VII SA/Wa 541/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Halina Kuśmirek, , Sędzia WSA Elżbieta Zielińska-Śpiewak, Asesor WSA Mariola Kowalska (spr.), Protokolant Rafał Kubik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 kwietnia 2005 r. sprawy ze skargi E. i A. K. na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2004 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy wyjaśnienia wątpliwości co do treści decyzji I. stwierdza nieważność zaskarżonego postanowienia, II. zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] postanowieniem z dnia [...] lutego 2004r. nr [...], działając na podstawie art. 113 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego z wniosku E. i A. K., wyjaśnił treść własnej decyzji z dnia [...] grudnia 2003r. [...], którą organ ten uchylił decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] marca 2003r. znak [...] umarzającą postępowanie w sprawie ustalenia zgodności z przepisami prawa budowlanego budowy budynków na nieruchomości nr [...] w [...]. Zażalenie na powyższe postanowienie wnieśli E. i A. K.. Zarzucili mu niezgodność z prawem oraz nieodniesienie się do wątpliwości skarżących zawartych we wniosku. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2004r. nr [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. uchylił zaskarżone postanowienie i odmówił wyjaśnienia wątpliwości co do treści decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2003r. znak [...]. Organ II instancji stwierdził, iż zgodnie z art. 113 § 2 k.p.a., organ, który wydał decyzję, wyjaśnia w drodze postanowienia na żądanie organu egzekucyjnego lub strony wątpliwości co do treści decyzji. Wyjaśnienie wątpliwości co do treści decyzji konieczne jest wówczas, gdy jest ona niejednoznaczna, niejasno sformułowana, przy czym wyjaśnienie wątpliwości nie może prowadzić do nowej oceny stanu faktycznego lub prawnego, czy też powodować zmiany rozstrzygnięcia. W ocenie organu zażaleniowego, żądanie wyjaśnienia treści decyzji było bezzasadne, ponieważ organ wydający decyzję klarownie i zgodnie z prawem wyjaśnił przesłanki zastosowania art. 138 § 2 k.p.a. oraz wskazał okoliczności na które należy zwrócić uwagę ponownie badając przedmiotową sprawę. Skargę na powyższe postanowienie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożyli E. i A. K.. Zarzucili postanowieniu niezgodność z prawem. Podnieśli, iż odmowa wyjaśnienia wątpliwości co do treści decyzji pogarsza ich sytuację. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie. Podtrzymał swoje stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga jest zasadna. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002r., Nr 153, poz. 1270 z późn.zm.), sądy administracyjne kontrolują jedynie legalność zaskarżonych decyzji /postanowień/, a więc prawidłowość zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafność ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub procesowego (art. 145 § 1 pkt 1 ww. ustawy). W wykonywaniu tej kontroli Sąd nie jest związany granicami skargi, co oznacza, iż niezależnie od podnoszonych w skardze zarzutów każdorazowo bada, czy zakwestionowany skargą akt nie narusza prawa. W niniejszej sprawie zaskarżone skargą do WSA rozstrzygnięcie organu nadzoru budowlanego zostało wydane na niekorzyść strony. Organ nie wykazał przy tym, iż zachodzą przesłanki stosowania reformatio in peius, określone w art. 139 k.p.a. Postanowienie organu I instancji wprawdzie nie satysfakcjonowało strony, i w jej ocenie nie uwzględniało jej postulatów, to jednakże wyjaśniało stronie przynajmniej cześć jej wątpliwości związanych z wydaną decyzją. Postanowienie organu II instancji uchylając postanowienie wyjaśniające stronie wątpliwości w trybie art. 113 § 2 k.p.a. pozbawiło stronę w ogóle wyjaśnień, co oznacza, iż postanowienie to jest mniej korzystne w stosunku do postanowienia organu I instancji. Art. 139 k.p.a. dopuszcza tylko w wyjątkowych wypadkach - wymienionych w tym przepisie - możliwość zmiany przez organ odwoławczy rozstrzygnięcia organu I instancji na niekorzyść strony odwołującej się. W takiej sytuacji organ odwoławczy jest zobowiązany wskazać w uzasadnieniu decyzji lub postanowienia, że w sprawie wystąpił stan, o którym mowa w tym przepisie. Brak przesłanek z art. 139 k.p.a. do zmiany postanowienia na niekorzyść strony powoduje, że decyzja organu odwoławczego wydana na zasadzie reformatio in peius jest dotknięta wadą nieważności, o której mowa jest w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z późn.zm.) orzekł jak w sentencji.