VII SA/Wa 725/05

WyrokWSA w Warszawie2005-12-01

Skład orzekający: Mirosława Kowalska, Tadeusz Nowak, Grzegorz Czerwiński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy właściciel lokalu w budynku wielorodzinnym, będący członkiem wspólnoty mieszkaniowej, który nie posiada upoważnienia od zarządu wspólnoty, może być uznany za stronę postępowania administracyjnego w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę, jeśli wykaże indywidualny interes prawny związany z realizacją inwestycji?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że skarżący M. W. posiada status strony postępowania, ponieważ wykazał indywidualny interes prawny. Podjazd dla niepełnosprawnych przebiega w bezpośredniej bliskości jego mieszkania, co generuje dla niego niekorzystne skutki, odmienne od tych odczuwanych przez innych mieszkańców. W związku z tym, Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego powinien rozpoznać jego odwołanie merytorycznie, a nie umarzać postępowanie.
Stan faktyczny
Starosta wydał pozwolenie na budowę podjazdu dla niepełnosprawnych. M. W. wystąpił o stwierdzenie nieważności tej decyzji. Wojewoda stwierdził nieważność decyzji Starosty. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego uchylił decyzję Wojewody i umorzył postępowanie, uznając, że M. W. nie jest stroną postępowania, ponieważ nie posiada zgody zarządu wspólnoty mieszkaniowej. M. W. złożył skargę do WSA, argumentując brak zarządu i swój indywidualny interes prawny.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirosława Kowalska, , Sędzia WSA Tadeusz Nowak, Asesor WSA Grzegorz Czerwiński (spr.), Protokolant Monika Sosna-Parcheta, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 1 grudnia 2005 r. sprawy ze skargi M. W. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia[...] marca 2005 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, III. zasądza od Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego M. W. kwotę 200 zł (dwieście złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Decyzją z dnia [...] czerwca 2003 roku, Nr [...] Starosta Powiatu [...] zatwierdził projekt budowlany u udzielił A. G. pozwolenia na budowę podjazdu dla osób niepełnosprawnych do budynku mieszkalnego wielorodzinnego położonego na działce o nr ew. [...] przy ul. [...] w M. Pismem z dnia 20 listopada 2003 roku M. W., właściciel mieszkania nr [...] położonego przy ul [...] w M., wystąpił z wnioskiem o stwierdzenie nieważności decyzji Starosty Powiatu [...] z dnia [...] czerwca 2003 roku. Decyzją z dnia [...] stycznia 2005 roku, Nr [...] Wojewoda [...] stwierdził nieważność decyzji Starosty Powiatu [...] z dnia [...] czerwca 2003 roku. Decyzją z dnia [...] marca 2005 roku, nr [...] Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego po rozpoznaniu odwołania A. G. uchylił decyzję Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2005 roku i umorzył postępowanie prowadzone w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Starosty Powiatu [...] z dnia [...] czerwca 2003 roku. W uzasadnieniu swojej decyzji Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził, że M. W. nie przysługuje status strony postępowania. Jest on bowiem członkiem Wspólnoty Mieszkaniowej, a Wspólnotę reprezentuje Zarząd Wspólnoty. M. W. nie posiada upoważnienia od Zarządu Wspólnoty do występowania w jego imieniu. Na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego złożył M. W. podnosząc zarzut, iż Wspólnota Mieszkaniowa budynku przy ul. [...] w M. nie posiada w ogóle Zarządu jak również nie mają takich Zarządów pozostałe budynki. W tej sytuacji uzyskanie zgody Zarządu na wystąpienie z wnioskiem o stwierdzenie nieważności pozwolenia na budowę było niemożliwe. Podniósł również zarzuty dotyczące decyzji o pozwoleniu na budowę. W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje. Skarga zasługuje na uwzględnienie. Wojewódzki Sąd Administracyjny kontroluje zgodność zaskarżonej decyzji z prawem materialnym i procesowym. Zdaniem Sądu zaskarżona decyzja zapadła z naruszeniem art.l38§l pkt.2 kpa. Podzielić należy pogląd Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, że co do zasady podmiotem uprawnionym do występowania w postępowaniu administracyjnym w imieniu Wspólnoty Mieszkaniowej jest Zarząd tej Wspólnoty. Ma to miejsce wówczas gdy Wspólnota Mieszkaniowa jest tzw. Dużą Wspólnotą Mieszkaniową tj. gdy liczba wyodrębnionych lokali przekracza siedem. Zgodnie z treścią art.6 ustawy z dnia 24 czerwca 1994 roku o własności lokali Wspólnota Mieszkaniowa może nabywać prawa, zaciągać zobowiązania, pozywać i być pozywaną, a zatem jest tzw. ułomną osoba prawną. Mimo tego, że nie posiada osobowości prawnej może być podmiotem praw i obowiązków. Z kolei z treści art. 21 ust.l tejże ustawy wynika, że to Zarząd kieruje sprawami Wspólnoty Mieszkaniowej i reprezentuje ją na zewnątrz oraz w stosunkach między Wspólnotą, a poszczególnymi właścicielami lokali jeśli Wspólnota ma wyodrębnionych więcej niż siedem lokali. Jeśli lokali jest mniej niż siedem Wspólnota nie musi posiadać wyodrębnionego Zarządu. Do Zarządu Małą Wspólnotą Mieszkaniową stosuje się wówczas odpowiednio przepisy kodeksu cywilnego i kodeksu postępowania cywilnego. Zgodnie z treścią art.201 k.c jeśli sprawa dotyczy czynności zwykłego zarządu konieczne jest dla podjęcia czynności uzyskanie zgody większości współwłaścicieli. Jeśli sprawa dotyczy czynności przekraczającej zwykły zarząd to zgodnie z treścią art. 199 kc konieczne jest wówczas uzyskanie do podjęcia czynności zgody wszystkich współwłaścicieli. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego istnieje ukształtowany pogląd, że w pewnych wypadkach możliwe jest odstępstwo od ogólnych zasad reprezentowania w postępowaniu administracyjnym podmiotów prawnych o charakterze zbiorowym takich jak np. Wspólnoty Mieszkaniowe czy Spółdzielnie. W wyroku z dnia 13 grudnia 1999 roku, sygn. akt IV SA 1996/97 (niepublikowany) Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że "nie podziela stanowiska, iż we wszystkich sytuacjach za członków Wspólnoty Mieszkaniowej działa wyłącznie Wspólnota, a w szczególności jej Zarząd. Jeśli członek Wspólnoty Mieszkaniowej wykaże swój indywidualny, własny interes prawny, to istnieje podstawa, aby mógł wystąpić jako strona zainteresowana w postępowaniu administracyjnym w sprawie, w której może wystąpić także Wspólnota". Zdaniem Sądu uznać należy, iż w niniejszej sprawie M. W. przysługuje status strony postępowania. Skarżący wykazał w toku postępowania, iż jego mieszkanie znajduje się bezpośrednio przed zrealizowaną inwestycją. Podjazd dla osób niepełnosprawnych przebiega w odległości od kilkudziesięciu do kilku centymetrów od okien jego lokalu. Taka odległość podjazdu wywołuje niekorzystne dla skarżącego skutki w odniesieniu tylko do jego mieszkania. Właściciele mieszkań znajdujących się na wyższych piętrach budynku jak również w miejscach, gdzie podjazd nie przebiega mogą nie odczuwać żadnych dolegliwości związanych z jego istnieniem i mogą nie być zainteresowani we wszczęciu postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji o pozwoleniu na jego budowę. Skarżący zdaniem Sądu wykazał własny indywidualny interes prawny uzasadniający jego uczestnictwo w postępowaniu jego odwołanie winno zostać więc rozpoznane merytorycznie przez Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Z powyższych względów na podstawie art. 145§1 pkt.c i art.152 Ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2000 roku Nr 153 poz. 1270 ze zm.) Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło