III SAB/Wr 909/22

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Katarzyna Borońska po rozpoznaniu w dniu 14 grudnia 2023 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi P. Stowarzyszenia z siedzibą w B. na bezczynność Marszałka Województwa Dolnośląskiego w przedmiocie zwrotu dotacji postanawia: I odrzucić skargę; II zwrócić stronie skarżącej kwotę 100 zł tytułem uiszczonego wpisu sądowego od skargi. W dniu 19 kwietnia 2022 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu wpłynęła skarga P. Stowarzyszenia z siedzibą w B. na bezczynność Marszałka Województwa Dolnośląskiego w przedmiocie zwrotu dotacji celowej udzielonej na podstawie umowy z dnia 29 maja 2013 r. nr [...]. W wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego Wydziału III z 30 maja 2022 r. wezwano stronę skarżącą do usunięcia braków formalnych poprzez złożenie pełnomocnictwa procesowego do reprezentowania Stowarzyszenia w postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz do złożenia dokumentu lub jego uwierzytelnionego odpisu określającego umocowanie do reprezentowania strony skarżącej — w terminie 7 dni od doręczenia wezwania pod rygorem odrzucenia zażalenia. Wezwanie doręczono w dniu 19 lipca 2022 r. W odpowiedzi prezes zarządu stowarzyszenia wniósł pismo, w którym wskazał, że w jego opinii wniesienie skargi do sądu administracyjnego nie jest czynnością przekraczającą zakres zwykłego zarządu. Wskazał też, że uchwałą Nadzwyczajnego Walnego Zebrania Członków Stowarzyszenia z dnia 25 lutego 2022 r. nr [...] został upoważniony do "podejmowania czynności faktycznych i prawnych (w tym przekraczających zwykły zarząd). Do pisma dołączył informację odpowiadającą odpisowi aktualnemu z rejestru stowarzyszeń, innych organizacji społecznych i zawodowych, fundacji oraz samodzielnych publicznych zakładów opieki zdrowotnej. Wobec powyższego, zarządzeniem sędziego sprawozdawcy z dnia 13 kwietnia 2023 r. strona skarżąca została wezwana do przedłożenia wyżej wspomnianej uchwały oraz uchwały Nadzwyczajnego Walnego Zebrania Członków Stowarzyszenia z dnia 25 lutego 2022 r. nr [...] o rozwiązaniu Stowarzyszenia, terminie 7 dni od doręczenia wezwania pod rygorem odrzucenia skargi. Kopie obu uchwał wpłynęły do tut. sądu w dniu 18 maja 2023 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje. Skargę należy odrzucić. W pierwszej kolejności Sąd bada, czy skarga jest dopuszczalna. Skarga jest dopuszczalna między innymi, gdy została wniesiona przez uprawniony podmiot i spełnia wymogi formalne. Stwierdzenie braku którejkolwiek z wymienionych przesłanek dopuszczalności zaskarżenia uniemożliwia nadanie skardze dalszego biegu, co prowadzi do jej odrzucenia. Zgodnie z art. 46 § 1 pkt 4 p.p.s.a., skarga powinna być podpisana przez skarżącego albo jego przedstawiciela ustawowego lub pełnomocnika. Na podstawie art. 28 § 1 p.p.s.a., osoby prawne oraz jednostki organizacyjne mające zdolność sądową dokonują w postępowaniu czynności przez organy albo osoby uprawnione do działania w ich imieniu. W myśl art. 29 p.p.s.a. osoby te mają obowiązek wykazać swoje umocowanie dokumentem przy pierwszej czynności w postępowaniu. W niniejszej sprawie strona skarżąca została wezwana do uzupełnienia braków formalnych skargi poprzez złożenie pełnomocnictwa procesowego do reprezentowania stowarzyszenia w postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W myśl ustawy z dnia 7 kwietnia 1989 r. Prawo o stowarzyszeniach (Dz.U. z 2020 r., poz. 2261) stowarzyszenie, które na podstawie art. 8 ust. 1 wyżej wymienionej ustawy podlega obowiązkowi wpisu do Krajowego Rejestru Sądowego stosownie do treści jej art. 17 ust. 1 — z chwilą wpisu do tego rejestru uzyskuje osobowość prawną. Do reprezentowania stowarzyszenia przed sądem uprawniony jest zarząd (art. 11 ust. 3 powyższej ustawy), lub inna osoba należycie umocowana do jego reprezentowania. Jednocześnie osoby te zobowiązane są wykazać swoje umocowanie do reprezentacji stowarzyszenia stosownym dokumentem, np. aktualnym na moment wniesienia skargi wypisem z Krajowego Rejestru Sądowego. W odniesieniu do podmiotów podlegających obowiązkowi wpisu do Krajowego Rejestru Sądowego dokumentem poświadczającym uprawnienie do działania w ich imieniu jest aktualny odpis z tego rejestru. Sad ocenia odpis pod względem składu osobowego organu zarządzającego i sposobu reprezentacji (por. postanowienie WSA we Wrocławiu, sygn. akt IV SA/Wr 746/21). Z ustaleń Sądu (informacja odpowiadająca odpisowi pełnemu z Rejestru stowarzyszeń, innych organizacji społecznych i zawodowych, fundacji oraz samodzielnych publicznych zakładów opieki zdrowotnej KRS) wynika, że na dzień wniesienia skargi (29 kwietnia 2022 r.) jak i na dzień dzisiejszy, prezesem stowarzyszenia jest osoba podpisana pod skargą. Ze sposobu reprezentacji stowarzyszenia (Dział 2, "Rubryka 1 – Organ uprawniony do reprezentacji podmiotu") wynika, że organem uprawnionym do reprezentacji stowarzyszenia jest zarząd, a oświadczenia woli w imieniu zarządu składają łącznie i wspólnie prezes i jeden członek zarządu. Dotyczy to w szczególności udzielania pełnomocnictw do reprezentowania stowarzyszenia przy zawieraniu umów i podejmowaniu innych zobowiązań w imieniu stowarzyszenia. W szczególnych przypadkach zarząd może upoważnić inne osoby do składania w imieniu stowarzyszenia oświadczeń woli w granicach udzielonego im upoważnienia. Oświadczenia woli w imieniu stowarzyszenia w zakresie czynności zwykłego zarządu może składać jednoosobowo prezes zarządu. Sąd zauważa, że wniesienie skargi jest czynnością przekraczającą zakres zwykłego zarządu ( por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 19 września 2077 r., sygn. akt I OSK 1680/06, postanowienia wydane w sprawach z innych skarg Stowarzyszenia: z 28 lipca 2022 r., sygn. akt III SAB/Wr 3313/21, z 24 maja 2022 r., sygn. akt IV SA/Wr 746/21). Do skutecznego wniesienia skargi niezbędne zatem było, żeby podpisana została zgodnie z określonym w KRS sposobem reprezentacji — łącznie przez prezesa zarządu i jednego członka zarządu lub przez inną osobę upoważnioną przez zarząd. Na marginesie należy wspomnieć, że upoważnienia do wniesienia skargi nie może potwierdzać również wspomniana wyżej, przedłożona przez skarżącego kopia uchwały Nadzwyczajnego Walnego Zebrania Członków Stowarzyszenia z dnia 25 lutego 2022 r. nr [...] w sprawie powołania Komisji Likwidacyjnej, z której wynika, że skarżący został upoważniony przez powołaną Komisję Likwidacyjną do "podejmowania czynności faktycznych i prawnych (w tym przekraczających zwykły zarząd), włącznie z czynnościami procesowymi oraz zawierania umów w zakresie prowadzonych wcześniej działań statutowych oraz podejmowania innych czynności niezbędnych do przeprowadzenia likwidacji stowarzyszenia, za wyjątkiem zaciągania zobowiązań". Z treści uchwały wynika, że powołana Komisja Likwidacyjna składająca się z dwóch osób nie będących członkami zarządu, udziela pełnomocnictwa prezesowi zarządu. Wskazać należy jednak, że załączona kopia uchwały podpisana została przez jedynie skarżącego jako Przewodniczącego i nie dołączono do niej listy obecności wraz z podpisami obecnych członków jak również wskazanych w tej uchwale załączników (zgody na pełnienie funkcji likwidatora) – co czyni przesłany dokument niekompletnym; brak też informacji o zawiadomieniu sądu rejestrowego o likwidacji Stowarzyszenia. Według zaś zapisu w KRS, w brzmieniu aktualnym na dzień wniesienia skargi oraz obecnie – tylko prezes i jeden członek zarządu łącznie i wspólnie mogą upoważnić inne osoby do składania w imieniu stowarzyszenia oświadczeń woli w granicach udzielonego im upoważnienia. Wobec powyższego, skarga nie czyni zadość wymaganiom przepisanym dla skargi, a strona skarżąca — mimo wezwań Sądu — nie uzupełniła braków formalnych. Mając na uwadze przedstawione okoliczności, Sąd odrzucił skargę na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 i § 3 p.p.s.a., o czym orzeczono w punkcie I sentencji postanowienia.