II SA/Ke 458/25

WyrokWSA w Kielcach2026-02-04

Skład orzekający: Renata Detka, Krzysztof Armański, Agnieszka Banach

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postanowienie o wszczęciu postępowania scaleniowego może zostać wydane, gdy wniosek o jego wszczęcie został złożony przez właścicieli gruntów, których łączny obszar przekracza połowę powierzchni projektowanego obszaru scalenia, mimo braku zgody większości właścicieli gospodarstw rolnych?
Ratio decidendi
Postępowanie scaleniowe może być wszczęte na wniosek właścicieli gruntów, których łączny obszar przekracza połowę powierzchni projektowanego obszaru scalenia, nawet jeśli nie stanowi to większości właścicieli gospodarstw rolnych. Spełnienie jednego z warunków określonych w art. 3 ust. 2 ustawy o scalaniu i wymianie gruntów jest wystarczające do wszczęcia postępowania. Sąd oddalił skargę, uznając, że organy prawidłowo zastosowały przepisy prawa materialnego i procesowego.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi D. Ł. na postanowienie Wojewody, które utrzymało w mocy postanowienie Starosty o wszczęciu postępowania scaleniowego gruntów we wsi N. W. Skarżąca kwestionowała spełnienie warunków do wszczęcia postępowania, w szczególności dotyczących powierzchni gruntów oraz braku zgody większości właścicieli. Organy administracji uznały, że wniosek został złożony przez właścicieli gruntów, których łączny obszar przekracza połowę projektowanego obszaru scalenia, co jest wystarczającą przesłanką do wszczęcia postępowania.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Renata Detka (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Krzysztof Armański Sędzia WSA Agnieszka Banach po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 4 lutego 2026 r. sprawy ze skargi D. Ł. na postanowienie Wojewody z dnia [...] lipca 2025 r. [...] w przedmiocie wszczęcia postępowania scaleniowego oddala skargę. Zaskarżonym postanowieniem z 17 lipca 2025 r., [...], Wojewoda po rozpoznaniu zażalenia D. Ł., utrzymał w mocy postanowienie Starosty [...] z 30 kwietnia 2025 r. o wszczęciu postępowania scaleniowego, obejmującego grunty położone w obrębie N. W., gm. S., pow. jędrzejowski, woj. świętokrzyskie. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ odwoławczy wskazał, że podstawę prawną do wydania rozstrzygnięcia w sprawie stanowią przepisy ustawy z dnia 26 marca 1982 r. o scalaniu i wymianie gruntów (tekst jedn. Dz. U. z 2023 r., poz. 1197), zwanej dalej "ustawą o scalaniu gruntów" lub "ustawą o scalaniu", i przywołał art. 1, art. 3 ust. 1 i 2 oraz art. 7 ust. 1 i 2 tej ustawy. Organ zaznaczył, że zgodnie z art. 1 ust. 2 pkt 5 ustawy o scalaniu gruntów, przez uczestnika scalenia rozumie się właściciela, użytkownika gruntu położonego na obszarze scalenia lub inwestora, a w przypadku gruntów stanowiących własność Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego także podmiot gospodarujący tymi gruntami. Z art. 1 ust. 2 pkt 4 ww. ustawy wynika, że jako właściciela rozumie się również posiadacza samoistnego. Wojewoda ustalił, że 17 lipca 2024 r. do Starosty wpłynął wniosek o dokonanie scalenia gruntów wsi N. W. wraz z listą właścicieli i władających gruntami wnoszących o przeprowadzenie scalenia gruntów. We wniosku wskazano, że przeprowadzenie scalenia jest uzasadnione uciążliwą szachownicą gruntów, a proces scalenia mógłby przekształcić ten obszar w odpowiadający wymogom racjonalnego rolniczego gospodarowania. Postanowieniem z 30 kwietnia 2025 r. Starosta wszczął postępowanie scaleniowe obejmujące ww. grunty, wskazując, że: - powierzchnia projektowanego obszaru scalenia wynosi 380,2178 ha; - łączna powierzchnia gruntów, których właściciele i władający złożyli wnioski o wszczęcie postępowania scaleniowego wynosi 197,5188 ha, co stanowi 51,59% powierzchni gruntów scalanych; - na liście właścicieli i posiadaczy gruntów wnoszących o przeprowadzenie scalenia podpisało się 78 z 286 podmiotów, co stanowi 27,27% podmiotów posiadających grunty na terenie obrębu Nowa Wieś, przy czym osoby te posiadają grunty w 73 jednostkach rejestrowych ze 196 wszystkich jednostek. Wojewoda w pełni podzielił stanowisko Starosty, że do wszczęcia postępowania scaleniowego konieczne jest spełnienie jednego z warunków art. 3 ust. 2 ustawy o scalaniu gruntów, który stanowi, że postępowanie scaleniowe może być wszczęte na wniosek większości właścicieli gospodarstw rolnych położonych na projektowanym obszarze scalenia lub na wniosek właścicieli gruntów, których łączny obszar przekracza połowę powierzchni projektowanego obszaru scalenia. Wyjaśnił, że wniosek został złożony przez właścicieli gruntów, których łączny obszar przekracza połowę powierzchni projektowanego obszaru scalenia, gdyż pod wnioskiem o przeprowadzenie scalenia podpisali się właściciele i władający posiadający łącznie 51,95% powierzchni projektowanego obszaru scalenia. Nie został zaś spełniony warunek dotyczący procentowej liczby właścicieli i władających gospodarstwami na projektowanym obszarze scalenia. W aktach sprawy znajduje się "Analiza wniosku o dokonanie scalenia gruntów wsi N. W., gm. S." oraz dane ewidencyjne, na podstawie których analiza ta została przeprowadzona. Wojewoda stwierdził, że Starosta wskazał, jaki obszar gruntów obejmuje scaleniem na terenie obrębu Nowa Wieś, jakie działki ewidencyjne z tego obrębu będą objęte tym procesem, ustalił wykaz uczestników scalenia oraz określił przewidywany termin zakończenia prac scaleniowych na koniec 2027 r. Poinformował uczestników scalenia o ogólnych zasadach postępowania scaleniowego, ograniczeniach oraz prawach w tym procesie. Postanowienie spełnia wymagania art. 7 ust. 1 i 2 ustawy o scalaniu gruntów i zawiera elementy wymienione w art. 124 k.p.a. Postanowienie zostało doręczone uczestnikom scalenia zgodnie z zasadami wynikającymi z art. 7 ust. 3 ustawy o scalaniu gruntów przez wywieszenie na tablicach ogłoszeń: we wsi N. W. od 9 do 23 maja 2025 r.; Urzędu Gminy w S. od 9 do 23 maja 2025 r., Starostwa Powiatowego w J. od 5 maja do 2 czerwca 2025 r. oraz zamieszczenie w Biuletynie Informacji Publicznej Starostwa Powiatowego w J. 6 maja 2025 r. Odnosząc się do podniesionego w odwołaniu zarzutu, że większość właścicieli gruntów położonych na projektowanym obszarze scalenia sprzeciwia się przeprowadzeniu postępowania scaleniowego Wojewoda podniósł, że twierdzenie to nie zostało w żaden sposób poparte dowodami ani udokumentowane. Ustawa o scalaniu gruntów nie wymaga, aby dla skuteczności wszczęcia postępowania scaleniowego konieczny był wniosek wszystkich uczestników scalenia. Owszem, może ono zostać wszczęte na wniosek większości właścicieli gruntów z projektowanego obszaru scalenia, ale nie musi. Ustawodawca dopuszcza również możliwość wszczęcia scalenia na wniosek właścicieli gruntów, których łączny obszar przekracza połowę powierzchni projektowanego obszaru scalenia. W odpowiedzi na stwierdzenie dotyczące weryfikacji możliwości spełnienia celów scalenia (opisanych w art. 1 ust. 1 ww. ustawy) organ odwoławczy podkreślił, że ocena taka nie ma charakteru związanego, lecz mieści się w granicach uznania administracyjnego. Jest to warunek dodatkowy, obowiązkowo spełniony natomiast musi być jeden z warunków z art. 3 ust. 2 ustawy o scalaniu gruntów. We wniosku o przeprowadzenie scalenia gruntów na terenie wsi N. W. został podany powód, dla którego przeprowadzenie scalenia jest wskazane. Właściciele i władający gruntami podali, że ich grunty na tym terenie są w uciążliwej szachownicy, co utrudnia ich racjonalne wykorzystanie w gospodarowaniu. Zatem określili powód i cel scalenia gruntów, a Starosta wydając postanowienie o wszczęciu postępowania scaleniowego uznał, że w ramach scalenia ten niekorzystny czynnik zostanie wyeliminowany, co pozwoli osiągnąć cele scalania gruntów. Wojewoda wyjaśnił, że już pobieżna ocena kształtu i rozmieszczenia działek z obrębu Nowa Wieś oraz ich dostępności do dróg publicznych w oparciu o dane przedstawione w ogólnodostępnych systemach teleinformatycznych geoportal.gov.pl pozwala stwierdzić, że działki na projektowanym obszarze scalenia są w niekorzystnej konfiguracji. Działki rolne położone na wskazanym terenie są bardzo wydłużone i w większości o małej szerokości. Na przykład działki położone we wschodniej części obrębu Nowa Wieś mają długość zbliżoną do około 1,5 km przy nierzadko szerokości działki wynoszącej m.in. około 6 - 8 m. Poza tym działki we wschodniej części obrębu, gdzie głównie znajdują się grunty rolne, mają dostęp do utwardzonej drogi publicznej tylko od strony południowej a od północnej - po wąskiej drodze gruntowej, do której dojazd jest utrudniony. Niektóre działki nie posiadają bezpośredniego dostępu do drogi publicznej, co w przypadku zmiany stanu ich własności powodowałoby konieczność ustalania służebności. Na przykład działki o nr [...] i [...] posiadają dostęp do drogi publicznej poprzez bardzo wąski i mocno wydłużony odcinek. W kompleksie działek o nr [...] do [...] występują działki o szerokościach ok. 5,5 - 7 m, mocno wydłużone. Powyższe cechy tych działek pozwalają stwierdzić, że ich układ i kształt jest niekorzystny do racjonalnego gospodarowania. Wojewoda podkreślił nadto, że przeprowadzenie postępowania scaleniowego dałoby możliwość dostosowanie sieci dróg do miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego zatwierdzonego uchwałą nr XXXV/194/2013 Rady Gminy Słupia Jędrzejowska z dnia 27 listopada 2013 r., w którym przewidziano drogę przebiegającą po północnych granicach działek o nr [...] do [...], co uatrakcyjniłoby te działki. Posiadałyby one bezpośredni dostęp do drogi publicznej i otwierałoby to potencjalne możliwości do wykorzystania ich np. na cele mieszkaniowe. W ramach scalenia gruntów mogą powstać nowe drogi, w szczególności we wschodniej części obrębu co korzystnie wpłynęłoby na dojazdy do pól i terenów zabudowanych. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach na postanowienie organu odwoławczego wniosła D. Ł., zarzucając temu rozstrzygnięciu naruszenie: - art. 3 ust. 1 i 2 ustawy o scalaniu gruntów przez przyjęcie, że zostały spełnione warunki dotyczące powierzchni gruntów scalanych, o których mowa w art. 3 ust. 2 ww. ustawy, warunkujących wszczęcie postępowania scaleniowego, przez przyjęcie, że osoba władająca jest tożsama z właścicielem i uznanie, że podmioty takie posiadają 51,59% projektowanego obszaru scalenia, w sytuacji gdy ww. przepis ustawy mówi wprost o właścicielach gruntów, których łączny obszar przekracza połowę powierzchni projektowanego obszaru scalenia, a nie o innej formie władania gruntem, co powoduje, że nie zostały spełnione przesłanki do wszczęcia tego postępowania, zwłaszcza, że pozostała część właścicieli gruntów, które mają być objęte scaleniem nie wyraża na to zgody (tj. 73.83%); - art. 3 ust. 1 i 2 ustawy scalaniu gruntów przez przyjęcie, że zostały spełnione warunki dotyczące powierzchni gruntów scalanych, o których mowa w art. 3 ust. 2 ww. ustawy, warunkujących wszczęcie postępowania scaleniowego, przez przyjęcie, że łączna powierzchnia gruntów, których właściciele i władający złożyli wnioski o wszczęcie postępowania scaleniowego wynosi 197,5188 ha, czyli 51,59% projektowanego obszaru scalenia gruntów w sytuacji, gdy do czasu wszczęcia postępowania nie wykonywano żadnych kompleksowych prac dotyczących aktualizacji lub modernizacji ewidencji gruntów na tym terenie, których przedmiotem byłoby ustalanie i pomiar przebiegu granic działek ewidencyjnych i obliczenie ich powierzchni zgodnie z obowiązującymi obecnie standardami. W praktyce przeważająca większość danych dotyczących powierzchni działek i przebiegu ich granic była wykazana w ewidencji gruntów i budynków obrębu na podstawie dokumentacji sporządzonej przy założeniu ewidencji gruntów z połowy ubiegłego wieku. Obliczona w ten sposób powierzchnia działek jest mało dokładna, a rzeczywista powierzchnia działek na gruncie może różnić się od powierzchni wskazanej w ewidencji gruntów. Brak pomiarów przedscaleniowych działek objętych tym scaleniem zgodnie z obecnie obowiązującymi standardami oraz obliczeń powierzchni tych działek ścisłą metodą analityczną z wykorzystaniem współrzędnych prostokątnych płaskich punktów załamania granic, nie pozwala na twierdzenie, że powierzchnia gruntów objętych wnioskiem odpowiadała powierzchni wykazanej w ewidencji gruntów i budynków przed scaleniem i wynosi 51,59%, co powoduje, że brak jest podstaw do uznania, że wniosek o wszczęcie postępowanie scaleniowego spełnia wymogi ustawowe do wszczęcia procedury scalenia gruntów; - art. 1 ust. 3 ustawy o scalaniu gruntów przez przyjęcie, że zostały spełnione cele scalenia, w sytuacji, gdy postępowanie scaleniowe zostało wszczęte nieprawidłowo, wbrew interesom większości właścicieli nieruchomości (73,83%), którzy sprzeciwili się temu postępowaniu i nie wyrazili zgody na projektowane zmiany, a większość działek znajdujących się na obszarze scalenia nie jest położonych w niekorzystnej konfiguracji i posiada dostęp do drogi publicznej, co powoduje, że brak jest podstaw do osiągnięcia celów scalenia; - art. 6, 7, 8 w zw. z art. 75 ust. 1, art. 77 ust. 1 i art. 80 k.p.a. polegające na braku rozpatrzenia całego materiału dowodowego i niepodjęcie wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy mając na względzie słuszny interes obywateli, poprzez wydanie zaskarżonego postanowienia w oparciu o niepełny materiał dowodowy i niepodjęcie czynności dowodowych niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, bez przeprowadzenia opinii niezależnego biegłego geodety, co stanowi dodatkowo naruszenie zasady praworządności, zasady prawdy obiektywnej i zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów administracji publicznej. W uzasadnieniu skargi skarżąca przedstawiła argumentację na poparcie postawionych zarzutów, w oparciu o które wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia i poprzedzającego je postanowienia organu I instancji, ewentualnie uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia i skierowanie sprawy do ponownego rozpoznania przez organ II instancji, a także zasądzenie zwrotu kosztów postępowania. W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Odnosząc się do zarzutu skargi o niewykonaniu prac dotyczących aktualizacji lub modernizacji ewidencji gruntów, Wojewoda w oparciu o informacje dostępne w Biuletynie Informacji Publicznej Powiatu Jędrzejowskiego wskazał, że Starosta [...] w latach 2021 - 2022 przeprowadził modernizację ewidencji gruntów i budynków obrębu N. W. gm. S.. O rozpoczęciu tego procesu Starosta informował zarządzeniem nr 1/2021 z 5 stycznia 2021 r. Natomiast zarządzeniem nr 17/2022 z 22 września 2022 r. poinformował, że dane objęte modernizacją, zawarte w projekcie operatu opisowo-kartograficznego sporządzonego dla obrębu ewidencyjnego Nowa Wieś, jednostka ewidencyjna S. , wyłożonego do wglądu w siedzibie Starostwa Powiatowego w Jędrzejowie od 25 lipca do 12 sierpnia 2022 r., stały się danymi ewidencji gruntów i budynków. Wojewoda podniósł, że kwestia pozyskania opinii niezależnego biegłego geodety nie jest wymagana przez przepisy prawa regulujące proces scalania gruntów. Ustawodawca, orzecznictwo sądowoadministracyjne, jak i literatura naukowa traktująca o tematyce scaleń wskazują, aby przy podejmowaniu decyzji o wszczęciu postępowania scaleniowego kierować się przede wszystkim danymi dotyczącymi gruntów mogących wejść do planowanego obszaru scalenia w oparciu o dane wynikające z ewidencji gruntów i budynków. Taki kierunek wskazuje ustawodawca w art. 20 ww. ustawy odnotowując, że stan własności oraz posiadania gruntów, powierzchnię użytków i klas gruntów określa się według danych z tej ewidencji. Ewidencja pozwala na określenie kwestii, o których jest mowa w art. 1 ust. 1 ustawy o scalaniu gruntów, dotyczących rozłogu gruntów (rozmieszczenia gruntów gospodarstwa w stosunku do siedziby gospodarstwa), ustalenia struktury obszarowej (powierzchni działek i ich ilości w gospodarstwie), dostosowania granic działek do systemu melioracji wodnych czy dróg. W oparciu o dane ewidencyjne organ może zweryfikować kształty działek, ich wydłużenie, szerokość, a przede wszystkim ocenić czy dany obszar obejmuje przede wszystkim grunty rolne (ewentualnie leśne). Sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 119 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2026 r., poz. 143), zwanej dalej p.p.s.a. Zgodnie z tym przepisem, sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 3 § 1 oraz art. 145 § 1 p.p.s.a., wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego lub przepisów postępowania w sposób, który odpowiednio miał lub mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sądowa kontrola legalności zaskarżonych orzeczeń administracyjnych sprawowana jest przy tym w granicach sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami, wnioskami skargi, czy też powołaną w niej podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a (art. 134 § 1 p.p.s.a.). Dokonując kontroli zaskarżonego postanowienia w tak zakreślonych granicach Sąd nie dopatrzył się naruszeń prawa skutkujących uwzględnieniem skargi. Z akt administracyjnych wynika, że postanowieniem Starosty [...] z 30 kwietnia 2025 r. wszczęte zostało postępowanie scaleniowe gruntów wsi N. W. na wniosek właścicieli gruntów tej wsi z 17 lipca 2024 r. Zgodnie z art. 3 ust. 2 ustawy o scalaniu gruntów, postępowanie scaleniowe może być wszczęte na wniosek większości właścicieli gospodarstw rolnych, położonych na projektowanym obszarze scalenia, lub na wniosek właścicieli gruntów, których łączny obszar przekracza połowę powierzchni projektowanego obszaru scalenia. Z zacytowanego przepisu wynika, że wszczęcie postępowania scaleniowego może nastąpić po spełnieniu jednego z wymienionych w nim warunków i z taką właśnie sytuacją mamy do czynienia w tej sprawie. Jeżeli więc wniosek o wszczęcie postępowania scaleniowego złożą właściciele, których łączny obszar przekracza połowę powierzchni projektowanego obszaru scalenia – tak jak w tym przypadku, to bez znaczenia pozostaje okoliczność, czy właściciele ci stanowią większość właścicieli gospodarstw rolnych, położonych na projektowanym obszarze scalenia. W aktach sprawy znajduje się szczegółowa analiza złożonego wniosku o scalenie gruntów wsi N. W., z której wynika, że ogólna powierzchnia ewidencyjna tej wsi wynosi 380,2176 ha, zaś łączna powierzchnia gruntów, których właściciele i władający złożyli wniosek stanowi obszar 197,5194 ha, czyli 51,95 % powierzchni obszaru planowanego do scalenia. Stan własności oraz posiadania gruntów, powierzchnię użytków i klasy gruntów określono według danych ewidencji gruntów zgodnie z art. 20 ustawy o scalaniu (przepis ten stanowi, że stan własności oraz posiadania gruntów, powierzchnię użytków i klasy gruntów określa się według danych ewidencji gruntów). W analizie uwzględniono informacje zawarte w załączonych wypisach z rejestru gruntów, które potwierdzają prawidłowość dokonanych przez organ ustaleń. Starosta dokonał obliczeń powierzchni gruntów, których właściciele złożyli wniosek o przeprowadzenia scalenia, sporządzono także wykaz podmiotów władających gruntami wsi N. W., określający prawną formę władania oraz listę osób, które podpisały się pod wnioskiem. Ci wnioskodawcy, którzy nie figurują w ewidencji gruntów wsi N. W., nie zostali uwzględnieni przez organ w obliczaniu powierzchni gruntów, których właściciele zawnioskowali o dokonanie scalenia (dotyczy to Ł. B., T. B., A. P., Z. P., P. R. i J. W. – k. 138 – 140 akt administracyjnych organu I instancji). Analiza wykazu podmiotów, o jakim mowa wyżej, wskazuje na to, że spośród wnioskodawców figurujących w ewidencji gruntów wsi N. W. jedynie dwóch – Z. B. i W. P. są posiadaczami samoistnymi działek nr: [...] i [...] zaś pozostałym przysługuje prawo własności (k. 143 – 155 akt administracyjnych). Z. B. i W. P. są natomiast właścicielami innych działek położonych na terenie Nowej Wsi, tj. działek nr [...] oraz nr [...] Wbrew zarzutom skargi, do obliczeń powierzchni gruntów, których właściciele złożyli wniosek o dokonanie scalenia tych (poza tymi, którzy nie figurują w ewidencji gruntów wsi N. W.) należało wliczyć powierzchnię działek nr [...], w stosunku do których wnioskodawcy są wykazani w ewidencji gruntów jako posiadacze samoistni. Zgodnie bowiem z art. 1 ust. 2 pkt 4 ustawy o scalaniu gruntów, ilekroć w ustawie jest mowa o właścicielu - rozumie się przez to również posiadacza samoistnego. Tym samym wniosek o dokonanie scalenia w trybie art. 3 ust. 2 tej ustawy mogą skutecznie złożyć zarówno osoby, którym przysługuje prawo własności gruntu, jak i posiadacze samoistni, o ile łączna powierzchnia ich działek przekracza połowę powierzchni projektowanego obszaru scalenia. Postanowienie o wszczęciu postępowania scaleniowego miało zatem pełne oparcie w art. 3 ust. 2 ustawy o scalaniu gruntów, a co za tym idzie zarzut naruszenia tego przepisu nie jest zasadny. Jak słusznie przyjął Wojewoda w zaskarżonym rozstrzygnięciu, postanowienie Starosty [...] z 30 kwietnia 2025 r. zawiera także wszystkie elementy, wymagane w art. 7 ust. 2 ustawy o scalaniu: 1) określa granice i powierzchnię obszaru scalenia w formie mapy (załącznik nr [...]); 2) zawiera listę uczestników scalenia (załącznik nr [...]); 3) wskazuje przewidywany termin zakończenia prac scaleniowych na 31 grudnia 2027 r. Stosownie do art. 7 ust. 3 ustawy o scalaniu gruntów, postanowienie o wszczęciu postępowania scaleniowego podane zostało do publicznej wiadomości przez wywieszenie na okres 14 dni na tablicach ogłoszeń Urzędu Gminy w S. i we wsi N. W. oraz zamieszczone w Biuletynie Informacji Publicznej na stronie Starostwa Powiatowego w J. (k. 168 – 173 akt administracyjnych organu I instancji). Prawidłowo także organ odwoławczy wyjaśnił w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, dlaczego wszczęcie postępowania scaleniowego w sprawie realizuje cele określone w art. 1 ust. 1 ustawy o scalaniu. Zgodnie z tym przepisem, celem scalenia gruntów jest tworzenie korzystniejszych warunków gospodarowania w rolnictwie i leśnictwie poprzez poprawę struktury obszarowej gospodarstw rolnych, lasów i gruntów leśnych, racjonalne ukształtowanie rozłogów gruntów, dostosowanie granic nieruchomości do systemu urządzeń melioracji wodnych, dróg oraz rzeźby terenu. Już we wniosku wskazano, że grunty wsi N. W. znajdują się w uciążliwej szachownicy, zaś scalenie pozwoli utworzyć obszary odpowiadające wymogom racjonalnego gospodarowania, co potwierdza mapa załączona do postanowienia organu I instancji. W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia Wojewoda przeprowadził szczegółową analizę obszaru objętego scaleniem pod kątem realizacji celów określonych w art. 1 ust. 1 ustawy o scalaniu gruntów, a przedstawione w jej ramach argumenty, których skarga skutecznie nie podważyła, wskazują, że scalenie pozwoli na utworzenie korzystniejszych warunków gospodarowania gruntami objętymi scaleniem. Nie ulega przy tym wątpliwości, że grunty te pozostają w zdecydowanej większości w użytkowaniu rolnym. Odnosząc się do zarzutu, że przed wszczęciem postępowania scaleniowego "nie wykonywano żadnych kompleksowych prac dotyczących aktualizacji lub modernizacji ewidencji gruntów na tym terenie (...)" powiedzieć trzeba, że ustawa o scalaniu gruntów nie przewiduje takiej konieczności. Jak już podniesiono wyżej, z art. 20 ww. ustawy wynika wprost, że w trakcie scalenia, a także do wykazania przesłanek jego wszczęcia określonych w art. 3 ust. 2 ustawy, organy wykorzystują dane z aktualnej ewidencji gruntów. Z tych powodów organ nie miał podstaw do przeprowadzenia dowodu z "opinii niezależnego biegłego geodety", co zarzuca autor skargi. Poza tym, jak wskazał Wojewoda w odpowiedzi na skargę, w latach 2021-2022 Starosta [...] przeprowadził modernizację operatu ewidencji gruntów i budynków dla jednostki ewidencyjnej S. , obręb ewidencyjny Nowa Wieś, a dane objęte modernizacją stały się danymi ewidencji gruntów. Okoliczność tę potwierdza załączona przez organ II instancji informacja nr [...] Starosty [...] z dnia 22 września 2022 r. (k. 74 akt organu II instancji). Nie jest także zasadny zarzut, że "postępowanie scaleniowe zostało wszczęte nieprawidłowo, wbrew interesom większości właścicieli nieruchomości (73,83 %), którzy sprzeciwili się temu postępowaniu i nie wyrazili zgody na projektowane zmiany (...)". Niezależnie od tego, że skarżąca nie wykazała w żaden sposób twierdzenia, że osoby, które nie podpisały się pod wnioskiem były przeciwne wszczęciu postępowania scaleniowego, podkreślić raz jeszcze należy, że do wszczęcia postępowania nie jest konieczne wykazanie, że wniosek złożyła większość właścicieli projektowanego obszaru scalenia; wystarczy, że pod wnioskiem podpiszą się właściciele gruntów, których łączny obszar przekracza połowę powierzchni projektowanego obszaru scalenia. W stanie sprawy zaistniała ta ostatnia sytuacja, co dawało organowi I instancji podstawę prawną do wydania postanowienia z 30 kwietnia 2025 r. Na uwzględnienie nie zasługuje także zarzut naruszenia przepisów postępowania administracyjnego, tj. art. 6, 7, 8 w zw. z art. 75 ust. 1, art. 77 ust. 1 i art. 80 k.p.a. Organy przeprowadziły bowiem postępowanie w sposób prawidłowy, zebrały dowody konieczne do załatwienia sprawy, poddały je analizie i właściwie rozpatrzyły przyjmując, że złożony wniosek skutkuje koniecznością wydania przez Starostę Jędrzejowskiego postanowienia na podstawie art. 7 ust. 1 w zw. z art. 3 ust. 2 ustawy o scalaniu gruntów. Ponieważ podniesione w skardze zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku, a jednocześnie brak jest okoliczności, które z urzędu należałoby wziąć pod rozwagę, skargę jako niezasadną należało oddalić, o czym Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł na podstawie art. 151 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 12.07.2026. · Źródło