II OZ 919/24

PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2025-01-28

Skład orzekający: Sędzia NSA Grzegorz Czerwiński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zarządzenie wzywające do uiszczenia wpisu sądowego od skargi, które nie zawiera pełnego opisu przedmiotu zaskarżenia, jest wadliwe w stopniu uniemożliwiającym jego wykonanie i uzasadniającym uchylenie?
Ratio decidendi
Zażalenie na zarządzenie wzywające do uiszczenia wpisu sądowego nie zasługuje na uwzględnienie, nawet jeśli zarządzenie nie identyfikuje w sposób wyczerpujący sprawy, w której skarga została wniesiona. Wystarczające jest wskazanie sygnatury akt sprawy, co umożliwia prawidłowe zaksięgowanie wpłaty. Obowiązek uiszczenia wpisu od skargi istnieje, jeśli strona nie uzyskała zwolnienia od kosztów sądowych, a jego wysokość została określona prawidłowo.
Stan faktyczny
Skarżący wniósł skargę na postanowienie Wojewody Lubuskiego o niedopuszczalności zażalenia, nie opłacając jej i wnioskując o prawo pomocy. Referendarz sądowy odmówił prawa pomocy, a WSA w Gorzowie Wielkopolskim utrzymał to postanowienie w mocy. Następnie WSA wezwał skarżącego do uiszczenia wpisu od skargi w wysokości 100 zł. Skarżący wniósł zażalenie na to zarządzenie, podnosząc, że nie odpowiada ono wymogom formularza przewidzianego dla tego rodzaju zarządzenia.
Rozstrzygnięcie
Oddalił zażalenie.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Grzegorz Czerwiński po rozpoznaniu w dniu 28 stycznia 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia B. K. na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału II Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 14 listopada 2024 r., sygn. akt II SA/Go 493/24 wzywające do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w sprawie ze skargi B. K. na postanowienie Wojewody Lubuskiego z dnia 23 lipca 2024 r. znak: IB-II.7722.11.2024.PJak w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności zażalenia postanawia: oddalić zażalenie. B. K. (dalej jako skarżący) wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim skargę na postanowienie Wojewody Lubuskiego z dnia 23 lipca 2024 r. znak: IB-II.7722.11.2024.PJak w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności zażalenia na udostępnienie i wydanie przez Starostę Żarskiego na wniosek skarżącego uwierzytelnionych kserokopii akt sprawy dotyczącej decyzji Starosty Żarskiego z 7 listopada 2018 r. Nr 49/2018, znak: WBO.6741.48.2018 o zatwierdzeniu projektu rozbiórki i udzieleniu pozwolenia na rozbiórkę budynku magazynowego. Skarga nie została opłacona, a w jej treści został zawarty wniosek o udzielenie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia pełnomocnika z urzędu. Postanowieniem z 22 października 2024 r. sygn. akt II SPP/Go 98/24 referendarz sądowy odmówił skarżącemu prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Po rozpoznaniu sprzeciwu od powyższego postanowienia WSA w Gorzowie Wielkopolskim postanowieniem z 14 listopada 2024 r., sygn. akt II SPP/Go 98/24 utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. Stało się ono prawomocne z chwilą jego podpisania. Mając powyższe na uwadze WSA w Gorzowie Wielkopolskim zarządzeniem z 14 listopada 2024 r. na podstawie art. 220 § 1 i 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst. jedn. Dz. U. z 2024 r., poz. 935, dalej P.p.s.a.) oraz § 2 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2021 r., poz. 535, dalej jako rozporządzenie) wezwał skarżącego do uiszczenia wpisu od skargi w wysokości 100 zł, w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi. W odpowiedzi na powyższe wezwanie skarżący wniósł zażalenie domagając się jego zmiany, bowiem nie odpowiada ono formularzowi przewidzianemu dla tego rodzaju zarządzenia (Zarządzenie nr 8 Prezesa NSA z dnia 25 kwietnia 2006 r. w sprawie ustalania wzorów formularzy druków przeznaczonych do rutynowych czynności w sądach administracyjnych). Skierowane do skarżącego wezwanie nie odpowiada formularzowi z załącznika 31 do ww. zarządzenia Prezesa NSA. W jego treści po słowach "wpisu sądowego od..." pozostawiono dwie puste linijki na opisanie sprawy, w której Sąd wzywa do wpisu. W lewym górnym rogu zarządzenia zamieszczono adnotację "Sprawa ze skargi na ... z dnia ... r., nr ..." Sąd zamiast wskazania powyższych danych ograniczył się w opisie sprawy jedynie do słowa "skargi". Zdaniem skarżącego, zarządzenie powinno wskazywać pełną nazwę przedmiotu zaskarżenia i datę wniesienia skargi lub co najmniej część informacji o złożonej skardze. Skarżący podnosi, że skarżone zarządzenie nie spełnia wymogów Zarządzenia Prezesa NSA, które obowiązuje wojewódzkie sądy administracyjne. Skarżący zauważa, ze pouczenie zaskarżonego postanowienia Wojewody Lubuskiego IB-II.77222.11.2024PJak zawiera obwiązek uiszczenia wpisu w kwocie 500 zł. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Na wstępie należy wyjaśnić, że Sąd rozpoznając zażalenie na zarządzenie wzywające do uiszczenia wpisu od skargi bada czy w sprawie z wniesionej skargi strona postępowania zgodnie z przepisami powinna była uiścić wpis sądowy i czy powinna to zrobić w takiej wysokości jak wskazał to Przewodniczący Wydziału w skierowanym do niej wezwaniu. Oceniając, na skutek wniesionego zażalenia, legalność zaskarżonego zarządzenia Przewodniczącego Wydziału, NSA sprawdza jedynie czy istniał obowiązek uiszczenia przez skarżącego wpisu i w jakiej wysokości. Mając powyższe na uwadze NSA stwierdza, że w okolicznościach rozpatrywanej sprawy obowiązek uiszczenia przez skarżącego wpisu od skargi istniał i wysokość tego wpisu została określona w zarządzeniu Przewodniczącego Wydziału prawidłowo. Zdaniem NSA, podnoszona w zażaleniu okoliczność, że zarządzenie Przewodniczącego Wydziału nie identyfikowało w sposób jednoznaczny sprawy skarżącego, w której skarga została wniesiona a taki wymóg wynika z formularza z załącznika 31 do Zarządzenia nr 8 Prezesa NSA z dnia 25 kwietnia 2006 r. w sprawie ustalania wzorów formularzy druków przeznaczonych do rutynowych czynności w sądach administracyjnych, nie stanowiła naruszenia przepisów postępowania, które miały istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy czyli obowiązek uiszczenia wpisu. W przedmiotowym zarządzeniu Prezesa Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 kwietnia 2006 r. wprowadzono w sądach administracyjnych jednolite wzory formularzy, druków sądowych i niektórych ksiąg przeznaczonych do wykonywania powtarzających się czynności (§ 1). Wzory formularzy stanowią załączniki do zarządzenia (§ 2). Załącznikiem nr 31 jest zarządzenie o wezwaniu do uiszczenia wpis sądowego. W jego treści po słowach "wpisu sądowego od..." pozostawiono dwie puste linijki na opisanie sprawy, w której Sąd wzywa do wpisu. W lewym górnym rogu zarządzenia zamieszczono adnotację "Sprawa ze skargi na. z dnia r., nr..". Słusznie skarżący zauważył, że Sąd I instancji zamiast wskazania powyższych danych ograniczył się w opisie sprawy jedynie do słowa "skargi", to jednak nie dyskwalifikowało wezwania do uiszczenia wpisu albowiem zarządzenie to wskazuje w lewym górnym rogu sygnaturę akt sprawy, w której skargę wniesiono i wobec tego zostało wskazane, jakiej skargi obowiązek uiszczenia wpisu dotyczył. Wobec tego, o ile za zasadny należało uznać zarzut skarżącego, że skierowane do niego wezwanie o wpis 100 zł "od skargi" narusza przepisy zarządzenia Prezesa NSA bowiem wskazywało jedynie ogólnie, że wpis dotyczy skargi, to nie dyskwalifikuje to tego zarządzenia pod kątem nałożenia obowiązku uiszczenia wpisu. Zauważyć należy, że dokonując wpisu wystarczy w tytule wpłaty wskazać jedynie dane wpłacającego, sygnaturę akt sprawy, rodzaj opłaty i jej wysokość aby wpłata została zaksięgowana do właściwej sprawy. Zatem zaistniałe uchybienie nie uniemożliwiało wykonania wezwania o wpisie i nie mogło stanowić o jego uchyleniu jako wadliwego w stopniu istotnym dla istnienia obowiązku uiszczenia wpisu. Zatem argumentacja zażalenia nie zasługiwała na uwzględnienie i nie mogła skutkować uchyleniem skarżonego zarządzenia. Kwota wpisu jest adekwatna do realiów sprawy albowiem przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie jest postanowienie Wojewody Lubuskiego w przedmiocie niedopuszczalności zażalenia, a zatem bez względu na przedmiot sprawy skarga na postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym podlegało opłacie 100 zł zgodnie z § 2 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia o wysokości wpisu. Obowiązek uiszczenia wpisu istniał ponieważ skarżący nie uzyskał zwolnienia od kosztów sądowych z powodów ustawowych wskazanych w art. 239 § 1 i 2 P.p.s.a. Obowiązek uiszczenia wpisu sądowego od skargi wynikał z zestawienia art. 214 § 1 P.p.s.a., art. 220 § 1 P.p.s.a. i art. 230 P.p.s.a. Zgodnie z art. 214 § 1 P.p.s.a. jeżeli ustawa nie stanowi inaczej, do uiszczenia kosztów sądowych obowiązany jest ten, kto wnosi do sądu pismo podlegające opłacie lub powodujące wydatki. Jak stanowi art. 230 § 1 P.p.s.a. od pism wszczynających postępowanie przed sądem administracyjnym w danej instancji pobiera się wpis stosunkowy lub stały. Pismami, o których mowa w § 1, są skarga, sprzeciw od decyzji, skarga kasacyjna, zażalenie oraz skarga o wznowienie postępowania (§ 2). W myśl art. 220 § 1 w zw. z art. 220 § 3 P.p.s.a. Przewodniczący Wydziału wzywa stronę wnoszącą skargę do opłacenia należnego od niej wpisu w terminie 7 dni od doręczenia wezwania pod rygorem jej odrzucenia. Wobec powyższego skarżący nie uzyskawszy zwolnienia od kosztów sądowych w ramach prawa pomocy powinien był skargę opłacić. Wobec tego Przewodniczący Wydziału słusznie wezwał skarżącego zaskarżonym zarządzeniem do uiszczenia wpisu, wskazując co prawda jedynie rodzaj wpisu (od skargi), jednak podał sygnaturę sprawy, w której ta skarga została wniesiona. Było to wystarczające do zidentyfikowania sprawy, w której wpis sądowy należało uiścić. Wadliwość udzielonego skarżącemu pouczenia w treści zaskarżonego postanowienia określającego wpis w wysokości 500 zł nie wpływa na legalność zaskarżonego zarządzenia Przewodniczącego, który wysokość wpisu określił prawidłowo. W związku z powyższym Przewodniczący Wydziału II zgodnie z art. 220 § 1 i 3 P.p.s.a. mając na uwadze, że składając skargę skarżący nie uiścił wymaganego przepisami wpisu sądowego od skargi, postąpił zgodnie z prawem wzywając go do uiszczenia tegoż wpisu w wysokości 100 zł. Wobec powyższego, w ocenie NSA, nie było podstaw do zakwestionowania zarządzenia Przewodniczącego Wydziału II wzywającego do uiszczenia wpisu sadowego od wniesionej w przedmiotowej sprawie skargi. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 P.p.s.a. w zw. z art. 197 § 2 P.p.s.a. i art. 198 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło