II OZ 937/25

Dnia 16 czerwca 2025 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Paweł Miładowski, , , po rozpoznaniu w dniu 16 czerwca 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia M. J. i M. J. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 11 lutego 2025 r., sygn. akt II SA/Gd 1151/24 o odrzuceniu skargi D. N. i M. J. w sprawie ze skargi D. N., M. J. i M. J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Słupsku z dnia 29 lutego 2024 r. nr SKO.451.9.2024 w przedmiocie opłaty z tytułu wzrostu wartości nieruchomości postanawia: 1) oddalić zażalenie M. J.; 2) odrzucić zażalenie M. J.. Zaskarżonym postanowieniem z dnia 11 lutego 2025 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.", odrzucił skargę D. N. oraz M. J., ponieważ na wezwanie Sądu skarżący nie uzupełnili braków formalnych skargi przez podpisanie skargi oraz do uiszczenie wpisów od skargi. Sąd wskazał, że przesyłka zawierająca wezwanie do usunięcia braków formalnych i fiskalnych skargi została przesłana na podany przez skarżących adres i - wobec nieobecności adresatów w tym miejscu – była dwukrotnie awizowana (tj. w dniach: 19 grudnia 2024 r. i 27 grudnia 2024 r.), o czym umieszczono zawiadomienia w oddawczej skrzynce pocztowej. Na skutek niepodjęcia przesyłki w terminie 14 dni od daty pierwszego awiza została ona zwrócona do Sądu. Stanowiło to podstawę do uznania, że doręczenie wezwania skarżącym było skuteczne i zostało dokonane w dniu 2 stycznia 2025 r. (doręczenie tzw. zastępcze z art. 73 p.p.s.a.). Siedmiodniowy termin na uzupełnienie braków skargi upłynął w dniu 9 stycznia 2025 r. Pomimo upływu terminu skarżący nie uzupełnili braków formalnych skargi – nie podpisali skargi i nie uiścili wpisów w wysokości po 159 zł każdy. Zażalenie na ww. postanowienie wnieśli M. J. oraz M. J.. W zażaleniu wskazano, że wnoszący zażalenie nie wiedzą (nie wie również D. N.) jakie adnotacje zostały zamieszczone na zwrotkach korespondencji do nich kierowanej, ale na nazwisko D. N. nie doręczono żadnej korespondencji sądowej, nie było również żadnego awiza w skrzynce pocztowej. Natomiast M. J. nie mógł odebrać przesyłki z powodu wyjazdu, nie została ona wydana M. J. (awizo było w skrzynce). Dopiero 6 marca 2025 r. M. J. miał możliwość udzielenia pełnomocnictwa (w formie wymaganej przez Pocztę Polską), stąd była możliwość jej odbioru. Do dnia dzisiejszego również i to postanowienie nie zostało doręczone D. N.. W tej sytuacji nie można uznać, że doręczenia były skuteczne, a wobec powszechnie znanych faktów związanych z problemami z prawidłową realizacją usług przez Pocztę Polską, podtrzymywanie fikcji skuteczności doręczenia wobec przedstawionych powyżej faktów i okoliczności jest nieprawidłowe. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zażalenie M. J. podlega oddaleniu jako niezasadne; zaś zażalenie M. J. podlega odrzuceniu jako niedopuszczalne. Argumentacja zażalenia M. J. w zasadzie nie kwestionuje, że ww. skarżący nie uzupełnili na wezwanie Sądu braków formalnych skargi. Zgodnie z art. 220 § 3 p.p.s.a. skarga, od której pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis, podlega odrzuceniu przez sąd. Stosownie zaś do art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. sąd odrzuca skargę gdy nie uzupełniono w wyznaczonym terminie braków formalnych skargi. W niniejszej sprawie M. J. został wezwany przez Sąd do podpisania skargi i uiszczenia wpisu sądowego od skargi. Stosowne wezwania zostały skarżącemu doręczone w trybie art. 73 p.p.s.a. (doręczenie zastępcze). A mianowicie, z akt sprawy wynika, że przesyłka była dwukrotnie awizowana, tj. w dniu 19 grudnia 2024 r. i 27 grudnia 2024 r., co oznacza, że prawny skutek doręczenia przesyłki nastąpił w dniu 2 stycznia 2025 r., na co też trafnie wskazał Sąd I instancji. W tych warunkach do dnia 9 stycznia 2025 r. przysługiwał M. J. termin do podpisania skargi i uiszczenia wpisu od skargi. Jednak skarżący nie uzupełnił ww. braków formalnych skargi w terminie. Za pomocą argumentacji zażalenia nie podważono skuteczności doręczenia wezwania skarżącemu w trybie art. 73 p.p.s.a., ponieważ wskazano, że nie mógł on odebrać przesyłki z powodu wyjazdu, jak i to, że w skrzynce było awizo, co jedynie potwierdza, że Sąd I instancji prawidłowo zastosował art. 73 p.p.s.a., a dla tej oceny nie ma znaczenia to, że dopiero 6 marca 2025 r. M. J. miał możliwość udzielenia pełnomocnictwa w formie wymaganej przez Pocztę Polską. W tych okolicznościach Sąd I instancji niewadliwie zastosował dyspozycję art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. i odrzucił skargę M. J.. W tym miejscu wskazania wymaga skarżącemu, że przedmiotem oceny na aktualnym etapie postępowania sądowoadministracyjnego był wyłącznie fakt nieuzupełnienia braków formalnych skargi w terminie. Przyczyny, z powodu których nastąpiło uchybienie terminu mogą ewentualnie zostać rozpoznane, ale po uprzednim wniesieniu wniosku o przywrócenie terminu, w którym wymagane będzie wykazanie, że uchybienie terminu nastąpiło bez winy skarżącego. Natomiast należy zauważyć, że zażalenie M. J. jest niedopuszczalne z uwagi na to, że adresatami zaskarżonego postanowienia o odrzuceniu skargi są inne podmioty niż skarżąca M. J.. Wynika z tego, że zaskarżone postanowienie nie dotyczy uprawnień procesowych M. J., a w związku z udzielonym pełnomocnictwem procesowych przez M. J. może w tym zakresie tylko reprezentować M. J. – co też w niniejszej sprawie nastąpiło na etapie wniesienia zażalenia, które złożyła także w imieniu M. J.. Wskazać należy, że zgodnie z art. 197 § 2 p.p.s.a. do postępowania toczącego się na skutek zażalenia stosuje się odpowiednio przepisy o skardze kasacyjnej, z wyłączeniem art. 185 § 2. W art. 178 p.p.s.a. przewidziano zaś odrzucenie skargi kasacyjnej wniesionej po upływie terminu lub z innych przyczyn niedopuszczalnej, jak również skargi kasacyjnej, której braków strona nie uzupełniła w wyznaczonym terminie. Niedopuszczalność może wynikać zarówno ze względów podmiotowych, jak i przedmiotowych. Przyczyny o charakterze podmiotowym zachodzą w szczególności wówczas, gdy zażalenie wniesione zostanie przez osobę nie będącą adresatem postanowienia, ponieważ jego skutki prawne dotyczą wyłącznie adresata takiego postanowienia. Z takim przypadkiem mamy do czynienia w niniejszej sprawie. M. J. (pomimo tego, że również jest skarżącą) nie była adresatką postanowienia z dnia 11 lutego 2025 r. Byli nimi M. J. i D. N., którym odrzucono skargę, co oznacza, że skarga jako wniesiona przez M. J. będzie podlegała merytorycznemu rozpoznaniu przez Sąd Administracyjny, oczywiście o ile nie ma ku temu przeszkód formalnych. Z tych samych względów, we wniesionym zażaleniu M. J. i M. J. nie mogli skutecznie kwestionować legalności odrzucenia skargi D. N., ponieważ i w tym zakresie zaskarżone postanowienie nie dotyczy ich uprawnień procesowych. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny orzekł na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a. jak w pkt 1 postanowienia. W pkt 2 postanowienia orzeczono na podstawie art. 178 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a.