IV SA/Wr 294/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Gabriel Węgrzyn po rozpoznaniu w dniu 5 września 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Wydziale IV sprawy ze skargi D. C. na czynność Prezydenta Wrocławia w przedmiocie włączenia karty adresowej budynku do gminnej ewidencji zabytków postanawia: I. odrzucić skargę; II. zwrócić stronie skarżącej kwotę 200 zł (dwieście złotych) uiszczoną tytułem wpisu od skargi. Pismem z 25 IV 2025 r. D. C. (dalej "strona skarżąca") wniosła skargę na czynność Prezydenta Wrocławia w przedmiocie włączenia karty adresowej budynku do gminnej ewidencji zabytków. W skardze zostało podniesione naruszenie przepisów materialnych, zaś strona skarżąca wniosła o uznanie ww. czynności za bezskuteczną jak i o zasądzenie kosztów postępowania. Pełnomocnik organu w odpowiedzi na skargę wniósł o odrzucenie skargi, względnie o jej oddalenie. Zarządzeniem z 4 VIII 2025 r. strona skarżąca została wezwana do przedłożenia dowodu wywiązania się z obowiązku poprzedzenia skargi wezwaniem organu do usunięcia naruszenia prawa, pod rygorem odrzucenia skargi. Pismem z 22 VIII 2025 r. (data wpływu do Sądu) strona skarżąca oświadczyła, że nie miała wiedzy o dacie dokonania czynności oraz świadomości co do obowiązku sformułowanego ww. wezwaniu, lecz z ostrożności procesowej wezwała obecnie organ do usunięcia naruszenia prawa, przyjmując za datę powzięcia informacji dzień otrzymania wezwania z Sądu. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje: Skargę należało odrzucić. Zgodnie z art. 58 § 1 pkt. 3 i 6 ustawy z 30 VIII 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935), dalej "ppsa", sąd odrzuca skargę, gdy nie uzupełniono w wyznaczonym terminie braków formalnych skargi, a ponadto jeżeli jej wniesienie z innych przyczyn jest niedopuszczalne. Stosownie zaś do art. 57 § 1 pkt. 3 ppsa, skarga powinna czynić zadość wymaganiom pisma w postępowaniu sądowym, a ponadto zawierać określenie naruszenia prawa lub interesu prawnego. Przez dopuszczalność skargi należy rozumieć jej przesłanki zarówno przedmiotowe, a więc określenie od jakiego rodzaju form działalności organów administracji publicznej przysługuje skarga, jak i podmiotowe, to jest określenie, jakim podmiotom przysługuje legitymacja do jej wniesienia. Z kolei warunkami formalnymi skutecznego wniesienia skargi są: złożenie skargi od aktu objętego zakresem właściwości rzeczowej sądu; wniesienie jej po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli przysługiwały one stronie skarżącej w postępowaniu przed organem oraz wniesienie skargi przez podmiot, któremu przysługuje uprawnienie do jej wniesienia. Przesłanki te muszą być spełnione kumulatywnie. Stwierdzenie braku którejkolwiek z nich prowadzi do stwierdzenia niedopuszczalności skargi, a w konsekwencji do jej odrzucenia bez merytorycznego rozpoznania sprawy. Kwestionowana skargą czynność dokonana została zarządzeniem Prezydenta nr 12549/14 z dnia 24 XI 2014 r. w sprawie założenia gminnej ewidencji zabytków Wrocławia, przez co podważanie jej legalności na drodze sądowoadministracyjnej dopuszczalne jest na zasadach obowiązujących przed dniem 1 VI 2017 r., a więc przed dniem wejścia w życie ustawy z 7 IV 2017 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania administracyjnego oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2017 r., poz. 935) – dalej jako "nowela". Powołana nowela wprowadziła bowiem istotne zmiany m.in. w zakresie warunków formalnych zaskarżania aktów i czynności organów jednostek samorządu terytorialnego, jednak z art. 17 ust. 2 noweli wynika, że znajduje ona zastosowanie do aktów i czynności organów administracji publicznej dokonanych po dniu wejścia w życie noweli, a więc po dniu 1 VI 2017 r. Powyższe oznacza, że dopuszczalność skargi na akty lub czynności organu podjęte lub dokonane w okresie do 1 VI 2017 r., w tym na czynność kwestionowaną przez stronę skarżącą, należy ocenić przez pryzmat art. 52 i art. 53 ppsa w brzmieniu poprzednio obowiązującym. Jak wynika z 52 § 4 i art. 53 § 2 ppsa w zw. z art. 17 ust. 2 noweli, a więc w brzemieniu poprzednio obowiązującym, skargę na akt lub czynność organu jednostki samorządu terytorialnego można wnieść po uprzednim pisemnym wezwaniu organu do usunięcia naruszenia prawa, przy czym skargę wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia wezwania o usunięcie naruszenia prawa. Biorąc pod uwagę tak zrekonstruowany stan prawny należy stwierdzić, że w okolicznościach sprawy warunkiem dopuszczalności wniesienia skargi było uprzednie skierowanie przez stronę skarżącą do organu wezwania do usunięcia naruszenia prawa. Powyższy warunek nie został spełniony. Odnosząc się do argumentacji strony skarżącej, że nie posiadała ona wiedzy co do tego, kiedy dokonano czynności, należy zwrócić uwagę, że powołane zarządzenie jak i gminna ewidencja zabytków Wrocławia są powszechnie dostępne na stronach Biuletynu Informacji Publicznej. Przy dołożeniu należytej staranności, kwestia ustalenia daty dokonania skarżonej czynności, nie mogła więc stanowić problemu. Powyższe okoliczności obligowały Sąd do odrzucenia skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 ppsa. O zwrocie wpisu postanowiono na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 i § 2 ppsa.