I SA/Rz 87/25

Dnia 11 marca 2025 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Grzegorz Panek po rozpoznaniu w dniu 11 marca 2025 roku w Rzeszowie na posiedzeniu niejawnym skargi A. J. na czynność Wojewody Podkarpackiego z dnia 28 października 2024 r. w przedmiocie odstąpienia od zawarcia umowy w ramach Programu rozwoju instytucji opieki nad dziećmi w wieku do lat 3 Aktywny Maluch 2022-2029 postanawia: I. odrzucić skargę, II. zwrócić skarżącej A. J. uiszczony wpis od skargi w kwocie 200 zł (dwieście złotych). A. J. (dalej: "skarżąca") w dniu 7 stycznia 2025 r. nadała w placówce operatora pocztowego skargę na czynność Wojewody Podkarpackiego z dnia 28 października 2024 r. w przedmiocie odstąpienia od zawarcia umowy w ramach Programu rozwoju instytucji opieki nad dziećmi w wieku do lat 3 Aktywny Maluch 2022-2029. W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o odrzucenie skargi z uwagi na to, że została wniesiona po upływie terminu, ewentualnie o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W pierwszej kolejności należy wskazać, że przed przystąpieniem do merytorycznej oceny zasadności skargi Sąd zobligowany jest ustalić, czy sprawa będąca przedmiotem skargi należy do właściwości sądu administracyjnego, zbadać terminowość wniesienia skargi i ustalić, czy zachowany został tryb jej wniesienia. Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm. – dalej: "p.p.s.a."), kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 572), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2023 r. poz. 2383 i 2760), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2023 r. poz. 615, z późn. zm.), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Zaskarżona czynność jest czynnością, o której mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., gdyż została wydana w wyniku złożenia przez skarżącą wniosku o dofinansowanie do realizacji zadań z zakresu określonego w art. 62 ustawy z 4 lutego 2011 r. o opiece nad dziećmi w wieku do lat 3 (Dz. U. z 2024 r. poz. 338 ze zm.), który wprowadza i reguluje rządowe programy rozwoju instytucji opieki nad dziećmi w wieku do lat 3. Zaskarżona czynność dotyczyła zatem wynikających z ww. ustawy uprawnień skarżącej do ubiegania się o udzielenie dofinansowania do organizacji miejsc opieki żłobkowej. Czynność taka charakteryzuje się jednostronnością i władczością działania oraz została podjęta przez podmiot wykonujący zadania publiczne. Etap postępowania od złożenia wniosku do zakwalifikowania do dofinansowania bądź odmowy takiego zakwalifikowania niewątpliwie ma charakter administracyjny podlegający kontroli sądu administracyjnego. W kwestii zachowania trybu do wniesienia skargi Sąd zauważa, że z zapisów Programu rozwoju instytucji opieki nad dziećmi w wieku do lat 3 Aktywny Maluch 2022-2029 (dalej: "Program") wynika, że czynność organu polegająca na odstąpieniu od zawarcia umowy o dofinansowanie nie podlega procedurom odwoławczym. Skarżąca była zatem uprawniona do wywiedzenia od razu skargi do sądu administracyjnego. Odnośnie zaś zachowania terminu do złożenia skargi wyjaśnić należy, że zgodnie z art. 53 § 2 p.p.s.a., jeżeli ustawa nie przewiduje środków zaskarżenia w sprawie będącej przedmiotem skargi, skargę na akty lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4, wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się o wydaniu aktu lub podjęciu innej czynności. Sąd, po wniesieniu skargi, może uznać, że uchybienie tego terminu nastąpiło bez winy skarżącego i rozpoznać skargę. Jak wynika z akt sprawy, informacja o odstąpieniu przez organ od zawarcia umowy o dofinansowanie została zamieszczona w systemie Rejestr Żłobków w dniu 28 października 2024 r. Przyjąć zatem należy, że 30-dniowy termin do wniesienia skargi rozpoczął swój bieg w dniu 29 października 2024 r. i upływał z końcem dnia 27 listopada 2024 r. (środa). Natomiast skarga została wniesiona w dniu 7 stycznia 2025 r. Przypomnieć należy, że zgodnie z pkt 7.1. Programu, kwalifikacja wniosków przez wojewodę następuje w systemie Rejestr Żłobków. Skarżąca składając wniosek złożyła oświadczenie, że zapoznała się z warunkami Programu. Sąd nie znalazł podstaw do uznania, że uchybienie terminu nastąpiło bez winy skarżącej (art. 53 § 2 zdanie drugie p.p.s.a.). Skarżąca nie wskazała żadnych okoliczności świadczących o braku winy w uchybieniu terminu, w szczególności, jakie obiektywne przeszkody uniemożliwiły jej zaskarżenie czynności w terminie. Brak winy w uchybieniu terminu powinien być oceniany przy zastosowaniu obiektywnego miernika staranności, jaki można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy. Jak wynika z akt sprawy, skarżąca jest większościowym udziałowcem spółki prowadzącej żłobek, występując z wnioskiem o dofinansowanie w ramach Programu, powinna być zatem odpowiednio zorganizowana w celu ustalenia, czy wnioskodawca został zakwalifikowany do dofinansowania i umieszczenia go na liście podmiotów dotowanych, czy też organ dokonał negatywnej oceny bądź odrzucenia wniosku, co uprawnia do wystąpienia na drogę postępowania sądowego. W tym stanie rzeczy, Sąd zobligowany był do odrzucenia skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 2 p.p.s.a. O zwrocie uiszczonego wpisu orzeczono na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a.