II SA/Rz 250/07

WyrokWSA w Rzeszowie2007-12-06

Skład orzekający: Joanna Zdrzałka, Zbigniew Czarnik, Magdalena Józefczyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji prawidłowo odrzucił zarzuty dotyczące modernizacji ewidencji gruntów i budynków, w szczególności w zakresie granic i powierzchni działek, pomimo braku udokumentowania złożenia zastrzeżeń przez sąsiedniego właściciela i pominięcia istotnego operatu geodezyjnego?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, uznając, że organy administracji naruszyły przepisy postępowania i prawa materialnego. Kluczowe było stwierdzenie, że nie udokumentowano złożenia zastrzeżeń przez sąsiedniego właściciela, co miało wpływ na sposób ustalenia granic i powierzchni spornych działek. Ponadto, organy pominęły istotny operat geodezyjny, który stanowił część państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, a tym samym powinien być wykorzystany przy modernizacji ewidencji.
Stan faktyczny
Skarżący zarzucili organom administracji błędy w modernizacji ewidencji gruntów i budynków dotyczące ich działek nr 1181/1 i 1181/2, w szczególności zmianę powierzchni jednej z działek. Organy odrzuciły te zarzuty, opierając się na danych z operatu z 1963 r. i twierdząc, że poprzedni operat z 2002 r. zawierał błąd. Skarżący kwestionowali również udokumentowanie zastrzeżeń sąsiedniego właściciela do projektu operatu z 2002 r. oraz pominięcie operatu geodety Z. P. z 1993 r., który był w zasobie geodezyjnym.
Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty. Zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego na rzecz skarżących zwrot kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący WSA Joanna Zdrzałka /spr./ Sędziowie WSA Zbigniew Czarnik AWSA Magdalena Józefczyk Protokolant sekr. sąd. Maria Kołcz po rozpoznaniu w Wydziale II Ogólno-Administracyjnym na rozprawie w dniu 6 grudnia 2007 r. sprawy ze skargi M.D. i Z.D. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia (...) stycznia 2007 r. nr (...) w przedmiocie modernizacji ewidencji gruntów i budynków I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Starosty z dnia (...) września 2006 r. Nr (...) II. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego na rzecz skarżących M. D. i Z. D. solidarnie kwotę 112 zł /słownie: sto dwanaście złotych złotych/ tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Przedmiotem skargi Z. D. i M. D. jest decyzja Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...] stycznia 2007 r., Nr [...] utrzymująca w mocy decyzję Starosty z dnia [...] września 2006 r., Nr [...] o odrzuceniu zarzutów dotyczących wykazania działek nr 1181/1 i 1181/2 w operacie ewidencji gruntów i budynków miasta L. Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia organ wskazał: art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz art. 20 ust. 1 i ust. 2, art. 7b ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2005 r., Nr 240, poz. 2027 ). Decyzja została wydana po uprzednim uchyleniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego, z dnia [...] października 2004 r., Nr [...] i poprzedzającej ją decyzji Starosty z dnia [...] lipca 2006 r., Nr [...] o zatwierdzeniu operatu modernizacji ewidencji gruntów i budynków miasta L., w części dotyczącej działek nr 1181/1 i 1181/2 - wyrokiem z dnia 10 listopada 2005 r., sygn. akt SA/Rz 993/04. Z akt administracyjnych sprawy, w tym uzasadnień wspominanych rozstrzygnięć wynika, że w dniu [...] stycznia 2003 r. Starosta decyzją nr [...] zatwierdził projekt operatu modernizacji ewidencji gruntów i budynków miasta L. Decyzja ta została doręczona podmiotom, które wniosły zastrzeżenia, a niezależnie od tego wywieszono ją na tablicy ogłoszeń w Urzędzie Miasta i Gminy w L. Od decyzji tej Z. i M. D. złożyły odwołanie, zarzucając, że bez ich wiedzy zostały zmienione granice działek, będących rodzinną własnością. Fakt ten ujawniły dopiero po wydaniu decyzji, na podstawie map ewidencyjnych, w których granice i powierzchnie ich działek zmieniły się w stosunku do projektu (do którego nie zgłaszały zastrzeżeń) i są niezgodne z księgami wieczystymi i aktem własności ziemi. Uwzględniając ich odwołanie Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego uchylił decyzję Starosty z dnia [...] stycznia 2003 r. w części dotyczącej wykazania w operacie ewidencji gruntów i budynków miasta L. działek nr 1181/1 i 1181/2 i w tym zakresie przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Zalecił przy tym zbadanie stanu ewidencyjnego w zakresie spornych działek przed i po modernizacji oraz sprawdzenie położenia budynku mieszkalnego i garażu na działce nr 1181/2. Decyzją wydaną w dniu [...] grudnia 2003 r. Starosta orzekł o zatwierdzeniu operatu modernizacji ewidencji gruntów i budynków miasta L. w części dotyczącej działek nr 1181/1 i 1181/2, lecz na skutek odwołania Z. i M. D. rozstrzygnięcie to zostało uchylone decyzją Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...] lutego 2004 r., a sprawa przekazana organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia z wytycznymi takimi jak wskazane w poprzedniej decyzji kasacyjnej organu odwoławczego. Po raz kolejny Starosta zatwierdził wymieniony już operat w części dotyczącej wykazania działek nr 1181/1 i 1181/2 decyzją z dnia [...] lipca 2004 r. utrzymaną w mocy decyzją organu II instancji z dnia [...] października 2004 r. Decyzje te zostały uchylone wskazanym wcześniej wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 10 listopada 2005 r., sygn. akt SA/Rz 993/04. Sąd zarzucił organom obu instancji niewyjaśnienie stanu faktycznego sprawy skutkujące naruszeniem szeregu przepisów postępowania i zawarł wskazania co do dalszego postępowania. Zalecił przede wszystkim ustalenie czy złożone w toku postępowania administracyjnego pismo jest wnioskiem o wyłączenie pracownika organu, a jeśli tak - o rozpoznanie tego wniosku, następnie wyjaśnienie i udokumentowanie okoliczności ewentualnego złożenia przez J. B., właściciela działki 1180/12, graniczącej z działką 1181/2, zarzutów do projektu operatu ewidencji gruntów i budynków, wyłożonego do 10 maja 2002 r. Jako niezbędne dla prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy Sąd uznał też wyjaśnienie w jaki sposób i na jakiej podstawie doszło do zmiany powierzchni spornej działki – 1181/2. Rozpoznając sprawę ponownie Starosta, postanowieniem z dnia [...] marca 2006 r., Nr [...], działając na podstawie art. 24 § 4 k.p.a., wyłączył od udziału w postępowaniu, S. S., Kierownika Wydziału Geodezji, Katastru i Nieruchomości Starostwa Powiatowego w L. i jednocześnie wyznaczył do prowadzenia sprawy S. T. Stosując się do wytycznych Sądu, zwrócił się też do wykonawcy modernizacji – G. w R. o złożenie wyjaśnień odnośnie przyjęcia ostatecznego przebiegu granicy pomiędzy działkami 1181/2 i 1180/12. W odpowiedzi wyjaśniono, że granica przedstawiona na wyłożeniu projektu operatu opisowo – kartograficznego w 2002 r., została przedstawiona błędnie. Jeden z pkt przedmiotowej granicy, przyjęto z operatu podziałowego Z. P., który znajdował się w zasobie Powiatowego Ośrodka Dokumentacji Geodezyjno-Kartograficznej w L., ale nie został zatwierdzony żadną decyzją i nie wszedł w życie. Po wykryciu błędu dokonano poprawy granicy zgodne z operatem założenia ewidencji miasta L. z 1963 r. o czym poinformowano telefonicznie strony i ustalono termin spotkania na gruncie, celem wyjaśnienia sprawy i ewentualnego doprowadzenia strony do zawarcia ugody, które to działania nie dały rezultatu. W dalszej kolejności organ powiadomił strony o wyłożeniu do wglądu osób zainteresowanych operatu opisowo-kartograficznego, a następnie po zgłoszeniu przez Z. D. i M. D. uwag i zastrzeżeń do projektu operatu, protokołem z dnia [...] czerwca 2006 r. postanowił przyjąć przebieg granic na podstawie operatu z założenia ewidencji gruntów z roku 1963, nie uwzględniając zgłoszonych uwag , o czym poinformował zainteresowane. Po ogłoszeniu w Dzienniku Urzędowym Województwa [...] operatu modernizacji ewidencji gruntów i budynków Miasta L. w części dotyczącej działek ewidencyjnych nr 1181/1 o powierzchni 0.3015 ha i nr 1181/2 o powierzchni 0,9400 ha, Z. i M. D. zgłosiły zarzuty do zawartych w nim danych. Wskazały, że wszystkie przedstawione przez nie dokumenty źródłowe określają powierzchnię ich działki nr 1181/2 na 0,9485 ha, a dokumenty przedstawione podczas wyłożenia w dniu 2 czerwca 2006 r. są niezgodne z prawdą. Ponadto wskazały, że nie przedstawiono im żadnych "obliczeń pomyłkowych". Nie zgadzają się na zabranie im 85 m2 z ziemi, która od 1880 r. należy do ich rodziny. Decyzją z dnia [...] września 2006 r., Nr [...] Starosta, działając na podstawie art. 4, 20 ust. 1 i 2, art. 22 ust. 1 i art. 24a ust. 10 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne, § 42 ust. 1 i § 44 pkt 8 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. z 2001 r. Nr 38, poz. 454) oraz art. 104 k.p.a., odrzucił powyższe zarzuty. W uzasadnieniu, wyjaśniając kwestię złożenia przez J. B. zarzutów do projektu modernizacji w 2002 r., organ powołał się na jego pisemne oświadczenie z dnia 24 maja 2006 r., z którego wynika, że zastrzeżenia dotyczące przebiegu granicy działek 1180/12 i 1181/2 złożył "ustnie" kierownikowi Wydziału Geodezji w L. wiosną 2002 r.. Dalej, nawiązując do wyjaśnień wykonawcy modernizacji, Starosta stwierdził, że przebieg granicy pomiędzy działkami 1180/12 i 1181/2 został wykazany na podstawie poprzednio obowiązującej ewidencji gruntów, gdyż granica przedstawiona na wyłożeniu projektu operatu opisowo – kartograficznego w 2002 r., została przedstawiona nieprawidłowo przez wykonawcę. Jeden z jej punktów przyjęto bowiem błędnie z operatu podziałowego Z. P., który nie został zatwierdzony żadną decyzją i nie wszedł w życie. Powierzchnie działek obliczono na podstawie metody analitycznej, bardziej dokładnej od planimetru biegunowego, za pomocą którego obliczono powierzchnie działek, przy zakładaniu ewidencji gruntów. Organ wskazał, iż Z. i M. D., wbrew ich twierdzeniom brały udział w postępowaniu. Zostały zawiadomione o możliwości zapoznania się z nowym operatem ewidencji gruntów i z prawem zgłoszenia ewentualnych zastrzeżeń. Po zgłoszeniu przez nie zastrzeżeń zostały również poinformowane o sposobie ich rozpatrzenia. Organ zwrócił również uwagę, że zgodnie z § 39 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa, spory graniczne nie wstrzymują czynności związanych z założeniem ewidencji gruntów. W razie ich wystąpienia przebieg spornych granic wykazuje się na podstawie danych państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego lub wyników pomiaru stanu posiadania na gruncie, gdyż w postępowaniu modernizacyjnym nie mogą być rozstrzygane spory o przebieg granicy, które są w istocie sporami o własność. Odwołanie od powyższej decyzji złożyły Z. i M. D. Zakwestionowały złożenie przez J. B. zastrzeżeń do projektu modernizacji w 2002 r., zaprzeczyły też, by były telefonicznie powiadomione o wykrytej w operacie pomyłce, i że ustalono spotkanie na gruncie w celu wyjaśnienia sprawy i ewentualnego doprowadzenia do zawarcia ugody.. Nie zgadzają się dokonaną w dniu 2 czerwca 2006 r. ponowną modernizacją, na skutek której powierzchnia ich działki nr 1181/2 uległa zmniejszeniu o 85 m2, jak również z twierdzeniem organu, że Z. P., sporządzając mapę uzupełniającą z dnia 8 grudnia 1993 r., pomylił się w jednym punkcie, co organ zauważył dopiero po czterech latach prowadzenia postępowania. Ich zdaniem pomiary dokonane przez tego geodetę są zgodne z pomiarami geodety miejskiego S. K., S. S., A. W. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego nie podzielił podniesionych zarzutów i wspomnianą na wstępie decyzją utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W jej uzasadnieniu przedstawił przebieg postępowania administracyjnego w sprawie, a odnosząc się do powołanych w odwołaniu zarzutów organ wskazał, że pismem z dnia 21 czerwca 2006 r., Nr [...] Z. i M. D. zostały poinformowane o tym, na podstawie jakich dokumentów została przyjęta sporna granica, oraz o powodach odrzucenia operatu geodezyjnego, opracowanego przez Z. P. Podkreślił, że podczas prac modernizacyjnych wykorzystano materiały wchodzące do zasobu geodezyjnego, a w szczególności wykorzystano dane zawarte w szkicach polowych z 1963 r., opracowanych podczas bezpośredniego pomiaru granic na gruncie, co jest zgodne z § 82 ust. 1 rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków. Organ stwierdził też, że w sprawie istnieje spór graniczny, co potwierdziły odwołujące w odwołaniu, a w takiej sytuacji przebieg spornych granic wykazuje się na podstawie danych państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego lub wyników pomiaru stanu posiadania na gruncie. Z. D. i M. D. złożyły skargę na tę decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie, wnosząc o jej uchylenie oraz uchylenie poprzedzającej ją decyzji Starosty. Organom zarzuciły naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, błędną wykładnię i zastosowanie przepisów rozporządzenia z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków, a także niezastosowanie się do wskazań Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie, zawartych w wyroku z dnia 10 listopada 2005 r., sygn. akt SA/Rz 993/04. Skarżące ponownie podniosły, że nie została udokumentowana okoliczność złożenia przez J. B. zastrzeżeń do wyłożonego projektu operatu modernizacji ewidencji gruntów i budynków w terminie do dnia 10 maja 2002 r. W ich ocenie okoliczność ta ma istotne znaczenia dla sprawy, z tego względu, że żadna ze skarżących nie zgłosiła zastrzeżeń do tego projektu. Takich zastrzeżeń nie zgłosił również według nich J. B.. Skarżące wywodzą dalej, że gdyby nie te "rzekome" zastrzeżenia J. B., wyłożony projekt operatu modernizacji zostałby, zgodnie z ich wolą, zatwierdzony. Nie jest ich zdaniem uzasadnione pominięcie przez organy operatu Z. P., który to operat został złożony w Wojewódzkim Ośrodku Dokumentacji Geodezyjno – Kartograficznej Filia Terenowa w S. i opatrzony stosowną pieczęcią, z której wynika, że został przyjęty do państwowego zasobu geodezyjno – kartograficznego. W ocenie skarżących istnieje sprzeczność w stwierdzeniu organu, że granice działki i jej powierzchnię ustalono na podstawie mapy sprzed modernizacji, ponieważ wszystkie mapy sprzed modernizacji określają powierzchnię dz. 1181/2 na 0.9485 ha i takie położenie budynku na tej działce, że nie przekracza on granicy. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, przytaczając argumentację jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269, ze zm.) Sąd sprawuje kontrolę działalności administracji, obejmującą badanie zaskarżonych aktów pod względem ich zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zakres tej kontroli wyznacza art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.) – zwanej dalej w skrócie P.p.s.a., stanowiący, że Sąd orzeka w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W rozpatrywanej sprawie zastosowanie znajduje ponadto przepis art. 153 P.p.s.a., stanowiący, że ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie było przedmiotem zaskarżenia. W sprawie niniejszej toczyło się już bowiem postępowanie sądowoadministracyjne zakończone wspomnianym wcześniej wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 10 listopada 2005 r. sygn. akt SA/Rz 993/04. Uchylając decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...] października 2004 r. i poprzedzającą ją decyzję Starosty z dnia [...] lipca 2004 r., Sąd wskazał na liczne uchybienia skutkujące naruszeniami przepisów postępowania administracyjnego - art. 7, 8, 11, 24, 77 § 1, 107 § 3 k.p.a. Uchybienia te polegały na: - nie wyjaśnieniu i nie udokumentowaniu dowodami okoliczności złożenia zastrzeżeń przez J. B., co nie pozwoliło na odparcie zarzutu skarżących, że zmiany w projekcie operatu modernizacji odnośnie granic ich działki 1181/2 i jej powierzchni zostały dokonane już po upływie terminu jego wyłożenia i nie przez wykonawców projektu, - nie wyjaśnieniu i nie wskazaniu jakie dokumenty wchodziły w skład zasobu bazowego z lat 60-tych, na podstawie którego według organu sporządzono operat. Sąd zarzucił również braki w uzasadnieniach decyzji organów obu instancji, uniemożliwiające weryfikację argumentów skargi dotyczących przebiegu granicy, który w ostatnim operacie pomiarowym sporządzonym 2004 r. przyjęto na podstawie danych z operatu ewidencji gruntów pochodzących z okresu po modernizacji. W szczególności uzasadnienie decyzji organu odwoławczego nie wyjaśnia, na podstawie jakich danych przyjęto przebieg spornej granicy, czy były to dane sprzed modernizacji, i na podstawie jakich dokumentów poczynione, czy też był to pomiar stanu posiadania, a jeśli tak – kiedy dokonany, a przede wszystkim nie wyjaśnia podstawowej w sprawie kwestii – z jakich przyczyn po modernizacji ewidencji gruntów dane co do powierzchni spornej działki uległy niekorzystnej dla skarżących zmianie. W omawianym wyroku Sąd zawarł szczegółowe wytyczne dla organów rozstrzygających sprawę ponownie. Zalecił załatwienie kwestii wyłączenia pracownika, wyjaśnienie i udokumentowanie okoliczności ewentualnego złożenia zarzutu przez J. B. oraz ustalenie i wyjaśnienie na jakiej podstawie doszło do zmiany powierzchni spornej działki. Dokonując zatem kontroli w niniejszej sprawie, rzeczą Sądu, stosownie do powołanego wyżej art. 153 P.p.s.a. była ocena, czy wytyczne zawarte w tamtym wyroku zostały wykonane, a podjęte rozstrzygnięcie odpowiada prawu. Analizując akta przedmiotowej sprawy pod tym kątem stwierdzić wypadnie, że prawidłowo została załatwiona kwestia wyłączenia pracownika organu. Stosowny wniosek, z powołaniem się na art. 24 § 1 pkt 4 k.p.a. złożył bowiem Kierownik Wydziału Geodezji, Katastru i Nieruchomości Starostwa Powiatowego w L. mgr inż. S. S., którego wyłączenia domagały się także skarżące, i wniosek ten został pozytywnie rozpatrzony przez organ prowadzący postępowanie. Postanowieniem z dnia [...] marca 2006 r. Starosta, w oparciu o art. 24 k.p.a., wyłączył S. S. od udziału w postępowaniu i na podstawie art. 26 § 1 k.p.a. wyznaczył do prowadzenia sprawy inż. S. T. M. D. i Z. D. złożyły zażalenie na to postanowienie nazwane skargą, które zostało załatwione przez Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego postanowieniem z dnia [...] czerwca 2006 r. stwierdzającym niedopuszczalność zażalenia. Sposób rozstrzygnięcia kwestii wyłączenia pracownika, który z uwagi na fakt, iż postanowienia z tym przedmiocie są niezaskarżalne, Sąd objął kontrolą przy okazji rozpatrywania skargi na decyzję kończącą postępowanie i stwierdza, że nie narusza on prawa. Zastrzeżenia budzi natomiast wykonanie wytycznych z wyroku WSA z dnia 10 listopada 2005 r., a także związana z tym kwestia wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy. Podstawowe w tej materii było ustalenie czy właściciel działki nr 1180/12 J. B. istotnie zgłaszał uwagi i zastrzeżenia przewidziane w § 42 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków, w czasie wyłożenia w 2002 r. projektu operatu modernizacji ewidencji gruntów i budynków dla miasta L. – obrębów L., L.-P. i W. Sąd uprzednio rozstrzygający sprawę zalecił udokumentowanie okoliczności ewentualnego złożenia zastrzeżeń. Jedynym dowodem w tej sprawie jest pisemne oświadczenie J. B., w którym wyjaśnił on, że wiosną 2002 r., będąc w Wydziale Geodezji, zauważył na mapie ewidencyjnej niezgodność w zakresie granicy swojej działki 1180/12 z działką 1181/2 "ze stanem ewidencyjnym wskazanym podczas pomiaru wykonanego w trakcie sprawy sądowej o ochronę własności w 1992 r.". Wniósł wówczas zastrzeżenia ustnie kierownikowi Wydziału Geodezji. Dokonana przez organy orzekające w sprawie ocena tego dowodu budzi poważne zastrzeżenia Sądu. Organ przyjął oświadczenie za wiarygodne, pomimo faktu, iż w aktach sprawy brak jest jakiegokolwiek dowodu (chociażby notatki służbowej), potwierdzającego okoliczność złożenia przez J. B. zastrzeżeń, nawet w formie ustnej. Uznano ponadto, że zastrzeżenia te złożone zostały w przewidzianym dla tego rodzaju czynności czasie, tzn. w trakcie wyłożenia projektu operatu – do 10.05.2002 r., podczas gdy sam zainteresowany nie wskazał takiej daty (podał jedynie, że zastrzeżenia wniósł wiosną 2002 r.). Zasadniczym jednakże argumentem przesądzającym w ocenie Sądu o braku złożenia uwag i zastrzeżeń przez właściciela działki nr 1180/12 jest treść decyzji Starosty z dnia [...] stycznia 2003 r. zatwierdzającej projekt operatu modernizacyjnego, w której nie określono sposobu i zakresu uwzględnienia ewentualnych uwag i zastrzeżeń zgłoszonych przez J. B., pomimo, iż decyzja ta zawiera takie określenie w stosunku do szeregu uwag zgłoszonych przez inne podmioty ewidencyjne Zgodnie z obowiązującymi w dacie wydania wspominanej decyzji przepisami regulującymi tryb prowadzenia modernizacji zawartymi w rozporządzeniu Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. z 2001 r. Nr 38, poz. 454), zgłoszone w trakcie wyłożenia projektu operatu opisowo-kartograficznego uwagi i zastrzeżenia winny być szczegółowo opisane w protokole wyłożenia (§ 41 pkt 2), a następnie rozpatrzone przez starostę (§ 42 ust. 1). Po myśli § 42 ust. 2 cyt. rozporządzenia decyzja w sprawie zatwierdzenia operatu powinna zawierać: 1) określenie sposobu i zakresu uwzględnionych uwag i zastrzeżeń zgłoszonych w trakcie wyłożenia projektu operatu opisowo-kartograficznego, 2) uzasadnienie stanowiska organu w sprawie uwag i zastrzeżeń nieuwzględnionych. Z przytoczonych przez Sąd okoliczności wynika, że organ dokonał w istocie zmian w operacie w zakresie działek 1180/12 i 1181/2, już po wyłożeniu projektu i bez inicjatywy zainteresowanych podmiotów, czym naruszył wymienione wyżej przepisy rozporządzenia. Jeśli chodzi o wyjaśnienie na jakiej podstawie doszło do zmiany powierzchni spornej działki, akta sprawy zawierają pisemne wyjaśnienie uprawnionego geodety w tej kwestii, który powołuje się na błędne przedstawienie w granicy działek 1180/12 i 1181/2 punktu pomiarowego nr 3806. Z treści tego wyjaśnienia zdaje się wynikać, iż błąd ten miał polegać głównie na tym, że punkt ów przyjęto z "operatu podziałowego" sporządzonego przez Z. P., który znajdował się w zasobie geodezyjnym, ale "nie został zatwierdzony decyzją i nie wszedł w życie". Definicję państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego zawiera art. 2 pkt 10 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (t.j. Dz. U. z 2005 r. Nr 240, poz. 2027, ze zm.) wymieniając mapy oraz materiały fotogrametryczne, teledetekcyjne, rejestry, wykazy, informatyczne bazy danych, katalogi danych geodezyjnych i innych opracowań powstałych w wyniku wykonania prac geodezyjnych i kartograficznych. Dalsze uszczegółowienie rodzajów materiałów składających się na ten zasób wynika z rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 17 maja 1999 r. w sprawie określenia rodzajów materiałów stanowiących państwowy zasób geodezyjny i kartograficzny, sposobu i trybu ich gromadzenia i wyłączenia z zasobu oraz udostępniania zasobu (Dz. U Nr 49, poz. 493) – są to zbiory map oraz materiałów i dokumentów w postaci operatów, rejestrów, wykazów, katalogów, map, wydawnictw, zdjęć lotniczych i satelitarnych, baz danych oraz banków danych (§ 1 pkt 1). Podział zasobu, ze względu na charakter, cel i sposób wykorzystywania jego materiałów ustala § 4 ust. 3 rozporządzenia. Zasób bazowy – stanowią materiały źródłowe, służące za podstawę następnych opracowań gromadzonych w zasobie, zasób użytkowy – materiały służące do bezpośredniego i powszechnego udostępniania, zasób przejściowy – nie zakwalifikowane do zasobu bazowego i użytkowego materiały pomocnicze. Z akt sprawy jednoznacznie wynika, że operat geodety Z. P. został przyjęty do zasobu, co potwierdza pieczęć Urzędu Wojewódzkiego w K. Wydziału Geodezji i Gospodarki Gruntami Wojewódzkiego Ośrodka Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej Filia Terenowa w S. z datą 15.12.1993 r. W tej sytuacji operat ten stanowił zasób bazowy, a zatem zgodnie z przytoczonymi wyżej przepisami był to materiał źródłowy służący za podstawę następnych opracowań gromadzonych w zasobie i jako taki winien był zostać wykorzystany przy modernizacji ewidencji gruntów miasta L. prowadzonej od 2002 r. Jednocześnie niekwestionowaną sprawą jest spór graniczny pomiędzy skarżącymi a J. B., wynikający choćby z odmiennego wskazania przebiegu granicy działek 1180/12 i 1181/2 podczas sporządzenia operatu w 2004 r. Wskazując przebieg tej granicy, który determinuje powierzchnię spornej działki 1181/2, na podstawie danych z operatu ewidencji gruntów pochodzących z okresu po modernizacji, organy ewidencyjne w istocie rozstrzygnęły ten spór w niedozwolony dla nich sposób. W tej sytuacji, uznając iż zastrzeżenia właściciela działki nr 1180/12 nie zostały w prawem przewidziany sposób i w ustawowym terminie zgłoszone należało przyjąć przebieg granicy pomiędzy dz. 1180/12 i 1181/2, a tym samym i ich powierzchnie, na podstawie danych znajdujących się w zasobie w czasie prowadzenia modernizacji, zgodnie z § 39 rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków. Nie zasługuje przy tym na uwzględnienie argumentacja organu, że granica przedstawione na wyłożeniu projektu opisowo-kartograficznego w 2002 r. została przedstawiona błędnie przez wykonawcę, a organy ewidencyjne błąd ten ujawniły i poprawiły. Tego rodzaju błąd nie może bowiem podlegać skorygowaniu w ramach prowadzonej modernizacji, która po myśli § 55 wspominanego rozporządzenia jest zespołem działań technicznych mających na celu uzupełnienie bazy danych, modyfikację istniejących do wymagań określonych w rozporządzeniu oraz poprawę funkcjonowania systemu informatycznego. Dokonanie korekty spornej granicy jest w istocie rozstrzygnięciem sporu o własność i narusza wspomniane przepisy § 39 i 55 rozporządzenia. W postępowaniu ponownym rzeczą organu będzie rozpatrzenie zarzutów skarżących dotyczących ich działki 1181/2 z uwzględnieniem faktu, iż zastrzeżenia do tej działki nie zostały faktycznie złożone przez J. B. w 2002 r. , a tym samym nie mogły zostać uwzględnione przez organ, oraz z zastosowaniem § 39 rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków. Mając na uwadze przytoczone wyżej okoliczności, Sąd uznał, iż w prowadzonym postępowaniu w sposób istotny naruszono art. 80 k.p.a, przekraczając granice swobodnej oceny dowodów, a decyzje wydano z naruszeniem wskazanych wyżej przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, co uzasadnia uwzględnienie skargi i uchylenie decyzji organów obu instancji, w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) P.p.s.a. Z uwagi na charakter zaskarżonej decyzji, która nie przyznaje żadnych praw i obowiązków, Sąd odstąpił od określenia czy i w jakim zakresie nie może być ona wykonana (art. 152 P.p.s.a.). O kosztach obejmujących zwrot kosztów dojazdu do Sądu orzeczono w oparciu o art. 200 P.p.s.a. w zw. z art. 209 P.p.s.a., uwzględniając w tym zakresie wniosek skarżących.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło