II SA/Łd 1740/03

WyrokWSA w Łodzi2005-04-19

Skład orzekający: Jolanta Rosińska, Barbara Rymaszewska, Ewa Alberciak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja nakładająca obowiązek wykonania inwentaryzacji obiektu budowlanego na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego jest zgodna z prawem w sytuacji, gdy inwestycja została wykonana bez wymaganego pozwolenia na budowę, ale organ administracji błędnie przyjął zgłoszenie zamiast wniosku o pozwolenie?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że mimo iż inwestycja wymagała pozwolenia na budowę, a nie została ono uzyskane, to błędne przyjęcie zgłoszenia przez organ administracji nie może skutkować uznaniem inwestycji za samowolę budowlaną. Inwestor działał w zaufaniu do organu, a organ nadzoru budowlanego prawidłowo zastosował art. 51 Prawa budowlanego, nakładając obowiązek doprowadzenia robót do stanu zgodnego z prawem.
Stan faktyczny
A. P. zaskarżył decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Łodzi, który nałożył na Oddział Regionalnej Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego obowiązek wykonania inwentaryzacji zadaszenia nad schodami zewnętrznymi budynku w O. Inwestycja została wykonana bez wymaganego pozwolenia na budowę, jednak organ administracji błędnie przyjął zgłoszenie zamiast wniosku o pozwolenie. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów Prawa budowlanego i uznał, że inwestycja jest samowolą budowlaną.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 19 kwietnia 2005 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jolanta Rosińska, Sędziowie: Sędzia WSA Barbara Rymaszewska (spr.), Asesor WSA Ewa Alberciak, Protokolant: asystent sędziego Arkadiusz Widawski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 kwietnia 2005 roku sprawy ze skargi A. P. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie zobowiązania do wykonania inwentaryzacji obiektu budowlanego oddala skargę IISA/Łd l740/03 UZASADNIENIE Decyzją z dnia [...] Nr [...] wydaną na podstawie art. 51 ust. l pkt 2 i ust. 4 i 5 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. Nr 89, poz. 414 z późn. zm.) oraz art. 104 k.p.a., Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w O. nałożył na Oddział Regionalnej Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego w T. obowiązek wykonania inwentaryzacji zadaszenia nad schodami zewnętrznymi do budynku położonego w O. ul. A 18b w terminie do dnia 15 października 2003 r. W uzasadnieniu decyzji organ I instancji podał, że w dniu 19 listopada 2002 r. A. P. zwrócił się o przeprowadzenie wizji lokalnej na budowie Placówki Terenowej oddziału Regionalnej Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego w T. z siedzibą w O., ponieważ "w trybie nagłym wykonane zostało zadaszenie nad schodami wejściowymi do w/w budynku, powodując zasłonięcie tablic informacyjnych kancelarii notarialnej, budynku od strony ul. A oraz ograniczenie dostępu naturalnego światła". W dniu 21 listopada 2002 r. wszczęto postępowanie administracyjne w sprawie budowy zadaszenia, powiadamiając zainteresowane strony. W dniu 13 grudnia 2002 r. przeprowadzono wizję lokalną na miejscu i stwierdzono, iż zadaszenie wykonano zgodnie ze zgłoszeniem dokonanym w Starostwie Powiatowym w O. w dniu [...] za Nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. pierwotnie poinformował pełnomocnika strony, że nie stwierdza samowoli budowlanej. Następnie po wyznaczeniu przez [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. dodatkowego terminu na załatwienie sprawy i wskazaniu przez organ II instancji, iż do wykonanego do zadaszenia należało zastosować przepis art. 3 pkt l i 2 Prawa budowlanego, organ I instancji podjął procedurę przewidzianą w art. 51. Prawa budowlanego. W odwołaniu od powyższej decyzji A. P. wniósł o jej uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi I instancji. Zarzucił naruszenie przepisów ustawy Prawo budowlane. W uzasadnieniu odwołania A. P. stwierdził, że w sprawie bezsporny jest fakt, iż inwestor wybudował obiekt budowlany - zadaszenie z poliwęglanu - bez wymaganego pozwolenia na budowę. W związku z tym, w sprawie winien znaleźć zastosowanie art. 48 ust. l oraz art. 90 prawa budowlanego, co wprost wynika z treści tych przepisów oraz z dyspozycji art. 103 ust. 2 Prawa budowlanego. Natomiast przepis art. 51 prawa budowlanego nie może stanowić podstawy orzekania w sprawie, gdyż zgodnie z jednoznaczną treścią ustępu pierwszego art. 50 Prawa budowlanego norma art. 50 Prawa budowlanego ma zastosowanie wyłącznie w przypadkach innych niż określone w art. 48. Decyzją z dnia [...] Nr [...] wydaną na podstawie art. 138 § l pkt l k.p.a. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, że odwołanie nie jest zasadne, bowiem wbrew stanowisku strony decyzja organu I instancji nie narusza przepisów ustawy Prawo budowlane. Wprawdzie inwestor wybudował zadaszenie nad schodami do budynku zlokalizowanego przy ul. A 18b w O. bez wymaganego pozwolenia na budowę, jednakże faktem jest, że inwestor dokonał w dniu 10 czerwca 2002 r. (uzupełnionego w dniu 11 lipca 2002 r.) zgłoszenia w przedmiocie tej inwestycji w Starostwie Powiatowym w O. i Starosta, działając jako organ administracji architektoniczne - budowlanej, pismem z dnia 12 lipca 2002 r. poinformował go, iż nie wnosi zastrzeżeń w sprawie planowanych robót. W takim stanie faktyczne - prawnym nie można uznać, że KRUS wybudował zadaszenie samowolnie, gdyż posiadał, aczkolwiek mylnie udzielone, przyzwolenie organu administracji budowlanej, w formie przyjęcia zgłoszenia. Brak sprzeciwu ze strony Starosty Powiatowego w O., po przyjęciu w/w zgłoszenia, nie może jednak prowadzić do usankcjonowania w ten sposób wykonania obiektu budowlanego, którego budowa wymagała uzyskania pozwolenia na budowę. Zatem w zaistniałej sytuacji, zdaniem organu odwoławczego, słusznie powiatowy organ nadzoru budowlanego, w celu doprowadzenia wybudowanego zadaszenia do stanu zgodnego z prawem, podjął działanie zgodnie z procedurą przewidzianą w art. 51 ust. l pkt 2 Prawa budowlanego, który stanowi, że właściwy organ nakłada obowiązek wykonania określonych czynności w celu doprowadzenia wykonywanych robót do stanu zgodnego z prawem. W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego A. P. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości zarzucając jej niezgodność z prawem, a w szczególności naruszenie art. 48 oraz art. 51 ust. l pkt 2 ustawy Prawo budowlane. W uzasadnieniu skargi wskazano, że nie jest trafny leżący u podstaw wydania zaskarżonej decyzji pogląd, że choć przedmiotowe zadaszenie zostało wybudowane bez koniecznego pozwolenia na budowę, to nie stanowi samowoli budowlanej. W sprawie zostało ustalone, iż wzniesienie zadaszenia wymagało pozwolenia na budowę i nielegalności tej inwestycji nie znosi zgłoszenie właściwemu organowi, gdyż przepisy Prawa budowlanego mają charakter bezwzględnie obowiązujący i nie może ich zmienić organ administracji. W przeciwnym razie wadliwe działania inwestora czy też organów administracji nie mogłyby być w żaden sposób wzruszone. Skarżący powołał się na wyrok Sądu Najwyższego z dnia 3 września 2003 r. sygn. III Rw 101/02. Zdaniem skarżącego, w sprawie nie znajduje zastosowania przepis art. 51 ust. l pkt 2 Prawa budowlanego, gdyż odnosi się on do sytuacji wskazanych w art. 50, a więc do innych stanów faktycznych niż określone w art. 48 ust. l lub w art. 49 b ust. l. W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. wniósł o jej oddalenie. W ocenie organu odwoławczego argumenty skargi nie wnoszą nic nowego do sprawy i nie mogą mieć wpływu na wydane rozstrzygnięcie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Stosownie do treści art. 97 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem l stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Zgodnie z przepisami art. l § l i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości między innymi poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Analogiczne unormowanie zawarte zostało w przepisie art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.). Oznacza to, iż Sąd bada legalność zaskarżonej decyzji, tj. jej zgodność z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Sąd rozpoznający sprawę nie może zatem zmienić zaskarżonej decyzji, a jedynie uwzględniając skargę może ją uchylić, stwierdzić jej nieważność lub niezgodność z prawem. W przypadku zaś, gdy nie zachodzą okoliczności wskazane w art. 145 § l ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skarga podlega oddaleniu. Działając w ramach tak zakreślonej kognicji sąd nie znalazł podstaw do uwzględnienia skargi. Zarzut skarżącego sprowadza się do stwierdzenia, ze sporna inwestycja jest samowolą budowlaną, zrealizowaną bez pozwolenia na budowę Bezspornie inwestycja KRUS, polegająca na budowie zadaszenia jest inwestycją wymagającą uzyskania pozwolenia na budowę, którego KRUS nie posiada. Inwestor dokonał jednak prawidłowych działań, wymaganych dla rozpoczęcia inwestycji. Złożył bowiem pismo, w którym domagał się pozwolenia na budowę. Pismo to, aczkolwiek nie odpowiadało wszystkim wymogom formalnym wniosku o pozwolenie na budowę (art. 33 prawa budowlanego), mogło zostać uzupełnione w trybie art. 64§2 k.p.a. Tymczasem Starosta Powiatowy w T. potraktował pismo jako zgłoszenie w trybie art. 30 prawa budowlanego i wezwał inwestora, także w trybie art. 64§2 k.p.a., ale " do uzupełnienia wniosku dotyczącego przyjęcia zgłoszenia" poprzez złożenie wskazanych w piśmie dokumentów. Następnie pismem z dnia 12 lipca 2002r. Starosta Powiatowy poinformował KRUS, że nie wnosi zastrzeżeń do przedłożonego zgłoszenia. Tak więc to z inicjatywy organu, a nie inwestora postępowanie toczyło się jak dla robót, dla których wymagane jest dokonanie zgłoszenia. Inwestycja została wykonana w listopadzie 2002 r. W tej sytuacji wdrożenie niewłaściwego trybu postępowania przez organ administracji publicznej nie może powodować ujemnych skutków dla inwestora, zwłaszcza tak daleko idących jak uznanie inwestycji za samowolę budowlaną. Inwestor działał w zaufaniu do prawidłowości działań podejmowanych przez organ administracji. Sytuacja jest analogiczna do sytuacji, w których prace budowlane zostały wykonane na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, następnie uchylonej. W takim przypadku, zgodnie z utrwalonym orzecznictwem, nie można skutecznie podnieść zarzutu samowoli budowlanej. Organy nadzoru budowlanego trafnie przyjęły, iż naprawienie popełnionych w toku postępowania administracyjnego błędów winno nastąpić w sposób jak najmniej kosztowny dla zainteresowanego (inwestora), Służy temu wszczęcie postępowania w trybie art. 51 ustawy prawo budowlane, pozwalającym na doprowadzenie robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem. Skoro ustawodawca przewiduje możliwość doprowadzenia robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem w sytuacji, gdy do uchybień doszło z przyczyn leżących po stronie inwestora, to rozwiązanie takie jest tym bardziej uzasadnione w takich sytuacjach jak niniejsza, gdy to organy administracji wybrały niewłaściwy tryb postępowania. Mając powyższe na uwadze, uznając, iż zaskarżona decyzja nie narusza prawa , sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy o p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło