III SA/Gd 323/24

WyrokWSA w Gdańsku2024-11-21

Skład orzekający: Bartłomiej Adamczak, Alina Dominiak, Adam Osik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zarzuty dotyczące wadliwości tytułu wykonawczego, braku wymagalności obowiązku szczepień ochronnych oraz braku doręczenia upomnienia są zasadne w kontekście postępowania egzekucyjnego dotyczącego obowiązkowych szczepień ochronnych dziecka?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że zarzuty skarżącej dotyczące wadliwości tytułu wykonawczego, braku wymagalności obowiązku szczepień ochronnych oraz braku doręczenia upomnienia są bezzasadne. Stwierdzono, że obowiązek szczepień wynika bezpośrednio z przepisów prawa, a dziecko zostało zakwalifikowane do szczepień przez lekarza, mimo braku zgody rodzica. Brak jest dowodów na istnienie przeciwwskazań do szczepień lub odroczenie terminu ich wykonania. Upomnienie zostało prawidłowo doręczone, a jego treść była zgodna z obowiązującymi przepisami.
Stan faktyczny
Skarżąca wniosła skargę na postanowienie Pomorskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego, które utrzymało w mocy postanowienie organu pierwszej instancji oddalające zarzuty w sprawie egzekucji administracyjnej dotyczącej obowiązkowych szczepień ochronnych dziecka. Organy ustaliły, że skarżąca uchyla się od obowiązku zaszczepienia dziecka, mimo że lekarz dwukrotnie stwierdził brak przeciwwskazań do szczepień. Skarżąca podniosła zarzuty dotyczące wadliwości tytułu wykonawczego, braku wymagalności obowiązku, braku doręczenia upomnienia oraz niezgodności określenia obowiązku z prawem.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Bartłomiej Adamczak Sędziowie: Sędzia WSA Alina Dominiak (spr.) Asesor WSA Adam Osik po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 21 listopada 2024 r. sprawy ze skargi K. K. na postanowienie Pomorskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia 15 kwietnia 2024 r. nr OPE.906.2.24.2024.MG1 w przedmiocie zarzutów w sprawie egzekucji administracyjnej oddala skargę. Postanowieniem z dnia 15 kwietnia 2024 r. Pomorski Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny, działając na podstawie art. 17 § 1 w zw. z art. 34 § 3 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. 2023 r. poz. 2505 ze zm., dalej: "u.p.e.a.") oraz w zw. z art. 144 i art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. 2023 poz. 775 ze zm., dalej: "k.p.a."), utrzymał w mocy postanowienie Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Kartuzach z dnia 5 marca 2024 r., który uznał za bezzasadne zarzuty wniesione przez K. K. (dalej: "skarżąca") w sprawie egzekucji administracyjnej. Powyższe rozstrzygnięcie zapadło na tle następującego stanu faktycznego: Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Kartuzach (dalej: "organ I instancji", "Powiatowy Inspektor Sanitarny") w dniu 23 listopada 2022 r. wezwał skarżącą do stawienia się w celu uzupełnienia obowiązkowych szczepień ochronnych przeciw gruźlicy, WZW typu B, błonicy, tężcowi, krztuścowi, poliomyelitis, oraz odrze, śwince, różyczce lub przedstawienia zaświadczenia lekarskiego o stwierdzonych przeciwwskazaniach do wykonania u dziecka skarżącej – F. K. (urodzonego [...] 2016 r.) szczepień, bądź poinformowania o ich wykonaniu, w terminie 21 dni. Wezwanie zostało skierowane do skarżącej w związku z informacją z NZOZ Przychodnia "N." B. o niewykonaniu ww. szczepień ochronnych i nie wyrażeniu zgody na zaszczepienie dziecka. Skarżąca w dniu 12 stycznia 2023 r. zgłosiła się z dzieckiem na wizytę szczepienną. Po przeprowadzeniu badania kwalifikacyjnego lekarz nie stwierdził przeciwskazań do wykonania szczepień ochronnych. Skarżąca odmówiła poddania dziecka szczepieniom, gdyż nie zostały wykluczone wszystkie przeciwskazania zawarte w charakterystyce preparatów szczepionek. W dniu 21 marca 2023 r. Powiatowy Inspektor Sanitarny przesłał skarżącej upomnienie nr [...] do niezwłocznego rozpoczęcia wykonywania brakujących obowiązkowych szczepień ochronnych. Skarżąca została pouczona o skierowaniu sprawy na drogę postępowania egzekucyjnego w sytuacji dalszego uchylania się od obowiązku. Skarżąca w dniu 10 maja 2023 r. ponownie zgłosiła się z dzieckiem na wizytę szczepienną. Po przeprowadzeniu badania kwalifikacyjnego lekarz nie stwierdził przeciwskazań do wykonania szczepień ochronnych. Skarżąca odmówiła poddania dziecka szczepieniom z powodów dotychczas wskazywanych. W związku dalszym uchylaniem się przez skarżącą od wykonania obowiązku szczepień ochronnych dziecka, w dniu 21 listopada 2023 r. Powiatowy Inspektor Sanitarny wystawił tytuł wykonawczy nr [...], którym nałożył na skarżącą obowiązek zaszczepienia dziecka przeciw gruźlicy (I dawka), WZW typu B (II i III dawka), błonicy, tężcowi, krztuścowi (I, II, III i IV dawka oraz I dawka przypominająca), poliomyelitis (I, II i III dawka oraz dawka przypominająca) oraz odrze, śwince, różyczce (I dawka i dawka przypominająca), w terminie 7 miesięcy oraz wystąpił do Wojewody Pomorskiego z wnioskiem o wszczęcie postępowania egzekucyjnego. Postanowieniem z dnia 20 grudnia 2023 r. Wojewoda Pomorski nałożył na skarżącą grzywnę w celu przymuszenia do poddania dziecka obowiązkowym szczepieniom ochronnym oraz wezwał skarżącą do dobrowolnego wykonania obowiązku określonego w tytule wykonawczym. Skarżąca wniosła zarzuty w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej. Jako ich podstawę wskazała: 1/ brak wymagalności obowiązku szczepień z uwagi na brak podania podstawy prawnej i faktycznej określenia wymagalności obowiązku wykluczenia przeciwskazań, brak zaświadczenia o przeprowadzonym lekarskim badaniu kwalifikacyjnym, brak wykluczenia przeciwskazań, mimo wielokrotnego stawiania się z dzieckiem na lekarskie badania kwalifikacyjne; 2/ określenie obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku określonego w art. 17 ust. 2 i 4 ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi (Dz. U. z 2023 r., poz. 1284 ze zm., dalej: "u.z.z.z.ch."), poprzez pominięcie obowiązku wykluczenia przeciwskazań do szczepienia i wystawienia zaświadczenia o przeprowadzonym lekarskim badaniu kwalifikacyjnym; 3/ naruszenie art. 33 § 2 pkt 4 u.p.e.a., poprzez brak uprzedniego doręczenia upomnienia, o którym mowa w art. 15 ust. 1 w zw. z art. 15 § 3 u.p.e.a. w zw z § 2 pkt 3 rozporządzenia Ministra Finansów , Funduszy i Polityki Regionalnej z dnia 4 grudnia 2020 r. w sprawie danych zawartych w upomnieniu; 4/ naruszenie art. 29 § 2 u.p.e.a., poprzez przystąpienie do egzekucji mimo, że tytuł wykonawczy nie spełniał wymogów określonych w art. 27 u.p.e.a. – w tytule wykonawczym wierzyciel jako podstawy prawnej obowiązku nie wskazał art. 17 ust. 2 i 4 u.z.z.z.ch. oraz nie wskazał podstawy prawnej prowadzonej egzekucji. Powiatowy Inspektor Sanitarny postanowieniem z dnia 5 marca 2024 r. oddalił w całości zgłoszone zarzuty. Odnosząc się do pierwszego z zarzutów wyjaśnił, że obowiązek poddania dziecka szczepieniom ochronnym wynika bezpośrednio z mocy prawa. Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi (t.j. Dz.U. z 2023 r. poz. 1284 ze zm.), osoby przebywające na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej zobowiązane są do poddawania się szczepieniom ochronnym. W odniesieniu do osób nieposiadających pełnej zdolności do czynności prawnych (między innymi dzieci) odpowiedzialność za wypełnienie tego obowiązku ponosi osoba sprawująca nad tą osobą prawną pieczę albo jej opiekun faktyczny. Ponadto organ I instancji ustalił, że w dniach 12.01.2023 r., 8.02.2023 r. oraz 10.05.2023 r. odbyły się konsultacje lekarskie celem wykonania szczepień ochronnych u małoletniego F. K. Podczas każdej wizyty lekarz przeprowadził badanie przedmiotowe i podmiotowe u małoletniego, nie stwierdzając przeciwskazań do wykonania szczepień ochronnych. Dziecko zostało zakwalifikowane przez lekarza do szczepień ochronnych, niemniej jednak szczepienia nie zostały wykonane ze względu na brak zgody rodziców. Lekarz podczas wizyt przekazał rodzicom informacje o konieczności szczepień, o szczepionkach dostępnych w przychodni, a także o ryzyku wystąpienia działań niepożądanych. W załączonej dokumentacji medycznej z wizyty dnia 10.05.2023 r. znajduje się również informacja o zaświadczeniu o przeprowadzonym badaniu kwalifikacyjnym przed szczepieniem. Odnosząc się do drugiego z zarzutów organ I instancji wskazał, że szczepienia ochronne przeprowadzane są na zasadach określonych w przepisach prawa. Zgodnie z art. 17 ust. 2 ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi wykonanie obowiązkowego szczepienia ochronnego jest poprzedzone lekarskim badaniem kwalifikacyjnym w celu wykluczenia przeciwwskazań do wykonania obowiązkowego szczepienia ochronnego. Natomiast zgodnie z art. 17 ust. 4 cyt. ustawy po przeprowadzonym lekarskim badaniu kwalifikacyjnym lekarz wydaje zaświadczenie ze wskazaniem daty i godziny przeprowadzonego badania. Przeprowadzenie badania kwalifikacyjnego przed szczepieniem jak również wydanie zaświadczenia o przeprowadzonym badaniu są elementami procedury związanej z wykonaniem szczepień ochronnych, jednak są to elementy procedury wykonywane przez lekarza kwalifikującego do przeprowadzenia szczepień, a nie przez opiekuna osoby małoletniej. Organ I instancji , odnosząc się do zarzutu dotyczącego upomnienia wskazał, że w dniu 5.04.2023 r. zobowiązanej zostało doręczone Upomnienie nr [...] z dnia 21.03.2023 r., zawierające wezwanie do wykonania obowiązku z zagrożeniem skierowania sprawy na drogę postępowania egzekucyjnego oraz inne dane niezbędne do prawidłowego wykonania obowiązku przez zobowiązaną. Upomnienie to nie zawierało numeru PESEL zobowiązanej, niemniej jednak umieszczenie numeru PESEL w upomnieniu nie jest obligatoryjne. Pozostałe dane zawarte w w/w upomnieniu (imię, nazwisko oraz adres zamieszkania strony, a także dane dziecka zobowiązanej - imię, nazwisko oraz nr PESEL małoletniego) pozwalają na jednoznaczne wskazanie osoby zobowiązanej do wykonania obowiązku określonego w upomnieniu, czego dowodem jest uiszczenie przez zobowiązaną w dniu 07.04.2023 r. kosztów w/w upomnienia. Organ I instancji wskazał też, że w tytule wykonawczym wskazano właściwą podstawę prawną egzekucji. Biorąc pod uwagę powyższe organ, jako wierzyciel w prowadzonym postępowaniu, orzekł o oddaleniu zarzutów uznając, że są one bezzasadne w kontekście przytoczonych w postanowieniu podstaw prawnych i faktycznych. Po rozpatrzeniu zażalenia skarżącej, Pomorski Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny (dalej: "organ odwoławczy", "Wojewódzki Inspektor Sanitarny") postanowieniem z dnia 15 kwietnia 2024 r. utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji. Organ odwoławczy w całości podzielił stanowisko Powiatowego Inspektora Sanitarnego co do niezasadności zgłoszonych przez skarżącą zarzutów. Organ odwoławczy wskazał, że obowiązek poddania się obowiązkowym szczepieniom ochronnym przeciwko chorobom wymienionym w rozporządzeniu Ministra Zdrowia z dnia 27 września 2023 r. w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych (Dz. U. z 2023 r. poz. 2077, dalej: "rozporządzenie") wynika z art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b) i ust. 2 u.z.z.z.ch. Rozporządzenie zostało wydane na podstawie delegacji z art. 17 ust. 10 pkt 1 i 4 u.z.z.z.ch. Zawiera ono wykaz chorób zakaźnych objętych obowiązkiem szczepień ochronnych, osób lub grup osób obowiązanych do poddawania się obowiązkowym szczepieniom ochronnym przeciw chorobom zakaźnym, wiek i inne okoliczności stanowiące przesłankę do nałożenia obowiązku szczepień ochronnych na te osoby, a także sposób przeprowadzania szczepień ochronnych. Schematy szczepień, tj. liczba dawek oraz terminy ich podania zostały określone w załączniku nr 1 do rozporządzenia. Wbrew twierdzeniom skarżącej w tytule wykonawczym w części B5 "Treść obowiązku" organ prawidłowo określił obowiązek, jaki powinna wykonać skarżąca, tj. wskazał termin i rodzaj szczepień ochronnych, które należy uzupełnić u dziecka. Organ odwoławczy wyjaśnił, że dokumentem dającym podstawę do odroczenia szczepień ochronnych jest wyłącznie zaświadczenie lekarskie o przeciwskazaniach do wykonania szczepień ochronnych. Skarżąca nie przedstawiała zaświadczenia lekarskiego o stwierdzonych przeciwwskazaniach do wykonania szczepień ochronnych i odraczającego wykonanie obowiązku szczepień ochronnych dziecka. Natomiast brak wymagalności obowiązku o charakterze niepieniężnym zachodzi jedynie wtedy, gdy istnieją niezależne od zobowiązanej, trwałe lub czasowe przyczyny, przez które nie ma możliwości wykonania nałożonego obowiązku. Sytuacja taka nie wystąpiła w niniejszej sprawie. Odnosząc się do braku numeru PESEL skarżącej w upomnieniu z dnia 21 marca 2023 r. organ odwoławczy podtrzymał stanowisko Powiatowego Inspektora Sanitarnego, który wyjaśnił skarżącej, że ten rodzaj danych nie jest elementem obligatoryjnym upomnienia. Upomnienie zawiera wszystkie pozostałe wymagane informacje, tj. numer i datę wystawienia, nazwę wierzyciela, imię i nazwisko oraz adres zobowiązanej oraz imię i nazwisko oraz PESEL dziecka, które pozwalają w sposób jednoznaczny wskazać osobę zobowiązaną do wykonania obowiązku w nim określonego. Zdaniem Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego organ I instancji prawidłowo ustalił stan faktyczny sprawy. Z akt sprawy wynika, że dziecko skarżącej zostało trzykrotnie poddane przedszczepiennym lekarskim badaniom kwalifikacyjnym i każdorazowo lekarz nie stwierdzał przeciwskazań do wykonania szczepień. Mimo to skarżąca nie wyrażała zgody na ich wykonanie. Okoliczności te zostały ustalone na podstawie dokumentacji medycznej NZOZ Przychodnia "N." w B. Skarżąca wniosła skargę na powyższe postanowienie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, żądając uchylenia postanowień organów obu instancji. Zaskarżonemu postanowieniu zarzuciła naruszenie: 1/ art. 144 w zw. z art. 107 § 3 w zw. z art. 7 k.p.a., poprzez ograniczenie rozpoznania sprawy do treści postanowienia wierzyciela i brak odniesienia się przez organ II instancji do zarzutów skarżącej; 2/ art. 124 § 2 k.p.a., poprzez brak wskazania w uzasadnieniu skarżonego postanowienia podstawy prawnej wymagalności obowiązku i brak jego tożsamości z obowiązkiem określonym w upomnieniu; 3/ art. 15 k.p.a., poprzez brak ponownego rozpatrzenia sprawy (zgłoszonych przez skarżącą zarzutów egzekucyjnych, a nie wyłącznie zarzutów podniesionych w zażaleniu) przez organ II instancji; 4/ art. 7, art. 7a, art. 77 i art. 81a k.p.a. w zw. z art. 18 ust. 2 u.z.z.z.ch., poprzez rozstrzygnięcie wątpliwości interpretacyjnych na niekorzyść skarżącej, jak również wątpliwości co do stanu faktycznego sprawy oraz brak wszechstronnego rozważenia całości materiału dowodowego; 5/ art. 80 k.p.a., poprzez przekroczenie zasady swobodnej oceny dowodów i dokonanie tej oceny w sposób dowolny, skutkujące uznaniem, że skarżąca uchyla się od wykonania obowiązkowych szczepień ochronnych, co nie znajduje potwierdzenia w zebranym materiale dowodowym oraz 6/ błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę rozstrzygnięcia, tj. uznanie przez organ, że skarżąca nie wykonała obowiązku na dzień wszczęcia postępowania, podczas gdy obowiązek nie może być uznany za wymagalny z uwagi na skierowanie dziecka w dniu 8 lutego 2023 r. do specjalistycznej poradni alergologicznej i immunologicznej z jednoczesnym odroczeniem obowiązku do czasu konsultacji w ww. poradni oraz brak określenia wymagalności obowiązku przez lekarza, brak wykluczenia przeciwwskazań i brak wydania zaświadczenia o przeprowadzonym lekarskim badaniu kwalifikacyjnym, potwierdzającym kwalifikację małoletniej do obowiązkowych szczepień ochronnych; 7/ określenie obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z przepisu prawa, poprzez zobowiązanie do poddania małoletniej nieistniejącym w harmonogramie szczepieniom ochronnym, brak tożsamości obowiązku określonego w upomnieniu, tytule wykonawczym i skarżonym postanowieniu; 8/ brak uprzedniego doręczenia skarżącej upomnienia, o którym mowa w art. 15 ust. 1 w zw. z art. 15 § 3e u.p.e.a. w zw. z § 2 pkt 3 rozporządzenia Ministra Finansów, Funduszy i Polityki Regionalnej z dnia 4 grudnia 2020 r. w sprawie danych zawartych w upomnieniu na podstawie (art. 33 § 2 pkt 4 u.p.e.a.). W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jednolity: Dz.U. z 2024 r., poz. 1267 ) w związku z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2024 r., poz. 935) - dalej jako: "p.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zgodnie z art. 145 § 1 p.p.s.a. uwzględnienie skargi następuje w przypadku: naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 1), a także w przypadku stwierdzenia przyczyn powodujących nieważność kontrolowanego aktu (pkt 2) lub wydania tego aktu z naruszeniem prawa (pkt 3). Stosownie natomiast do art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd wydaje rozstrzygnięcie w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 3 p.p.s.a. |Przedmiotem oceny Sądu było postanowienie Pomorskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia 15 kwietnia 2024 r., | |utrzymujące w mocy postanowienie organu pierwszej instancji z dnia 5 marca 2024 r. , oddalające zarzuty zgłoszone w sprawie egzekucji | |administracyjnej. | |Egzekucję obowiązków wynikających z norm prawa administracyjnego reguluje ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w | |administracji. Zgodnie z art. 33 § 1 u.p.e.a., zobowiązanemu przysługuje prawo wniesienia do wierzyciela, za pośrednictwem organu | |egzekucyjnego, zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej. W myśl art. 33 § 2 u.p.e.a. podstawą zarzutu jest: | |1) nieistnienie obowiązku; | |2) określenie obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z: | |a) orzeczenia, o którym mowa w art. 3 i art. 4, | |b) dokumentu, o którym mowa w art. 3a § 1, | |c) przepisu prawa, jeżeli obowiązek wynika bezpośrednio z tego przepisu; | |3) błąd co do zobowiązanego; | |4) brak uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, jeżeli jest wymagane; | |5) wygaśnięcie obowiązku w całości albo w części; | |6) brak wymagalności obowiązku w przypadku: | |a) odroczenia terminu wykonania obowiązku, | |b) rozłożenia na raty spłaty należności pieniężnej, | |c) wystąpienia innej przyczyny niż określona w lit. a i b (art.33 § 2 u.p.e.a.). | |Przepis art. 33 § 4 u.p.e.a. stanowi, że zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej określa istotę i zakres żądania oraz dowody | |uzasadniające to żądanie. | |Postępowanie dotyczące zarzutów w sprawie egzekucji administracyjnej, o których mowa w art. 33-35 u.p.e.a., jest postępowaniem | |incydentalnym w ramach administracyjnego postępowania egzekucyjnego. Postępowanie dotyczące zgłoszonego zarzutu nie dotyczy zatem sprawy | |administracyjnej, w której orzeczono o określonym obowiązku, lecz jest toczącym się w ramach sprawy egzekucyjnej postępowaniem, w którym | |bada się szczególny środek zaskarżenia zobowiązanego (w realiach sprawy – skarżącej), który może zakwestionować m.in. określenie obowiązku | |niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z przepisu prawa, jeżeli obowiązek wynika bezpośrednio z tego przepisu, czy też brak | |wymagalności obowiązku. | |Mając na uwadze, że skarżąca wniosła do wierzyciela zarzut naruszenia art. 29 § 2 u.p.e.a. poprzez przystąpienie do egzekucji, mimo że | |tytuł wykonawczy nie spełniał wymogów określonych w art. 27 u.p.e.a. wskazać należy, że przepisy ustawy | |o postępowaniu egzekucyjnym w administracji uległy zmianom na mocy ustawy z dnia 4 lipca 2019 r. o zmianie ustawy o postępowaniu | |egzekucyjnym w administracji oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2019 r., poz. 1553) i ustawy z dnia 11 września 2019 r. o zmianie ustawy| |o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. 2019 r., poz. 2070). Co do zasady zmiany te weszły w życie| |w dniu 20 lutego 2021 r. Postępowanie egzekucyjne w niniejszej sprawie zostało wszczęte pod rządami ustawy egzekucyjnej w brzmieniu | |zmienionym od dnia 20 lutego 2021 r., wobec czego zastosowanie mają przepisy obowiązujące od tej daty. | |W konsekwencji powyższego wyjaśnienia wymaga, że w cytowanym przepisie art. 33 § 2 u.p.e.a. brak jest przesłanki niespełnienia w tytule | |wykonawczym wymogów określonych w art. 27 u.p.e.a. Zarzut taki możliwy był do podniesienia w poprzednim stanie prawnym, zarzuty były bowiem| |rozpoznawane przez organ egzekucyjny (art. 33 § 1 pkt 10 u.p.e.a. w brzmieniu przed zmianami). | |W niniejszej sprawie nie było zatem podstawy do merytorycznego rozpoznania zarzutu dotyczącego przystąpienia przez organ egzekucyjny do | |egzekucji na podstawie tytułu wykonawczego, który, w ocenie strony skarżącej, nie spełnia wymogów określonych w art. | |27 u.p.e.a. | |Zauważyć zatem należy, że organy obu instancji do tak sformułowanego zarzutu – przystąpienia przez organ egzekucyjny do egzekucji - nie | |odnosiły się. Wierzyciel nie jest zobligowany do ustosunkowania się do treści zarzutów, które nie wypełniają dyspozycji z art. 33 § 2 | |u.p.e.a. | |W niniejszej sprawie skarżąca wniosła ponadto zarzuty braku wymagalności obowiązku z innej przyczyny (art. 33 § 2 pkt 6 lit. c u.p.e.a), | |określenia obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z przepisu prawa (art. 33 § 2 pkt 2 lit. c u.p.e.a ), braku uprzedniego | |doręczenia upomnienia ( art. 33 § 2 pkt 4 u.p.e.a.). | |Zarzuty te, wbrew stanowisku skarżącej, oceniono pod kątem obowiązujących przepisów prawa, jak i stanu faktycznego sprawy ustalonego w | |oparciu o zgromadzony w sprawie materiał dowodowy. | |W przedmiotowej sprawie kluczową okolicznością faktyczną było stwierdzenie, że skarżąca nie poddała obowiązkowym szczepieniom ochronnym | |dziecka, która to okoliczność w istocie nie jest sporna. Dziecko nie zostało poddane szczepieniom przeciw gruźlicy ( I dawka) , WZW typu B | |( II i III dawka), błonicy, tężcowi, krztuścowi ( I , II, III i IV dawka oraz I dawka przypominająca); poliomyelitis ( I, II, i III dawka i| |dawka przypominająca) oraz odrze, śwince i różyczce ( I dawka i dawka przypominająca). Skarżąca wskazywała, że w dniu 8 lutego 2023 r. | |dziecko zostało skierowane do poradni specjalistycznej z odroczeniem obowiązku szczepienia do czasu konsultacji w tej poradni, jednak z | |dokumentacji znajdującej się w aktach okoliczność taka nie wynika. Zauważyć mimo to należy, że w przedłożonej Sądowi dokumentacji brak | |jest potwierdzenia, by skarżąca przedstawiła dowody wskazujące na realizację przez nią skierowania do poradni od daty jego wystawienia w | |dniu 8 lutego 2023 r., odbycie badania specjalistycznego oraz na ewentualne stwierdzenie przez lekarza specjalistę odroczenia terminu | |obowiązkowego szczepienia ochronnego. | |Z przedłożonych dokumentów wynika , że do wykonania ww. szczepień nie doszło także pomimo zakwalifikowania dziecka do szczepień w dniu 10| |maja 2023 r. w trakcie badania lekarskiego i wystawienia zaświadczenia o przeprowadzonym lekarskim badaniu kwalifikacyjnym. Po badaniu | |skarżąca nie zgłosiła się celem wykonania szczepień u dziecka. | |Odnosząc się do zarzutu braku wymagalności obowiązku z innej przyczyny (art. 33 § 2 pkt 6 lit. c u.p.e.a) należy na wstępie wskazać, że | |profilaktyka przed chorobami epidemicznymi jest, zgodnie z art. 68 ust. 4 Konstytucji RP, obowiązkiem władz publicznych. W celu realizacji | |zadań profilaktycznych w art. 5 u.z.z.z.ch. wprowadzono powszechne obowiązki w zakresie zapobiegania i zwalczania zakażeń lub chorób | |zakaźnych. Sąd podzielił stanowisko organów, że obowiązek poddania się szczepieniu ochronnemu wynika z mocy prawa. Zgodnie z art. 5 ust. 1 | |pkt 1 lit. b u.z.z.z.ch. , osoby przebywające na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej są obowiązane na zasadach określonych w ustawie do | |poddawania się szczepieniom ochronnym, co należy rozumieć zgodnie z art. 2 pkt 26 u.z.z.z.ch. jako podanie szczepionki przeciw chorobie | |zakaźnej w celu sztucznego uodpornienia przeciwko tej chorobie. W przypadku osoby nieposiadającej pełnej zdolności do czynności prawnych | |odpowiedzialność za wypełnienie obowiązków, o których mowa w ust. 1, ponosi osoba, która sprawuje pieczę nad osobą małoletniego lub | |bezradną, albo opiekun faktyczny w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 6 listopada 2008 r. o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw | |Pacjenta (art. 5 ust. 2 u.z.z.z.ch. ). | |Realizację wyrażonego w przytoczonych przepisach obowiązku konkretyzują przepisy ustawy o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób | |zakaźnych u ludzi, zamieszczone w rozdziale 4 "Szczepienia ochronne". W myśl art. 17 ust. 1 u.z.z.z.ch. , osoby określone na podstawie ust.| |10 pkt 2, są obowiązane do poddawania się szczepieniom ochronnym przeciw chorobom zakaźnym określonym na podstawie ust. 10 pkt 1, zwanym | |dalej "obowiązkowymi szczepieniami ochronnymi". Zgodnie z treścią art. 17 ust. 2 u.z.z.z.ch. , wykonanie obowiązkowego szczepienia | |ochronnego jest poprzedzone lekarskim badaniem kwalifikacyjnym w celu wykluczenia przeciwwskazań do wykonania obowiązkowego szczepienia | |ochronnego. Po przeprowadzonym lekarskim badaniu kwalifikacyjnym lekarz wydaje zaświadczenie ze wskazaniem daty i godziny przeprowadzonego | |badania (art. 17 ust. 4 u.z.z.z.ch.). W przypadku, gdy lekarskie badanie kwalifikacyjne daje podstawy do długotrwałego odroczenia | |obowiązkowego szczepienia ochronnego, lekarz kieruje osobę objętą obowiązkiem szczepienia ochronnego do konsultacji specjalistycznej (art. | |17 ust. 5 u.z.z.z.ch.). | |Tylko w trybie lekarskiego badania kwalifikacyjnego następuje określenie, czy nie występują przeszkody w stanie zdrowia osoby objętej | |obowiązkiem szczepienia, które wykluczają jego wykonanie. Realizacja tego obowiązku obciąża zobowiązanego lub osobę odpowiedzialną za | |wykonanie go przez zobowiązanego. Niepoddanie się badaniu kwalifikacyjnemu jest równoznaczne z niewykonaniem obowiązku poddania się | |szczepieniu ochronnemu (zob. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 listopada 2019 r., sygn. akt II OSK 3322/17, II OSK 43/18).| |Zgodnie z art. 17 ust. 10 u.z.z.z.ch. , minister właściwy do spraw zdrowia określi, w drodze rozporządzenia, | |m.in: wykaz chorób zakaźnych objętych obowiązkiem szczepień ochronnych (pkt 1), osoby lub grupy osób obowiązane do poddawania się | |obowiązkowym szczepieniom ochronnym przeciw chorobom zakaźnym, wiek i inne okoliczności stanowiące przesłankę do nałożenia obowiązku | |szczepień ochronnych na te osoby (pkt 2), schemat szczepienia przeciw chorobie zakaźnej obejmujący liczbę dawek i terminy ich podania | |wymagane dla danego szczepienia uwzględniające wiek osoby objętej obowiązkiem szczepienia (pkt 2a). | |Jednocześnie w art. 17 ust. 11 u.z.z.z.ch. przewidziano, że Główny Inspektor Sanitarny ogłasza w formie komunikatu, w dzienniku urzędowym | |ministra właściwego do spraw zdrowia, Program Szczepień Ochronnych na dany rok, ze szczegółowymi wskazaniami dotyczącymi stosowania | |poszczególnych szczepionek, wynikającymi z aktualnej sytuacji epidemiologicznej, przepisów wydanych na podstawie ust. 10 i art. 19 ust. 10 | |oraz zaleceń, w terminie do dnia 31 października roku poprzedzającego realizację tego programu. | |Wskazać należy również, że w wyroku z dnia 9 maja 2023 r. Trybunał Konstytucyjny w sprawie o sygn. akt SK 81/19, orzekł, że: I. Artykuł 17 | |ust. 11 ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi (Dz. U. z 2022 r. poz. 1657, ze | |zm.) w związku z § 5 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 18 sierpnia 2011 r. w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych (Dz. U. z 2022| |r. poz. 2172) w zakresie, w jakim termin wymagalności obowiązkowych szczepień ochronnych, jak i liczba dawek poszczególnych obowiązkowych | |szczepień ochronnych, określone są w Programie Szczepień Ochronnych na dany rok, ogłaszanym przez Głównego Inspektora Sanitarnego w formie | |komunikatu, a nie przez ministra właściwego do spraw zdrowia, w drodze rozporządzenia, jest niezgodny z art. 47 w związku z art. 31 ust. 3 | |w związku z art. 87 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej; II. Przepisy wymienione w części I, w zakresie tam wskazanym, tracą moc | |obowiązującą po upływie 6 (sześciu) miesięcy od dnia ogłoszenia wyroku w Dzienniku Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej." Wyrok powyższy został | |opublikowany w Dzienniku Ustaw z dnia 12 maja 2023 r. pod pozycją 909. | |Stwierdzić należy, że na dzień wystawienia tytułu wykonawczego, jak i na dzień wniesienia zarzutów na terytorium RP obowiązywało, jako akt | |powszechnie obowiązujący, podjęte w wyniku wskazanego wyżej wyroku Trybunału Konstytucyjnego, rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 27 | |września 2023 r. w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych, wydane na podstawie art. 17 ust. 10 u.z.z.z.ch. , które weszło w życie w | |dniu 1 października 2023 r. ( Dz.U. z 2023 r., poz. 2077). Rozporządzenie to określa schemat szczepienia przeciw chorobie zakaźnej | |obejmujący liczbę dawek i terminy ich podania wymagane dla danego szczepienia uwzględniające wiek osoby objętej obowiązkiem szczepienia. | |W aktualnie obowiązującym stanie prawnym nie budzi zatem wątpliwości, że obowiązek poddania dziecka określonym szczepieniom ochronnym, | |wynikający z regulacji ustawowej, tj. wskazanych wyżej przepisów art. 5 ust. 1 i art. 17 ust. 1 ustawy o zapobieganiu oraz zwalczaniu | |zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi, skonkretyzowany został w rozporządzeniu, wydanym na podstawie upoważnienia ustawowego i nie ma podstaw | |do kwestionowania jego legalności. | |Powołane rozporządzenie w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych określa wykaz chorób zakaźnych objętych obowiązkiem szczepień | |ochronnych ze wskazaniem kto i w jakich sytuacjach podlega szczepieniu ochronnemu przeciw konkretnej chorobie, w tym jeżeli chodzi o | |dzieci, w jakim okresie ich życia. Rozporządzenie określa ramy wiekowe, w których dane szczepienie jest wymagalne. | |W wystawionym w dniu 13 grudnia 2023 r. tytule wykonawczym wskazano, zgodnie ze schematem obowiązkowych szczepień dzieci i młodzieży, na | |brakujące szczepienia ochronne u dziecka skarżącej. | |Wskazane w tytule wykonawczym szczepienia zostały wykazane w załączniku nr 1 do rozporządzenia z dnia 27 września 2023 r., w którym zawarto| |schemat obowiązkowych szczepień dzieci i młodzieży, a choroby, których dotyczą, zostały wymienione w § 2 rozporządzenia. | |Jak wskazano już wyżej, w rozporządzeniu określone zostały grupy osób, które ze względu na wiek lub inne okoliczności obowiązane są do | |poddawania się szczepieniom ochronnym. | |W § 3 ust. 1 rozporządzenia wymienione zostały grupy osób obowiązane do poddawania się obowiązkowym szczepieniom ochronnym przeciw chorobom| |zakaźnym ze względu na wiek. Zgodnie z powołanym przepisem, następujące grupy osób są obowiązane do poddawania się obowiązkowym | |szczepieniom ochronnym przeciw chorobom zakaźnym ze względu na wiek: | |1) dzieci i młodzież od dnia urodzenia do ukończenia 15. roku życia - szczepieniom przeciw gruźlicy, | |2) dzieci i młodzież od ukończenia 6. tygodnia życia do ukończenia 19. roku życia - szczepieniom przeciw: a) błonicy, b) krztuścowi, c) | |tężcowi, | |3) dzieci od ukończenia 6. tygodnia życia do ukończenia 5. roku życia - szczepieniom przeciw: a) inwazyjnym zakażeniom Haemophilus | |influenzae typu b, b) inwazyjnym zakażeniom Streptococcus pneumoniae, | |4) dzieci i młodzież od ukończenia 6. tygodnia życia do ukończenia 19. roku życia - szczepieniom przeciw ostremu nagminnemu porażeniu | |dziecięcemu (poliomyelitis), | |5) dzieci i młodzież od ukończenia 12. miesiąca życia do ukończenia 19. roku życia - szczepieniom przeciw: a) odrze, b) nagminnemu | |zapaleniu przyusznic (śwince), c) różyczce, | |6) dzieci od ukończenia 6. tygodnia życia do ukończenia 32. tygodnia życia - szczepieniom przeciw zakażeniom powodowanym przez rotawirusy, | |7) dzieci i młodzież od dnia urodzenia do ukończenia 19. roku życia - szczepieniom przeciw wirusowemu zapaleniu wątroby typu B. | |Zatem w dacie wystawienia tytułu wykonawczego wszystkie wymienione w tytule szczepienia były w stosunku do dziecka skarżącej obowiązkowe i | |wymagalne. | |W okolicznościach niniejszej sprawy nie jest kwestionowana ustalona przez organy w toku postępowania okoliczność, | |że dziecko skarżącej nie zostało zaszczepione wymienionymi w tytule wykonawczym szczepionkami, pomimo że terminy podania poszczególnych | |dawek szczepionek już upłynęły, co potwierdza treść załącznika nr 1 do rozporządzenia z dnia 27 września 2023 r. W tej sytuacji stwierdzić | |należy, że obowiązek poddania dziecka szczepieniom stał się wymagalny. W świetle powyższego brak podstaw do kwestionowania istnienia oraz | |wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym w powyższym zakresie, a także stanowiska wierzyciela wyrażonego w zaskarżonym | |postanowieniu. | |Niezasadny jest zarzut braku wymagalności obowiązku wykonania szczepień ochronnych z uwagi na podnoszoną przez skarżącą okoliczność braku | |wykluczenia przeciwwskazań do wykonania obowiązkowych szczepień ochronnych. Z akt sprawy wynika, że lekarz z podmiotu leczniczego | |stwierdził brak przeciwwskazań do przeprowadzenia obowiązkowych szczepień ochronnych u dziecka skarżącej. | |Przejściowy brak wymagalności obowiązku może wynikać z ustaleń lekarza specjalisty, że istnieją podstawy do odroczenia szczepienia. | |Skarżąca nie przedstawiła jednak żadnego zaświadczenia lekarskiego ani jakiejkolwiek dokumentacji medycznej, wskazującej na istnienie | |przeciwwskazań do wykonania szczepień u dziecka. | |Ze zgromadzonych w aktach sprawy dokumentów wynika , że dziecko skarżącej zostało poddane badaniu kwalifikacyjnemu i – mimo braku | |przeciwwskazań do szczepienia, stwierdzonych przez lekarza w wystawionym zaświadczeniu – co wynika z dołączonej dokumentacji - nie zostało | |zaszczepione. Samo poddanie dziecka badaniu kwalifikacyjnemu nie oznacza jednak wykonania obowiązku poddania dziecka szczepieniu w | |sytuacji, gdy mimo braku przeciwwskazań zdrowotnych szczepienia nie zostały wykonane. W tej sytuacji nie można mówić o braku wymagalności| |obowiązku zaszczepienia dziecka skarżącej. | |Obowiązek ten nie został wykonany do dnia wniesienia skargi, co wynika wprost z treści skargi i akt sprawy. Dokumenty zgromadzone w sprawie| |jednoznacznie wskazują, że skarżąca uchyla się od realizacji wymagalnego obowiązku poddania małoletniego dziecka obowiązkowym szczepieniom | |ochronnym. Tym samym zarzuty skargi w przedmiocie braku wymagalności obowiązku, we wskazanym wyżej | |zakresie, są bezzasadne. | |Z powyższych przyczyn organy za niezasadny uznały też zarzut określenia obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z przepisu | |prawa. | |Tytuł wykonawczy został wystawiony według wzoru określonego w rozporządzeniu Ministra Finansów, Funduszy i Polityki Regionalnej z dnia 12 | |stycznia 2021 r. w sprawie wzorów tytułów wykonawczych stosowanych w egzekucji administracyjnej (Dz. U. z 2022 r. poz. 1856 ze zm.), | |obowiązującym w dacie wystawienia tytułu wykonawczego w przedmiotowej sprawie. W tytule tym wypełniono wszystkie| |niezbędne pola, w tym także treść i podstawę prawną obowiązku. Okoliczność, że w tytule wykonawczym nie powołano przepisów art. 17 ust. 2 i| |4 u.z.z.z.ch., dotyczących poddania się badaniu kwalifikacyjnemu i wystawienia zaświadczenia nie oznacza określenia obowiązku niezgodnie z| |treścią obowiązku wynikającego z przepisu prawa, gdyż poddanie się badaniu kwalifikacyjnemu jest elementem obowiązku szczepienia | |ochronnego. | |Odnosząc się do zarzutu braku uprzedniego doręczenia upomnienia ( art. 33 § 2 pkt 4 u.p.e.a.) zauważyć należy, że organy prawidłowo | |ustaliły, że skarżącej doręczono upomnienie z dnia 21 marca 2023 r. Jego odbiór skarżąca pokwitowała osobiście w dniu 5 kwietnia 2023 r., | |a dowód doręczenia upomnienia znajduje się w aktach przekazanych Sądowi. | |Skarżąca utożsamia, jak się zdaje, okoliczność, że doręczone jej upomnienie nie zawierało jej numeru PESEL, z "brakiem uprzedniego | |doręczenia upomnienia". Nie można jednak uznać, że brak numeru PESEL w doręczonym upomnieniu czyni to upomnienie upomnieniem | |nieistniejącym. W rozporządzeniu Ministra Finansów, Funduszy i Polityki Regionalnej z dnia 4 grudnia 2020 r. w sprawie danych zawartych | |w upomnieniu ( Dz.U. z 2020 r. poz. 2194 ) , wydanym na podstawie art. 15 § 3e u.p.e.a., w § 2 pkt 3 wskazano, że upomnienie zawiera | |imię i nazwisko lub nazwę zobowiązanego i adres jego miejsca zamieszkania lub siedziby, a także znany wierzycielowi numer Powszechnego | |Elektronicznego Systemu Ewidencji Ludności (PESEL). Wynika z powyższego, że PESEL nie musi być wskazany w treści upomnienia. Nawet w | |przypadku, gdyby wierzyciel, znając PESEL zobowiązanego, nie podałby go w treści upomnienia, nie czyniłoby to upomnienia wadliwym, | |bowiem celem wskazania PESEL jest jedynie jak najlepsze zidentyfikowanie zobowiązanego, co w niniejszej sprawie niewątpliwie miało | |miejsce. | |Wbrew twierdzeniom skarżącej nie można mówić o braku tożsamości obowiązku określonego w upomnieniu i tytule wykonawczym, bowiem wskazano w| |nich na te same szczepienia, którym powinno być poddane dziecko skarżącej - gruźlicy , WZW typu B , błonicy, tężcowi, krztuścowi, | |poliomyelitis oraz odrze, śwince i różyczce. | |Wbrew zarzutom postawionym w skardze, w niniejszej sprawie nie doszło również do naruszenia przepisów postępowania, tj. art. 7, art. 7a, | |art. 77, art. 80 i art. 81a k.p.a. | |W sprawie nie wystąpiły niedające się usunąć wątpliwości co do treści norm prawnych lub co do stanu faktycznego. Organy obu instancji w | |sposób wyczerpujący i poprawny wyjaśniły stan faktyczny oraz oceniły zebrane dowody w ramach swobodnej, a nie dowolnej oceny. Wyniki tych | |ustaleń przedstawiły w uzasadnieniach wydanych postanowień. | |Nie doszło też do naruszenia przez organ odwoławczy przepisów art. 144 w zw. z art. 107 § 3 w zw. z art. 7 k.p.a. oraz art. 15 k.p.a. | |Organ odwoławczy przedstawił swoje merytoryczne stanowisko w sprawie , odnosząc się do zarzutów skarżącej – zgłoszonych w sprawie egzekucji| |administracyjnej, poprzez pryzmat oceny zarzutów, zgłoszonych przez skarżącą w zażaleniu, wniesionym na postanowienie organu pierwszej | |instancji. | |Nie doszło też do naruszenia art. 124 § 2 k.p.a. przez organ odwoławczy. Zgodnie z tym przepisem postanowienie powinno zawierać | |uzasadnienie faktyczne i prawne, jeżeli służy na nie zażalenie lub skarga do sądu administracyjnego oraz gdy wydane zostało na skutek | |zażalenia na postanowienie. Zaskarżone postanowienie zawiera oba te elementy. Nadmienić też należy, że przyczyną uchylenia orzeczenia | |organu administracji przez sąd z powodu naruszenia przepisów postępowania może być jedynie naruszenie, które mogło mieć istotny wpływ na | |wynik sprawy. | |Rozpoznając niniejszą sprawę sąd nie stwierdził naruszenia przepisów prawa materialnego lub procesowego w stopniu uzasadniającym uchylenie | |zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego go postanowienia organu pierwszej instancji. | |Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 151 p.p.s.a., skargę oddalił. |

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło