II SA/Kr 1613/01

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 25 kwietnia 2005 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący : Sędzia NSA Andrzej Irla ( spr.) Sędziowie NSA: Stanisław Biernat Izabela Dobosz Protokolant : Edyta Domagalska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 kwietnia 2005 r. sprawy ze skargi S. L. i K. L. na decyzję Wojewody M. z dnia [...] 2001 r. Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na rozbudowę budynku mieszkalnego I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. zasądza od Wojewody M. na rzecz skarżących S. L. i K. L. kwotę 400 (czterysta) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Decyzją z dnia [...] 1995r. znak: [...] Kierownika Urzędu Rejonowego w W. zatwierdzony został projekt budowlany i udzielono M. G. pozwolenia na budowę obejmującą rozbudowę budynku mieszkalnego położonego na działce nr 287, 290 w Z. Od decyzji tej odwołanie wnieśli S. L. i K. L. twierdząc, że są stroną postępowania, a wyżej wymienione rozstrzygnięcie nie zostało im doręczone. Zarzucili, że decyzja ta jest kontynuacją postępowania, w którym uczestniczyli jako strona a które ostatnio znajdowało się na etapie uchylenia pozytywnej dla inwestorki decyzji z dnia [...] 1993r. przez Wojewodę B. decyzją z dnia [...] 1993r., przekazującą sprawę organowi l instancji do ponownego rozpatrzenia. Argumenty te nie zostały uwzględnione, gdyż postanowieniem z dnia [...] 1996r. Wojewoda B. stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania, informując odwołujących się, że służy im prawo domagania się wznowienia postępowania. Na wskutek skargi S. L. i K. L. postanowienie to uchylił Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia [...] 1998r, sygn. akt [...]. Sąd stwierdził, że sprawa nie została należycie wyjaśniona przez organ administracyjny. Nie ustalono w szczególności czy decyzja z dnia [...] 1995r. została wydana w toku postępowania wszczętego już w 1993r. w którym uchylono pierwotną decyzje z dnia [...] 1993r, a więc czy była to decyzja wydana po ponownym rozpatrzeniu sprawy, czy też wydana została w nowej sprawie, wszczętej wyniku nowego wniosku o wydanie pozwolenia na budowę. Ustalenia w tym zakresie są o tyle istotne, gdyż skoro w pierwszym postępowaniu skarżący mieli przymiot strony, to decyzja z dnia [...] 1995r. nie zyskała cech ostateczności ponieważ nie została doręczona skarżącym, dla których w konsekwencji tego faktu termin do wniesienia odwołania nie upłynął, bo nie rozpoczął biegu. Bieg terminu do wniesienia odwołania rozpoczyna się bowiem od dnia doręczenia decyzji. W przypadku natomiast gdyby decyzja z dnia [...] 1995r. zapadła w rozpatrzeniu nowego wniosku to wówczas zdaniem Sądu organ odwoławczy miałby podstawy do uznania, że odwołanie jest wniesione po upływie obowiązującego terminu. Wojewoda B. ponownie postanowieniem z dnia [...] 1998r. stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Przyjął, że decyzja z dnia [...] 1995r. wydana została w wyniku rozpatrzenia wniosku inwestorki z dnia [...] 1995r. Decyzja ta więc wydana była w nowym postępowaniu odrębnym od postępowania wszczętego wnioskiem z 1993r., a odwołanie zostało wniesione przez skarżących po upływie terminu. Postanowienie Wojewody Bielskiego ponownie zaskarżyli S. L. i K. L. do Naczelnego Sądu Administracyjnego, który postanowienie to uchylił wyrokiem z dnia [...] 2000r, sygn.[...]. Sąd podkreślił, że Wojewoda B. nie wykonał zaleceń zawartych w uzasadnieniu wyroku Sądu z dnia [...] 1998r., nie przeprowadził dowodów, nie dokonał pełnych ustaleń faktycznych, ani oceny wiarygodności dowodów. Sąd podtrzymał poprzednie wskazania co do dalszego toku postępowania i ewentualnej treści rozstrzygnięcia. Ponownie rozpatrując odwołanie, Wojewoda M. decyzją z dnia [...] 2001 r. znak: [...] umorzył postępowanie odwoławcze. Organ odwoławczy miał na uwadze - wskazując na wyjaśnienia i ustalenia organu l instancji - że zaskarżona odwołaniem decyzja 15.06.1995r. wydana była w nowej sprawie, wszczętej wnioskiem z dnia [...] 1995r. W postępowaniu tym organ l instancji nie przyznał przymiotu strony S. i K. L. W tej sytuacji organ odwoławczy uznał, że postępowanie odwoławcze powinno zostać umorzone. Podkreślił, że w przypadku gdy organ l instancji świadomie nie umieścił w rozdzielniku swej decyzji nazwiska osoby składającej odwołanie i osoba ta nie brała udziału w tym postępowaniu to odwołanie tej osoby jest niedopuszczalne. Postępowanie odwoławcze należy w takim przypadku umorzyć na podstawie art. 138§1 pkt 3 kpa. Powyższa decyzja Wojewody M. z dnia [...] 2001 r. zaskarżona została skargą wniesioną przez S. L. i K. L. Skarżący domagali się uchylenia zakwestionowanej skargą decyzji. Zarzucili, że organ odwoławczy bezpodstawnie umorzył postępowanie odwoławcze. Podkreślali, że byli stroną w postępowaniu administracyjnym, wszczętym żądaniem M. G., domagającej się wydania pozwolenia na budowę. W odpowiedzi na skargę strona przeciwna pozostawiła uznaniu sądu prawidłowość rozstrzygnięcia zawartego w zaskarżonej decyzji. Rozpoznając skargę, sąd zważył, co następuje: skarga jest uzasadniona. Przewidziane przepisem art. 138§1 pkt 3 kpa umorzenie postępowania odwoławczego, oparte na tej podstawie, że odwołanie nie pochodzi od osoby mającej przymiot strony, może nastąpić wówczas, gdy ta okoliczność tj. brak przymiotu strony osoby wnoszącej odwołanie zostanie ustalona przez organ odwoławczy. Organ ten powinien w tym zakresie poczynić stosowne ustalenia i stwierdzić czy istotnie wnoszący odwołanie nie jest stroną w rozumieniu art. 28 kpa. Nie jest w tym zakresie wystarczające, jak miało to miejsce w rozpatrywanym przypadku, jedynie porównanie czy wnoszący odwołanie ujęty był w tzw. rozdzielniku decyzji organu l instancji. Strona, czyli podmiot określony art. 28 kpa może bowiem swój udział zgłosić dopiero w postępowaniu odwoławczym składając odwołanie, jeżeli nie mógł uczestniczyć w postępowaniu przed organem l instancji. Brak udziału w postępowaniu przed organem l instancji nie pozbawia takiej osoby przymiotu strony. Osoba taka może skutecznie wnieść odwołanie, jeżeli odpowiada wymogom określonym art. 28 kpa i o ile spełniła pozostałe warunki przewidziane dla skorzystania z tego środka prawnego. Odmienne stanowisko przyjęte w zaskarżonej decyzji narusza wymieniony wyżej przepis art. 138§ 1 pkt 3 kpa. Wobec stwierdzenia tej wadliwości, należało w uwzględnieniu skargi uchylić zaskarżona decyzję, działając na podstawie przepisu art. 145§1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30.08.2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. nr 153, poz. 1270 z późn. zm. ) w związku z art. 97§ 1 ustawy z dnia 30.08.2002r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. nr 153, poz. 1271 z późn. zm. ). O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 powołanej wyżej ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W toku dalszych czynności -organ administracyjny winny zatem samodzielnie ustalić czy odwołanie pochodzi od strony w rozumieniu przepisu art. 28 kpa postępowania zakończonego decyzją zaskarżoną odwołaniem. Ustalanie, że wnoszący odwołanie nie jest stroną tego postępowania nie może być oparte jedynie na stwierdzeniu, że odwołujący się nie uczestniczył w postępowaniu przed organem l instancji.