III FZ 242/25

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Bogusław Woźniak po rozpoznaniu w dniu 6 czerwca 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia K. G. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu z dnia 1 marca 2024 r., sygn. akt I SA/Op 119/24 w przedmiocie odrzucenia zażalenia w sprawie ze skargi K. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu z dnia 25 września 2023 r., nr SKO.40.2136.2023.po w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2021 r. postanawia oddalić zażalenie. Postanowieniem z 1 marca 2024 r., sygn. akt I SA/Op 119/24, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu odrzucił zażalenie K. G. (dalej: skarżący) na zarządzenie Kierownika Sekcji Finansowej Wydziału I o wezwaniu do uiszczenia wpisu od skargi w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu z 25 września 2023 r. w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2021 r. W uzasadnieniu postanowienia Sąd I instancji wskazał, że w wykonaniu zarządzenia z 10 stycznia 2024 r. skarżący został wezwany do uiszczenia wpisu od skargi w kwocie 183 zł w terminie 7 dni od dnia doręczenia zarządzenia pod rygorem odrzucenia skargi. Skarżącego pouczono o przysługującym zażaleniu i terminie do jego wniesienia. Przesyłkę zawierającą odpis wezwania awizowano dwukrotnie: w dniu 17 stycznia 2024 r. oraz w dniu 25 stycznia 2024 r., co wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru przesyłki oraz z wydruku ze strony emonitoring.poczta-polska.pl. Termin na wniesienie zażalenia upływał zatem z dniem 7 lutego 2024 r. Sąd I instancji zaznaczył, że przesyłka została wydana skarżącemu w dniu 1 lutego 2024 r., a pismem nadanym w placówce pocztowej w dniu 8 lutego 2024 r. skarżący wniósł zażalenie na powyższe zarządzenie. Sąd I instancji odrzucił zażalenie na zarządzenie o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego, jako wniesione po upływie terminu. Wskazano, że zgodnie z regulacją art. 73 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 1634 ze zm. – dalej jako: "p.p.s.a.") czternastodniowy termin do odbioru przesyłki zawierającej wezwanie do uiszczenia wpisu, rozpoczął swój bieg w dniu 17 stycznia 2024 r., tj. w dniu pozostawienia w placówce pocztowej wskazanej przesyłki. Skutek doręczenia tej przesyłki nastąpił więc w dniu 31 stycznia 2024 r., pomimo jej odebrania przez skarżącego w dniu 1 lutego 2024 r. Pismem z 28 marca 2024 r. skarżący wystąpił z zażaleniem na powyższe postanowienie, wnosząc o jego uchylenie. W uzasadnieniu podniesiono, że zgodnie z awizem pocztowym z 25 stycznia 2024 r. termin odbioru został wyznaczony do dnia 1 marca 2024 r. Skarżący wskazał, że termin został przez niego zachowany i nie widzi on podstaw domniemania wcześniejszego odbioru pisma. Ponadto awizo powtórne jest nowszym dokumentem niż awizo pierwotne, tak też prawnie obowiązuje aktualniej i to na nim powinno się opierać domniemanie ewentualnego odbioru. Pismem z 26 kwietnia 2024 r. skarżący uzupełnił argumentację zażalenia i dołączył kopię zawiadomienia Poczty Polskiej z 24 kwietnia 2024 r. mającą na celu wykazanie, w jaki sposób Poczta Polska podchodzi do terminów odbioru pism poleconych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Instytucja tzw. fikcji doręczenia polega na tym, że w razie niemożności doręczenia pisma w sposób przewidziany w art. 65-68, art. 69 § 1 oraz art. 70-72, pismo składa się na okres czternastu dni w placówce pocztowej w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe albo w urzędzie gminy (art. 73 § 1 p.p.s.a). Jednocześnie dokonuje się zawiadomienia o złożeniu pisma wraz z informacją o możliwości jego odbioru w placówce pocztowej albo w urzędzie gminy w terminie siedmiu dni od dnia pozostawienia zawiadomienia, które umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej, a gdy to nie jest możliwe, na drzwiach mieszkania adresata lub w miejscu wskazanym jako adres do doręczeń, na drzwiach biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe (art. 73 § 2 p.p.s.a.). W przypadku niepodjęcia pisma w powyższym terminie pozostawia się powtórne zawiadomienie o możliwości odbioru pisma w terminie nie dłuższym niż czternaście dni od dnia pierwszego zawiadomienia o złożeniu pisma w placówce pocztowej albo w urzędzie gminy (art. 73 § 3 p.p.s.a.). Doręczenie uważa się wówczas za dokonane z upływem ostatniego dnia czternastodniowego okresu, liczonego od dnia pierwszego zawiadomienia o złożeniu pisma w placówce pocztowej bądź w urzędzie gminy (art. 73 § 4 p.p.s.a.). Nie ulega zatem wątpliwości, że już z samego brzmienia § 1 i § 4 art. 73 p.p.s.a. wynika, że doręczenie w tym trybie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia 14-dniowego terminu, liczonego od dnia pierwszej nieudanej próby doręczenia, o której adresat dowiaduje się ze stosownego zawiadomienia (awizo – opatrzonego datą i podpisem doręczającego). Od daty na zawiadomieniu należy liczyć 14-dniowy termin do przyjęcia domniemania doręczenia pisma. Domniemanie to polega na założeniu, że adresat przesyłki zapoznał się z jej treścią ostatniego dnia tego terminu, a zatem tą datą wiążą się również odpowiednie skutki procesowe, jak chociażby w niniejszej sprawie bieg siedmiodniowego terminu do złożenia zażalenia. W doktrynie i orzecznictwie sądowoadministracyjnym uznaje się, że odebranie pisma po upływie terminu, z którym wiąże się domniemanie doręczenia, nie zmienia skutków procesowych zaistniałego domniemania (vide: postanowienie NSA z 16 listopada 2004 r., sygn. akt GZ 103/04). Domniemanie z art. 73 p.p.s.a. nie odnosi się też tylko do sytuacji, w której przesyłka w ogóle nie została odebrana. Omawianego domniemania rzeczywiście nie będzie można zastosować, gdy adresat odbierze przesyłkę w ciągu 14 dni, o których mowa w art. 73 § 1 p.p.s.a. (wobec faktu doręczenia nie trzeba będzie go domniemywać), ale gdy adresat odbierze przesyłkę już po 14 dniach, to art. 73 p.p.s.a. w dalszym ciągu będzie miał zastosowanie, a wynikające z tego przepisu domniemanie nie przestanie odnosić skutków prawnych. Jak wynika z akt sprawy przedmiotowa przesyłka zawierająca wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego od skargi była pierwszy raz awizowana 17 stycznia 2024 r. i nie została odebrana w terminie 14 dni od dnia pierwszego zawiadomienia o złożeniu pisma w placówce pocztowej, czyli do 31 stycznia 2024 r. Sąd pierwszej instancji zasadnie zatem przyjął w świetle art. 73 § 4 p.p.s.a., że skuteczne doręczenie przesyłki zostało dokonane 31 stycznia 2024 r., a w związku z tym zażalenie na zarządzenie powinno być złożone do dnia 7 lutego 2024 r. włącznie. Tymczasem skarżący wniósł zażalenie 8 lutego 2024 r., a więc po upływie 7-dniowego terminu do dokonania tej czynności procesowej. Sąd I instancji zasadnie zatem odrzucił zażalenie skarżącego, a zaskarżone postanowienie odpowiada prawu. Z wymienionych powodów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji.