II SA/Wa 1494/06

WyrokWSA w Warszawie2006-11-09

Skład orzekający: Andrzej Kołodziej, Adam Lipiński, Przemysław Szustakiewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy data wpisu do ewidencji działalności gospodarczej jest decydująca dla ustalenia momentu podjęcia pozarolniczej działalności gospodarczej w rozumieniu ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, czy też należy brać pod uwagę faktyczne podjęcie tej działalności?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że pojęcie 'podjęcia działalności gospodarczej' w rozumieniu ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy wiąże się z faktycznym przystąpieniem do obrotu gospodarczego, a nie jedynie z samym wpisem do ewidencji. Organ administracji błędnie oparł swoją decyzję wyłącznie na dacie z ewidencji, pomijając dowody wskazujące na faktyczne podjęcie działalności później, co miało istotny wpływ na rozstrzygnięcie.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła A. B., który został uznany za osobę bezrobotną z prawem do zasiłku. Następnie organ wznowił postępowanie i uchylił pierwotną decyzję, odmawiając statusu bezrobotnego z powodu podjęcia działalności gospodarczej. Skarżący argumentował, że faktycznie podjął działalność gospodarczą później niż wskazywał wpis do ewidencji, ponieważ potrzebował licencji i dopiero wtedy mógł rozpocząć świadczenie usług. Wojewoda utrzymał w mocy decyzję organu I instancji, opierając się na dacie z zaświadczenia o wpisie do ewidencji.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2006 r. oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Prezydenta W. z dnia [...] kwietnia 2006 r. Zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Kołodziej, Sędzia WSA Adam Lipiński (spr.), Asesor WSA Przemysław Szustakiewicz, Protokolant Dorota Kwiatkowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 listopada 2006 r. sprawy ze skargi A. B. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2006 r. nr [...] w przedmiocie uznania za osobę bezrobotną i przyznania prawa do zasiłku dla bezrobotnych: 1) uchyla zaskarżoną decyzję i utrzymaną nią w mocy decyzję Prezydenta W. z dnia [...] kwietnia 2006 r. Nr [...]; 2) zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości. Decyzją z dnia [...] października 2005 r. Prezydent W. uznał A. B. z dniem [...] października 2005 r. za osobę bezrobotną z prawem do zasiłku. W dniu [...] lutego 2006 r. A. B. złożył w Urzędzie Pracy W. oświadczenie o rezygnacji z rejestracji z powodu podjęcia działalności gospodarczej. W dniu [...] kwietnia 2006 r. Prezydent W. wznowił postępowania w sprawie uznania A. B. za osobę bezrobotną i w tymże dniu wydał decyzję nr [...] uchylającą wspomnianą na wstępie decyzję z dnia [...] października 2005 r. uznającą A. B. z dniem [...] października 2005 r. za osobę bezrobotną z prawem do zasiłku i orzekł o odmowie uznania A. B. za osobę bezrobotną z powodu rozpoczęcia przez niego działalności gospodarczej z dniem [...] października 2005 r. Podstawę prawną wydania niniejszej decyzji stanowiły przepisy art. 145 i 151 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, przepisy art. 9 ust. 1 pkt. 14, lit. a, art. 33 ust. 4 pkt. 1 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. z dnia 1 maja 2004 r., nr 99, poz.1001 ze zm.). W uzasadnieniu decyzji organ przywołał nadto treść przepisu art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. f wyżej wymienionej ustawy, zgodnie z którym za osobę bezrobotną nie może być uznana osoba, która podjęła pozarolniczą działalność gospodarczą. W odwołaniu od powyższej decyzji A. B. wskazał, iż po utracie pracy, latem 2005 r. rozpoczął naukę na kursie dla [...]. Po pomyślnym zdaniu egzaminów, rozpoczął starania o uzyskanie licencji [...], która umożliwiałaby mu samodzielne wykonywanie tego zawodu. Do uzyskania licencji niezbędny jest wpis do ewidencji działalności gospodarczej. W dniu [...] września 2005 r. uzyskał zaświadczenie o wpisie do ewidencji działalności gospodarczej. Określono w nim miedzy innymi przedmiot działalności gospodarczej – działalność [...] – oraz określono datę rozpoczęcia działalności [...] stycznia 2005 r. W dniu [...] września 2005 r. uzyskał promesę na udzielenie licencji na wykonywanie [...] (nie jest to równoznaczne z licencją [...]), która umożliwiła mu zawarcie w dniu [...] lutego 2006 r. umowy o współpracy z [...]. W związku z powyższym z dniem [...] lutego 2006 r. złożył stosowne oświadczenie w Urzędzie Skarbowym o rozpoczęciu prowadzenia ewidencji, zaś w dniu następnym wystawił pierwszy rachunek za usługę [...]. Jego zdaniem działalność gospodarczą podjął dopiero w lutym 2006 r. Decyzją z dnia [...] czerwca 2006 r. Wojewoda [...], na zasadzie art. 138 § 1 pkt. 1 Kodeksu postępowania administracyjnego i art. 10 ust. 2 pkt. 16 i ust.4 pkt. 2 w związku z art. 33 ust. 4 pkt. 1 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję, wskazując w uzasadnieniu, iż w zaświadczeniu o wpisie do ewidencji działalności gospodarczej A. B. jako datę rozpoczęcia tej działalności wskazano datę [...] października 2005 r. Tak więc, skoro z tą datą rozpoczął działalność gospodarczą, nie mógł być uznany za osobę bezrobotną od dnia [...] października 2005 r. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie A. B. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji, przywołując argumentację zawartą w uzasadnieniu odwołania. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, argumentując jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Stosownie do treści art. 13 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) do rozpoznania sprawy właściwy jest wojewódzki sąd administracyjny, na którego obszarze właściwości ma siedzibę organ administracji publicznej, którego działalność została zaskarżona, czyli w tej sprawie - Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie. Natomiast zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153 poz. 1269) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej i to z przepisami obowiązującymi w dacie jej wydania. W ocenie Sądu skarga zasługuje na uwzględnienie. Istota problemu sprowadza się w zasadzie do interpretacji przepisu art. 2 ust. 1, pkt 2, lit. f ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy w kontekście zebranego materiału dowodowego w niniejszej sprawie. Treść tego przepisu jest następująca: "art. 2. 1. Ilekroć w ustawie jest mowa o: 2) bezrobotnym - oznacza to osobę, o której mowa w art. 1 ust. 3 pkt 1 i 2 lit. a-e i g, lub cudzoziemca - członka rodziny obywatela polskiego, niezatrudnioną i niewykonującą innej pracy zarobkowej, zdolną i gotową do podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującym w danym zawodzie lub służbie albo innej pracy zarobkowej, albo jeżeli jest osobą niepełnosprawną, zdolną i gotową do podjęcia zatrudnienia co najmniej w połowie tego wymiaru czasu pracy, nieuczącą się w szkole, z wyjątkiem uczącej się w szkole dla dorosłych lub przystępującej do egzaminu eksternistycznego z zakresu tej szkoły lub w szkole wyższej w systemie wieczorowym, zaocznym lub eksternistycznym, zarejestrowaną we właściwym dla miejsca zameldowania stałego lub czasowego powiatowym urzędzie pracy oraz poszukującą zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, jeżeli: f) nie podjęła pozarolniczej działalności od dnia wskazanego w zgłoszeniu do ewidencji do dnia wyrejestrowania tej działalności albo nie podlega na podstawie odrębnych przepisów obowiązkowi ubezpieczenia społecznego, z wyjątkiem ubezpieczenia społecznego rolników..." Tak więc zgodnie z zapisem cytowanej ustawy, nie może być uznany za bezrobotnego ten kto między innymi podjął pozarolniczą działalność gospodarczą. Ustawodawca użył tu nie bez znaczenia sformułowania "podjął", a nie sformułowania "rozpoczął" działalność. Pojęcie "rozpoczęcie działalności gospodarczej", którym operuje zaświadczenie o wpisie do ewidencji działalności gospodarczej, jest jedynie pojęciem ewidencyjnym, nie odwołującym się do faktycznego rozpoczęcia działalności gospodarczej, albowiem nie sam wpis do ewidencji daje prawa do faktycznej działalności gospodarczej. Nierzadko podmiot musi uzyskać dodatkowe licencje, czy też zezwolenia. Nie bez znaczenia jest tu także zarejestrowanie się do celów skarbowych, jako płatnika podatku dochodowego, czy płatnika podatku VAT. Pojęcie "podjęcie działalności gospodarczej" wiąże się z faktycznym jej podjęciem, z wystawieniem pierwszej faktury, a więc wiąże się z bezpośrednim przystąpieniem danego podmiotu gospodarczego do obrotu gospodarczego. W takim także znaczeniu sformułowania tego używa ustawa o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy. A zatem, aby danej osobie móc przypisać podjęcie działalności gospodarczej, w zakresie omawianej ustawy, osoba ta musi nie tyle być zarejestrowana jako podmiot gospodarczy, ale faktycznie tę działalności gospodarczą podjąć, a więc przystąpić do obrotu gospodarczego. Takie podjęcie działalności gospodarczej – przystąpienie do obrotu gospodarczego jest tu niezwykle ważne i decydujące o statusie danej osoby. Dlatego dla oceny czy dana osoba traci przymiot osoby bezrobotnej istotne jest podjęcie przez nią działalności gospodarczej, albowiem z tą chwilą osoba taka, w rozumieniu zapisu art. 2 ust. 1 pkt 2, lit. f omawianej ustawy, traci status bezrobotnego, niezależnie czy działalność tę nadal będzie kontynuować. Status ten może dopiero odzyskać, gdy działalność gospodarczą wyrejestruje. W niniejszej sprawie organ oparł swoją decyzję wyłącznie na treści zapisu o rozpoczęciu działalności gospodarczej A. B., który wynikał z ewidencji do wpisu działalności gospodarczej. Organ pominął tu cały szereg dokumentów wskazujących na inną datę rozpoczęcia faktycznego tej działalności, czyli jej podjęcia. Skarżący przedstawił umowę o współpracy z [...], dokumenty finansowe wskazujące, iż działalność gospodarczą podjął dopiero od [...] lutego 2006 r. i wskazał dlaczego nie mógł działalności tej podjąć wcześniej samodzielnie. Wskazywał, iż nie posiadał licencji [...], a jedynie promesę jej uzyskania. Organ w ogóle nieustosunkował się do twierdzeń skarżącego i bez badania stanu faktycznego, uznał datę rozpoczęcia działalności wskazaną w zaświadczeniu o wpisie do ewidencji działalności gospodarczej za datę podjęcia działalności gospodarczej, całkowicie pomijając inne dokumenty, wskazujące na inną datę podjęcia tej działalności. Wyjaśnienia wymaga także zapis odnośnie podjęcia działalności gospodarczej, figurujący w oświadczeniu A. B. o rezygnacji z rejestracji w Urzędzie Pracy z dnia [...] lutego 2006 r. Wpisano tam dwie daty [...] luty 2006 r. – którą skreślono i datę [...] października 2005 r. Reasumując, oba organy wadliwie zinterpretowały sformułowanie "podjęcie" działalności gospodarczej zawarte w treści art. 2 ust. 1 pkt 2, lit. f ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy oraz organ II instancji nieustosunkował się do dokumentów i twierdzeń skarżącego podniesionych w odwołaniu od decyzji organu I instancji, przez co naruszył przepisy art. 7, art. 8, art. 9 i art. 103 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego. Powyższe uchybienia, w ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego miały istotny wpływ na wynik podjętych decyzji. Dlatego też, mając powyższe na względzie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 ppkt a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.), Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji. O wykonalności zaskarżonej decyzji Sąd orzekł na podstawie art. 152 powołanej ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło