II SA/Lu 256/04
WyrokWSA w Lublinie2004-10-29
Skład orzekający: Sędzia NSA Krystyna Sidor, Sędzia WSA Joanna Cylc-Malec, Asesor WSA Bogusław Wiśniewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracyjny ma obowiązek nakazać rozbiórkę obiektu budowlanego wybudowanego samowolnie bez wymaganego pozwolenia na budowę, jeśli narusza on przepisy techniczno-budowlane, w szczególności dotyczące usytuowania obiektu w odległości od granicy działki?Ratio decidendi
Organ administracyjny ma obowiązek nakazać rozbiórkę obiektu budowlanego wybudowanego samowolnie bez wymaganego pozwolenia na budowę, jeżeli narusza on przepisy techniczno-budowlane, w tym przepisy dotyczące usytuowania obiektu w odległości od granicy działki. W przypadku naruszenia tych przepisów, nie można zastosować przepisu wyłączającego możliwość nakazania rozbiórki po upływie 5 lat od zakończenia budowy.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła nakazu rozbiórki wiatrołapu dobudowanego samowolnie do budynku gospodarczego bez wymaganego pozwolenia na budowę. Organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję nakazującą rozbiórkę, uznając, że wiatrołap został wybudowany w 1998 r. i narusza przepisy techniczno-budowlane dotyczące usytuowania obiektu w odległości od granicy działki. Skarżący zarzucili naruszenie przepisów postępowania i błędne ustalenie daty budowy, twierdząc, że obiekt został wybudowany przed 1995 r. i upłynął termin do nakazania rozbiórki.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Krystyna Sidor (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Joanna Cylc-Malec Asesor WSA Bogusław, Wiśniewski, Protokolant Referent stażysta Joanna Janiak, po rozpoznaniu w dniu 15 października 2004r. sprawy ze skargi W. i R. małż. G. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego oddala skargę
Decyzją z dnia [...]. znak: [...]Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego po rozpatrzeniu odwołania W.G. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]r., znak: [...] oraz po podjęciu zawieszonego postępowania administracyjnego, (postanowieniem z dnia [...]r.) dotyczącego nakazu rozbiórki wiatrołapu o wymiarach 1,66 x 3,10 m dobudowanego samowolnie do budynku gospodarczego na działce przy ul.[...] w L., na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa, art. 48 ust. 1, art. 80 ust. 2 pkt 2 i art. 83 ust. 2 ustawy z 7 lipca 1994r. – Prawo budowlane (Dz.U. z 2003r. Nr 207, poz. 2016) utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu organ odwoławczy wyjaśnił, że na działce położonej przy ul.[...] w L. R. i W. małż. G. dobudowali do budynku gospodarczego wiatrołap 1,66 x 3,10 m bez wymaganego przepisami pozwolenia na budowę. W toku postępowania organ ten ustalił, że wiatrołap został wykonany w 1998r. nie dając wiary zeznaniom inwestorów, którzy twierdzili, że wiatrołap wybudowali w latach 1993-1994 r., na dowód czego nie przedstawili żadnych dokumentów, a jedynie oświadczenie ich sąsiadów i osób podających się za wykonawców robót.
W ocenie organu odwoławczego oświadczenia tych osób nie są wiarygodne, gdyż były w toku postępowania wielokrotnie zmieniane.
Organ ten stwierdził ponadto, że również przedłożone przez inwestorów rachunki na zakup materiałów budowlanych nie stanowią dowodu, że materiały te zostały wykorzystane przy budowie wiatrołapu.
W ocenie organu odwoławczego, w rozpatrywanej sprawie nie było podstaw do odstąpienia od nakazu rozbiórki obiektu budowlanego wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę, w przypadkach przewidzianych w ustawie – Prawo budowlane, zmienionej ustawą z dnia 27 marca 2003r. o zmianie ustawy – Prawo budowlane oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz. U. z 2003r. Nr 80, poz. 718), gdyż wiatrołap wybudowano z naruszeniem przepisów o warunkach techniczno-budowlanych. Został on bowiem usytuowany zbyt blisko granicy działki, w odległości 1,0 m od niej , t.j. z naruszeniem § 12 ust. 4 rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994r. , obowiązującego w chwili budowy, a także § 12 ust. 3 pkt 1b i ust. 7 aktualnie obowiązującego rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. z 2002 r., Nr 75, poz. 690).
Skargę do sądu administracyjnego wnieśli R. i W. małż. G., domagając się uchylenia w całości decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego.
Skarżący zarzucili organowi administracyjnemu w szczególności naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 77 § 1, 80 i 107 § 1 i 3 kpa i w konsekwencji błędne ustalenie daty wybudowania wiatrołapu.
W przekonaniu skarżących, wbrew uzasadnieniu zaskarżonej decyzji z akt sprawy nie wynika, by zgłoszeni przez nich świadkowie zmieniali w toku postępowania swoje zeznania, za wyjątkiem J.K., którego zeznania – zdaniem skarżących – powinny być oceniane szczególnie ostrożnie, ze względu na jego wiek. Skarżący podnieśli, iż z uwagi na to, że wiatrołap został wybudowany przed dniem 1 stycznia 1995r. organ administracyjny powinien był wydać decyzję na podstawie art. 36 ustawy z dnia 24 października 1974r. – Prawo budowlane, który nakazuje wstrzymanie robót budowlanych, gdy są one wykonywane w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę.
W decyzji tej organ powinien był określić, jakie czynności ma wykazać inwestor w celu uzyskania pozwolenia na kontynuowanie robót. Skarżący podkreślili, że w świetle powołanej ustawy nie było podstaw do nakazania rozbiórki wiatrołapu. Możliwości takiej, zdaniem skarżących, nie daje również ustawa z dnia 7 lipca 1994r. – Prawo budowlane, która w art. 49 ust. 1 w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania zaskarżonej decyzji stanowi, że nie można nakazać rozbiórki, jeżeli upłynęło 5 lat od dnia zakończenia budowy obiektu budowlanego lub jego części. W rozpatrywanej sprawie zakończono budowę wiatrołapu w 1994r., a więc do dnia wydania decyzji nakazującej rozbiórkę ([...].) upłynęło 8 lat.
Skarżący podnieśli ponadto, że przepisy znowelizowanej w dniu 27 marca 2003r. ustawy – Prawo budowlane pozwalają na odstąpienie od nakazu bezwzględnej rozbiórki obiektu budowlanego wybudowanego bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę pod warunkiem, że budowa ta jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego oraz nie narusza przepisów techniczno-budowlanych w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie obiektu budowlanego lub jego części do stanu zgodnego z prawem.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Po rozpoznaniu sprawy Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) sąd administracyjny sprawuje kontrolę zaskarżonej decyzji w zakresie jej zgodności z prawem.
Zaskarżona decyzja prawa nie narusza.
W świetle art. 28 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. – Prawo budowlane (Dz.U. z 2000r. Nr 106, poz. 1126 z późn.zm.) roboty budowlane można rozpocząć na podstawie pozwolenia na budowę, z zastrzeżeniem art. 29 i 30 ustawy.
W razie uchybienia temu obowiązkowi organ administracyjny na podstawie art. 48 cyt. ustawy w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania zaskarżonej decyzji ma obowiązek nakazać w drodze decyzji rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia.
Poza sporem jest w rozpatrywanej sprawie, że wiatrołap przy budynku gospodarczym, znajdującym się na działce położonej w L. przy ul.[...] został wybudowany bez wymaganego pozwolenia na budowę.
Wbrew zarzutom skargi organy administracyjne prawidłowo ustaliły, że budowa została wykonana w 1998r. , w związku z czym nie było podstaw do zastosowania przepisów ustawy Prawo budowlane z 1974r.
Organy przeprowadziły wnikliwe postępowanie dowodowe, dokonując oceny dowodów w ramach przysługującego im z mocy art. 80 kpa uprawnienia, co znalazło odzwierciedlenie w uzasadnieniu rozstrzygnięcia. Zarzuty skargi w tej mierze sprowadzają się do polemiki z dokonaną przez organ administracji oceną dowodów nie wykraczającą poza ramy swobodnego uznania.
Podniesiony przez skarżących zarzut naruszenia przez organy administracyjne przepisów postępowania, tj. art. 77 § 1 , 80 i 107 kpa nie jest uzasadniony.
Nietrafny jest również zarzut naruszenia art. 49 ustawy – Prawo budowlane w brzmieniu obowiązującym przed nowelizacją w dniu 27 marca 2003r., który wyłączał możliwość nakazania rozbiórki obiektu budowlanego wybudowanego lub będącego w budowie bez wymaganego pozwolenia, jeśli od zakończenia budowy upłynęło 5 lat. Przede wszystkim przepis ten dotyczy obiektów powstałych po dniu 1 stycznia 1995r. , tj. po dniu wejścia w życie ustawy z dnia 7 lipca 1994r. – prawo budowlane.
W świetle tego przepisu organ administracyjny nie byłby uprawniony do nakazania rozbiórki obiektu budowlanego wybudowanego samowolnie tylko wtedy, gdyby obiekt ten spełniał warunki techniczno-budowlane określone w odrębnych przepisach, w tym dotyczące zachowania odległości obiektu budowlanego od granicy z działką sąsiednią, a te w niniejszej sprawie zostały naruszone.
Obowiązujące w dacie wydania decyzji przez organ odwoławczy rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. z 2002r. , Nr 75, poz. 690 z późn.zm.) nie zezwalało na usytuowanie budynku wraz z jego częściami w odległości 1 m od granicy z działką sąsiednią (§12). Podobne ograniczenie przewidywało rozporządzenie Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994r. (Dz.U. z 1999r. Nr 15, poz. 140).
Z tego względu wybudowanie przez skarżących wiatrołapu w odległości 1 m od granicy z działką przy ul.[...] narusza przepisy techniczno-budowlane i nie może być zalegalizowane, a zatem w świetle art. 48 § 1 ustawy prawo budowlane (cyt. wyżej) organ był obowiązany nakazać rozbiórkę takiego obiektu.
Powyższe oznacza, że zaskarżona decyzja jest prawidłowa i skargę, jako pozbawioną uzasadnionych podstaw prawnych należało oddalić na mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło