tym kwestię kluczową, a więc na ile projekt spółki zawiera w sobie potencjał stworzenia konkurencji dla już istniejących, czy nowopowstałych podmiotów na poziomie światowym, czy krajowym. Jeśli, zdaniem organu, projekt spółki nie zawiera potencjału, o którym mówi kryterium 4.10, to zabrakło uzasadnienia takiego przekonania z nawiązaniem do konkretnej analizy parametrów opisanego produktu, potencjału spółki, tendencji rynkowych, kryteriów kształtujących pozycję konkurencyjną przedsiębiorcy na rynku krajowym i światowym z uwzględnieniem specyfiki określonej sfery aktywności gospodarczej. W analizowanym dofinansowaniu chodzi o perspektywę stworzenia konkurencji przez spółkę dla już istniejących przedsiębiorców bądź tych nowopowstałych w imię postępu gospodarczego, rozwoju technologicznego, a nie o utrzymanie silnej pozycji już istniejących przedsiębiorców. Na zakończenie trzeba zatrzymać się na zagadnieniu dotyczącym alokowania środków, na które organ powołał się w pkt 4 kontrolowanego rozstrzygnięcia. W myśl art. 57 ust. 5 ustawy o zasadach realizacji zadań finansowanych ze środków europejskich w perspektywie finansowej 2021-2027 (Dz.U.2022.1079 - ustawa wdrożeniowa) po zakończeniu postępowania w zakresie wyboru projektów do dofinansowania właściwa instytucja może zgodnie z regulaminem wyboru projektów wybrać do dofinansowania projekty, które zostały negatywnie ocenione z uwagi na wyczerpanie kwoty przeznaczonej na dofinansowanie projektów w tym postępowaniu, pod warunkiem dostępności kwoty przeznaczonej na dofinansowanie projektów w ramach działania albo kategorii regionu, jeżeli w ramach działania kwota przeznaczona na dofinansowanie projektów jest podzielona na kategorie regionów. W realiach analizowanej sprawy organ, powołując się na przesunięcia środków finansowych, które miały wykluczyć projekt spółki z dofinansowania, nie omówił żadnych obiektywnych kryteriów, rozstrzygających o takim a nie innym sposobie dysponowania środkami publicznymi. W tym kontekście trzeba zwrócić uwagę na konieczność działania przez organ w sposób transparentny przy wyborze projektów i dysponowaniu środkami publicznymi, o czym mówi art. 45 ust. 1 ustawy wdrożeniowej. Jednoczenie organ jest zobowiązany zapewnić równe traktowane wnioskodawców, czego wymaga art. 45 ust. 2 ustawy wdrożeniowej. W świetle tych standardów, przesunięcia środków publicznych w trybie alokacji wymagają od organu rzetelnego wyjaśnienia, że mają one u podstaw obiektywne kryteria, służą celom przypisanym dofinansowaniu projektów, pozostają w zgodzie z regułami przyznawania omawianego dofinansowania. Wobec tego organ miał obowiązek wykazać przyjęte reguły alokacji środków publicznych, a w konsekwencji stosowane zasady dofinansowania projektów. Organ co najmniej niespójnie z jednej strony powołał się na brak środków na dofinansowanie projektu spółki z powodu ich alokacji, z drugiej zaś argumentował, że właśnie alokacja środków pozwoliła dofinansować inne projekty, ale nie projekt spółki. Rzecz wymaga rzetelnego i wyczerpującego przeanalizowania i omówienia przez organ. Dla ścisłości należy również odnotować, że przy ocenie wniosku spółki, przyznano [...] punkty. Organ, rozpatrując protest, przyznał [...] punktów. Jednocześnie stwierdził, że minimalna liczba punktów, pozwalająca na objęcie dofinansowaniem w ramach naboru, wyniosła [...] punktów. Jednak tego progu punktowego organ w żaden sposób nie uzasadnił z nawiązaniem do reguł wyboru projektów. W dalszym postępowaniu organ uwzględni stanowisko sądu. Rzetelnie i wyczerpująco przeanalizuje sporne przesłanki dofinansowania z uwzględnieniem wszystkich: - okoliczności opisujących projekt spółki; - uwarunkowań rynkowych, ekonomicznych obiektywnie wyznaczających potencjał innowacji i konkurencyjność spółki; - reguł przyznawania analizowanego dofinansowania. Dotychczas organ tych standardów nie zrealizował. Z powodów omówionych wyżej sąd uwzględnił skargę spółki i na podstawie art. 73 ust. 8 pkt 1 lit. a ustawy wdrożeniowej stwierdził, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny. W następstwie przekazał sprawę organowi w celu ponownego rozpatrzenia podjętego rozstrzygnięcia w przedmiocie nieuwzględnienia protestu. Orzeczenie o kosztach postępowania sądowego uzasadnia art. 200 P.p.s.a. Obejmują one wpis od skargi (200 zł).