II SAB/Sz 147/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie: Przewodniczący sędzia WSA Katarzyna Sokołowska po rozpoznaniu w dniu 14 maja 2024 r. na posiedzeniu niejawnym skargi L. N. na bezczynność Starosty Kamieńskiego w przedmiocie udzielenia informacji o stwierdzeniu nieodpłatnego nabycia mienia przez Skarb Państwa p o s t a n a w i a: odrzucić skargę Pismem z dnia 6 września 2023 r., L. N. (dalej: "skarżący", "strona"), wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie skargę "przeciwko Staroście K. za: I. Brak niezwłocznej informacji, o stwierdzeniu nabycia z dniem 1 stycznia 2016 r. mienia stanowiącego dotychczas własność S.M. [...], zaniedbanie obowiązków oraz zaniechanie i opieszałość w działaniach - poprzez niedotrzymanie "istotnych, międzyludzkich terminów w relacji z Wierzycielami przejętego mienia po Sp. [...] II. Wydania Decyzji w dniu 31 sierpnia 2016 roku III. Dokonaniem zgłoszenia wpisu w Księdze Wieczystej Nr [...] oraz KW [...] dopiero po 11 miesiącach w dniu 21 listopada 2016 roku". W skardze strona zawarła wniosek o przyznanie jej prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika z urzędu. Wniosek o prawo pomocy został zarejestrowany pod sygn. akt II SPP/Sz 131/23. W odpowiedzi na skargę organ wyjaśnił, że Spółdzielnia Mieszkaniowa "R." w M. została wykreślona z Rejestru Przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego z dniem 1 stycznia 2016 r., z uwagi na niedopełnienie obowiązku złożenia wniosku o wpis do Krajowego Rejestru Sądowego do dnia 31 grudnia 2015 r. Starosta K. decyzją nr GM-SP.6820.1.2016.MK z dnia 31 sierpnia 2016 r. stwierdził nabycie, z dniem 1 stycznia 2016 r., przez Skarb Państwa, nieodpłatnie z mocy prawa, mienia pozostałego po wykreślonym z Krajowego Rejestru Sądowego podmiocie, stanowiącego dotychczas własność Spółdzielni Mieszkaniowej "R." w M.. Organ podniósł, że skarżący nie był stroną postępowania administracyjnego na etapie wydawania przez organ przedmiotowej decyzji, a w rezultacie nie posiada interesu prawnego do wszczęcia niniejszego postępowania. Postanowieniem z dnia 21 listopada 2023 r., w sprawie o sygn. akt II SPP/Sz 131/23, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie, oddalił wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy z uwagi na oczywistą bezzasadność skargi. W ocenie Sądu, żadna z wymienionych w skardze czynności nie może stanowić przedmiotu skargi na bezczynność organu. Przepisy nie przewidują bowiem obowiązku informowania o wydaniu decyzji i jej treści podmiotów, które stronami postępowania nie są. Nie można więc zarzucić bezczynności organowi, który takich działań informacyjnych nie podjął. Skarżący zarzucaną Staroście K. bezczynność utożsamiał tymczasem z zaniedbaniem i zaniechaniem tego organu, w zakresie jego obowiązków, co do poinformowania go o wydaniu w dniu 31 sierpnia 2016 r., na podstawie przepisów ustawy z dnia 20 sierpnia 1997 r. - Przepisy wprowadzające ustawę o Krajowym Rejestrze Sądowym, decyzji stwierdzającej nabycie z mocy prawa, z dniem 1 stycznia 2016 r., mienia pozostałego po wykreślonej z Krajowego Rejestru Sądowego Spółdzielni Mieszkaniowej [...] M., stanowiącego dotychczas własność Spółdzielni oraz opieszałości w dokonaniu wpisu w księdze wieczystej. Sąd podkreślał w związku z tym, że o ile decyzja wydana na podstawie art. 9 ust. 2b i 2i ustawy - Przepisy wprowadzające ustawę o Krajowym Rejestrze Sądowym jest decyzją administracyjną, to postępowania dalsze, dotyczące mienia i zobowiązań, o których mowa w ust. 2b, za które Skarb Państwa ponosi odpowiedzialność z nabytego z mocy prawa mienia, mają charakter cywilnoprawny. Stąd też kwestia prawidłowości czynności i działań podejmowanych przez organ, który reprezentuje tu Skarb Państwa, związanych ze zgłaszanymi i egzekwowanymi roszczeniami cywilnoprawnymi wierzycieli, wykracza poza zakres kognicji sądu administracyjnego w ramach rozpoznawania skarg na bezczynność organów. Podsumowując, Sąd stwierdził, iż skoro w niniejszej sprawie nie ulega wątpliwości, że przedmiotowa skarga kwalifikuje się do odrzucenia na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a., to prawo pomocy nie przysługuje stronie z uwagi na treść art. 247 p.p.s.a. Powyższe stanowisko zostało podzielone przez Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie, który rozpoznając zażalenie strony na powyższe orzeczenie postanowieniem z dnia 26 stycznia 2024 r. w sprawie o sygn. akt I OZ 11/24 oddalił złożony środek zaskarżenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył co następuje: Na wstępie wyjaśnić należy, że po złożeniu skargi Sąd z urzędu bada w pierwszej kolejności jej dopuszczalność, ustalając, czy nie zachodzi jedna z przesłanek do odrzucenia skargi, wymienionych enumeratywnie w art. 58 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 1634 ze zm.), zwanej dalej: "p.p.s.a.". Zakres właściwości rzeczowej sądów administracyjnych jest określony w art. 3 § 2 pkt 1-9, § 2a i § 3 p.p.s.a. Stosownie zaś do art. 3 § 2 pkt 8 i pkt 9 p.p.s.a., zakres kognicji sądu administracyjnego w sprawach, w których przedmiotem skargi pozostaje bezczynność obejmuje: - bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 § 2 art. 3 p.p.s.a. lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; tj. w sprawach gdy organ właściwy ma wydać decyzje, postanowienie o jakim mowa w pkt 2 i 3, jak też wydać akt czy dokonać czynności o jakich mowa w pkt 4; - bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Jak wynika z treści art. 3 § 2 p.p.s.a., dopuszczalne jest zatem wniesienie skargi na bezczynność jedynie w przypadku opieszałości działania organu w załatwieniu sprawy w konkretnie oznaczonym postępowaniu przez wydanie decyzji, postanowienia, innego aktu lub czynności z zakresu administracji publicznej. W analizowanej sprawie, skarżący bezczynności organu upatruje w braku udzielenia mu informacji o wydanej w dniu 31 sierpnia 2016 r. (na podstawie art. 9 ust. 2b i 2i ustawy z dnia 20 sierpnia 1997 r. Przepisy wprowadzające ustawę o Krajowym Rejestrze Sądowym), decyzji tego organu, o stwierdzeniu nabycia, z dniem 1 stycznia 2016 r., przez Skarb Państwa, nieodpłatnie z mocy prawa, mienia pozostałego po wykreślonej z Krajowego Rejestru Sądowego Spółdzielni Mieszkaniowej "R. " M., stanowiącego dotychczas własność tej Spółdzielni, jak też braku podjęcia przez organ - po wydaniu tej decyzji - stosownych czynności w zakresie dokonania wpisu w księdze wieczystej. Prowadzi to do uznania, że tak zakreślone żądnie skargi nie odpowiada żadnej z form bezczynności wskazanej w art. 3 § 2 pkt 8 i pkt 9 p.p.s.a. Przepisy nie przewidują bowiem obowiązku informowania o wydaniu decyzji i jej treści podmiotów, które stronami postępowania nie są. Na powyższy wniosek nie ma wpływu fakt, że decyzja, o której mowa w skardze jest wydawana w ramach postępowania administracyjnego, bowiem - co wymaga podkreślenia, dalsze postępowania, dotyczące odpowiedzialności Skarbu Państwa w związku z nabytym mieniem, o których mowa w art. 9 ust. 2b i następnych powołanej ustawy, mają charakter cywilnoprawny. Brak jest zatem kognicji sądu administracyjnego w tego rodzaju sprawach. W tym stanie rzeczy, Sąd odrzucił skargę jako nienależącą do właściwości sądu administracyjnego na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 w zw. z art. 58 § 3 p.p.s.a.