III OSK 1166/24

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2025-06-25

Skład orzekający: Małgorzata Pocztarek, Rafał Stasikowski, Ireneusz Dukiel

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy kara pieniężna nałożona na przedsiębiorcę odbierającego odpady komunalne za nieosiągnięcie wymaganego poziomu przygotowania do ponownego użycia i recyklingu odpadów może być wymierzona na podstawie danych zawartych w sprawozdaniu rocznym składanym przez tego przedsiębiorcę, mimo jego zarzutów co do prawidłowości tych danych?
Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny potwierdził, że kara pieniężna może być wymierzona na podstawie poziomów recyklingu wykazanych w sprawozdaniu rocznym składanym przez przedsiębiorcę odbierającego odpady komunalne. Obowiązek podania rzetelnych danych spoczywa na przedsiębiorcy, a organy administracyjne mają prawo opierać swoje ustalenia na tych danych. Zarzuty dotyczące niewłaściwego ustalenia poziomu recyklingu, bez przedstawienia dowodów na ich nieprawdziwość, nie uzasadniają uchylenia decyzji.
Stan faktyczny
Burmistrz nałożył na przedsiębiorcę prowadzącego działalność gospodarczą karę pieniężną za nieosiągnięcie w 2021 roku wymaganego 20% poziomu przygotowania do ponownego użycia i recyklingu odpadów komunalnych, ustalonego na podstawie sprawozdania rocznego złożonego przez przedsiębiorcę. Przedsiębiorca odwołał się od decyzji, kwestionując prawidłowość ustalonego poziomu recyklingu, twierdząc, że dane dotyczą instalacji, a nie jego indywidualnej działalności. Kolegium Odwoławcze utrzymało decyzję w mocy, a WSA w Poznaniu oddalił skargę. Przedsiębiorca wniósł skargę kasacyjną do NSA.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę kasacyjną.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Małgorzata Pocztarek Sędziowie Sędzia NSA Rafał Stasikowski Sędzia del. WSA Ireneusz Dukiel (spr.) po rozpoznaniu w dniu 25 czerwca 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej H.S. prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą Zakład [...] od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 18 stycznia 2024 r. sygn. akt IV SA/Po 754/23 w sprawie ze skargi H.S. prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą Zakład [...] na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Pile z dnia 11 lipca 2023 r. nr SKO.4152.1312.18.2023.OŚO w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej oddala skargę kasacyjną. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wyrokiem z dnia 18 stycznia 2024r., sygn. akt IV SA/Po 754/23, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi H.S. prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą Zakład [...] (dalej jako skarżący lub skarżący kasacyjnie) na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Pile (dalej jako Kolegium, organ odwoławczy lub SKO) z dnia 11 lipca 2023 r., Nr SKO.4152.1312.18.2023.OŚO w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej oddalił skargę w całości. Wskazany wyrok został wydany w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych: Burmistrz R. (dalej jako Burmistrz lub organ pierwszej instancji) decyzją z dnia 10 maja 2023 r., znak GRO.6232.57.2022.NA, nałożył na skarżącego administracyjną karę pieniężną w wysokości 4.982,00 zł, w związku z brakiem osiągnięcia w 2021 r., w odniesieniu do masy odebranych przez siebie odpadów komunalnych, poziomów przygotowania do ponownego użycia i recyklingu. W uzasadnieniu decyzji organ pierwszej instancji wskazał, że zgodnie z art. 9g ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (t. jedn. Dz.U. z 2022 r., poz. 2519 ze zm., dalej jako u.c.p.g.), podmiot odbierający odpady komunalne na podstawie umowy z właścicielem nieruchomości jest obowiązany do osiągnięcia w danym roku kalendarzowym w odniesieniu do masy odebranych przez siebie odpadów komunalnych poziomów przygotowania do ponownego użycia i recyklingu. Natomiast zgodnie z art. 3b u.c.p.g. poziom przygotowania do ponownego użycia i recyklingu odpadów komunalnych powinien wynosić 20% za rok 2021 r. Burmistrz zwrócił uwagę, że ze sprawozdania złożonego przez stronę za pośrednictwem "Bazy danych o produktach i opakowaniach oraz o gospodarce odpadami" wynika, iż przedsiębiorca w 2021 r. osiągnął poziom przygotowania do ponownego użycia i recyklingu odpadów komunalnych w wysokości 15,28%. W związku z powyższym organ, w oparciu o przepisy art. 9x ust. 3 u.c.p.g., mając na uwadze art. 63 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t. jedn. Dz.U. z 2022 r. poz. 2651 ze zm.) nałożył na skarżącego administracyjną karę pieniężną. Odwołanie od powyższego rozstrzygnięcia wniósł skarżący, natomiast Kolegium wskazaną na wstępie decyzją z dnia 11 lipca 2023 r. utrzymało w mocy decyzję Burmistrza. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia SKO stwierdzono, że kwestią sporną w sprawie pozostawał przede wszystkim "poziom recyklingu", a dokładniej poziom przygotowania do ponownego użycia i recyklingu odpadów komunalnych uzyskany w 2021 r. przez skarżącego. Burmistrz ustalił ten poziom na 15,28%, przyjmując osiągnięty poziom recyklingu na podstawie sprawozdania złożonego za pośrednictwem "Bazy danych o produktach i opakowaniach oraz o gospodarce odpadami". Natomiast wymagany przepisami ustawy poziom recyklingu za 2021 r. wynosił co najmniej 20%. Organ odwoławczy wskazał, że skarżący kwestionuje osiągniętą wartość recyklingu. W tym aspekcie zauważano, że sprawozdanie złożone przez skarżącego za pośrednictwem "Bazy danych o produktach i opakowaniach oraz o gospodarce odpadami" stanowi sprawozdanie przedstawiane przez podmioty odbierające odpady komunalne od właścicieli nieruchomości i dotyczy realizacji obowiązku wynikającego z art. 9n u.c.p.g. Zgodnie ze złożonym sprawozdaniem skarżący odebrał w 2021 r. w sumie 382,1140 Mg odpadów (dział II Tabela A), natomiast osiągnięty poziom przygotowania odpadów do ponownego użycia i recyklingu (dział VI Tabela B) wynosił 46,1276 Mg. W ocenie SKO twierdzenie skarżącego, iż poziom recyklingu zawarty w sprawozdaniu dotyczy instalacji, a nie indywidualnego podmiotu do instalacji okazało się nieuzasadnione, albowiem poziom recyklingu wynika z masy odebranych odpadów komunalnych przez odwołującego (czyli danych indywidualnych), a nie innych podmiotów trudniących się takową działalnością, które dostarczają owe odpady do instalacji. W związku z powyższym argumentacja skarżącego wskazująca na to, iż organ pierwszej instancji ustalił tak naprawdę średnią poziomu recyklingu (taki sam poziom recyklingu) dla wszystkich podmiotów przekazujących odpady do instalacji, a nie poziom recyklingu jaki uzyskał skarżący, w ocenie Kolegium nie zasługiwała na aprobatę. Przyjęcie niczym nieuwiarygodnionych twierdzeń skarżącego, że opierał się on w swoich sprawozdaniach na danych dotyczących instalacji nie odpowiada systemowej konstrukcji sprawozdań składanych przez poszczególnych uczestników "obrotu" odpadami komunalnymi zawartej w Rozdziale 4b u.c.p.g. Zdaniem SKO zarzuty strony nie znajdowały uzasadnienia, gdyż zaskarżona decyzja nie narusza prawa materialnego, bowiem została wydana w oparciu o prawidłowo zinterpretowane przepisy art. 9g w zw. z art. 9x ust. 2 u.c.p.g. Organ odwoławczy podkreślił, iż przepis art. 9x ust. 2 u.c.p.g. nie przewiduje badania zawinienia, jako przesłanki odpowiedzialności. Organ właściwy nie bada innych okoliczności sprawy, takich jak stopień przyczynienia się przedsiębiorcy do nieosiągnięcia przewidzianych w ustawie o utrzymaniu czystości i porządku w gminach poziomów recyklingu, zawinienia zobowiązanego, czy też sytuacji rynkowej. Bez znaczenia był również fakt osiągnięcia poziomu recyklingu przez daną jednostkę samorządu terytorialnego, czy też adekwatność podejmowanych przez nią działań. Powyższe powoduje, że organ zwolniony jest od badania tej okoliczności z urzędu, dlatego też w tym miejscu należy zauważyć, że zarzuty podnoszone w odwołaniu wskazujące na to, iż odwołujący nie miał wpływu na poziomy recyklingu, ponieważ to poszczególni właściciele nieruchomości z których zbierane mają na to wpływ są całkowicie chybione. Organ odwoławczy dodał, że decyzja Burmistrza poprzedzona była decyzją z dnia 22 listopada 2022 r., którą Kolegium uchyliło z uwagi na brak rozważenia przez organ pierwszej instancji, czy okoliczności sprawy dają podstawę do zastosowania w toku postępowania przepisów Działu IVA k.p.a. W nowym rozstrzygnięciu Burmistrz uchybienia te wyeliminował dokonując analizy przesłanek odstąpienia od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej określone w art. 189f k.p.a. Organ pierwszej instancji wskazał, że trudno uznać, aby naruszenie prawa w niniejszym przypadku było znikome, skoro przedsiębiorca osiągnął poziom recyklingu na poziomie zaledwie 15,28%, w sytuacji, gdy wymagany prawem poziom w 2021 r. wynosił co najmniej 20%. Ponadto Kolegium zwróciło uwagę, że skarżący także w 2019 r. i w 2020 r. nie osiągnął wymaganych prawem poziomów recyklingu w odniesieniu do masy odebranych przez siebie odpadów komunalnych (powtarzalność deliktu administracyjnego). Kolegium podzieliło stanowisko Burmistrza, zgodnie z którym w sprawie nie zachodziła żadna z okoliczności wskazanych w przepisie art. 189f k.p.a. Z decyzją organu odwoławczego nie zgodził się skarżący, natomiast Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wskazanym na wstępie wyrokiem z dnia 18 stycznia 2024 r. oddalił skargę w całości, uznając ją za bezzasadną. W ocenie Sądu Wojewódzkiego brak było zasadnych przesłanek do twierdzenia, że organ odwoławczy nieprawidłowo naliczył karę pieniężną. Zarówno poziom recyklingu zakładany do osiągnięcia jak i rzeczywiście osiągnięty oraz wysokość wyliczonej kary pieniężnej, są wskazane prawidłowo. Jak wyjaśniono podstawą faktyczną rozstrzygnięcia organów było ustalenie, że skarżący nie uzyskał w 2021 r. wymaganego poziomu przygotowania do ponownego użycia i recyklingu odpadów komunalnych. Zdaniem Sądu pierwszej instancji argumentacja skarżącego sprowadzała się w istocie do kwestionowania zgromadzonego przez organy materiału dowodowego. W związku z tym podkreślono, że przyjęta przez organy wielkość osiągniętego w 2021r. poziomu przygotowania do ponownego użycia i recyklingu wynika wprost ze sporządzonego przez skarżącego sprawozdania rocznego. Kwestionując tę wielkość skarżący w istocie podważa więc rzetelność sprawozdania złożonego przez siebie, jako przez podmiot odbierający odpady komunalne, za pośrednictwem "Bazy danych o produktach i opakowaniach oraz o gospodarce odpadami" (art. 9n ust. 1 i 7 u.c.p.g.) ‒ w którym to sprawozdaniu, zgodnie z art. 9n ust. 4 u.c.p.g., powinna się m.in. znaleźć informacja o osiągniętym przez podmiot odbierający odpady komunalne poziomie przygotowania do ponownego użycia i recyklingu odpadów komunalnych (a nie o poziomie podanym przez podmiot prowadzący instalację komunalną). Wskazano przy tym, że niezależnie od faktu, że przekazanie nierzetelnego sprawozdania jest deliktem administracyjnym, zagrożonym karą pieniężną, w kontrolowanej sprawie skarżący nie wskazał innej ‒ "faktycznej" ‒ wartości osiągniętego poziomu recyklingu, ograniczając się do kwestionowania zasadności sięgania w tej mierze przez organ po dane ze sprawozdania oraz oczekując od organu, że ten, w drodze jakichś innych, bliżej przez skarżącego nie sprecyzowanych czynności wyjaśniających we własnym zakresie ustali, jakie poziomy recyklingu faktycznie uzyskano. Sąd Wojewódzki podkreślił, że skarżący, jako podmiot profesjonalny, miał obowiązek znać przepisy prawne oraz wykonywać ciążące na nim obowiązki związane z odbieraniem odpadów. Podejmując się jako przedsiębiorca konkretnego rodzaju działalności powinien liczyć się z ustawowymi wymaganiami wynikającymi z obowiązujących przepisów. Stwierdzono ponadto, że podmiot taki jak skarżący, co do zasady, zawierając umowy w zakresie odbioru odpadów komunalnych miał możliwość oszacowania, w kontekście własnych możliwości technicznych i wymagań prawnych, w tym dotyczących poziomów odzysku, czy osiągnie w danym roku, przy określonej ilości podmiotów, wymagany poziom recyklingu. Wymierzenie kary pieniężnej jest następstwem naruszenia prawa, a przy ustalaniu jej wysokości nie uwzględnia się indywidualnych okoliczności, gdyż jej wysokość wprost wynika z art. 9x ust. 3 u.c.p.g. Sąd pierwszej instancji podzielił stanowisko wyrażone w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 7 czerwca 2023 r., sygn. akt IV SA/Po 249/23, w myśl którego "do zadań instalacji nie należy ustalanie poziomów recyklingu, jest to obowiązkiem Strony z którego musi ona wywiązać się w złożonym sprawozdaniu rocznym. Instalacja komunalna ma obowiązek dostarczenia podmiotom odbierającym odpady informacji o masie odpadów komunalnych poddanych recyklingowi, przygotowanych do ponownego użycia oraz poddanych odzyskowi. Obowiązek sprawozdawczy spółki, o którym mowa w art. 9n u.c.p.g. dotyczy jej danych, które zobligowana była gromadzić." W ocenie Sądu Wojewódzkiego skarżący kwestionując w istocie dane podane przez siebie w sprawozdaniu i domagając się przyjęcia «wartości ustalonych indywidualnie dla skarżącej» nie wskazuje żadnych dowodów na to, iż powyższe dane nie były prawdziwe, a faktyczny poziom recyklingu przekroczył wymagany poziom. Dodatkowo Sąd Wojewódzki zauważył, że treść art. 9g u.c.p.g. potwierdza niezasadność prezentowanego przez skarżącego stanowiska. Jak podkreślono z przepisu tego expressis verbis wynika, że podmiot odbierający odpady komunalne jest obowiązany do osiągnięcia określonych poziomów recyklingu "w odniesieniu do masy odebranych przez siebie opadów". Zdaniem Sądu pierwszej instancji to w kontekście tego właśnie przepisu, zgodnie z wymogami wykładni systemowej, należy także odczytywać przedmiot obowiązku sprawozdawczego ustanowionego w art. 9n ust. 4 u.c.p.g. ‒ jako dotyczący poziomu przygotowania do ponownego użycia i recyklingu odpadów komunalnych osiągniętego przez dany podmiot odbierający odpady (a nie średnio przez instalację). Wbrew twierdzeniom autora skargi, nieużycie (w istocie: niepowtórzenie) przez ustawodawcę w art. 9n ust. 4 u.c.p.g. zwrotu "przez siebie", nie podważa zasadności takiej interpretacji, zaś regulacja art. 9x ust. 2 pkt 1 u.c.p.g. zasadność tę tylko potwierdza. W ocenie Sądu Wojewódzkiego na uwzględnienie nie zasługiwały zarzuty naruszenia prawa materialnego, gdyż przepisy u.c.p.g. zostały przez organy prawidłowo wyłożone oraz właściwie zastosowane. Zdaniem Sądu pierwszej instancji w toku postępowania nie doszło też do naruszenia przepisów proceduralnych w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. W szczególności organy obu instancji ustaliły prawidłowo wszystkie istotne w sprawie okoliczności faktyczne, kierując się zasadami wynikającymi z art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a., jak również - stosownie do art. 80 k.p.a. – wnikliwie oceniły dowody zgromadzone w sprawie. W zakresie zarzutu orzekania w oparciu o niekompletne akta sprawy Sąd Wojewódzki podzielił stanowisko Kolegium, zgodnie z którym organ pierwszej instancji miał prawo opierać się na faktach znanych mu z urzędu, a więc mógł posiłkować się danymi ze sprawozdania, które skarżący obowiązany był sporządzić oraz przekazać właściwemu organowi za pośrednictwem "Bazy danych o produktach i opakowaniach oraz o gospodarce odpadami". Organy orzekające w sprawie nie były zatem zobowiązane do przeprowadzenia innych dowodów w celu ustalenia czy skarżący uczynił wszystko, czego można od niego rozsądnie wymagać, aby do naruszenia art. 9g u.c.p.g. nie doszło. Skarżący w skardze kasacyjnej, zaskarżając wyrok w całości, zarzucił naruszenie: 1) prawa materialnego przez: a) błędną wykładnię art. 9x ust. 2 pkt 1 w zw. z art. 9g u.c.p.g. poprzez przyjęcie, że wymierzenie kary administracyjnej na podstawie poziomów przygotowania do ponownego użycia i recyklingu odpadów komunalnych z frakcji papieru, metali, tworzyw sztucznych i szkła (dalej: poziomy recyklingu) innych niż wskazanych w art. 9g u.c.p.g.; b) błędne zastosowanie art. 9n ust. 4 i 9oa w zw. z art. 9g u.c.p.g. poprzez przyjęcie, iż poziomy recyklingu przekazywane przez instalacje na podstawie art. 9oa u.c.p.g. i poziomy recyklingu zamieszczane przez skarżącego w sprawozdaniu rocznym na podstawie art. 9n ust. 4 u.c.p.g. są tożsame z poziomami recyklingu, o których mowa w art. 9g i można na ich podstawie wymierzyć karę, o której mowa w art. 9x ust. 2 pkt 1 u.c.p.g.; 2) przepisów postępowania polegające na: a) niezastosowaniu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. jedn. Dz.U. z 2024 r. poz. 935 ze zm., dalej jako u.p.p.s.a.), poprzez nieuwzględnienie skargi na decyzję Kolegium w sytuacji, w której decyzja Kolegium wydana została z naruszeniem art. 7 w zw. z art. 77 § 1 w zw. z art. 107 § 3 k.p.a. poprzez niepodjęcie czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy polegających na ustaleniu, jakie poziomy recyklingu skarżący faktycznie uzyskał; wskazane uchybienie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, ponieważ uwzględnienie wskazanego błędu w decyzji Kolegium skutkowałoby uwzględnieniem skargi; b) niewłaściwym zastosowaniu art. 151 u.p.p.s.a., poprzez niezasadne oddalenie skargi na decyzję Kolegium w sytuacji, w której decyzja Kolegium wydana została z naruszeniem art. 7 w zw. z art. 77 § 1 w zw. z art. 107 § 3 k.p.a. (z powodów wskazanych w pkt a) powyżej); wskazane uchybienie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, ponieważ uwzględnienie wskazanego błędu w decyzji Kolegium skutkowałoby uwzględnieniem skargi; c) niezastosowaniu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) u.p.p.s.a. poprzez nieuwzględnienie skargi na decyzję Kolegium w sytuacji, w której decyzja wydana została z naruszeniem art. 7 w zw. z art. 77 § 1 w zw. z art. 107 § 3 k.p.a. poprzez niepodjęcie czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy polegających na ustaleniu, czy skarżący uczynił wszystko, czego można od niego rozsądnie wymagać, aby do naruszenia art. 9g u.c.p.g. nie doszło; wskazane uchybienie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, ponieważ uwzględnienie wskazanego błędu w decyzji Kolegium skutkowałoby uwzględnieniem skargi; d) niewłaściwym zastosowaniu art. 151 u.p.p.s.a., poprzez niezasadne oddalenie skargi na decyzję Kolegium w sytuacji, w której decyzja wydana została z naruszeniem art. 7 w zw. z art. 77 § 1 w zw. z art. 107 § 3 k.p.a. (z powodów wskazanych w pkt c) powyżej); wskazane uchybienie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, ponieważ uwzględnienie wskazanego błędu w decyzji Kolegium skutkowałoby uwzględnieniem skargi. W uzasadnieniu przedstawiono argumentację na poparcie poszczególnych zarzutów. Mając powyższe na uwadze wniesiono o uchylenie w całości zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi pierwszej instancji oraz o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm. Jednocześnie zrzeczono się przeprowadzenia rozprawy. Odpowiedzi na skargę kasacyjną nie wniesiono. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na wstępie zauważyć należy, że wobec zrzeczenia się przez pełnomocnika skarżącego kasacyjnie rozpatrzenia sprawy na rozprawie oraz niewniesienia przez drugą stronę w ustawowym terminie wniosku o jej przeprowadzenie, skarga kasacyjna – na zasadzie art. 182 § 2 i § 3 u.p.p.s.a. – podlegała rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym. Stosownie do treści art. 183 § 1 u.p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej z urzędu biorąc pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. Wobec niestwierdzenia żadnej z wad wymienionych w art. 183 § 2 u.p.p.s.a., a nadto w związku z niezaistnieniem przesłanek, o których mowa w art. 189 u.p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny dokonał kontroli zaskarżonego wyroku jedynie w zakresie wyznaczonym podstawami kasacyjnymi, dochodząc do przekonania, że są one nieusprawiedliwione, a skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie. Wskazać należy, że stosownie do treści art. 9g u.c.p.g. (w dacie zdarzenia stanowiącego podstawę nałożenia kary pieniężnej) podmiot odbierający odpady komunalne na podstawie umowy z właścicielem nieruchomości jest obowiązany do osiągnięcia w danym roku kalendarzowym w odniesieniu do masy odebranych przez siebie odpadów komunalnych poziomów recyklingu, przygotowania do ponownego użycia i odzysku innymi metodami oraz ograniczenia masy odpadów komunalnych ulegających biodegradacji przekazywanych do składowania. W myśl art. 3b u.c.p.g. poziom przygotowania do ponownego użycia i recyklingu odpadów komunalnych powinien wynosić 20% za rok 2021 r. Skarżący kasacyjnie nie kwestionuje wskazanej wartości. Dalej należy podkreślić, że w złożonym sprawozdaniu za 2021 r., skarżący podał, że odebrał od właścicieli nieruchomości 382,1140 ton (Mg) odpadów komunalnych, przy czym łączna masa odpadów komunalnych przekazanych do przygotowania do ponownego użycia i recyklingu wyniosła 46,1276 ton (Mg). Tym samym osiągnięty poziom przygotowania do ponownego użycia i recyklingu wynikający z danych zawartych w sprawozdaniu złożonym za pośrednictwem "Bazy danych o produktach i opakowaniach oraz o gospodarce odpadami" wyniósł 15,28%. Naczelny Sąd Administracyjny nie podzielił zarzutu dokonania przez Sąd Wojewódzki błędnej wykładni art. 9x ust. 2 pkt 1 w zw. z art. 9g u.c.p.g. poprzez wymierzenie kary administracyjnej na podstawie wykazanych poziomów przygotowania do ponownego użycia i recyklingu odpadów komunalnych z frakcji papieru, metali, tworzyw sztucznych i szkła innych niż wskazanych w art. 9g u.c.p.g. Zgodnie z art. 9x ust. 2 pkt 1 u.c.p.g., przedsiębiorca odbierający odpady komunalne na podstawie umowy z właścicielem nieruchomości, który nie wykonuje obowiązku określonego w art. 9g u.c.p.g. podlega karze pieniężnej, obliczonej odrębnie dla wymaganego poziomu przygotowania do ponownego użycia i odzysku innymi metodami. Jak wynika z podanych przez skarżącego w sprawozdaniu za 2021 r. danych, wymagany poziom przygotowania do ponownego użycia i recyklingu nie został osiągnięte, a tym samym dokonując kontroli zapadłych w sprawie decyzji trafnie Sąd pierwszej instancji stwierdził brak naruszenia wskazanych wyżej przepisów. Niezasadny okazał się również zarzut błędnego zastosowania przez Sąd Wojewódzki art. 9n ust. 4 i art. 9oa w zw. z art. 9g u.c.p.g. poprzez błędne przyjęcie, że poziomy recyklingu przekazywane przez instalacje na podstawie art. 9oa u.c.p.g. i poziomy recyklingu zamieszczane przez skarżącego w sprawozdaniu rocznym na podstawie art. 9n ust. 4 u.c.p.g. są tożsame z poziomami recyklingu, o których mowa w art. 9g i można na ich podstawie wymierzyć karę, o której mowa w art. 9x ust. 2 pkt 1 u.c.p.g. Zgodnie z art. 9a ust. 3 u.c.p.g. prowadzący regionalną instalację do przetwarzania odpadów komunalnych jedynie fakultatywnie może przekazywać informacje o masie odpadów komunalnych poddanych recyklingowi lub innym formom przekształcenia, przy czym w każdym przypadku dotyczy to odpadów komunalnych przekazanych przez gminę, a nie przedsiębiorcę. Wykładnia ta uzasadniona jest również ze względu na fakt, że w każdym z opisanych w art. 9oa ust. 3 u.c.p.g. przypadków mowa jest o recyklingu (i innych formach przetwarzania) odpadów komunalnych wraz z łączną masą odpadów komunalnych przekazanych przez gminę. Odróżnić należy tym samym treść art. 9oa ust. 3 od treści art. 9oa ust. 1 u.c.p.g., w którym to ustawodawca nałożył obowiązek na każdy podmiot prowadzący regionalną instalację do przetwarzania odpadów komunalnych do przekazywania przedsiębiorcy odbierającemu odpady komunalne od właścicieli nieruchomości odrębnej i zindywidualizowanej informacji o odpadach przekazanych mu tylko przez tego przedsiębiorcę. Z treści art. 9oa ust. 1 u.c.p.g. wprost wynika, że podmiot prowadzący instalację komunalną zawiera odrębne umowy z przedsiębiorcami odbierającymi odpady komunalne od właścicieli nieruchomości oraz odrębne z gminami. Podkreślić należy, że to na skarżącym kasacyjnie jako przedsiębiorcy odbierającemu odpady komunalne od właścicieli nieruchomości ciążył obowiązek podania w sprawozdaniu danych, które odzwierciedlałyby rzeczywiste ilości odpadów dostarczanych do instalacji przetwarzającej takie odpady i poddanych przetworzeniu. Podmiot taki winien zdawać sobie sprawę z obowiązującego prawa, które w zakresie objętym nałożoną w tej sprawie karą wymagało osiągnięcia w 2021 r. określonego poziomu recyklingu. Skarżący kasacyjnie powinien mieć świadomość skutków braku osiągnięcia wymaganych wskaźników i tak określić zakres swojej działalności, aby nie dążyć do naruszania prawa. Sąd pierwszej instancji słusznie dostrzegł i wskazał, że zgodnie z art. 9n ust. 4 u.c.p.g. to na podmiocie odbierającym odpady komunalne na podstawie umowy z właścicielem nieruchomości ciąży obowiązek zamieszczenia w sprawozdaniu informacji o osiągniętych poziomach recyklingu, przygotowania do ponownego użycia i odzysku innymi metodami oraz ograniczenia masy odpadów komunalnych ulegających biodegradacji przekazywanych do składowania w ostatnim sprawozdaniu składanym za dany rok. W tym też to zakresie trafnie wskazano, że w sprawozdaniu skarżący jako podmiot odbierający odpady komunalne miał obowiązek podania danych, które odzwierciedlałyby rzeczywiste ilości odpadów, a nie natomiast poziom podany przez podmiot prowadzący instalację komunalną. Naczelny Sąd Administracyjny zaznacza przy tym, że problematyka wywiązywania się przez podmiot prowadzący instalację ze swoich obowiązków wobec przedsiębiorców odbierających odpady komunalne jest poza przedmiotem rozpoznawanej sprawy, a tym samym pozostaje bez wpływu na zapadłe rozstrzygnięcie. Nie mógł wywołać zamierzonego skutku zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) u.p.p.s.a. polegającego na jego niezastosowaniu. W ocenie skarżącego kasacyjnie decyzja Kolegium wydana została z naruszeniem art. 7 w zw. z art. 77 § 1 w zw. z art. 107 § 3 k.p.a., natomiast Sąd pierwszej instancji nie podjął czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy. Skarżący kasacyjnie podkreśla, że informacja, którą otrzymał od podmiotu prowadzącego instalację opiera się na średnim wskaźniku, a nie na pomiarze indywidualnym. Tymczasem organy powinny odnosić się do obowiązku wynikającego z art. 9g u.c.p.g., który posługuje się zwrotem "przez siebie". Jeszcze raz należy zatem wskazać, że to nie organy, ale właśnie skarżący kasacyjnie jako przedsiębiorca odbierający odpady komunalne na podstawie umowy z właścicielem nieruchomości miał obowiązek podania rzetelnych danych w sprawozdaniu, a w tym informacji o osiągniętych poziomach recyklingu, przygotowania do ponownego użycia i odzysku innymi metodami oraz ograniczenia masy odpadów komunalnych ulegających biodegradacji przekazywanych do składowania. Podzielić należy twierdzenie Sądu Wojewódzkiego, że organy były uprawnione do wykorzystania danych pochodzących ze sprawozdania złożonego przez skarżącego kasacyjnie za pośrednictwem "Bazy danych o produktach i opakowaniach oraz o gospodarce odpadami". Naczelny Sąd Administracyjny podziela stanowisko Sądu pierwszej instancji, iż działania organu nie były dowolne, postępowanie dowodowe zostało przeprowadzone w sposób prawidłowy, a ustalenia faktyczne poczynione przez organ nie wykraczają poza ramy swobodnej oceny dowodów. Również uzasadnienie decyzji Kolegium spełnia wymagania określone w art. 107 § 3 k.p.a. W konsekwencji dotychczasowych uwag należy stwierdzić, że również zarzut błędnego zastosowania przez Sąd pierwszej instancji art. 151 u.p.p.s.a. był chybiony. Prawidłowo w tej sprawie Sąd pierwszej instancji kontrolując zaskarżoną decyzję nie stwierdził, aby w toku postępowania administracyjnego organy naruszyły art. 7, art. 77 § 1 i art. 107 § 3 k.p.a. jak również nie dokonał błędnej wykładni zarzucanych w skardze kasacyjnej przepisów prawa materialnego. Skoro zatem skarga kasacyjna nie zawierała usprawiedliwionych podstaw, gdyż żaden z podniesionych w niej zarzutów nie zasługiwał na uwzględnienie, to Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 184 u.p.p.s.a., oddalił skargę kasacyjną.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło