I SA/Wa 350/04
WyrokWSA w Warszawie2005-04-27
Skład orzekający: Marek Stojanowski, Irena Kamińska, Cezary Pryca
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Minister Infrastruktury prawidłowo uchylił decyzję Wojewody i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia, czy też powinien był stwierdzić nieważność decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję Ministra Infrastruktury, ponieważ organ odwoławczy nie zapewnił stronie prawnej możliwości podejmowania czynności procesowych w obronie jej interesów w postępowaniu nadzorczym. W szczególności, w aktach sprawy brak było dowodu na zbycie prawa użytkowania wieczystego i prawa własności budynków, a mimo to nie dopuszczono do udziału w postępowaniu strony, która była użytkownikiem wieczystym i właścicielem tych obiektów.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Ministra Infrastruktury z dnia [...] lutego 2004 r., która uchyliła decyzję Wojewody z dnia [...] czerwca 2003 r. i przekazała sprawę do ponownego rozpatrzenia. Wojewoda odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego z dnia [...] lipca 1996 r. Strona skarżąca, [...] Zakład [...] S.A. w G., wniosła skargę na decyzję Ministra, zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego oraz błędne ustalenia faktyczne dotyczące umów dzierżawy.Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję Ministra Infrastruktury; stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Marek Stojanowski Sędziowie NSA Irena Kamińska NSA Cezary Pryca (spr.) Protokolant referendarz sądowy Aneta Trochim-Tuchorska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 kwietnia 2005 r. sprawy ze skargi [...] Zakładu [...] SA w G. na decyzję Ministra Infrastruktury z dnia [...] lutego 2004 r., nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.
I SA/Wa 350/04
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] lutego 2004 roku numer [...] Minister Infrastruktury uchylił decyzję z [...] czerwca 2003 roku numer [...] Wojewody [...] i przekazał sprawę organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia.
W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ administracji publicznej podniósł, że w dniu [...] stycznia 1980 roku pomiędzy Okręgową Dyrekcją Gospodarki [...] w K. z siedzibą w G. a Zakładem [...] w G. została zawarta umowa dzierżawy, której przedmiotem była nieruchomość o powierzchni [...] hektara, położona w obrębie zbiornika wodnego "[...]", która to nieruchomość została oddana w dzierżawę Zakładowi [...] w G. na okres od 1 stycznia 1980 roku do 31 grudnia 1990 roku na cele rekreacyjno-sportowe.
W 1988 roku został sporządzony aneks numer [...] do umowy dzierżawy z [...] stycznia 1980 roku. Strony umowy postanowiły, że umowa dzierżawy zawarta w dniu [...] stycznia 1980 roku została przedłużona i miała obowiązywać od [...] stycznia 1989 roku do [...] grudnia 1993 roku, a następnie aneksem numer [...], sporządzonym w styczniu 1994 roku, strony umowy to jest Okręgowa Dyrekcja Gospodarki [...] w G. i [...] Zakład [...] S.A. w G. ustaliły, że umowa dzierżawy z [...] stycznia 1980 roku została przedłużona o następny okres i miała obowiązywać od [...] stycznia 1994 roku do [...] grudnia 2003 roku.
Aktem notarialnym z dnia [...] lipca 1993 roku Repertorium [...] przekształcono przedsiębiorstwo państwowe Zakład [...] "[...]" w G. w jednoosobową Spółkę Akcyjną Skarbu Państwa pod firmą [...] Zakład [...] S.A. z siedzibą w G..
Decyzją z dnia [...] lipca 1996 roku numer [...] Kierownik Urzędu Rejonowego w G. działając w oparciu o przepisy ustawy z 29 kwietnia 1985 roku o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości ( Dz. U. 30/91, poz.127 ze zmianami) oraz przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z 16 lipca 1991 roku w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości ( Dz. U. 72, poz.311) stwierdził, że na dzień 1 sierpnia 1988 roku [...] Zakład [...] S.A. następca prawny Zakładu [...] "[...]" w G. był posiadaczem nieruchomości położonej w P. przy ulicy [...] obejmującej działki gruntu o numerach [...] o powierzchni [...] m² i [...] o powierzchni [...] m² objętej treścią księgi wieczystej Kw. [...] oraz przekazał [...] Zakładowi [...] S.A. w G. w użytkowanie wieczyste na 99 lat w/w nieruchomość stanowiącą własność Skarbu Państwa, a także określił wysokość i terminy opłat z tytułu użytkowania wieczystego i przekazał na rzecz [...] Zakładu [...] S.A. w G. prawo własności zlokalizowanych na działce numer [...] budynków, budowli i urządzeń szczegółowo opisanych w punkcie 8 decyzji.
Od decyzji z [...] lipca 1996 roku numer [...]Kierownika Urzędu Rejonowego w G. odwołanie wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jego złożenia wniosła Okręgowa Dyrekcja Gospodarki [...] w G.
Postanowieniem z dnia [...] marca 1999 roku Wojewoda [...] przywrócił Okręgowej Dyrekcji Gospodarki [...] w G. termin do wniesienia odwołania od decyzji z [...] lipca 1996 roku numer [...] Kierownika Urzędu Rejonowego w G.
Decyzją z dnia [...] marca 1999 roku numer [...] Wojewoda [...] uchylił decyzję z [...] lipca 1996 roku numer [...] Kierownika Urzędu Rejonowego w G. i umorzył postępowanie w I instancji.
W dniu 28 stycznia 2000 roku [...] Zakład [...] S.A. w G. wystąpił z wnioskiem o stwierdzenie nieważności decyzji z [...] marca 1999 roku numer [...] Wojewody [...].
Decyzją z dnia [...] kwietnia 2000 roku numer [...] Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast stwierdził nieważność decyzji z [...] marca 1999 roku numer [...] Wojewody [...].
Decyzją z dnia [...] maja 2000 roku numer [...] Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast utrzymał w mocy decyzję z dnia [...] kwietnia 2000 roku numer [...] Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast.
Wyrokiem z dnia 15 stycznia 2002 roku wydanym w sprawie sygnatura akt I SA 1401/00 Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę Regionalnego Zarządu Gospodarki [...] w G. na decyzję z [...] maja 2000 roku numer [...] Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast.
W dniu 1 marca 2002 roku Regionalny Zarząd Gospodarki [...] w G. wystąpił z wnioskiem o stwierdzenie nieważności decyzji z [...] lipca 1996 roku numer [...] Kierownika Urzędu Rejonowego w G.
Decyzją z dnia [...] czerwca 2003 roku numer [...] Wojewoda [...] odmówił stwierdzenia nieważności decyzji z [...] lipca 1996 roku numer [...] Kierownika Urzędu Rejonowego w G.
Decyzją z dnia [...] lutego 2004 roku numer [...] Minister Infrastruktury uchylił decyzję z [...] czerwca 2003 roku numer [...] Wojewody [...] i przekazał sprawę organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia.
Na decyzję z dnia [...] lutego 2004 roku numer [...] Ministra Infrastruktury skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniósł [...] Zakład [...] S.A. w G. Strona skarżąca domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji podniosła zarzut naruszenia przepisów prawa materialnego, a w szczególności art.80 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 roku o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości poprzez przyjęcie, iż w stosunku do posiadacza zależnego nie może znaleźć zastosowanie tryb uwłaszczenia przewidziany w tej normie prawnej oraz zarzut dotyczący błędnych ustaleń faktycznych, poprzez uznanie, iż umowy dzierżawy zawarte przez stronę skarżącą z Okręgową Dyrekcją Gospodarki [...] w G., wywołują skutki prawne, w sytuacji, gdy wydzierżawiający nie posiadał stosownych uprawnień uprawniających do takiego dysponowania nieruchomością.
W odpowiedzi na skargę Minister Infrastruktury podtrzymał swoją argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga jest zasadna o tyle zasadna, że skutkuje uchyleniem zaskarżonej decyzji.
Na wstępie należy stwierdzić, że stosownie do treści art.13 § 1 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. 153, poz.1270) wojewódzkie sądy administracyjne są powołane do rozpoznawania wszystkich spraw sądowoadministracyjnych z wyjątkiem tych spraw, dla których zastrzeżona jest właściwość Naczelnego Sądu Administracyjnego, a właściwym miejscowo do rozpoznania w/w spraw jest ten wojewódzki sąd administracyjny, na którego obszarze właściwości ma siedzibę organ administracji publicznej, którego działalność została zaskarżona. Ponadto podkreślić należy, że ocena działalności organów administracji publicznej dokonywana przez wojewódzki sąd administracyjny sprowadza się do kontroli prawidłowości rozstrzygnięcia będącego przedmiotem tej oceny pod względem zgodności z przepisami prawa materialnego oraz pod względem zgodności z przepisami postępowania administracyjnego. W tym miejscu należy także podkreślić, że stosownie do treści art.134 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy i nie jest związany zarzutami oraz wnioskami skargi a także powołaną podstawą prawną. Oczywiście Sąd nie może orzec na niekorzyść skarżącego chyba, że stwierdzi naruszenie prawa skutkujące stwierdzeniem nieważności zaskarżonej decyzji art.134 § 2 w/w ustawy.
W szczególności należy podkreślić, że z treści uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika, że aktem notarialnym z dnia [...] września 2002 roku repertorium [...] numer [...] nieruchomość objęta treścią decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego w G. z dnia [...] lipca 1996 roku numer [...] została zbyta na rzecz Spółki [...] spółki z ograniczoną odpowiedzialnością. Powyższą okoliczność potwierdził na rozprawie w dniu 27 kwietnia 2005 roku pełnomocnik strony skarżącej wskazując, iż aktem notarialnym z dnia [...] września 2002 roku repertorium [...] numer [...] [...] Zakład [...] S.A. w G. przeniósł na Spółkę [...] spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością prawo użytkowania wieczystego do gruntu objętego treścią decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego w G. z [...] lipca 1996 roku numer [...] oraz prawo własności budynków i urządzeń znajdujących się na tym gruncie. Jednocześnie stwierdzić należy, że wbrew twierdzeniom organu odwoławczego w aktach sprawy brak jest aktu notarialnego z [...] września 2002 roku repertorium [...] numer [...]. W tym stanie rzeczy okolicznością pozostająca poza sporem jest to, że zarówno w dacie podejmowania decyzji przez organ I instancji, jak i w dacie podejmowania decyzji przez organ odwoławczy w sprawie o stwierdzenie nieważności decyzji z [...] lipca 1996 roku numer [...] Kierownika Urzędu Rejonowego w G. nie brał udziału użytkownik wieczysty gruntu objętego treścią tejże decyzji oraz właściciel budynków i urządzeń znajdujących się na tym gruncie.
Poza sporem winna być okoliczność, że w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej znajdują zastosowanie ogólne zasady postępowania administracyjnego. Powyższa uwaga znajduje swoje odnośnie w szczególności do zasad określonych w art.10 § 1 k.p.a. i art.61 § 4 k.p.a. W postępowaniu prowadzonym w trybie nadzoru o stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej organ administracji publicznej jest zobligowany do zapewnienia stronie prawnych możliwości podejmowania czynności procesowych w obronie swoich interesów. Niedopuszczenie strony do udziału w postępowaniu nadzorczym, w którejkolwiek z faz tego postępowania (np. w postępowaniu odwoławczym), skutkuje naruszeniem prawa obligującym do wznowienia postępowania z powodu wypełnienia przesłanki, o której mowa w art.145 § 1 pkt.4 k.p.a.
Powyższe naruszenia przepisów prawa w postępowaniu nadzorczym, jak już zostało to wyżej podniesione , dotyczą obu faz tegoż postępowania, jednak z uwagi na treść art.134 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, nie mogąc orzekać na niekorzyść skarżącego Sąd uchylił jedynie zaskarżoną decyzję organu odwoławczego.
Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art.145§ 1 pkt.1 lit.b, art.152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. 153, poz.1270) orzekł, jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło