II SA/Gl 379/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Beata Kalaga-Gajewska, Sędziowie Sędzia WSA Renata Siudyka (spr.), Sędzia WSA Artur Żurawik, Protokolant Monika Rał, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 czerwca 2025 r. sprawy ze skargi P. sp. z o.o. z siedzibą w M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Częstochowie z dnia 21 stycznia 2025 r. nr SKO.4117.28.2024 w przedmiocie kary pieniężnej za nieosiągnięcie wymaganego poziomu recyklingu i przygotowania odpadów do ponownego użycia oddala skargę. Decyzją z dnia 21 stycznia 2025 r. nr SKO.4117.28.2024, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Częstochowie (SKO), po rozpoznaniu odwołania P. Sp. z o.o. z siedzibą w M. (skarżąca, spółka), na decyzję Burmistrza Miasta M. (organ I instancji) z dnia 9 stycznia 2024 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia na spółkę kary pieniężnej w wysokości 21.611 zł za nieosiągnięcie w 2019 r. w odniesieniu do masy odebranych przez siebie odpadów komunalnych, wymaganego poziomu przygotowania do ponownego użycia i recyklingu papieru, metali, tworzyw sztucznych i szkła – utrzymał w mocy decyzje organu I instancji. Decyzja zapadła w następującym stanie faktycznym i prawnym. Organ I instancji na podstawie ustaleń przeprowadzonego postępowania stwierdził, że spółka - podmiot odbierający odpady komunalne od właścicieli nieruchomości był obowiązany, na podstawie art. 9g i art. 3b ust. 2 ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach( t.j. Dz.U. z 2018 r. poz.2096 z późn. zm. – dalej "u.c.p.g.") - w brzmieniu obowiązującym do dnia 31 grudnia 2019 r. do osiągnięcia w danym roku kalendarzowym w odniesieniu do masy odebranych przez siebie odpadów komunalnych poziomu recyklingu i przygotowania do ponownego użycia frakcji odpadów komunalnych: papieru, metali, tworzyw sztucznych i szkła. Zgodnie z wymaganiami rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 14 grudnia 2016 r. w sprawie poziomów recyklingu, przygotowania do ponownego użycia i odzysku innymi metodami niektórych frakcji odpadów komunalnych (Dz.U. z 2016 r. poz. 2167) - podmiot odbierający odpady komunalne na podstawie umowy z właścicielem nieruchomości w 2019 r. był obowiązany do osiągnięcia co najmniej 40% poziomu recyklingu i przygotowania do ponownego użycia papieru, metali, tworzyw sztucznych i szkła. W przekazanym organowi za pośrednictwem Bazy danych o produktach i opakowaniach oraz o gospodarce odpadami sprawozdaniu za 2019 r. spółka osiągnęła 8,13% poziomu recyklingu i przygotowania do ponownego użycia papieru, metali, tworzyw sztucznych i szkła. W złożonym sprawozdaniu spółka wskazuje, że w roku 2019 odbierała od kontrahentów jedynie odpady zmieszane oraz z odpadów segregowanych - wyłącznie szkło. W ocenie organu I instancji, z uwagi na wiedzę wynikającą ze złożonego sprawozdania o posiadaniu 623 umów z właścicielami nieruchomości na terenie gminy M., niemożliwym jest nie wytwarzanie przez właścicieli nieruchomości innych frakcji odpadów selektywnie zbieranych niż szkło. Przedsiębiorca prowadzący działalność związaną z gospodarką odpadami komunalnymi jest zobowiązany do stosowania oraz przestrzegania przepisów prawa, w tym również aktów prawa miejscowego, w związku z czym spółka była świadoma w jakim reżimie prawnym funkcjonuje, a także, że powodzenie w osiąganiu wymaganego poziomu recyklingu jest obligatoryjne i nie zależy od rozsądku i jej racjonalnych działań. Zgodnie z art. 9x ust. 2 pkt 1 u.c.p.g. przedsiębiorca odbierający odpady komunalne od właścicieli nieruchomości, który nie wykonuje obowiązku określonego w art. 9g - podlega karze pieniężnej, obliczonej odrębnie dla wymaganego poziomu. Okres naliczania kary za nieosiągnięcie poziomu recyklingu i przygotowania do ponownego użycia frakcji odpadów komunalnych: papieru, metali, tworzyw sztucznych i szkła dotyczy roku 2019, wobec czego zastosowanie mają przepisy obowiązujące w czasie objętym obowiązkiem tj. rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 14 grudnia 2016 r. w sprawie poziomów recyklingu, przygotowania do ponownego użycia i odzysku innymi metodami niektórych frakcji odpadów komunalnych określających wymagane poziomy do osiągnięcia przez podmiot odbierający odpady komunalne od właścicieli nieruchomości oraz ustawa o utrzymaniu czystości i porządku w gminach w brzmieniu obowiązującym do dnia 31 grudnia 2019 r. W związku ze stwierdzeniem nieosiągnięcia wymaganego poziomu recyklingu i przygotowania do ponownego użycia papieru, metali, tworzyw sztucznych i szkła, wszczęto postępowanie administracyjne z urzędu. Ostatecznie spółce naliczono karę pieniężną zgodnie z dyspozycją art. 9x ust. 2 pkt 1 oraz ust. 3 u.c.p.g. Decyzja organu I instancji z dnia 10 stycznia 2022 r. została uchylona w całości decyzją SKO z dnia 16 maja 2022 r., a sprawę przekazano do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. W uzasadnieniu SKO wskazało, że organ I instancji zasadnie wszczął postępowanie administracyjne, tylko nieprawidłowo ustalił wysokość kary. Zgodnie z zaleceniami SKO przy ponownym rozpatrzeniu sprawy organ I instancji powinien również rozważyć zastosowanie instytucji odstąpienia od wymierzenia administracyjnej kary pieniężnej z art. 189f § 1 k.p.a. Po dokonaniu analizy możliwości zastosowania przepisów Działu IVa k.p.a. organ I instancji stwierdził powtarzalność naruszeń przepisów prawa. Przedsiębiorca w 2020 r. oraz 2021 r. nie osiągnął wymaganych poziomów recyklingu i przygotowania do ponownego użycia frakcji odpadów komunalnych: papieru, metali, tworzyw sztucznych i szkła, a spółka nie była karana za naruszenia w tym samym przedmiocie postępowania. Konsekwencją nieosiągania przez przedsiębiorcę wymaganych poziomów przygotowania do ponownego użycia i recyklingu odpadów komunalnych może być brak osiągnięcia wymaganych poziomów przez Gminę, co zaistniało w 2020 oraz 2021 r. Kolejna decyzja organu I instancji z dnia 5 września 2022 r. w przedmiocie nałożenia na spółkę kary pieniężnej została uchylona przez SKO decyzją z dnia 13 listopada 2023 r. a sprawę przekazano do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji wskazując na konieczność zastosowania do sprawy art. 189f k.p.a. Po ponownym przeanalizowaniu sprawy organ I instancji uznał, że w przedmiotowej sprawie nie znajdzie zastosowania art. 189f § 1 k.p.a. i nie ma podstaw do odstąpienia od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej i poprzestając na pouczeniu. W ocenie organu I instancji nieosiągnięcie przez spółkę wymaganego w danym roku poziomu recyklingu i przygotowania do ponownego użycia wskazanych frakcji odpadów komunalnych nie jest znikomym naruszeniem prawa, ponieważ skarżąca nie wykonała podstawowego obowiązku wynikającego z przepisów u.c.p.g. Poziom recyklingu i przygotowania do ponownego użycia odpadów komunalnych osiągnięty przez spółkę w 2019 r. wyniósł zaledwie 8,13% przy wymaganym poziomie 40%. Zaprzestanie tego naruszenia, z uwagi na to, że dotyczyło ono roku 2019 nie jest możliwe. W przedmiotowej sprawie nie zostały spełnione łącznie przesłanki upoważniające organ I instancji do zastosowania art. 189f § 1 pkt 1 k.p.a. Organ I instancji nie znalazł również podstaw do zastosowania art. 189f § 2 k.p.a. ponieważ odstąpienie od nałożenia kary nie spełni celów, dla których miałaby być nałożona administracyjna kara pieniężna. Organ I instancji stwierdził, że wymierzając karę pieniężną nie może odstąpić od jej wymierzenia, gdyż: przepis art. 9x ust. 2 pkt 1 u.c.p.g. ma charakter obligatoryjny, jak również nie może kształtować jej wysokości według własnej oceny stopnia szkodliwości danego działania. W ocenie organu I instancji odstąpienia od nałożenia kary nie można poszukiwać też w treści art. 189d k.p.a. Natomiast zasady wymiaru będącej przedmiotem postępowania kary wynikają z ustępu trzeciego art. 9x u.c.p.g. Przedstawił dalej sposób wyliczenia kary za nieosiągnięcie w 2019 r. poziomu recyklingu i przygotowania do ponownego użycia frakcji odpadów komunalnych: papieru, metali, tworzyw sztucznych i szkła wskazując, że zgodnie z regułą wynikającą z art. 63 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa wysokość kary podlega zaokrągleniu do pełnych złotych tj. do kwoty 21 611,00 zł. W odwołaniu od decyzji organu I instancji skarżąca wniosła o uchylenie wydanej decyzji i orzeczenie co do istoty sprawy ewentualnie o uchylenie decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Zaakcentowała, iż organ I instancji konsekwentnie odmawia zastosowania przepisów Działu IV kpa. W 2019 r. nieosiągnięcie wymaganych poziomów było pierwszym deliktem strony w tym zakresie. Tymczasem organ I instancji uzasadniając odmowę zastosowania odstąpienia od nałożenia kary za 2019 r. wskazał na naruszenie przez spółkę ustawowych poziomów ponownego użycia i recyklingu również w latach 2020 i 2021. Nadto skarżąca wskazała, iż ustawa narzuciła ścisłe poziomy do osiągnięcia to jednak nie wyposażyła podmiotów odbierających odpady komunalne w uprawnienia sprawowania kontroli nad właścicielami nieruchomości w zakresie wykonywania segregacji odpadów. SKO decyzją z dnia 21 stycznia 2025 r. SKO.4117.28.2024 utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu przedstawiło przebieg postępowania oraz brzmienie przepisów znajdujących zastosowanie w sprawie. Po pierwsze wskazało, iż to ustawodawca postanowił w art. 9g u.c.p.g., że to podmiot odbierający odpady komunalne na podstawie umowy z właścicielem nieruchomości jest obowiązany do osiągnięcia w danym roku kalendarzowym w odniesieniu do masy odebranych przez siebie odpadów komunalnych poziomów przygotowania do ponownego użycia i recyklingu, ograniczenia masy odpadów komunalnych ulegających biodegradacji przekazywanych do składowania oraz nieprzekraczających poziomów składowania określonych w rozporządzeniu. Zatem to ten podmiot, który prowadzi działalność w sposób dobrowolny, nieprzymuszony przez nikogo, jest zobowiązany tak tę działalność zorganizować, zastosować takie procedury i rozwiązania organizacyjne, aby wywiązać się z obowiązku nałożonego ustawą. Nieosiągnięcie wymaganych poziomów przez przedsiębiorcę jest deliktem administracyjnym zagrożonym karą, o której stanowi art. 9x ust. 2 u.c.p.g. Kara ma charakter obligatoryjny i w żaden sposób nie jest uzależniona od stopnia winy przedsiębiorcy. Racjonalny ustawodawca nadając karze administracyjnej za nieosiągnięcie wymaganego poziomu recyklingu charakter bezwzględny miał na uwadze skuteczny sposób na realizację zapisów ustawy. Po drugie - spółka zarzuca organowi I instancji, iż nie dysponuje narzędziami prawnymi w celu przymuszenia właścicieli nieruchomości do oddawania posegregowanych odpadów w celu możliwości wywiązania się z obowiązku polegającego na osiągnięciu. wymaganego poziomu przygotowania do ponownego użycia i recyklingu odpadów komunalnych. Stwierdziło, że nie jest rzeczą organu, ustalanie czy podmiot podejmujący się dobrowolnie prowadzenia działalności, co do której ustawodawca nałożył określone obowiązki, obwarowane bezwzględną sankcją o charakterze fiskalnym, miał obiektywne możliwości wywiązania się z obowiązków ustawowych. Podmiot prowadzący działalność w zakresie odbioru odpadów komunalnych od właścicieli nieruchomości musi tak organizować swoją działalność, żeby móc wywiązać się z ciążących na nim obowiązków. W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach na decyzję SKO skarżąca zarzuciła naruszanie art. 9x ust. 2 i 3 u.c.p.g. poprzez ich zastosowanie i nałożenie na spółkę kary pieniężnej w sytuacji gdy brak osiągnięcia przez stronę wymaganych poziomów recyklingu i przygotowania do ponownego użycia papieru, metali, tworzyw sztucznych i szkła wynika wyłącznie z przyczyn niezależnych od skarżącej i przez nią niezawinionych, a przez to nałożenie kary było bezpodstawne; art. 6 k.p.a. i art. 7 k.p.a. w związku z art. 189f § 1 pkt 1 k.p.a. poprzez ich niezastosowanie pomimo tego że w sprawie zachodziły okoliczności uzasadniające odstąpienie od wymierzenia kary co miało istotny wpływ na wynik postępowania; art. 6 k.p.a., art. 7 k.p.a., art. 7a k.p.a., art. 8 k.p.a., art. 11 k.p.a. art. 77 § 1 k.p.a., art. 80 k.p.a., art. 107 § 3 k.p.a. w związku z art. 8 k.p.a., art. 10 k.p.a. i art. 11 ustawy prawo przedsiębiorców poprzez naruszenie przepisów postępowania mających istotny wpływ na wynik sprawy poprzez błędne ustalenie stanu faktycznego polegające na niepodjęciu wszelkich niezbędnych czynności do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego niniejszej sprawy, a w szczególności niewyjaśnieniu czy skarżąca miała jakikolwiek wpływ na wykonanie obowiązku, o którym mowa w art. 9g u.c.p.g. oraz czy podjęła działania w celu osiągnięcia poziomu o którym mowa we wskazanymi przepisie oraz czy podjęcie jakichkolwiek działań dawałoby możliwość osiągnięcia wymaganych poziomów; przyjęciu na podstawie niekompletnego materiału dowodowego, a przez to poddanego błędnej analizie, że strona miała jakikolwiek wpływ na osiągnięcie wymaganego poziom u recyklingu, przygotowania do ponownego użycia, a jego nieosiągnięcie nastąpiło z przyczyn zależnych od strony podczas gdy ta podjęła wszelkie dostępne jej działania w celu realizacji zadań wskazanych w art. 9g u.c.p.g.w szczególności przekazała wszystkie odebrane przez siebie odpady do właściwych instalacji; dowolne przyjęcie wniosku jakoby skarżąca nie podejmowała działań zmierzających do osiągnięcia ustawowych poziomów odzysku podczas gdy strona nie ma żadnego wpływu na to czy jej kontrahenci skorzystają z przedstawionych przez nią rozwiązań ani czy wywiązują się należycie z nakładanych przez nich obowiązków przez przepisy prawa powszechnie obowiązującego i prawa miejscowego przy równoczesnym żądaniu od strony jako spółki gminnej osiągania zysków z prowadzonej działalności; braku oceny przez organy obu instancji czy strona ma jakiekolwiek narzędzia do efektywnego realizowania nałożonych na nią obowiązków przez art. 9g u.c.p.g., niezastosowanie przez organ I instancji oraz organ II instancji przyjaznego stosowania przepisów prawa i rozstrzygania wszelkich wątpliwości na korzyść strony zgodnie z art. 7a k.p.a. oraz art. 10 i art. 11 ustawy prawo przedsiębiorców wobec braku wpływy strony na dane przekazywane jej przez instalacje odbierające odpady, a stanowiące podstawę do wypełnienia rocznych sprawozdań zawierających informacje o masie odpadów i ich rodzajach; pominięcie słusznego interesu strony i wydanie decyzji w oparciu o fragmentarycznie zebrany materiał dowodowy bez analizy źródeł jego pochodzenia oceniony w sposób jednostronny, selektywny i nieobiektywny; niepełne i dowolne sporządzenie uzasadnienia zaskarżonej decyzji wobec szeregu zarzutów dotyczących braków w materiale dowodowym oraz pominięciu przez organy obu instancji istotnych dla sprawy kwestii w postaci źródła pochodzenia informacji stanowiącej podstawę do sporządzenia przez stronę sprawozdania rocznego w związku z rodzajem i ilością zebranych odpadów; art. 3 ust. 2 pkt 4 i 8 i art. 5 ust. 1 pkt 3 u.c.p.g. w związku z § 4 ust. 3 i § 7 ust. 4 i ust 7 uchwały Nr [...] Rady Miasta w M. z dnia [...] r. obowiązującej w 2020 r. tj. w czasie objętym niniejszym postępowaniem poprzez brak należytej kontroli instancyjnej polegającej na niedostatecznym rozpoznaniu sprawy przez organ II instancji prowadzącym w konsekwencji do niezastosowania wskazanych wyżej przepisów prawa powszechnie obowiązującego i prawa miejscowego w obliczu faktu ,iż to na właścicielach nieruchomości niezamieszkałych spoczywał obowiązek utrzymania czystości i porządku na ich terenie poprzez prowadzenie selektywnej zbiórki odpadów i dwukrotnego ich usuwania w ciągu miesiąca bez żadnych wymogów ze strony gminy wobec tych właścicieli co do wymogów gromadzenia odpadów i potencjalnych skutków zaniechań w zakresie gromadzenia i segregacji odpadów oraz przy braku jakichkolwiek sankcji z tytułu nie wywiązania się przez właścicieli nieruchomości z obowiązków wskazanych w regulaminie utrzymania porządku i czystości w gminie przez co strona została pozbawiona jakichkolwiek narzędzi aby móc w płynąć na sposób i ilość zbieranych odpadów od właścicieli nieruchomości. Wniosła o uwzględnienie skargi i uchylenie zaskarżonej decyzji w całości wraz z poprzedzającą ją decyzją organu I instancji. Nie zgodziła się ze stanowiskiem prezentowanym przez SKO w decyzji. Stwierdziła, że strona podejmuje wszelkie działania dla prawidłowego wykonywania przez siebie obowiązków nałożonych przepisami prawa tak powszechnie obowiązującego jak i prawa miejscowego. Przy czym musi także dbać o to by osiągnąć zysk z prowadzonej przez siebie działalności do którego jest zobowiązana zgodnie z treścią umowy spółki, a z czego jest corocznie rozliczana przez jedynego wspólnika - gminę M. Ponadto spółka komunalna spełniać musi wszystkie obowiązujące ją przepisy prawa i podlega stałym w tym zakresie kontrolom. Podkreśliła, że nie ma żadnych możliwości wpłynięcia na właścicieli nieruchomości w sytuacji gdy nie segregują odpadów lub wskazują w umowie mniejszą częstotliwość ich odbioru. Próba podjęcia działań negatywnie odebranych przez właścicieli takich nieruchomości kończy się wypowiedzeniem umowy co zagraża istnieniu samej spółki jako podmiotu gospodarczego. Do tego dochodzi zarzut ze strony właściciela spółki czyli gminy M., że skarżąca nie osiąga zysków. Zauważyła, że po stronie odbiorcy odpadów brak jest jakichkolwiek mechanizmów do przymuszania właścicieli nieruchomości do prowadzenia segregacji odpadów. Zdaniem skarżącej sam fakt ilości zawartych umów nie jest też miarodajnym elementem do określenia czy segregacja prowadzona jest prawidłowo i rzetelnie przez właścicieli nieruchomości Wskazała, że dane jakie otrzymuje od instalacji wskazujące ilościowo poziomy odzysku pokazują bardzo niskie wartości, a różnica w ilości wagowej dostarczonych odpadów segregowanych, a ilości poddanej procesom recyklingu i przetwarzania przewyższają 75%. Zdaniem skarżącej przerzucanie całej odpowiedzialności za osiągnięcie poziomów ponownego użycia i recyklingu na skarżącą przez organ nie jest zasadne wobec braku instrumentów prawnych, mechanizmów kontroli prawidłowości segregacji odpadów. W odpowiedzi na skargę SKO wniosło o jej oddalenie. Podtrzymało dotychczas zajmowane stanowisko i argumentację prawną. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Na podstawie art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2024 r., poz. 1267), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości w zakresie swojej właściwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym § 2 cytowanego przepisu stanowi, iż kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Natomiast zgodnie z art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 - dalej "p.p.s.a.") Sąd, uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla zaskarżoną decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi; naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W wyniku przeprowadzenia kontroli zaskarżonej decyzji w zakresie zgodności z prawem, stwierdzić należało, że skarga nie zasługiwała na uwzględnienie, gdyż przy wydaniu decyzji nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego, ani też przepisów postępowania. Zauważyć przyjdzie na wstępie, że w ostatnim czasie, zarówno przed tut. Sądem, jak i przed innymi sądami administracyjnymi w Polsce, toczyło się, bądź nadal się toczy, wiele spraw w tym samym przedmiocie. Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę podziela dominujący w dotychczasowym orzecznictwie kierunek wykładni znajdujących w sprawie zastosowanie przepisów u.c.p.g. oraz Rozdziału 14, Działu IVa k.p.a. Przedmiotem kontroli sądowej jest decyzja nakładająca na skarżącą Spółkę pieniężną karę administracyjną określoną w art. 9x ust. 2 pkt 1 i ust. 3 u.c.p.g. w związku z nieosiągnięciem w roku 2019 - . w odniesieniu do masy odebranych przez siebie odpadów komunalnych, wymaganego poziomu przygotowania do ponownego użycia i recyklingu papieru, metali, tworzyw sztucznych i szkła. W sprawie poza sporem pozostają ustalone okoliczności faktyczne, w szczególności te, z których wynika, że skarżąca nie osiągnęła w roku 2019 - w odniesieniu do masy odebranych przez nią odpadów komunalnych - poziomów przygotowania do ponownego użycia i recyklingu. Bezsporne jest również wyliczenie wysokości wymierzonej kary pieniężnej. Skarżąca kwestionuje natomiast zaistnienie podstaw do wymierzenia przedmiotowej kary, wskazując na braki w analizie przesłanek odpowiedzialności administracyjnej, w tym w szczególności okoliczności, że brak osiągnięcia wymaganych poziomów przygotowania do ponownego użycia i recyklingu odpadów wynikał z przyczyn od niej niezależnych. Skarżąca w swoim przekonaniu podjęła wszelkie dostępne jej działania w celu zrealizowania w 2019 r. wymagań wynikających z art. 9g pkt 1 u.c.p.g. Nie miała wpływu na to, jakie frakcje odpadów są jej przekazywane przez właścicieli nieruchomości. Przystępując do oceny legalności zaskarżonej decyzji przypomnieć przyjdzie, że zgodnie z art. 9g u.c.p.g. podmiot odbierający odpady komunalne na podstawie umowy z właścicielem nieruchomości jest obowiązany do osiągnięcia w danym roku kalendarzowym w odniesieniu do masy odebranych przez siebie odpadów komunalnych poziomów: 1) przygotowania do ponownego użycia i recyklingu określonych w art. 3aa albo art. 3b ust. 1; 2) ograniczenia masy odpadów komunalnych ulegających biodegradacji przekazywanych do składowania określonych w przepisach wydanych na podstawie art. 3c ust. 2 pkt 1; 3) nieprzekraczających poziomów składowania określonych w art. 3b ust. 2a. Niedopełnienie powyższych obowiązków skutkuje nałożeniem sankcji finansowej, o której mowa w art. 9x ust. 2 u.c.p.g., zgodnie z którym przedsiębiorca odbierający odpady komunalne na podstawie umowy z właścicielem nieruchomości, który nie wykonuje obowiązku określonego w art. 9g - podlega karze pieniężnej, obliczonej odrębnie dla wymaganego poziomu: 1) przygotowania do ponownego użycia i recyklingu; 2) ograniczenia masy odpadów komunalnych ulegających biodegradacji przekazywanych do składowania; 3) składowania. Metoda ustalania wysokości tej kary określona została w art. 9x ust. 3 i 4 u.c.p.g. Jak wynika z powyższego kara pieniężna za niewykonanie obowiązku określonego w art. 9g u.c.p.g. należy do kategorii bezwzględnie określanych, a jej wysokość zależy m.in. od brakującej masy odpadów komunalnych, wyrażonej w Mg, wymaganej do osiągnięcia odpowiedniego poziomu recyklingu, przygotowania do ponownego użycia i odzysku innymi metodami. Przesłanką jej wymierzenia jest obiektywnie pojęta bezprawność administracyjna polegająca na braku realizacji obowiązków wynikających z art. 9g u.c.p.g. (por. wyrok NSA z dnia 17 października 2023 r., sygn. akt III OSK 2849/21). Skarżąca w roku 2019 była podmiotem odbierającym odpady komunalne na podstawie umów z właścicielami nieruchomości na terenie gminy M.. Złożyła również stosowne sprawozdanie za ten rok. Nie budzi zatem wątpliwości, iż w kontrolowanej sprawie na skarżącej ciążył obowiązek, o którym mowa w art. 9g ust. 1 u.c.p.g. Wobec nieosiągnięcia wymaganego poziomu przygotowania do ponownego użycia i recyklingu określonego, skarżąca podlega karze pieniężnej, o której mowa w art. 9x ust. 2 pkt 1 obliczonej zgodnie z jego ust. 3 ustawy, zaś organy orzekające w sprawie dokonały w tej materii stosownych obliczeń. Odnosząc się do zarzutów naruszenia przepisów Rozdziału 14, Działu IVa k.p.a., to przypomnieć przyjdzie, że zgodnie z art. 189f § 1 k.p.a. organ administracji publicznej, w drodze decyzji, odstępuje od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej i poprzestaje na pouczeniu, jeżeli: waga naruszenia prawa jest znikoma, a strona zaprzestała naruszania prawa (pkt 1) lub za to samo zachowanie prawomocną decyzją na stronę została uprzednio nałożona administracyjna kara pieniężna przez inny uprawniony organ administracji publicznej lub strona została prawomocnie ukarana za wykroczenie lub wykroczenie skarbowe, lub prawomocnie skazana za przestępstwo lub przestępstwo skarbowe i uprzednia kara spełnia cele, dla których miałaby być nałożona administracyjna kara pieniężna (pkt 2). Instytucja prawna odstąpienia od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej jest przejawem odejścia ustawodawcy od konstrukcji administracyjnej odpowiedzialności obiektywnej za naruszenie prawa polegającego na niedopełnieniu obowiązku (naruszeniu zakazu) o charakterze administracyjnym. Istotą odstąpienia od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej jest nienakładanie tej kary, mimo że doszło do naruszenia prawa przez obowiązanego (zob. A. Wróbel w: M. Jaśkowska, M. Wilbrandt-Gotowicz, A. Wróbel, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Lex el. 2020). W niniejszej sprawie prawidłowość obliczenia wysokości administracyjnej kary pieniężnej nie była kwestionowana. Przedmiotem zarzutów skargi nie były również ustalenia w zakresie tego, że skarżąca nie osiągnęła w roku kalendarzowym 2019, w odniesieniu do masy odebranych przez siebie frakcji odpadów komunalnych: papieru, metali, tworzyw sztucznych i szkła, wymaganego poziomu przygotowania do ponownego użycia i recyklingu określonego w art. 3aa pkt 1 u.c.p.g., tj. poziomu 40 %. Poziom recyklingu i przygotowania do ponownego użycia odpadów komunalnych osiągnięty przez spółkę w 2019 r. wyniósł zaledwie 8,13%. W rozpoznawanej sprawie organy dokonały analizy możliwości zastosowania odstąpienia od wymierzenia kary. Wyniki tych rozważań doprowadziły do stwierdzenia, że brak było podstaw na gruncie rozpoznawanej sprawy do zastosowania tej instytucji. Sąd w składzie orzekającym w niniejszej sprawie podziela to stanowisko. Odnosząc się do zarzutów skargi wskazać należało, że – zgodnie z cytowanymi wyżej przepisami - warunkiem nałożenia przedmiotowej kary jest zaistnienie okoliczności obiektywnej, jaką jest niewykonanie obowiązków określonych w art. 9g u.c.p.g. W konsekwencji należy uznać, że prowadząc postępowanie w sprawie organ właściwy nie bada innych okoliczności sprawy, takich jak stopień przyczynienia się przedsiębiorcy do nieosiągnięcia przewidzianych ustawą poziomów recyklingu, zawinienia zobowiązanego, czy też sytuacji rynkowej. Wobec tego niezasadne są w tym zakresie wszelkie zarzuty skargi oraz argumentacja na ich poparcie dotyczące braku winy skarżącej odnośnie nieosiągnięcia wymaganych poziomów przygotowania do ponownego użycia i recyklingu. Zauważenia również wymaga, że skarżąca, jako podmiot profesjonalny, wiedziała jakie zasady obowiązują przy prowadzeniu tego rodzaju działalności oraz jakie wiążą się z tym konsekwencje. Planując swoją działalność powinna czynić to w taki sposób, aby wypełnić wymagania prawem przewidziane. Jeśli bowiem podmiot chce wykonywać działalność gospodarczą, czyli zarobkową, przyjmuje na siebie zobowiązania wynikające z przepisów i ponosi odpowiedzialność za ich niewypełnienie. Jak podkreśla się w orzecznictwie, przesłanką wymierzenia kary jest obiektywnie pojęta bezprawność administracyjna polegająca na braku realizacji obowiązków wynikających z art. 9g u.c.p.g. (por. wyrok NSA z dnia 17 października 2023 r., sygn. akt III OSK 2849/21). Bezpodstawne były również zarzuty skargi dotyczące naruszenia przez organ art. 189f § 1 pkt 1 k.p.a., poprzez jego niezastosowanie i uznanie, że w sprawie nie zachodzą przesłanki do odstąpienia od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej, podczas gdy – w ocenie skarżącej - w okolicznościach niniejszej sprawy przepis ten powinien mieć zastosowanie. Podkreślenia bowiem wymagało, że zgodnie z art. 189f § 1 pkt 1 k.p.a., organ administracji publicznej, w drodze decyzji, odstępuje od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej i poprzestaje na pouczeniu, jeżeli waga naruszenia prawa jest znikoma, a strona zaprzestała naruszania prawa. Cytowany przepis ma zastosowanie do kar nakładanych na podstawie u.c.p.g, zgodnie bowiem z uchwałą Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 czerwca 2022 r., sygn. akt III OPS 1/21, do postępowań administracyjnych w przedmiocie nałożenia administracyjnych kar pieniężnych, o których mowa w przepisach Rozdziału 4d ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, stosuje się art. 189f k.p.a. Odnotować również trzeba, że instytucja przewidziana w art. 189f § 1 pkt 1 k.p.a. musi być stosowana ze szczególną rozwagą. Jeśli bowiem ustawodawca nałożył określony obowiązek, to podmiot jest zobowiązany ten obowiązek wykonać. Kara administracyjna jest naturalną reakcją na jego niewypełnienie. W kwestii odstąpienia od nałożenia przedmiotowej kary pieniężnej w niniejszej sprawie, zasadnie organy obydwu instancji podniosły, że brakujący w przypadku skarżącej, poziom przeznaczenia do ponownego użycia i recyklingu, nie jest znikomy, a o skali naruszenia prawa świadczy porównanie wielkości wymaganych do wielkości uzyskanych. Wymagany poziom recyklingu i przygotowania do ponownego użycia za 2019 rok wynosił 40%, natomiast skarżąca osiągnęła poziom 8,13%, co daje różnicę w wysokości 31,87%. Prawidłowa była zatem ocena organów orzekających, że wartości powyższe przemawiają przeciwko przyjęciu, iż waga naruszenia prawa była znikoma. Natomiast brak spełnienia przesłanki pierwszej powoduje, że zbędne jest rozpatrywanie przesłanki drugiej – dotyczącej zaprzestania naruszania prawa przez skarżącą. Ponadto zaprzestanie tego naruszenia, z uwagi na to, że dotyczyło ono roku 2019 nie jest możliwe. Dodać wypadnie, że nieosiągnięcie wymaganego poziomu odzysku przez skarżącą nie jest zdarzeniem wyjątkowym i jednorazowym. Jednocześnie brak dowodów, ażeby skarżąca w podejmowała szczególne działania mające poprawić jej sytuację. Zasadnie również organ podkreślił w zaskarżonej decyzji, że skarżąca również w 2020 r. oraz 2021 r. nie osiągnęła wymaganych poziomów recyklingu i przygotowania do ponownego użycia frakcji odpadów komunalnych: papieru, metali, tworzyw sztucznych i szkła. Konsekwencją nieosiągania przez przedsiębiorcę wymaganych poziomów przygotowania do ponownego użycia i recyklingu odpadów komunalnych może być brak osiągnięcia wymaganych poziomów przez Gminę. W sprawie nie doszło również do naruszenia art. 10 ust. 1 i 2 oraz art. 11 ust. 1 ustawy prawo przedsiębiorców, nie powstały bowiem wątpliwości, o których mowa w tych przepisach - obowiązek osiągnięcia w danym roku kalendarzowym, a kara była konsekwencją niewykonania przez skarżącą własnego obowiązku. Ponadto w sprawie niniejszej nie doszło do naruszenia wymienionych w skardze przepisów k.p.a. - decyzje organów obydwu instancji zostały bowiem wydane w wyniku prawidłowo przeprowadzonego postępowania, w szczególności spełniającego warunki określone w art. 7 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a. i art. 80 k.p.a., a także w art. 6 i art. 8 k.p.a. Rozstrzygnięcia organów obydwu instancji, zostały wydane na skutek wyczerpującego wyjaśnienia sprawy, na podstawie zgromadzonych w sposób kompletny dowodów, właściwej ich oceny oraz prawidłowych rozważań faktycznych i prawnych, zawartych w ich uzasadnieniu, jak tego wymaga art. 107 § 3 k.p.a. Mając na uwadze przedstawiony stan sprawy stwierdzić należało, że skarga nie zasługiwała na uwzględnienie, a wobec tego, została oddalona na podstawie art. 151 p.p.s.a. Powołane wyroki sądów administracyjnych są dostępne w internetowej bazie orzeczeń na stronie: www.orzeczenia.nsa.gov.pl