II SA/Wa 395/25
PostanowienieWSA w Warszawie2025-06-03
Skład orzekający: Izabela Głowacka-Klimas
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy pismo Prokuratora Generalnego ustalające datę przejścia prokuratora w stan spoczynku, wbrew jego woli, jest aktem podlegającym kontroli sądu administracyjnego?Ratio decidendi
Skarga na pismo Prokuratora Generalnego ustalające datę przejścia prokuratora w stan spoczynku jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu, ponieważ sprawa ta nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Postępowanie w sprawie przeniesienia prokuratora w stan spoczynku, na podstawie art. 127 § 1 ustawy Prawo o prokuraturze w zw. z art. 73 § 1 ustawy Prawo o ustroju sądów powszechnych, nie jest postępowaniem administracyjnym w rozumieniu Kodeksu postępowania administracyjnego, a zatem jego akty nie podlegają kontroli sądu administracyjnego.Stan faktyczny
Skarżąca, prokurator T. S., złożyła skargę na pismo Prokuratora Generalnego ustalające datę jej przejścia w stan spoczynku na dzień 1 lipca 2025 r., wbrew jej wnioskowi o przejście w stan spoczynku z dniem 31 stycznia 2025 r. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów Prawa o ustroju sądów powszechnych i Prawa o prokuraturze, w tym błędną interpretację przepisów dotyczących daty przejścia w stan spoczynku i uzależnienie jej od wykorzystania urlopu wypoczynkowego. Prokurator Generalny wniósł o odrzucenie skargi.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Głowacka-Klimas po rozpoznaniu w dniu 3 czerwca 2025 r. na posiedzeniu niejawnym skargi T. S. na pismo Prokuratora Generalnego z dnia [...] stycznia 2025r. nr [...] w przedmiocie w zakresie ustalenia daty przejścia w stan spoczynku postanawia odrzucić skargę.
T. S. (dalej: "Skarżąca") w dniu 10 stycznia 2025r. złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na pismo (zawiadomienie) Prokuratora Generalnego w zawiadomieniu z dnia [...] stycznia 2025r. zawierające informację o przejściu przez Skarżącą w stan spoczynku z określoną przez Prokuratora Generalnego datą tj. z dniem [...] lipca 2025r. warunkowaną wykorzystaniem przez Skarżącą urlopu wypoczynkowego, a wbrew złożonemu przez Skarżącą oświadczeniu woli, zawartemu w treści wniosku z dnia [...] grudnia 2024r. o przejście w stan spoczynku w dacie [...] stycznia 2025r. Czynności tej Skarżącą zarzuciła naruszenie:
a) art. 69 § 1 ustawy Prawo o ustoju sądów powszechnych (Dz. U. Z 2024r. poz. 334 dalej: “p.u.s.p.") w zw. z art. 127 § 1 ustawy prawo o prokuraturze (Dz. U. z 2024r. poz. 390 dalej: “p.p") polegające na błędnej interpretacji tych przepisów, która nie znajduje uzasadnienia także w obowiązującym orzecznictwie, poprzez władcze określenia daty przejścia Skarżącej w stan spoczynku z dniem [...] lipca 2025r. a nadto uzależnienie tej daty od uprzedniego wykorzystania urlopu wypoczynkowego, podczas gdy prawidłowa interpretacja przywołanych przepisów prowadzi do wniosku, że przeniesienie uprawnionego prokuratora w stan spoczynku następuje z mocy prawa, na jego wniosek, a tym samym w dacie przez niego wskazanej, a żaden obowiązujący przepis prawa nie daje podstaw do dowolnego regulowania tej daty przez Prokuratora Generalnego,
b) art. 69 § 3 p.u.s.p. w zw. z art. 127 § 1 p.p i art. 127 § 2 p.p. polegające na bezpodstawnym zastosowaniu rozwiązań prawnych tego przepisu w części dotyczącej obowiązku wykorzystania urlopu wypoczynkowego do sytuacji prawnej i faktycznej Skarżącej i w konsekwencji uzależnienie daty przeniesienia jej w stan spoczynku od obowiązku wykorzystania zaległego urlopu wypoczynkowego, podczas gdy przywołany przepis nie ma zastosowania do sytaucji faktycznej i prawnej Skarzącej
c) naruszenie art. 61 § 1 ustawy Kodeks cywilny (Dz.U. z 2024r. poz. 1061 dalej: “k.c") polegające na bezpodstawnym przyjęciu, że zawiadomienie Prokuratora Generalnego jest władczym aktem stosowania prawa, podczas gdy prawidłowa interpretacja tego przepisu oraz obowiązująca w tym zakresie linia orzecznicza prowadzi do wniosku, że przeniesienie prokuratora w stan spoczynku powinno nastąpić z chwilą, gdy zainteresowany uzyskał uprawnienia ustawowe do przejścia w stan spoczynku i złożył wymagany wniosek.
Skarżąca wniosła o:
1) uwzględnienie skargi i uchylenie zaskarżonego zawiadomienia w części dotyczącej daty przejścia w stan spoczynku,
2) uznanie uprawnienia Skarżącej do określenia daty [...] stycznia 2025r. przejścia w stan spoczynku oraz obowiązku Prokuratora Generalnego do zawiadomienia Skarżącej o jej przejściu w stan spoczynkuz tą datą
a w przypadku nieuwzględnienia powyższych punktów
3) uwzględnienie skargi o uchylenie zaskarżonego zawiadomienia
4) zasądzenie zwrotu kosztów postępowania na rzecz Skarżącej
5) rozpoznania sprawy w trybie uproszczonym.
W uzasadnieniu skargi Skarżąca podnosi, że Prokurator Generalny zawiadomieniem z dnia [...] stycznia 2025r. nr. [...] na podstawie art. 69 § 2b p.u.s.p. w zw. z art. 127 § 1 p.p. arbitralnie wyznaczył datę przejścia Skarżącej w stan spoczynku na dzień [...] lipca 2025r. poprzez uzależnienie tej daty od uprzedniego wykorzystania urlopu wypoczynkowego, wbrew treści złożonego przez Skarżącą wniosku z [...] grudnia 2024r. oświadczenia woli o przejściu w stan spoczynku z datą [...] stycznia 2025r. Kolejną decyzją z [...] stycznia 2025r. nr [...] Prokurator Krajowy skierował Skarżącą na urlop wypoczynkowy od dnia [...] stycznia 2025r. do dnia [...] lipca 2025r. bez uprzedniego poddania Skarżącej kontrolnemu badaniu lekarskiemu, po długotrwałej absencji chorobowej. Wymóg ten został spełniony dopiero po uprzednim żądaniu zgłoszonym przez Skarżącą. Skarżąca po uzyskaniu stosownego dokumentu od lekarza medycyny pracy przesłała owe zaświadczenie do Prokuratury Krajowej. Po upływie kilku godzin na stronie internetowej Prokuratury Krajowej został zamieszczony komunikat o decyzji Prokuratora Generalnego o zawieszeniu Skarżącej w wykonaniu obowiązków służbowych. Zdaniem Skarżącej, zawiadomienie Prakuratora Generalnego z dnia [...] stycznia 2025r. obarczone jest obrazą prawa materialnego polegającą na błędnej interpretacji wymienionych w petitum skargi przepisów, co również nie znajduje uzasadnienia w obowiązującym orzecznictwie, a w konsekwencji arbitralne określenie daty przejścia Skarżącej w stan spoczynku poprzez uwarunkowanie jej obowiązkiem wykorzystania urlopu wypoczynkowego, podczas gdy prawidłowa interpretacja przywołanych przepisów prowadzi do wniosku, że przeniesienie uprawnionego prokuratora w stan spoczynku następuje z mocy prawa, na jego wniosek, a tym samym w dacie przez niego wskazanej, a żaden obowiązujący przepis prawa nie daje podstaw do dowolnego regulowania tej daty przez Prokuratora Generalnego. Jak ponadto Skarżąca wskazuje w uzasadnieniu swej skargi, do przejścia w stan spoczynku zastosowanie mają przpisy art. 127 § 1 p.p., który wskazuje, że do przejścia w stan spoczynku stosuje się odpowiednio przepisy art. 69-71, art. 73, art. 74, art. 76, art. 85 § 4, art. 94d-94g, art. 99-102, art. 104 p.p jeśli pozostałe przepisy nie stanowią inaczej. Przeiwdziane w p.u.s.p. uprawnienia Krajowej Rady Sądownictwa i Ministra Sprawiedliwości przysługują w stosunku do prokuratorów Prokuratorowi Generalnemu, a uprawnienia kolegiów i prezesów właściwych sądów – właściwym prokuratorom przełożonym. Przejście w stan spoczynku jest uprawnieniem każdego prokuratora i nie jest ono ograniczone żadnymi warunkami. Skarżąca wskazuje, że takie stanowisko znajduje szerokie oparcie w obecnym orzecznictwie krajowym jak i europejskim. Skarżąca podkreśla, że w jej przypdaku nie będzie mieć zastosowania art. 69 § 3 p.u.s.p. który mówi, że prokurator może przejść w stan spoczynku za trzymiesięcznym uprzedzeniem, składając odpowiednie oświadczenie Prokuratorowi Generalnemu. Okres uprzedzenia ulega wydłużeniu o przysługujący sędziemu/prokuratorowi urlop wypoczynkowy niewykorzystany do końca okresu uprzedzenia.
W odpowiedzi na skargę Prokurator Generalny wniósł o jej odrzucenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Skarga jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu.
Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. 2024 poz. 1267) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem.
W myśl art. 3 § 2 ustawy z 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024r. poz. 935, dalej: "p.p.s.a.") kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:
1) decyzje administracyjne;
2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
3)postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie;
4)inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 572), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2023 r. poz. 2383 i 2760), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2023 r. poz. 615, z późn. zm.), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw;
4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających, opinie w sprawie opodatkowania wyrównawczego, opinie zabezpieczające w sprawie opodatkowania wyrównawczego i odmowy wydania opinii zabezpieczających w sprawie opodatkowania wyrównawczego;
4b)opinie, o których mowa w art. 119zzl § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, i odmowy wydania tych opinii;
5)akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
6)akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
7)akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
8)bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a;
9)bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.
Zgodnie z art. 101 § 1 p.p. stronie w sprawach o roszczenia ze stosunku pracy prokuratorowi przysługuje roszczenie przed sądem właściwym do spraw pracowniczych. Stosownie zaś do treści art. 3 § 3 P.p.s.a. sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach.
Zgodnie z treścią art. 58 § 1 pkt 1 P.p.s.a., sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Sąd odrzuca skargę postanowieniem, a odrzucenie może nastąpić na posiedzeniu niejawnym (art. 58 § 3 P.p.s.a.).
W pierwszej kolejności należy zbadać zatem, czy skarga na wskazane przez Skarżącą pismo z dnia [...] stycznia 2025 r. podlega kognicji sądu administracyjnego.
Wskazać należy, że stan prawny dotyczący przejścia prokuratorów w stan spoczynku wynika z art. 127 § 1 ustawy z dnia 28 stycznia 2016 r. - Prawo o prokuraturze, zgodnie z którym do prokuratorów w. ww. zakresie stosuje się odpowiednio przepisy art. 69-71, art. 73, art. 74, art. 76, art. 85 § 4, art. 94d-94g, art. 99-102 i art. 104 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. - Prawo o ustroju sądów powszechnych, jeżeli przepisy niniejszej ustawy nie stanowią inaczej. Przewidziane w ustawie z dnia 27 lipca 2001 r. - Prawo o ustroju sądów powszechnych uprawnienia Krajowej Rady Sądownictwa i Ministra Sprawiedliwości przysługują w stosunku do prokuratorów Prokuratorowi Generalnemu, a uprawnienia kolegiów i prezesów właściwych sądów - właściwym prokuratorom przełożonym.
Na podstawie art. 70 ustawy - Prawo o ustroju sądów powszechnych, sędziego przenosi się w stan spoczynku na jego wniosek albo na wniosek właściwego kolegium sądu, jeżeli z powodu choroby lub utraty sił uznany został przez lekarza orzecznika Zakładu Ubezpieczeń Społecznych za trwale niezdolnego do pełnienia obowiązków sędziego (§ 1). Z żądaniem przeniesienia w stan spoczynku oraz zbadania niezdolności do pełnienia obowiązków przez sędziego i wydania orzeczenia, może wystąpić zainteresowany sędzia lub właściwe kolegium sądu. W przypadku sędziego pełniącego funkcję prezesa sądu okręgowego i apelacyjnego z wnioskiem może wystąpić także Minister Sprawiedliwości (§ 2). Orzeczenie w sprawie trwałej niezdolności do pełnienia obowiązków sędziego, o którym mowa w § 1 i 2, lekarz orzecznik Zakładu Ubezpieczeń Społecznych doręcza zainteresowanemu sędziemu oraz odpowiednio prezesowi sądu okręgowego albo apelacyjnego, a w przypadku sędziego pełniącego funkcję prezesa sądu okręgowego albo apelacyjnego orzeczenie doręcza się także Ministrowi Sprawiedliwości (§ 3).
Z art. 73 ustawy - Prawo o ustroju sądów powszechnych wynika, że w sprawach przeniesienia sędziego w stan spoczynku, o których mowa w art. 70 i 71, podejmuje decyzję Krajowa Rada Sądownictwa, na wniosek sędziego, kolegium właściwego sądu albo Ministra Sprawiedliwości (§ 1). Od decyzji Krajowej Rady Sądownictwa w sprawach, o których mowa w art. 70 i 71, przysługuje odwołanie do Sądu Najwyższego (§ 2). Odwołanie wnosi się za pośrednictwem Krajowej Rady Sądownictwa w terminie miesiąca od dnia doręczenia skarżącemu decyzji. Odwołanie przysługuje sędziemu, prezesowi właściwego sądu oraz Ministrowi Sprawiedliwości, a w sprawach, w których wniosek został złożony przez kolegium właściwego sądu - także temu kolegium (§ 3).
Treść art. 2 ustawy z dnia 12 maja 2011 r. o Krajowej Radzie Sądownictwa przesądza zaś o tym, że we wszystkich postępowaniach prowadzonych przez Radę, zarówno o charakterze ogólnym, jak i indywidualnym, wyłączone jest stosowanie przepisów kodeksu postępowania administracyjnego. Krajowa Rada Sądownictwa nie jest zatem organem administracji w rozumieniu art. 5 § 1 pkt 3 k.p.a. i nie rozstrzyga spraw indywidualnych w drodze decyzji administracyjnych (art. 1 pkt 1 i 2 k.p.a).
Mając na uwadze treść art. 127 § 1 p.p. należy wskazać, że Prokurator Generalny prowadzi postępowanie w sprawie przeniesienia prokuratora w stan spoczynku i wydaje decyzję na podstawie art. 73 § 1 ustawy Prawo o ustroju sądów powszechnych w zw. z art. 127 § 1 ustawy Prawo o prokuraturze.
Na kanwie przepisów dotyczących sędziów, NSA w postanowieniu z dnia 16 października 2012 r., sygn. akt I OSK 1881/12, podjętym w sprawie niepowołania do pełnienia urzędu sędziego, przesądził, że "wykładnia wyłączająca (...) dopuszczalność drogi sądowoadministracyjnej, znajduje również umocowanie w regulacji procedury obowiązującej przed Krajową Radą Sądownictwa. Zgodnie z art. 12 ust. 5 ustawy z 27 lipca 2001 r. o Krajowej Radzie Sądownictwa (tj. Dz. U. z 2010 r. Nr 11, poz. 67 ze zm.), w postępowaniu przed Radą nie stosuje się bowiem przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego".
Sąd zauważa, że zacytowane orzeczenie kasacyjne zapadło wprawdzie pod rządami poprzednio obowiązującej ustawy o KRS, niemniej obecna regulacja, co do niestosowania przepisów kodeksowych postępowania administracyjnego, nie uległa zmianie. Przeniesienie zaś uprawnień KRS w zakresie orzekania o stanie spoczynku na Prokuratora Generalnego w odniesieniu do prokuratorów, nie może zmienić (brak bowiem ku temu podstaw) charakteru prawnego rozstrzygnięć wydawanych w takich sprawach i brak jest możliwości stosowania w takich sprawach przepisów w kodeksie postępowania administracyjnego.
Reasumując należy uznać, że zaskarżone pismo jest jedynie wskazaniem daty przejścia w stan spoczynku i nie zawiera elementów pozwalających zakwalifikować je do którejkolwiek kategorii aktów zaskarżalnych do sądów administracyjnych, o których mowa w art. 3 § 2 i 3 p.p.s.a.
Biorąc powyższe pod uwagę należało na podstawie art. 58 § 1 pkt. 1 p.p.s.a odrzucić skargę, ponieważ sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło