VII SA/Wa 1005/07
WyrokWSA w Warszawie2007-11-14
Skład orzekający: Izabela Ostrowska, Jolanta Zdanowicz, Paweł Groński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy prawidłowo umorzył postępowanie odwoławcze, uznając, że skarżący nie posiadają przymiotu strony w rozumieniu art. 28 kpa, mimo że ich działka sąsiaduje z działką, na której znajduje się samowolnie wybudowana płyta obornikowa?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, stwierdzając naruszenie przepisów proceduralnych. Organ odwoławczy nie przeanalizował wszystkich kwestii mogących mieć wpływ na ocenę przymiotu strony, w szczególności potencjalnego wpływu samowolnej inwestycji na zagospodarowanie sąsiedniej działki skarżących i utrudnienia w korzystaniu z nieruchomości. Brak takiej analizy stanowi naruszenie art. 7 i 77 § 1 kpa. Ponadto, pozbawienie skarżących możliwości zaskarżenia decyzji narusza zasadę dwuinstancyjności (art. 15 kpa).Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi małżonków K. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego umarzającą postępowanie odwoławcze. Postępowanie pierwotnie dotyczyło samowolnie wybudowanej płyty betonowej do składowania obornika. Organ pierwszej instancji umorzył postępowanie, uznając skarżących za niebędących stroną z uwagi na brak interesu prawnego. Po uchyleniu tej decyzji przez organ odwoławczy i przekazaniu sprawy do ponownego rozpatrzenia, organ powiatowy umorzył postępowanie w związku z wydaniem pozwolenia na użytkowanie. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy decyzję o umorzeniu, ponownie uznając skarżących za niebędących stroną. Skarżący zarzucili naruszenie art. 28 kpa oraz przepisów dotyczących postępowania dowodowego i wyjaśnienia stanu faktycznego.Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję i stwierdza, że nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Ostrowska, , Sędzia WSA Jolanta Zdanowicz (spr.), Asesor WSA Paweł Groński, Protokolant Agnieszka Wasik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 listopada 2007 r. sprawy ze skargi S. i M. K. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2007 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego I. uchyla zaskarżoną decyzję II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku
VII SA/Wa 1005/07
UZASADNIENIE
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w O. decyzją Nr [...] z dnia [...] grudnia 2006 r. umorzył postępowanie w sprawie wybudowanej płyty betonowej do składowania obornika o wymiarach [...] m wybudowanej na działce nr [...] i [...] w K. przez inwestora małżonków Ł.
W uzasadnieniu organ powiatowy wskazał, iż kontrola w [...] kwietnia 2002 r. na działce nr [...] i [...] stanowiącej własność małżonków Ł. wykazała wybudowaną samowolnie, bez zgłoszenia właściwemu organowi, obok budynku inwentarskiego płytę betonową do składowania obornika z tegoż budynku. W postępowaniu administracyjnym ustalono też, że małżonkowie K. składający skargę nie mogą być uznani za stronę z braku interesu prawnego (art. 28 kpa), bowiem ich budynek mieszkalny znajduje się poza strefą oddziaływania obiektu, która wynosi
30 m od otworów okiennych i drzwiowych pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi na działkach sąsiednich. Budynek mieszkalny małżonków K. oddalony jest od najdalszego elementu płyty na odległość 52 m.
Jak stwierdził dalej organ, lokalizacja płyty betonowej do obornika nie naruszała warunków technicznych w obowiązujących przepisach prawa budowlanego. Biorąc to pod uwagę organ powiatowy w decyzji z [...] listopada 2002 r. nakazał inwestorom wykonanie określonych czynności celem doprowadzenia wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem. Następnie decyzją Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2002 r. inwestor uzyskał pozwolenie na użytkowanie co spowodowało doprowadzenie samowolnie wybudowanej płyty do stanu zgodnego z prawem.
W dacie 17 lipca 2003 r. organ wojewódzki przesłał Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego odwołanie małżonków K. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] listopada 2002 r., złożone bezpośrednio w organie wojewódzkim.
W wyniku przeprowadzonego postępowania odwoławczego [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją Nr [...] z [...] stycznia 2006 r. uchylił decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] listopada 2002 r. nakazującą wykonanie określonych czynności inwestorom i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia.
Wobec faktu, że pomiędzy wydaniem decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego, a rozpatrzeniem odwołania, wydana została decyzja o pozwoleniu na użytkowanie, rozpatrujący ponownie sprawę organ powiatowy umorzył postępowanie w sprawie wybudowanej płyty.
Odwołanie od tej decyzji złożyli małżonkowie K.
[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] kwietnia. 2007 r. Nr [...] wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 kpa, umorzył postępowanie odwoławcze.
W uzasadnieniu organ odwoławczy stwierdził, że wnoszący odwołanie nie są stroną w rozumieniu art. 28 kpa co powoduje obowiązek zakończenia postępowania odwoławczego poprzez umorzenie, ponieważ nie ma podstaw do rozstrzygnięcia sprawy co do jej istoty. Z dokumentacji administracyjnej (mapy, wyrysy) wynika, że działka [...] nie graniczy bezpośrednio z działkami inwestora nr [...] i [...], na których usytuowana jest płyta obornikowa. Wprawdzie działka nr [...] należąca do odwołujących się, graniczy bezpośrednio z działką nr [...] (na której znajduje się część płyty), to jednak odległość jej od tej działki nie narusza warunków technicznych określających odległość płyt gnojowych od granicy działki sąsiedniej co najmniej 4 metry, co w niniejszym przypadku jest zachowane, zaś odległość określona w przepisach na 30 m od budynku mieszkalnego znajdującego się na działce [...], w rzeczywistości jest większa.
Jednocześnie dla przedmiotowej płyty nie została wyznaczona żadna strefa oddziaływania, jak miało to miejsce przy zbiorniku, a zatem działka małżonków K. nie leży w strefie oddziaływania inwestycji, a to oznacza brak istnienia interesu prawnego po stronie odwołujących się, których zainteresowanie rozstrzygnięciem przedmiotowej sprawy świadczy jedynie o interesie faktycznym.
Skargę sądową na powyższą decyzję wnieśli małżonkowie K., domagając się jej uchylenia i zarzucając naruszenie art. 28 kpa przez błędną wykładnię oraz rażące naruszenie art. 140 w związku z art. 77 § 1 a także art. 7 i 8 kpa przez nierozpatrzenie argumentacji odwołania i niewyjaśnienie stanu sprawy.
Według skarżących argument organu, że otrzymali oni pismo w sprawie "do wiadomości" nie wytrzymuje krytyki, bowiem zapis taki jest nieprawidłowy, zaś doręczenie orzeczenia I instancji wskazuje, że organ ten traktował skarżących jako stronę.
Skarżący powołali się na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 8 czerwca 2006 r. w którym Sąd nie podzielił stanowiska organu co do braku przymiotu strony i wskazał, że jako właściciele działek położonych w pobliżu spornej inwestycji mogą mieć utrudnione funkcjonowanie i korzystanie z własnej nieruchomości.
Zdaniem skarżących organ błędnie przyjmuje, że inwestycja nie sąsiaduje bezpośrednio z działką skarżących nr [...], bowiem działka małżonków K. nr [...] przylega bezpośrednio do działki inwestora nr [...] na której obok działki [...] położony jest przedmiotowy obiekt zbiornika i płyty gnojowej stanowiący całość gospodarczą.
Nadto wyliczenie odległości przez organ jest oczywistą manipulacją.
Skarżący wnosili o uchylenie zaskarżonej decyzji.
W odpowiedzi na skargę organ wnosił o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny, przyjmując stan faktyczny ustalony przez organ odwoławczy, stwierdził co następuje:
Ocena działalności organów administracji publicznej, dokonywana przez sąd administracyjny sprowadza się do kontroli prawidłowości rozstrzygnięcia będącego przedmiotem tej oceny pod względem zgodności z przepisami prawa materialnego oraz pod względem zgodności z przepisami postępowania administracyjnego. Oznacza to, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest do zbadania czy organ administracji orzekając w sprawie, nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik postępowania.
Skarga podlega uwzględnieniu bowiem w postępowaniu naruszono przepisy proceduralne. Kontrolowaną w postępowaniu sądowym decyzją organ II instancji umorzył postępowanie odwoławcze w sprawie wybudowanej samowolnie płyty betonowej do składowania obornika na działce nr [...] i [...].
Podstawą umorzenia tego postępowania było stwierdzenie złożenia odwołania przez podmiot nie mający w tej sprawie przymiotu strony w rozumieniu art. 28 kpa. Przepis ten jest przepisem ogólnym i określa kto jest stroną postępowania administracyjnego. Lex specialis względem przepisu ogólnego jest art. 28 ust. 2 - Prawa budowlanego, mający zastosowanie w postępowaniach o pozwolenie na budowę i stanowiący, iż stronami tego postępowania są inwestor oraz zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu.
W przedmiotowej sprawie co wskazał organ odwoławczy, działka Nr [...] należąca do małżonków K. nie graniczy z działkami inwestora na których usytuowana jest płyta (działki [...] i [...]). Natomiast druga działka Nr [...] skarżących graniczy bezpośrednio z działką nr [...] na której znalazła się część przedmiotowej płyty, jednakże zachowane zostały wymogi warunków technicznych i działka sąsiednia nie leży w strefie oddziaływania inwestycji.
Ze stanowiskiem tym nie można się zgodzić bowiem nie zostały przeanalizowane wszystkie kwestie mogące mieć wpływ na ocenę czy skarżący mają przymiot strony. Sąsiedztwo działki na której wybudowano samowolnie płytę obornikową może powodować ograniczenia w zagospodarowaniu działki nr [...] a w konsekwencji utrudnić w istotny sposób skarżącym korzystanie z własnej nieruchomości. Kwestię tę organy powinny rozważyć i wziąć pod uwagę badając interes prawny skarżących.
Organ odwoławczy nie analizował wpływu samowolnej inwestycji na sąsiednią działkę i występowanie ograniczeń w zakresie jej zagospodarowania i ewentualnie przyszłej zabudowy przez skarżących, co stanowi naruszenie art. 7 i 77 § 1 kpa mówiących o obowiązku dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i wszechstronnego zebrania materiału dowodowego w sprawie.
Analiza odległości obiektu jaką organ przeprowadził to jeszcze niepełny materiał do oceny interesu prawnego strony, bowiem potrzebna jest jeszcze analiza wyżej wskazanej kwestii.
Podkreślenia wymaga fakt, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego działał w sprawie na wniosek małżonków K., a zatem winni mieć oni prawo kontrolowania tego postępowania. Pozbawienie ich możliwości zaskarżenia decyzji wydanej w tymże postępowaniu jest naruszeniem zasady dwuinstancyjności postępowania (art. 15 kpa). Nadto naruszony został art. 138 § 1 pkt 3 kpa.
Na marginesie wskazać należy, że organ odwoławczy na str. 2 uzasadnienia błędnie określił decyzję I instancji nr [...] jako tę, od której odwołanie rozpatruje i całe uzasadnienie, z wyjątkiem komparycji wskazującej prawidłowo nr [...], odnosi się do decyzji nr [...], co może budzić wątpliwości, czy istotnie argumentacja tam przedstawiona dotyczy decyzji faktycznie objętej odwołaniem.
Wskazane wyżej uchybienia i naruszenie art. 7, 77 i 138 § 1 pkt 3 w zw. z art. 15 kpa jako mogące mieć istotny wpływ na wynik rozstrzygnięcia stanowią podstawę uchylenia zaskarżonej decyzji w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1 c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 153, poz. 1270).
Rozpoznając ponownie sprawę organ odwoławczy rozważy wskazane wyżej kwestie i dopiero wtedy dokona oceny czy skarżący są stroną postępowania.
Przy orzekaniu zastosowano art. 152 powołanej wyżej ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło