II SA/Gl 714/21

WyrokWSA w Gliwicach2021-10-21

Skład orzekający: Elżbieta Kaznowska, Bonifacy Bronkowski, Tomasz Dziuk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zarzuty dotyczące zmiany użytku gruntowego działek z terenów mieszkaniowych na grunty rolne zabudowane zostały prawidłowo odrzucone przez organy administracji w postępowaniu modernizacji ewidencji gruntów i budynków?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy administracji prawidłowo odrzuciły zarzuty skarżącego dotyczące zmiany użytku gruntowego działek na grunty rolne zabudowane, ponieważ nie zostały spełnione przesłanki określone w Załączniku nr 6 do Rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. dotyczące kwalifikacji gruntów rolnych zabudowanych. W szczególności brak jest budynków przeznaczonych do produkcji rolniczej lub przetwórstwa rolno-spożywczego oraz brak zorganizowanej całości gospodarczej z takimi budynkami w tej samej miejscowości lub bezpośrednim sąsiedztwie.
Stan faktyczny
Skarżący K. D., właściciel działek nr 1 i 2 w miejscowości T., wniósł zarzuty do danych ewidencji gruntów i budynków dotyczące zmiany użytku gruntowego z terenów mieszkaniowych na grunty rolne zabudowane. Organ I instancji odrzucił zarzuty w zakresie zmiany użytku, a uwzględnił je jedynie w zakresie powierzchni działek. Organ odwoławczy utrzymał tę decyzję w mocy. Skarżący podniósł, że działki powinny być zakwalifikowane jako grunty rolne zabudowane, powołując się na plan miejscowy oraz zamiar prowadzenia działalności rolniczej.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Kaznowska, Sędzia NSA Bonifacy Bronkowski, Asesor WSA Tomasz Dziuk (spr.), Protokolant Specjalista Magdalena Nowacka-Brzeźniak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 października 2021 r. sprawy ze skargi K. D. na decyzję Śląskiego Wojewódzkiego Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w Katowicach z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zarzutów do modernizacji gruntów i budynków oddala skargę. W dniu 10 stycznia 2020 r. do Starosty [...], wpłynęło pismo K. D. (dalej zwanego "stroną" lub "skarżącym") - właściciela działek nr 1 i 2 położonych w jednostce ewidencyjnej C. , w obrębie ewidencyjnym T. , w którym w odniesieniu do tych działek domagał się zmiany użytku "B" tereny mieszkaniowe na użytek "Br" – grunty rolne zabudowane. Starosta uznał powyższe pismo za wniesione w ustawowym terminie zarzuty do danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków. W związku z tym pismem z dnia 28 lutego 2020 r. zawiadomił o wszczęciu na wniosek strony postępowania administracyjnego w sprawie przyjęcia lub odrzucenia zarzutów do danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków ujawnionych w operacie opisowo-kartograficznym opracowanym w procesie modernizacji ewidencji gruntów i budynków dotyczących wskazanego na działkach nr 1 i 2 użytku "B". Decyzją nr [...] z dnia [...] r. Starosta [...] orzekł: 1. o odrzuceniu zarzutów, opisanych we wniosku z dnia 10 stycznia 2020 r., w którym Wnioskodawca domaga się zmiany wykazanego na działkach 1 i 2 w T. użytku "B" tereny mieszkaniowe, na użytek "Br" - oznaczający grunty rolne zabudowane, 2 o uwzględnieniu zarzutów w zakresie powierzchni działek poprzez przywrócenie im wielkości sprzed modernizacji, które wynoszą dla działki nr 1 - 0,0033 ha /B/ oraz dla działki nr 2 - 0,05 ha /B/. W zakresie dotyczącym odrzucenia zarzutów swą decyzję organ I instancji uzasadnił tym, że sposób zagospodarowania przedmiotowych działek nie spełnia definicji "gruntów rolnych zabudowanych" zawartej w Załączniku nr 6 do Rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (t.j. Dz.U. z 2019 r. poz. 393 ze zm. dalej jako "Rozporządzenie") . Nieruchomość złożona z przedmiotowych działek jest zabudowana jedynie budynkiem mieszkalnym. Brak na niej zabudowań gospodarczych dla rolnictwa. Strona, reprezentowana przez fachowego pełnomocnika będącego adwokatem wniosła odwołanie od powyższej decyzji w części dotyczącej punktu 1. Zarzuciła naruszenie art. 24a ust. 10 p.g.k. w związku z Załącznikiem nr 6 do Rozporządzenia. W odwołaniu podniesiono, że podczas modernizacji ewidencji gruntów i budynków użytki gruntowe ustalone zostały w sposób błędny - niezgodnie ze stanem faktycznym i treścią Załącznika nr 6 do rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków. Przemawiać za tym mają postanowienia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, w którym dla ww. działek przewidziano zapisy MM29 - zabudowa mieszkaniowa jednorodzinna, zabudowa zagrodowa oraz fakt, że strona jest już właścicielem gospodarstwa rolnego na terenie województwa dolnośląskiego. Ponadto na terenie ww. działek zamierza w przyszłości rozpocząć działalność rolniczą polegającą na hodowli zwierząt. Powołując się na art. 461 k.c. i art. 553 k.c. strona zaakcentowała, że aktualne wykorzystanie danej nieruchomości jak i również jej położenie nie przesądza, że nieruchomość taka nie może być zakwalifikowana do nieruchomości rolnych. W wyniku rozpatrzenia tego odwołania decyzją z dnia [...] r. nr [...] Śląski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Jednak na skutek skargi strony ta decyzja organu odwoławczego została uchylona przez tutejszy Sąd wyrokiem z dnia 5 marca 2021 r. sygn. akt II SA/Gl 1377/20. Powodem uchylenia był brak podpisu pełnomocnika skarżącego na odwołaniu od decyzji organu I instancji. Po uzupełnieniu braku wskazanego w powyższym wyroku organ odwoławczy w dniu [...] r. wydał decyzję nr [...], w której utrzymał w mocy decyzję organu I instancji w części objętej odwołaniem strony. W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia organ odwoławczy przedstawił dotychczasowy przebieg postępowania, w tym treść odwołania wniesionego od decyzji organu pierwszej instancji. Przywołane zostały także przepisy leżące u podstaw wydawanej decyzji, a także przybliżono stan faktyczny rozpoznawanej sprawy. W oparciu o analizę zgromadzonego materiału dowodowego organ odwoławczy stwierdził, że przedmiotowe działki nie mają charakteru rolniczego. Brak na nich bowiem zabudowań służących do produkcji rolniczej oraz prowadzenia działalności rolniczej. Na nieruchomości złożonej z tych działek posadowiony jest budynek mieszkalny oraz przybudówka mając charakter budynku gospodarczego. Ponadto dokumentacja fotograficzna, pochodząca z oględzin jak i przedłożona przez stronę, nie wskazuje na prowadzenie działalności rolniczej. W dalszej kolejności organ odwoławczy podzielił stanowisko organu pierwszej instancji w kwestii prowadzenia gospodarstwa rolnego przez stronę w województwie dolnośląskim i zaakcentował, że zaliczenie tych nieruchomości do takiego gospodarstwa możliwe byłoby wówczas, gdyby było ono położone w tej samej miejscowości lub też w bezpośrednim sąsiedztwie, w miejscowości sąsiedniej. W kontekście stanowiska strony organ odwoławczy podniósł, że deklarowanie czynności rozpoczęcia działalności rolniczej nie stanowi podstawy do zmiany użytku gruntowego. Ponadto przedmiotowa nieruchomość nie spełnia wymogów wynikających z przywołanych w odwołaniu przepisów art. 461 k.c. i art. 553 k.c. Organ odwoławczy wskazał także, że wynikający z treści aktu notarialnego z dnia [...] r fakt zakupu części gospodarstwa rolnego składającego się m.in. z działki nr 2 nie jest wiążący dla organu prowadzącego ewidencję gruntów i budynków. W konsekwencji poczynionych ustaleń oraz przeprowadzonych rozważań prawnych organ odwoławczy uznał, że żądanie strony dotyczące przywrócenia stanu ewidencji gruntów i budynków sprzed modernizacji nie znajduje uzasadnienia, a tym samym decyzję organu I instancji należało utrzymać w mocy. W skardze na powyższą decyzję strona reprezentowana przez pełnomocnika będącego adwokatem zarzuciła naruszenie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i utrzymanie w mocy decyzji organu pierwszej instancji. Zarzuciła również naruszenie art. 7 i art. 77 k.p.a. poprzez brak prawidłowego zebrania i oceny materiału dowodowego oraz niewyjaśnienie prawidłowo wszelkich okoliczności faktycznych rozpatrywanej sprawy. W uzasadnieniu skargi zaakcentowano, że w momencie zakładania ewidencji gruntów dla przedmiotowych działek, zostały one zakwalifikowane jako użytek gruntowy "Br" - grunty rolne zabudowane. Taki użytek w ewidencji gruntów znajdował się do jej modernizacji. W dalszej części skargi zamieszczono argumentację przemawiającą za uznaniem wskazanych działek za nieruchomości rolne i na tę okoliczność odwołano się do orzecznictwa sądów administracyjnych. W końcowej części skargi podniesiono, że przedmiotowe działki w każdej chwili mogą być poddane na cele produkcji rolnej. W konsekwencji uznano, że rozstrzygnięcie organów administracji jest wadliwe i wniesiona skarga zasługuje na uwzględnienie. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Na rozprawie w dniu 21 października 2021 r. pełnomocnik skarżącego dodatkowo wskazał, że istniejące kiedyś gospodarstwo rolne zostało podzielone i obecnie teren spornej działki stanowi grunt zabudowany nie wchodzący w skład gospodarstwa rolnego. Ponadto wyjaśnił, że skarżący zamierza wypasać planowane stado owiec (około 5-10 sztuk) na przedmiotowej działce oraz działkach sąsiednich wydzierżawionych od sąsiadów. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2021 r., poz. 137, ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach swej kognicji sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania. Stosownie do art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U z 2019 r., poz. 2325, t.j. ze zm. ) dalej p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi, oraz powołaną podstawą prawną. Uwzględnienie skargi następuje w przypadkach naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a.), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt 1 lit. b) p.p.s.a.), oraz innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a.). W przypadkach, gdy zachodzą przyczyny określone w art. 156 k.p.a. sąd stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.), jeżeli zachodzą przyczyny określone w innych przepisach, sąd stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa. Przedstawiona tutaj regulacja prawna nie pozostawia zatem wątpliwości co do tego, że zaskarżona decyzja może ulec uchyleniu tylko wtedy, gdy organom administracji publicznej można postawić uzasadniony zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy to procesowego, jeżeli naruszenie to miało, bądź mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Przedmiotem kontroli w niniejszej sprawie, sprawowanej w oparciu o powyższe kryteria jest decyzja Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego, utrzymująca w mocy decyzję Starosty, który po rozpatrzeniu zarzutów do danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków ujawnionych w operacie opisowo-kartograficznym odrzucił je w części dotyczącej zmiany wykazanego na działkach nr 1 i 2 położonych w miejscowości T. użytku "B" tereny mieszkaniowe na użytek "Br" – grunty rolne zabudowane. Decyzja organu I instancji uwzględniała jednocześnie zarzuty w zakresie zmiany powierzchni przedmiotowych działek i w tej części nie została zaskarżona odwołaniem wniesionym przez stronę. Tym samym utrzymanie w mocy przez organ odwoławczy dotyczyło wyłącznie objętego odwołaniem odrzucenia zarzutów. Podstawę prawną zaskarżonej decyzji stanowił m.in. art. 24a ust. 10 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo Geodezyjne i Kartograficzne (obecnie: Dz. U. z 2020 r. poz. 2052 ze zm.) dalej w skrócie jak dotychczas "p.g.k.". Organ I instancji zakwalifikował pismo strony z dnia 10 stycznia 2020 r. jako zarzuty od danych ujawnionych w ewidencji gruntów i wydał decyzję o ich odrzuceniu w opisanym powyżej zakresie. Istotą postępowania prowadzonego w celu rozpatrzenia zarzutów od danych, które na skutek modernizacji ewidencji gruntów zostały do niej wprowadzone jest weryfikacja zgodności tych zmodyfikowanych danych ze stanem faktycznym. Istota ta zakreśla ramy postępowania dowodowego, które obejmować będzie nie tylko dowody zebrane bezpośrednio w postępowaniu zainicjowanym wniesieniem zarzutów ale również materiał dowodowy zgromadzony w toku postępowania modernizacyjnego. Istota sporu w rozpoznawanej sprawie sprowadza się do tego, czy w ramach przeprowadzonej modernizacji użytek gruntowy działek nr 1 i 2, stanowiących własność skarżącego, zasadnie został oznaczony w ewidencji gruntów jako "B" – tereny mieszkaniowe zamiast dotychczasowego oznaczenia działki 1 użytkiem "RIVb" grunty orne oraz oznaczenia działki nr 2 użytkiem "Br-RIVb" i czy w związku z tym zasadnie odrzucono zarzuty dotyczące zmiany wykazanego w ramach modernizacji na przedmiotowych działkach użytku "B" tereny mieszkaniowe na użytek "Br" – grunty rolne zabudowane, tak jak domagał się tego skarżący. Mając na względzie zarówno istotę sporu, jak i istotę postępowania w sprawie rozpatrzenia zarzutów do zmodernizowanych danych, stwierdzić najpierw należy, że w ocenie Sądu w toku kontrolowanego postępowania administracyjnego organy w sposób wyczerpujący zebrały materiał dowodowy. Co prawda strona skarżąca formułując zarzuty skargi w kontekście naruszenia art. 7 i 77 k.p.a. wskazała na brak prawidłowego zebrania materiału dowodowego, jednak nie wyjaśniła na czym ten brak polega. Nie wskazała przy tym, ani dowodów, których organy nie przeprowadziły, ani okoliczności faktycznych, których organy nie ustaliły. W oparciu o zebrany w sprawie materiał dowodowy organy dokonały szczegółowych ustaleń dotyczących stanu zagospodarowania przedmiotowych działek oraz w ramach tych ustaleń przedstawiły opis posadowionych tam zabudowań. Żaden z elementów tego opisu nie został wprost zaprzeczony w skardze, co zdaniem Sądu pozwala przyjąć, że w istocie ustalony w toku postępowania stan faktyczny jest bezsporny. Sporna jest natomiast jego ocena z punktu widzenia przesłanek stosowanych do oznaczenia użytku gruntu. Wspomniane przesłanki oznaczenia gruntu mają charakter ściśle normatywny. W toku kontrolowanego postępowania skarżący zabiegał o oznaczenie spornych działek użytkiem gruntowym "Br" – grunty rolne zabudowane. Przesłanki, które muszą być spełnione do zastosowania takiego oznaczenia zostały zawarte w Załączniku nr 6 do obowiązującego w dacie wydania zaskarżonej decyzji Rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (t.j. Dz.U. z 2019 r. poz. 393 ze zm. dalej jak dotychczas "Rozporządzenie"). Załącznik ten opatrzony został tytułem: "Zaliczanie gruntów do poszczególnych użytków gruntowych", przy czym przesłanki dotyczące użytku "Br" zostały zawarte w rubryce tabeli oznaczonej liczbą porządkową 5 (dalej lp 5). Wynika z nich, że do gruntów rolnych zabudowanych zalicza się grunty zajęte pod: 1) budynki przeznaczone do produkcji rolniczej, w szczególności: spichlerze, przechowalnie owoców i warzyw, stodoły, budynki inwentarskie, budynki na sprzęt rolniczy, magazyny i sortownie ryb, wylęgarnie ryb, podchowalnie ryb, wędzarnie, przetwórnie, chłodnie, a także budowle i urządzenia rolnicze, w szczególności: zbiorniki na płynne odchody zwierzęce, płyty do składowania obornika, silosy na kiszonki, silosy na zboże i pasze, komory fermentacyjne i zbiorniki biogazu rolniczego, a także instalacje służące do otrzymywania biogazu rolniczego, place składowe, place postojowe i manewrowe dla maszyn rolniczych. 2) budynki przeznaczone do przetwórstwa rolno-spożywczego 3) budynki mieszkalne oraz inne budynki i urządzenia, takie jak: komórki, garaże, szopy, kotłownie, podwórza, śmietniki, składowiska odpadów, jeżeli z gruntami, budynkami, budowlami lub urządzeniami, o których mowa w pkt 1 i 2, tworzą zorganizowaną całość gospodarczą i są położone w tej samej miejscowości lub w bezpośrednim sąsiedztwie w miejscowości sąsiedniej (Załącznik nr 6 lp 5 ust. 1) W ocenie Sądu materiał dowodowy zebrany w sprawie nie daje podstaw do przyjęcia, że budynki, znajdujące się na nieruchomości złożonej z przedmiotowych działek należą do którekolwiek z wymienionych powyżej kategorii. Jak prawidłowo ustaliły organy na terenie działki nr 1 znajduje się budynek mieszkalny. Przy lewej ścianie tego budynku, patrząc od strony bramy wjazdowej znajduje się dobudowane pomieszczenie (określone przez organ mianem "przybudówki mającej charakter budynku gospodarczego") widoczne od zewnątrz na zdjęciach znajdujących się w aktach organu I instancji przed "Sprawozdaniem technicznym" z 2018 r., a także na karcie 7 tych akt. Wnętrze zaś tego pomieszczenia zostało przedstawione na zdjęciach załączonych przez pełnomocnika skarżącego do zgłoszonego w toku postępowania odwoławczego wniosku dowodowego z dnia 25 sierpnia 2020 r. (zdjęcia nr 4, 5 i 6). Jak zaś wynika ze zdjęcia lotniczego znajdującego się na karcie 28A, na działce nr 1 znajduje się niewielki budynek, którego wnętrze widoczne jest na zdjęciach nr 1, 2, 3 załączonych do powyższego wniosku dowodowego. Zgodzić się należy z organem odwoławczym, że w pomieszczeniach znajdujących się na ww. zdjęciach przechowywane są przedmioty służące normalnemu funkcjonowaniu nieruchomości mającej charakter wyłącznie mieszkaniowy. Jednocześnie, zdaniem Sądu, bez znaczenia jest podnoszona przez stronę skarżącą okoliczność, że w przedmiotowych pomieszczeniach można przechowywać sprzęt rolniczy oraz inwentarz żywy. Oczywiście w widocznych na zdjęciach pomieszczeniach można umieścić niewielki sprzęt rolniczy, a nawet wprowadzić tam inwentarz żywy, lecz taka teoretyczna możliwość nie czyni z tych pomieszczeń budynków na sprzęt rolniczy czy budynków inwentarskich. Opierając się wyłącznie na teoretycznej możliwości umieszczenia w danym pomieszczeniu maszyny rolniczej, czy wprowadzenia zwierząt inwentarskich jako budynek na sprzęt rolniczy, czy budynek inwentarski należałoby w istocie potraktować każdy przydomowy garaż, czy każde znajdujące się na poziomie parteru pomieszczenie gospodarcze z dostępem z zewnątrz przez otwór drzwiowy, pozwalający na wprowadzenie najmniejszego sprzętu rolniczego czy zwierzęcia inwentarskiego. Nie sposób jednak zaakceptować takiego podejścia. Budynki inwentarskie czy budynki na sprzęt rolniczy, o których mowa w lp 5 Załączniku nr 6 do Rozporządzenia, to budynki które zostały wzniesione w celu przechowywania w nich sprzętu rolniczego lub w celu prowadzenia w nich hodowli zwierząt inwentarskich (ewentualnie także i te zaadoptowane w tym celu) i jednocześnie, które są w tym celu wykorzystywane, ewentualnie te, w których takiego wykorzystywania czasowo zaprzestano i może być ono w każdym czasie rozpoczęte na nowo bez konieczności prac adaptacyjnych. Zdaniem Sądu zebrany w sprawie materiał dowodowy, w tym także przedstawiony organom przez stronę skarżącą, nie pozwalał na przyjęcie, że wskazywane przez stronę skarżącą pomieszczenia posiadają takie cechy. Przede wszystkim zaś pomieszczenia te nie są obecnie wykorzystywane w sposób, który pozwalałby na ich zakwalifikowanie jako budynki przeznaczone do produkcji rolniczej. Sąd nie kwestionuje zamiarów skarżącego dotyczących prowadzenia na przedmiotowej nieruchomości hodowli owiec oraz tego, że rozpoczął on już procedurę z tym związaną. Niemniej zamiary takie nie stanowią przesłanki, którą prawodawca potraktował jako wyznacznik zakwalifikowania budynku jako przeznaczonego do produkcji rolniczej. Nie mogły także odnieść skutku twierdzenia, że przedmiotowa nieruchomość poza częścią budowlaną może być w każdym czasie poddana uprawie mechanicznej, mającej na celu produkcję rolniczą i jednocześnie może być wykorzystana na hodowlę zwierząt (wypas owiec). Przede wszystkim nie można bowiem stracić z pola widzenia, że powierzchnia obu spornych działek nieznacznie przekracza 500 m2, a powierzchnia zabudowy zgodnie z kartotekę budynków wynosi 102 m2. Tym samym po uwzględnieniu widocznego na zdjęciu lotniczym na karcie 28A oraz na zdjęciu na karcie 7 utwardzenia wjazdu pozostaje niewielka powierzchnia o częściowo utrudnionym dostępie, która tylko teoretycznie może być poddana uprawie mechanicznej, czy też wykorzystana na wypas owiec. Zresztą dostrzega to sam skarżący skoro wskazuje na konieczność wydzierżawienia sąsiednich gruntów, aby deklarowane zamiary mogły zostać urzeczywistnione. Przede wszystkim jednak nie można pominąć, że uprawa mechaniczna jest działaniem, które stanowi przesłankę zaliczenia do gruntów ornych. Jak stanowi w lp 1 Załącznik nr 6 do Rozporządzenia do gruntów ornych zalicza się grunty poddane stałej uprawie mechanicznej mającej na celu produkcję rolniczą lub ogrodniczą. Zatem to nie możliwość uprawy mechanicznej, czy nawet jej zamiar, lecz dopiero poddanie gruntu takiej uprawie, i to w sposób stały, pozwala na zaliczenie do gruntów ornych. Nie można wreszcie nie dostrzec, że skarżący nie zabiega o zakwalifikowanie przedmiotowych działek jako gruntów ornych, co zresztą jest w pełni zrozumiałe wobec istnienia tam opisanej powyżej zabudowy. Z powyższych względów cała argumentacja strony skarżącej nawiązująca do możliwości objęcia przedmiotowych gruntów uprawą mechaniczną już z samej zasady nie może odnieść skutku. Podobnie rzecz ma się z argumentacją dotyczącą wypasu owiec, który, na razie tylko w sferze planów, jest przywoływany przez stronę skarżącą. Wypas bowiem jest podstawą do kwalifikacji gruntu jako pastwisk trwałych – Ps (lp 4 Załącznika nr 6), o co skarżący nie zabiegał w rozpoznawanej sprawie. Po odrzuceniu argumentacji dotyczącej uprawy mechanicznej czy wypasu owiec, jako już z samej zasady nie przydatnej do kwalifikacji przedmiotowych działek jako gruntów rolnych zabudowanych, relewantnym punktem odniesienia pozostaje przeznaczenie budynków do produkcji rolnej. Skoro, jak już wcześniej wykazano, brak podstaw do przyjęcia, że przedmiotowe działki są zajęte pod budynki przeznaczone do produkcji rolniczej, to do rozważania pozostają jeszcze dwie możliwości, które na gruncie ust. 1 lp 5 załącznika nr 6 dają podstawy do zakwalifikowania użytku gruntowego jako gruntu rolnego zabudowanego. Pierwszą z nich jest uznanie, że przedmiotowe działki zajęte są pod budynki przeznaczone do przetwórstwa rolno-spożywczego (ust. 1 pkt 2 lp 5 załącznika nr 6). Jednak od razu trzeba zastrzec, że brak takiego charakteru budynku jest poza sporem. Strona skarżąca nie podnosiła żadnych twierdzeń, wedle których przedmiotowe budynki można byłoby zakwalifikować jako przeznaczone do przetwórstwa rolno-spożywczego. Przede wszystkim jednak zgromadzony w sprawie materiał dowodowy nie pozostawia wątpliwości co do tego, że taki charakter przedmiotowych budynków nie wchodzi w ogóle w grę. Drugą z nich jest uznanie, że przedmiotowy budynek mieszkalny tworzy zorganizowaną całość gospodarczą z innymi budynkami przeznaczonymi do produkcji rolniczej, w rozumieniu pkt 1 i 2 (ust. 1. pkt 3 lp 5 Załącznika nr 6). Zastrzec od razu jednak należy, że chodzi tutaj o budynki przeznaczone do produkcji rolniczej położone w tej samej miejscowości lub w bezpośrednim sąsiedztwie w miejscowości sąsiedniej. Na takie ograniczenie wprost wskazał prawodawca w omawianym tutaj przepisie załącznika nr 6 i, zdaniem Sądu, brak jest podstaw do tego, aby określony wprost obszar rozszerzać o inne miejscowości, niż tego położone w bezpośrednim sąsiedztwie, a zwłaszcza o miejscowości położone na terenie innego województwa. W realiach rozpoznawanej sprawy okolicznością bezsporną jest to, że skarżący w tej samej miejscowości nie posiada żadnych innych budynków przeznaczonych do produkcji rolniczej. To samo dotyczy bezpośredniego sąsiedztwa (w miejscowościach sąsiednich). Skarżący co prawda posiada gospodarstwo rolne, lecz jest ono zlokalizowane na terenie województwa dolnośląskiego. Tym samym także w ramach omawianej tutaj przesłanki wykluczyć należy istnienie podstaw do uznania, że na przedmiotowych działkach posadowiony jest budynek przeznaczony do produkcji rolniczej. W ust. 2 lp 5 załącznika nr 6 Rozporządzenia znajdują się jeszcze trzy inne kategorie, które zalicza się do gruntów rolnych zabudowanych. Jednak w ocenie Sądu przedmiotowe działki nie stanowią również żadnej z tych kategorii. Pierwsza z nich obejmuje grunty położone między budynkami i urządzeniami, o których mowa w ust. 1 pkt 1-3 (lp 5 załącznika nr 6) lub w bezpośrednim sąsiedztwie tych budynków i urządzeń, i niewykorzystywane na inny cel, który uzasadniałby zaliczenie ich do innej grupy użytków gruntowych, w tym zajęte pod rabaty, kwietniki, warzywniaki. Ta kategoria jest pochodną zaliczenia do jednej z grup budynków, o których mowa w ust. 1. Nie ma ona charakteru samodzielnego. Podobny pochodny i niesamodzielny charakter mają grunty wskazane w ust. 2 pkt 2 (lp 5 załącznika nr 6) tj. grunty zajęte pod budynki, budowle i urządzenia, o których mowa w ust. 1, niewykorzystywane obecnie do produkcji rolniczej, jeżeli grunty te nie zostały wyłączone z produkcji rolnej w rozumieniu ustawy z dnia 3 lutego 1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych (Dz. U. z 2017 r. poz. 1161). Skoro w realiach rozpoznawanej sprawy brak było podstaw do przyjęcia, że na przedmiotowych działkach posadowione zostały budynki o których mowa w ust. 1 lp. 5 Załącznika nr 6, to już z samej zasady wykluczyć należało możliwości powoływania się na ust. 2 pkt 1 lub pkt 2 jako podstawy do zakwalifikowania tych działek jako gruntów rolnych zabudowanych. Zgodnie natomiast z ust. 2 pkt 3 (lp 5 Załącznika nr 6) w przypadku, gdy w skład siedliska usytuowanego na gruncie rolnym wchodzi wyłącznie budynek mieszkalny i urządzenia, o których mowa w ust. 1 pkt 3, to grunt w granicach tego siedliska zalicza się do gruntów rolnych zabudowanych, jeżeli z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo z decyzji o warunkach zabudowy wydanej w związku z budową tego budynku wynika, że przeznaczony jest tylko pod zabudowę zagrodową, albo też z projektu budowlanego stanowiącego załącznik do ważnego pozwolenia na budowę lub zgłoszenia budowy upoważniającego do rozpoczęcia budowy wynika, że na gruncie tym mogą być budowane budynki i urządzenia, o których mowa w ust. 1 pkt 1 i 2. W świetle tego przepisu zaliczenie gruntu do kategorii gruntów rolnych zabudowanych jest ściśle powiązane z wynikającym z planu miejscowego, a w razie jego braku, z decyzji o warunkach zabudowy, przeznaczeniem pod zabudowę zagrodową. Chodzi tutaj o przeznaczenie pod zabudowę zagrodową na zasadzie wyłączności. Okolicznością bezsporną jest, że przedmiotowe działki znajdują się na terenie objętym Miejscowym Planem Zagospodarowania Przestrzennego Gminy C. w jednostce MM29 – zabudowa jednorodzinna, zabudowa zagrodowa. Wynika stąd, że jakkolwiek według planu miejscowego przedmiotowe działki znajdują się na terenie, na którym przewidziano zabudowę zagrodową, to jednak taki rodzaj nie został przewidziany na zasadzie wyłączności, gdyż tereny oznaczone symbolem MM29 obejmują także zabudowę jednorodzinną. Nie jest to tym samym sytuacja, o której mowa w ust. 2 pkt 3 lp. 5 Załącznika nr 6. Resumując dotychczasowe rozważania stwierdzić należy, że wbrew stanowisku skarżącego organ odwoławczy prawidłowo odczytał treść Załącznika nr 6 do Rozporządzenia i w ustalonym stanie faktycznym uznał, że nie zostały spełnione określone w lp 5 tego załącznika przesłanki do zaliczenia przedmiotowych działek do gruntów rolnych zabudowanych. W kontekście przywołanych w skardze definicji nieruchomości rolnej oraz gospodarstwa rolnego, wynikających z art. 461 i 553 k.c., zaakcentować należy, że definicje te mogą być przenoszone na grunt prawa administracyjnego wyłącznie w przypadku wyraźnego do nich odesłania. Tymczasem omówiony powyżej lp 5 Załącznika nr 6 nie tylko nie odsyła do tych definicji, ale statuując przesłanki zaliczenia do gruntów rolnych zabudowanych nie posługuje się pojęciem nieruchomości rolnych. Pojęciem gospodarstwa rolnego posługuje się zaś tylko raz i to tylko w kontekście przemysłowych zakładów przetwórstwa rolniczego, czyli bez jakiegokolwiek związku z realiami rozpoznawanej sprawy. Doniosłości prawnej pobawione są także podnoszone w skardze okoliczności, że przedmiotowa działka została wcześniej nabyta przez jej poprzednich właścicieli na podstawie Aktu Własności Ziemi, czyli wchodziła w skład gospodarstwa rolnego. W świetle omówionych powyżej regulacji prawnych zaliczenie do gruntów rolnych zabudowanych oparte jest o przesłanki związane z aktualnym stanem faktycznym gruntów. Mając na względzie przedstawione powyżej rozważania stwierdzić należy, że żaden z zarzutów skargi nie mógł odnieść skutku, gdyż w toku postępowania prowadzonego w celu rozpatrzenia zarzutów do danych wprowadzonych w ramach przeprowadzonej modernizacji ewidencji organy w sposób wyczerpujący zebrały materiał dowodowy, a następnie na jego podstawie dokonały prawidłowych ustaleń dotyczących stanu faktycznego sprawy oraz, prawidłowo odczytując przesłanki wynikające obowiązujących przepisów prawa materialnego, zasadnie stwierdziły brak podstaw do zaliczenia przedmiotowych działek do gruntów rolnych zabudowanych w rozumieniu lp 5 Załącznika nr 6 do Rozporządzenia. Z powyższych względów skargę należało oddalić na podstawie art. 151 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło