I SA/Ke 494/05
WyrokWSA w Kielcach2006-01-19
Skład orzekający: Sędzia WSA Ewa Rojek, Sędzia WSA Maria Grabowska, Sędzia NSA Grażyna Jarmasz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postanowienie o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia odwołania, wydane na podstawie zastępczego doręczenia pisma, jest zgodne z prawem, jeśli brak jest jednoznacznego potwierdzenia prawidłowości tego doręczenia zgodnie z art. 150 Ordynacji podatkowej?Ratio decidendi
Zaskarżone postanowienie narusza prawo, ponieważ organ podatkowy nie wykazał, że doręczenie decyzji podatkowej nastąpiło zgodnie z art. 150 Ordynacji podatkowej. Brak jest na potwierdzeniu odbioru adnotacji o fakcie i sposobie powiadomienia skarżącej o przesyłce i miejscu jej pozostawienia, co wyłącza możliwość uznania przesyłki za skutecznie doręczoną w trybie zastępczym. W konsekwencji, odwołanie nie mogło zostać uznane za wniesione z uchybieniem terminu.Stan faktyczny
Dyrektor Izby Skarbowej postanowieniem stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego w sprawie podatku VAT. Organ uznał doręczenie decyzji za skuteczne w trybie zastępczym, powołując się na dwukrotne awizowanie przesyłki. Pełnomocnik skarżącej wniósł skargę, zarzucając naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej dotyczących doręczeń oraz niewyjaśnienie istotnych okoliczności sprawy.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżone postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej oraz zasądzono od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz skarżącej kwotę 340 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Sygnatura akt: I SA/Ke 494/05 W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 19 stycznia 2006 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Ewa Rojek, Sędziowie: Sędzia WSA Maria Grabowska (spr.), Sędzia NSA Grażyna Jarmasz, Protokolant: Referent stażysta Michał Gajda, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19.01.2006 r. sprawy ze skargi G. G. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...]znak: [...] w przedmiocie : stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania 1.Uchyla zaskarżone postanowienie 2. Zasadza od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz skarżącej kwotę 340 zł. (trzysta czterdzieści) tytułem zwrotu kosztów postępowania.
I SA/Ke 494/05
UZASADNIENIE
Postanowieniem z dnia [...] znak [...] Dyrektor Izby Skarbowej stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...] znak [...] w przedmiocie podatku VAT za miesiące od lutego do maja 1999 r. oraz od lipca do grudnia 1999 r. W motywach zaskarżonego postanowienia organ wskazał, że decyzja została przesłana G. G. za pośrednictwem poczty. Z potwierdzenia odbioru decyzji wynika, że przesyłkę awizowano w dniu 3 grudnia 2004 r. Ponieważ strona nie zgłosiła się po odbiór przesyłki w terminie, to w dniu 20 grudnia 2004 r. przesyłka została zwrócona do Urzędu Skarbowego, o czym świadczy data stempla pocztowego na potwierdzeniu odbioru. Organ powołał się na treść art. 150 § 1 i § 2 Ordynacji podatkowej i podniósł, że skoro decyzja zawierająca przesyłkę została awizowana w dniu 3 grudnia 2004 r., a poczta miała obowiązek powtórnego awizowania po 7 dniach, oraz przechowywania przesyłki w swojej placówce pocztowej przez okres 14 dni, to nieodebranie przesyłki w tym terminie przez skarżącą skutkuje uznaniem doręczenia za skuteczne z dniem 17 grudnia 2004 r. W tym dniu upłynął czternastodniowy okres przechowywania korespondencji Urzędu Skarbowego w placówce pocztowej. Zatem termin do wniesienia odwołania określony w art. 223 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2005 r. nr 8 poz. 60) upłynął w dniu 31 grudnia 2004 r. Odwołanie od decyzji zostało złożone przez pełnomocnika skarżącej w dniu 5 stycznia 2005 r. po upływie terminu do wniesienia odwołania. Ustosunkowując się do zawartego w odwołaniu zarzutu naruszenia art. 145 § 2 Ordynacji podatkowej organ wskazał, że doręczenie korespondencji do rąk podatniczki było prawidłowe, pełnomocnik nie wykazał, że złożył pełnomocnictwo przed 4 stycznia 2005 r. w którym to dniu, bez wezwania organu, złożył pełnomocnictwo Urzędzie Skarbowym. W ocenie organu, dowodu na wcześniejsze złożenie pełnomocnictwa nie może stanowić kserokopia książki nadawczej, w której został zawarty zapis o przesłaniu pełnomocnictwa, bowiem wskazana przesyłka zawierała inny dokument, dotyczący innego podmiotu. Odnosząc się do podniesionego w odwołaniu zarzutu jednokrotnego awizowania przesyłki, organ powołał się na wyjaśnienia Urzędu Pocztowego, z których wynika, że przesyłka była dwukrotnie awizowana w dniach 3 i 10 grudnia 2004 r.
W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Krakowie pełnomocnik G. G. wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia, zarzucając obrazę art. 122 i art. 125 Ordynacji podatkowej przez niewyjaśnienie, czy w korespondencji dotyczącej innego podatnika nie znajduje się pełnomocnictwo udzielone mu przez G. G., które zgodnie z zapisem w jego książce korespondencji zostało wysłane do organu w dniu 12 października 2004 r. Ponadto pełnomocnik skarżącej zarzucił naruszenie art. 150 Ordynacji podatkowej. Wskazał, że mimo wyjaśnień placówki pocztowej istnieją wątpliwości odnośnie dwukrotnego awizowania przesyłki w dniach 3 i 10 grudnia 2004 r. w szczególności, co do sporządzenia informacji dla podatniczki o pozostawieniu przesyłki w Urzędzie Pocztowym. Zdaniem skarżącego, wątpliwości nie mogą być rozstrzygane na niekorzyść podatnika. Podniósł, że podatniczce w sposób zastępczy doręczano wszystkie pisma, w tym postanowienie o wszczęciu postępowania. Taki sposób doręczenia skutkował brakiem po stronie G. Go. wiedzy o toczącym się postępowaniu. W ocenie skarżącej, zgodnie a art. 51 ust 3 w zw. z art. 2 Konstytucji forma doręczania unormowana w art. 150 Ordynacji podatkowej ma zastosowanie jedynie osób, które wiedzą o toczącym się postępowaniu podatkowym.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor izby Skarbowej wnosząc o jej oddalenie podtrzymał argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuję:
Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269). Ocenie sądów podlega zgodność aktów administracyjnych, w tym przypadku postanowienia, zarówno z przepisami prawa materialnego jak i procesowego. Kontrola sądów administracyjnych ogranicza się do zbadania, czy organy w toku rozpoznawania sprawy nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy.
Oceniając zaskarżone postanowienie z punktu widzenia wskazanego kryterium należy stwierdzić, że narusza prawo. Organ podatkowy przyjął, że zastępczy sposób doręczenia przesyłki zawierającej decyzję, której dotyczy odwołanie, będące przedmiotem zaskarżonego postanowienia, jest zgodny z unormowaniem art. 150 Ordynacji podatkowej. Art. 150 Ordynacji podatkowej ustanawia zastępczy sposób doręczenia, umożliwia przyjęcie fikcji prawnej, że pismo, którego adresat nie odebrał z placówki pocztowej, w określonym terminie, zostało doręczone z upływem ostatniego dnia tego terminu. Przewidziany w art. 150 Ordynacji podatkowej zastępczy sposób doręczenia, może być wykorzystywany wyłącznie w przypadku niemożności bezpośredniego doręczenia pisma adresatowi osobiście lub pośredniego doręczenia przez domownika, sąsiada lub dozorcę. Osoba doręczająca pismo jest zobowiązana uczynić adnotację na dokumencie potwierdzenia odbioru o niemożności doręczenia pisma adresatowi, a następnie pozostawić zawiadomienie o miejscu przechowania pisma, przy czym stosownie do § 1 a art. 150 Ordynacji podatkowej adresata zawiadamia się dwukrotnie, powtórne zawiadomienie następuje w przypadku niepodjęcia pisma w terminie 7 dni. Zasadą jest, że zawiadomienie umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej, a gdy nie jest to możliwe w miejscach wskazanych w § 2 art. 150 Ordynacji podatkowej. Nie może być uznane za doręczenie w trybie art. 150 powołanej ustawy pismo, co do którego brak jest potwierdzenia o powtórnym zawiadomieniu adresata o pozostawieniu pisma w placówce pocztowej, jak również, gdy z treści potwierdzenia odbioru nie wynika przyczyna, z powodu której nie dokonano doręczenia bezpośrednio lub pośrednio adresatowi lub gdy brak informacji, że zawiadomienie o przesyłce zostało dwukrotnie umieszczone w jednym z miejsc określonych w art. 150 Ordynacji podatkowej. Z potwierdzenia odbioru przesyłki zawierającej decyzję wynika, że z uwagi na nieobecność adresata została awizowana dnia 3 grudnia 2004 r. Ponieważ potwierdzenie odbioru nie zwiera stosownej informacji, organ swoje ustalenie, że powtórne zawiadomienie adresatki miało miejsce, oparł na wyjaśnieniach Urzędu Pocztowego. Pozwoliło to uznać doręczenie za skuteczne. Organ pominął fakt, że na potwierdzeniu odbioru brak jest adnotacji o fakcie i sposobie powiadomienia skarżącej o przesyłce i miejscu jej pozostawienia. Brak ten wyłącza możliwość uznania przesyłki za doręczoną w trybie art. 150 Ordynacji podatkowej, a tym, samym przyjęcie, że odwołanie zostało wniesione z uchybieniem terminu o którym mowa w art. 223 § 2 pkt 1 Ordynacji podatkowej.
W ocenie sądu niezasadny jest zarzut skargi dotyczący naruszenia art. 122 i 125 Ordynacji podatkowej. Sąd podziela stanowisko organu, iż pełnomocnik skarżącej nie wykazał w sposób nie budzący wątpliwości, iż przedłożył pełnomocnictwo w dniu 12 października załączając go do korespondencji dotyczącej innego podatnika. Prawidłowo organ ocenił, że przeczy temu twierdzeniu, fakt przedłożenia pełnomocnictwa w dniu 4 stycznia 2005 r. bez wezwania organu.
Podniesiony w skardze fakt, nieprawidłowego w ocenie skarżącego, doręczenia G. G. zawiadomienia o wszczęciu postępowania, nie podlega ocenie sądu w tej sprawie. Stosownie do art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) sąd rozstrzyga w granicach sprawy. Zatem przedmiotem postępowania sądowo-administracyjnego może być wyłącznie sprawa stwierdzenia przez organ uchybienia terminu do wniesienia odwołania. Zarzuty dotyczące postępowania w sprawie określenia zobowiązania podatkowego mogą być przedmiotem kontroli w przypadku postępowania w sprawie wymiaru podatku.
Przy ponownym badaniu przesłanek z art. 228 Ordynacji podatkowej organ uwzględni wskazaną wykładnię art. 150 Ordynacji podatkowej.
Mając na uwadze powyższe sąd na podstawie art. 145 §1 pkt 1 lit. c oraz art. 200 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło