II SA/Sz 17/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Stefan Kłosowski Sędziowie: Sędzia NSA Danuta Strzelecka – Kuligowska (spr.) Sędzia NSA Henryk Dolecki Protokolant Agata Banc po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 1 czerwca 2006 r. sprawy ze skargi B. i I. S. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie nakazania wykonania określonych robót budowlanych w celu usunięcia nieprawidłowości związanych z niewłaściwym stanem technicznym budynku I u c h y l a zaskarżoną decyzję, II stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, III z a s ą d z a od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżących kwotę [...] złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Wnioskiem z dnia [...] B. i E. S. zwrócili się do Inspektora Nadzoru Budowlanego o dokonanie kontroli budynku na sąsiedniej działce nr [...] w [...], podnosząc, iż jego właściciel dopuścił się odstępstw w bezpośrednim sąsiedztwie Ich budynku, wykuwając okna w ścianie w odległości mniejszej niż 4 m od granicy Ich posesji. Decyzją z dnia [...] Nr [...] wydaną na podstawie art. 66 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2003r., Nr 207, poz. 2016) oraz art. 104 kpa Inspektor Nadzoru Budowlanego po przeprowadzeniu wizji lokalnej i rozpatrzeniu sprawy niewłaściwego usytuowania otworów okiennych i drzwiowych w ścianie przy granicy z sąsiednią działką budowlaną w budynku położonym na terenie dz. Nr [...] w [...] przy ul. [...] nakazał właścicielom budynku I. i B. S. oraz S. S. zamurowanie ww. otworów okiennych i drzwiowych w celu usunięcia nieprawidłowości związanych z niewłaściwym stanem technicznym przedmiotowego budynku. W uzasadnieniu decyzji Inspektor wskazał, że w wyniku przeprowadzonej wizji lokalnej ustalono, że na działce nr [...] przy ul. [...] jest budynek mieszkalny zlokalizowany ścianą z otworami okiennymi oraz otworem drzwiowym w odległości około [...] od granicy z sąsiednią działką budowlaną nr [...]. Z oświadczenia złożonego przez właścicieli I. i B. S. oraz przedłożonych dokumentów wynika, że przedmiotowy dom nabyli od Gminy już z ww. otworami okiennymi i drzwiowymi. W dalszej części decyzji organ, podał, że zgodnie z art. 61 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane, właściciel lub zarządca obiektu budowlanego obowiązany jest utrzymywać i użytkować obiekt zgodnie z zasadami, o których mowa w art. 5 ust. 2 cyt. ustawy, tj. w sposób zgodny z jego przeznaczeniem i wymaganiami ochrony środowiska oraz utrzymywać w należytym stanie technicznym i estetycznym, nie dopuszczając do nadmiernego pogorszenia właściwości użytkowych i sprawności technicznej. Natomiast zgodnie z § 12 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (t.j. Dz.U. z 2002r., Nr 75, poz. 690 ze zm.) – budynki na działce budowlanej sytuuje się od granicy z sąsiednią działką budowlaną w odległości nie mniejszej niż 4m – w przypadku budynku zwróconego ścianą z otworami okiennymi lub drzwiowymi w stronę tej granicy. W oparciu o powyższe organ wskazał, że istniejący stan faktyczny w przedmiotowej sprawie narusza przepisy § 12 cyt. Rozporządzenia Ministra Infrastruktury oraz wcześniej obwiązujące w tym zakresie uregulowania. Ponadto mając na uwadze, że przepisy Prawa budowlanego mają charakter przepisów bezwzględnie obowiązujących i, że zgodnie z art. 61 Prawa budowlanego właściciel lub zarządca nieruchomości ma między innymi obowiązek utrzymywania obiektu w należytym stanie technicznym, zaś jego zły stan techniczny może być efektem jego wykonania na podstawie wadliwie wydanej decyzji o pozwoleniu na budowę lub skutkiem odstąpienia inwestora od ustaleń i warunków wydanego pozwolenia na budowę, przy czym naruszenie norm techniczno – budowlanych w czasie budowy obiektu ma ten skutek, że jest on od początku istnienia w nienależytym stanie technicznym, to w niniejszej sprawie należało zastosować art. 66 pkt 1 prawa budowlanego. Końcowo organ stwierdził, że następcy prawni inwestorów uzyskując prawo własności nieruchomości, wchodzą w prawa i obowiązki wiążące się z tą nieruchomością i dlatego do nich należy kierować wszelkie rozstrzygnięcia. Od decyzji tej odwołali się B. i I. S. oraz S. S. wnosząc o jej uchylenie podnieśli, że przedmiotowy budynek istnieje od [...] lat "w takiej konfiguracji i z takimi otworami okiennymi i drzwiowymi jak obecnie". Zarówno oni jak i ich poprzednik prawny nie prowadzili jakiegokolwiek procesu budowlanego polegającego na budowie tego budynku, jak to organ przyjmuje w zaskarżonej decyzji. Ponadto zdaniem odwołujących zaskarżona decyzja zakłada niewłaściwość stanu technicznego, bez jednoczesnego wyjaśnienia na czym ma ona polegać. W ocenie właścicieli spornego budynku nabycie prawa własności nieruchomości, daje prawo do zachowania jej postaci, zaś nakaz zamurowania okien i drzwi, prawo to w sposób oczywisty narusza. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] nr [...] wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1, art. 66 ust. 1 i art. 83 ust. 2 ustawy Prawo budowlane po rozpatrzeniu odwołania uchylił zaskarżoną decyzję w części dotyczącej terminu wykonania nakazu i orzekł jego wykonanie w terminie do dnia [...] w pozostałej części utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. Zdaniem organu II instancji Inspektor Nadzoru Budowlanego, dokonał prawidłowej oceny stanu faktycznego i prawnego, wskazując, że zaistniały stan faktyczny w przedmiotowej sprawie jest sprzeczny z obowiązującymi przepisami prawa, a w szczególności z § 12 ust.1 pkt 1 ww. rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Mając na uwadze treść art. 61 Prawa budowlanego, należało na podstawie art. 66 ust. 1 prawa budowlanego nakazać usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości. Dodatkowo organ wskazał, że usunięcie tych nieprawidłowości należy wykonać przez zamurowanie lub wypełnienie otworów kształtkami szklanymi ( luksferami). Od powyższej decyzji skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego złożyli I. i B. S. wnosząc o jej uchylenie. Zaskarżonej decyzji skarżący zarzucili naruszenie przepisów art. 48 ust. 1 i art. 83 ust. 2 Prawa budowlanego oraz art. 12 § 1 kpa w zw. z art. 75 i 77 § 1 kpa przez nieuwzględnienie zebranego w sprawie materiału dowodowego, a zwłaszcza zebranych przez nich oświadczeń świadków dotyczących istnienia otworów okiennych i drzwiowych W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy podtrzymał swoje rozstrzygnięcie w przedmiotowej sprawie i wniósł o oddalenie skargi, wskazując, że nakaz wykonania czynności polegających na zamurowaniu otworów okiennych i drzwiowych jest prawidłowy i słuszny, gdyż ma na celu doprowadzenie przedmiotowego obiektu do stanu zgodnego z przepisami prawa. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżonej decyzji można postawić zarzut naruszenia prawa a w takim zakresie umożliwiają sądową kontrolę administracji przepisy art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269). Zdaniem Sądu organ opierając swoje rozstrzygnięcie na przepisie art. 66 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego, z dnia 7 lipca 1994 r. (t.j. Dz. U. z 2003r., Nr 207, poz. 2016) nie wykazał żadnej z przesłanek opisanych w tym artykule. Zgodnie z dyspozycją art. 66 Prawa budowlanego organ nakazuje usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości określając termin wykonania obowiązku w przypadku stwierdzenia, że obiekt budowlany: 1) jest w nieodpowiednim stanie technicznym albo 2) jest użytkowany w sposób zagrażający życiu lub zdrowi ludzi, środowisku lub bezpieczeństwu mienia , albo 3) powoduje swym wyglądem oszpecenie otoczenia. Zatem przepis art. 66 Prawa budowlanego stwarza organowi właściwemu – inspektorowi nadzoru budowlanego -, możliwość skutecznego zapewnienia użytkowania obiektu budowlanego zgodnie z przepisami rozdziału szóstego prawa budowlanego, a zwłaszcza z egzekwowaniem przestrzegania art. 61 ustanawiającego generalną zasadę, zgodnie z którą właściciel lub zarządca obiektu budowlanego jest obowiązany utrzymywać i użytkować obiekt zgodnie z zasadami, o których mowa w art. 5 ust. 2. Nakazy określone w art. 66, mogą dotyczyć nieprawidłowości samego obiektu, chodzi tu jednak o takie roboty, które mają na celu utrzymanie w należytym stanie obiektu budowlanego jako całości. W przedmiotowej sprawie organy obu instancji orzekając w trybie art. 66 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego, o zamurowaniu istniejących otworów okiennych i drzwiowych, zlokalizowanych w ścianie usytuowanej w granicy z sąsiednią nieruchomością podkreślały, że nakaz ten wynika z potrzeby doprowadzenia budynku do stanu zgodnego z prawem. Prawo budowlane zna instytucje doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z prawem, przewiduje ją np. dyspozycja art. 51 § 1 pkt 2, 3, ale nie przepis art. 66 Prawa budowlanego. Dla prawidłowego rozpoznania ustalonej okoliczności – usytuowania okien i drzwi w ścianie istniejącej w granicy działki, niezbędne jest ustalenie kiedy i w jakich okolicznościach ww. otwory powstały, czy w ramach realizacji budowy obiektu na podstawie pozwolenia na budowę ( należy to jednoznacznie wyjaśnić, gdyż badanie tylko dokumentów posiadanych przez aktualnego właściciela, który nie był inwestorem nie przesądza kwestii legalności budowy). Istotne jest ustalenie, czy okna i drzwi były przewidziane w zatwierdzonym projekcie, czy też stanowiły odstępstwo od niego. Wreszcie, czy powstały w innym czasie niż sam budynek, a jeżeli tak to kiedy. Powyższe ustalenia dotyczące czasu i okoliczności powstania okien i drzwi są niezbędne dla zastosowania właściwych rozstrzygnięć w sprawie w oparciu o właściwe przepisy prawa budowlanego i warunków technicznych. Mając na uwadze poczynione ustalenia faktyczne i prawne Sąd stwierdził, że będąca przedmiotem rozpoznania decyzja zapadła z naruszeniem przepisów prawa materialnego art. 66 Prawa budowlanego, które miało wpływ na wynik sprawy i naruszeniem przepisów art. 7 i 77 kpa, gdyż wszechstronne zbadanie i rozważenie okoliczności sprawy mogło doprowadzić do załatwienia jej w inny sposób i dlatego na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) oraz art. 152 i art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.),orzekł jak w sentencji.