II SA/Wa 803/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Góraj (spr.), Sędzia WSA Danuta Kania, Asesor WSA Lucyna Staniszewska, Protokolant referent stażysta Marta Stec, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 marca 2024 r. sprawy ze skargi M. K. na decyzję Dowódcy Wojsk Obrony Terytorialnej z dnia [...] lutego 2023 r. nr [...] w przedmiocie przyznania należności pieniężnych w związku ze zwolnieniem z zawodowej służby wojskowej oddala skargę M. K. w dniu [...] stycznia 2022r. wypowiedział łączący go stosunek służby wojskowej. Uwzględniając powyższe, Dowódca Wojsk Obrony Terytorialnej rozkazem personalnym z dnia [...] marca 2022r. zwolnił żołnierza z zawodowej służby wojskowej i przeniósł go do rezerwy. Decyzją z dnia [...] listopada 2022r. Dowódca [...]. [...] Brygady Obrony Terytorialnej działając w oparciu o przepisy ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych przyznał M. K. należności pieniężne w związku ze zwolnieniem ze służby. Rozpoznając sprawę wskutek wniesionego od powyższej decyzji odwołania Dowódca Wojsk Obrony Terytorialnej decyzją z [...] lutego 2023r. utrzymał w mocy skarżone rozstrzygnięcie. W uzasadnieniu wyjaśnił, że postępowanie dotyczące przyznania należności pieniężnych w związku ze zwolnieniem ze służby wszczyna się w momencie wszczęcia postępowania dotyczącego zwolnienia ze służby. Skoro zaś to postępowanie zostało wszczęte pod rządami ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, to kierując się przepisem art.819 ustawy o obronie Ojczyzny sprawę należało rozpoznać w oparciu o przepisy dotychczasowej ustawy. M. K. wywiódł skargę do tut. Sądu od powyższej decyzji wnosząc o jej uchylenie i wskazując, że decyzja o przyznaniu należności pieniężnych w związku ze zwolnieniem ze służby winna być wydana w oparciu o przepisy ustawy obowiązującej w chwili jej wydawania tj. w oparciu o przepisy ustawy o obronie Ojczyzny. Podkreślił także, że nie zostało mu doręczone postanowienie o wszczęciu postępowania dotyczącego przyznania należności pieniężnych w związku ze zwolnieniem ze służby. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: zgodnie z treścią przepisu art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2022 r., poz. 1634 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem skarżonej decyzji administracyjnej. Jest więc to kontrola legalności rozstrzygnięcia zapadłego w postępowaniu administracyjnym, z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i procesowym. Oceniając przedmiotową decyzję według powyższych kryteriów, uznać należało, iż nie narusza ona prawa. Istota sprawy w niniejszym postępowaniu sprowadzała się do oceny tego, kiedy zostało wszczęte postępowanie dotyczące przyznania należności pieniężnych w związku ze zwolnieniem ze służby. Ustalenie powyższego miało kluczowe znaczenie dla rozstrzygnięcia, gdyż w myśl przepisów intertemporalnych obecnie obowiązującej ustawy o obronie Ojczyzny w sprawach wszczętych i niezakończonych przed wejściem jej w życie, stosuje się przepisy dotychczasowe (art.819 ustawy o obronie Ojczyzny). W sprawie niniejszej okolicznością niesporną było to, że wypowiedzenie stosunku służby wojskowej dokonane przez skarżącego jak i decyzja o zwolnieniu go ze służby miały miejsce pod rządami ustawy z 11 września 2003r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych. Przepisy art.94, 95 i 96 tej normy prawnej regulowały materię świadczeń pieniężnych należnych żołnierzowi zwalnianemu ze służby. Sposób ich sformułowania nie budzi wątpliwości, że zarówno przyznanie owych świadczeń, jak i ich wysokość, nie zostały pozostawione przez ustawodawcę uznaniu administracyjnemu (ich przyznanie jest obligatoryjne). Nadto żaden przepis w/powołanej ustawy nie przewiduje konieczności złożenia przez zwalnianego żołnierza wniosku o przyznanie omawianych należności pieniężnych. W świetle powyższego jako oczywista jawi się konkluzja, że przyznanie powyższych świadczeń jest obowiązkiem organu w sytuacji, gdy dojdzie do zwolnienia żołnierza ze służby wojskowej. To zaś prowadzi do wniosku, że dniem wszczęcia postępowania dotyczącego przyznania należności pieniężnych w związku ze zwolnieniem ze służby wojskowej jest dzień wszczęcia postępowania dotyczącego samego zwolnienia. Postępowanie dotyczące zwolnienia obejmuje bowiem swym zakresem całokształt materii związanej ze zwolnieniem (zarówno co do rozwiązania stosunku służbowego, jak i co do "rozliczenia" należności pieniężnych związanych z faktem zwolnienia ze służby). Trafność powyższego sposobu rozumowania potwierdza wykładnia przepisów ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych regulujących omawianą kwestię, a dokonana przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 19 stycznia 2010r. sygn. akt I OSK 987/09 gdzie Sąd kasacyjny wytknął Sądowi I instancji błędne rozdzielenie postępowania w sprawie zwolnienia ze służby od postępowania w sprawie przyznania świadczenia pieniężnego należnego zwalnianemu żołnierzowi podczas, gdy przez materię zwolnienia z zawodowej służby wojskowej należy rozumieć wszelkie kwestie z tym związane a więc także sprawy ustalenia wysokości i wypłaty należności pieniężnych przysługujących w związku ze zwolnieniem. Przenosząc powyższe na realia faktyczne niniejszej sprawy uznać należało, ze skarżone rozstrzygnięcie odpowiada prawu. Skoro bowiem żołnierz wypowiedział stosunek służby wojskowej [...] stycznia 2022r. ( a więc w chwili obowiązywania ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych) to w tym momencie zainicjowane zostało także postępowanie dotyczące przyznania świadczeń pieniężnych należnych w związku ze zwolnieniem. Organ poprawnie odwołał się więc do przepisu art.819 ustawy o obronie Ojczyzny i prawidłowo rozstrzygnął omawianą kwestię przyznania świadczeń pieniężnych w oparciu o przepisy dotychczasowej ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych. Na marginesie wyjaśnić należało, iż Sąd nie dopatrzył się zarzucanego na rozprawie przez pełnomocnika skarżącego naruszenia zasady równego traktowania obywateli przez Państwo. Materię owego równego traktowani należy bowiem oceniać w odniesieniu do takiego samego stanu faktycznego i prawnego. Przywołany przykład skutków zwolnienia żołnierza w oparciu o orzeczenie Komisji Lekarskiej, tego kryterium nie spełniał i jako pozostający w oderwaniu od materii rozpoznawanej sprawy nie mógł rzutować na jej wynik. W tym stanie sprawy, nie podzielając argumentów zawartych w złożonej skardze, oraz uznając iż organ w sposób prawidłowy zebrał i ocenił materiał dowodowy, oraz iż przy wykonywaniu tych czynności nie naruszył przepisów prawa, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł jak w sentencji wyroku na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm.).