II SA/Gd 1646/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Arkadiusz Despot-Mładanowicz (spr.) Sędziowie: NSA Anna Orłowska WSA Alina Dominiak Protokolant Anna Zegan po rozpoznaniu w dniu 14 kwietnia 2005 r. na rozprawie sprawy ze skargi K. B. na decyzję [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia 15 października 2003 r. nr [...] w przedmiocie wypłaty wyrównania poniesionych kosztów dojazdu stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji oraz decyzji Komendanta Miejskiego Policji z dnia 22 lipca 2003 r. nr [...]. Komendant Wojewódzki Policji decyzją z dnia 15 października 2003 r. utrzymał w mocy decyzję Komendanta Miejskiego Policji z dnia 22 lipca 2003 r., mocą której na podstawie art. 93 ust. 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (tekst jedn.: Dz. U. z 2002 r. Nr 7, poz. 58) odmówiono K. B. przyznania wypłaty wyrównania wynikającego z różnicy ceny biletu miesięcznego PKP i biletu miesięcznego PKS za okres od 1.01.2003 r. do 31.05.2003 r. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, że organ I instancji podał, iż zgodnie z art. 93 ust. 1 ustawy o Policji, policjantowi, który zajmuje lokal mieszkalny w miejscowości pobliskiej miejsca pełnienia służby, przysługuje zwrot kosztów dojazdu do miejsca pełnienia służby w wysokości ceny biletów za przejazd koleją lub autobusem, przy czym zwrot kosztów dojazdów w cenie biletu autobusowego następuje w przypadku dołączenia jego kserokopii do składanego wniosku. Następnie organ II instancji podał, że K. B. w odwołaniu nie zgodził się z powyższym stanowiskiem, co do uzależnienia zwrotu kosztów dojazdu autobusem od załączenia do wniosku kserokopii biletu miesięcznego. Organ odwoławczy stwierdził, iż zgodnie z zasadami obowiązującymi w KWP sierż. sztab. K. B. przysługiwał zwrot kosztów dojazdu w wysokości najtańszego biletu miesięcznego PKP. Od powyższej zasady mogło nastąpić odstępstwo w przypadku załączenia do wniosku miesięcznego biletu autobusowego. Komendant Miejski Policji powiadomił K. B., że w przypadku braku możliwości wykupienia biletu miesięcznego może on załączyć do wniosku bilety jednorazowe, z której to możliwości nie skorzystał tłumacząc się ich nietrwałością i uciążliwością przechowywania. W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego K. B. zarzucił naruszenie art. 93 ustawy o Policji, gdyż wydana decyzja jest sprzeczna z opinią Biura Prawnego Komendy Głównej Policji w W. Z niniejszej opinii jasno wynika, że funkcjonariusz policji nie ma obowiązku dokumentowania kosztów dojazdu. [...] Komendant Wojewódzki Policji w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Stosownie do art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę- Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest zasadna. Stosownie do art. 134 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd rozstrzygając w granicach danej sprawy nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Taka sytuacja miała miejsce w przedmiotowej sprawie. Przepis art. 93 ust. 1 ustawy o Policji stanowi, że policjantowi, który zajmuje lokal mieszkalny w miejscowości pobliskiej pełnienia służby przysługuje zwrot kosztów dojazdu do miejsca pełnienia służby w wysokości ceny biletów za przejazd koleją lub autobusem. Stosownie zaś do art. 97 ust. 5 ustawy o Policji przydział i opróżnianie mieszkań oraz załatwianie spraw, o których mowa w art. 91, 92, 94 i 95 ust. 2-4 następuje w formie decyzji administracyjnej. Jak widać ustawodawca wyraźnie w cytowanym przepisie nie przewidział formy decyzji administracyjnej do załatwiania spraw zwrotu kosztów dojazdu do miejsca pełnienia służby, o których mowa w art. 93 ust. 1. Z cytowanych wyżej przepisów wynika zatem, iż sprawa zwrotu kosztów dojazdu do miejsca pełnienia służby na podstawie art. 93 ust. 1 ustawy o Policji nie podlega rozstrzygnięciu w formie decyzji administracyjnej. Poza wyraźną regulacją zawartą w art. 97 ust. 5 cytowanej ustawy za takim stanowiskiem przemawia również treść art. 93 ust. 1. Z niniejszego przepisu bowiem wynika, iż każdy policjant, który zajmuje lokal mieszkalny w miejscowości pobliskiej miejsca pełnienia służby, z mocy prawa jest uprawniony do otrzymania zwrotu kosztów dojazdu do miejsca pełnienia służby w wysokości ceny biletów za przejazd koleją lub autobusem. W przepisie tym posłużono się zwrotem "przysługuje", który wskazuje na powstanie uprawnień bezpośrednio z mocy ustawy. Skoro uprawnienie do zwrotu kosztów dojazdu powstaje bezpośrednio z mocy ustawy to nie zachodzi konieczność konkretyzacji normy prawnej przez organ administracji publicznej, co oznacza, iż kwestia zwrotu przedmiotowych kosztów nie jest rozstrzygana w drodze decyzji administracyjnej. Wobec powyższego należy stwierdzić, iż realizacja obowiązku przez właściwego Komendanta Policji, będącego organem administracji publicznej, następuje w drodze czynności materialno-technicznej, polegającej na wypłacie bądź odmowie wypłaty stosownej kwoty pieniężnej tytułem zwrotu kosztów dojazdu. Czynność ta jest czynnością zaskarżalną do sądu administracyjnego na podstawie art. 3 § 2 pkt 4 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Zatem należy stwierdzić, iż organy obu instancji wydając decyzje w przedmiotowej sprawie nie miały ku temu podstawy prawnej, co skutkuje ich nieważnością stosownie do art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Właściwe organy służbowe Policji winny wobec tego rozpatrzyć wniosek skarżącego jako dotyczący uprawnień wynikających z przepisów prawa i podjąć stosową czynność z zakresu administracji publicznej. Mając powyższe na względzie Sąd na mocy art. 145 § 1 pkt 2 i art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji wyroku. Jednocześnie Sąd nie określił w wyroku czy i w jakim zakresie zaskarżona decyzja nie może być wykonana. W ocenie Sądu wykładnia celowościowa prowadzi do wniosku, że art. 152 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi odnosi się do aktów lub czynności, które podlegają wykonaniu. Ratio legis niniejszego przepisu wskazuje, iż jego stosowanie ma zabezpieczyć stronę, której skarga została uwzględniona przed ewentualnym wykonaniem przez organ, przed uprawomocnieniem się wyroku, aktu uchylonego przez Sąd. W niniejszej sprawie decyzja odmawiająca zwrotu kosztów dojazdu nie podlega wykonaniu, gdyż nie przyznaje ani nie pozbawia żadnego prawa, a zatem brak podstaw, aby odnosić się do kwestii jej wykonalności do czasu uprawomocnienia się wyroku.