II SA/Ol 10/08
PostanowienieWSA w Olsztynie2008-01-25
Skład orzekający: Tadeusz Lipiński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postępowanie sądowe w sprawie nałożenia grzywny w celu przymuszenia powinno zostać umorzone z mocy prawa w związku z ogłoszeniem upadłości obejmującej likwidację majątku dłużnika?Ratio decidendi
Postępowanie sądowe w sprawie nałożenia grzywny w celu przymuszenia ulega umorzeniu z mocy prawa z dniem uprawomocnienia się postanowienia o ogłoszeniu upadłości obejmującej likwidację majątku dłużnika. Wynika to z przepisów Prawa upadłościowego i naprawczego, które stanowią, że postępowanie egzekucyjne wszczęte przeciwko upadłemu przed ogłoszeniem upadłości ulega zawieszeniu z mocy prawa z datą ogłoszenia upadłości, a następnie jest umarzane z mocy prawa po uprawomocnieniu się postanowienia o ogłoszeniu upadłości.Stan faktyczny
Spółka A złożyła skargę na postanowienie Okręgowego Inspektora Pracy o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia. W trakcie postępowania przed WSA w Olsztynie ogłoszono upadłość Spółki A z możliwością zawarcia układu, co skutkowało zawieszeniem postępowania sądowego. Następnie ogłoszono upadłość obejmującą likwidację majątku dłużnika. Sąd podjął zawieszone postępowanie, a następnie umorzył je z uwagi na uprawomocnienie się postanowienia o likwidacyjnej masie upadłości.Rozstrzygnięcie
Umorzono postępowanie sądowe.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tadeusz Lipiński po rozpoznaniu w dniu 25 stycznia 2008 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Spółki A na postanowienie Okręgowego Inspektora Pracy z dnia "[...]" Nr "[...]" w przedmiocie nałożenia grzywny w celu przymuszenia postanawia: umorzyć postępowanie sądowe. WSA/pos.1- sentencja postanowienia
Spółka A w dniu "[...]" złożyła do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę, w której wniosła o uchylenie postanowień Okręgowego Inspektora Pracy z grudnia 2003r. utrzymujących w mocy zaskarżone postanowienia Państwowego Inspektora Pracy z dnia "[...]". o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia oraz o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia do czasu rozpoznania skargi przed sądem.
Postanowieniem z dnia 19 stycznia 2004r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie (sygn. akt II SA/Wa 4/04) stwierdził swą niewłaściwość i przekazał sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Olsztynie do rozpatrzenia zgodnie z właściwością miejscową.
W postanowieniu z dnia 29 listopada 2004r. (sygn. akt II SA/Ol 192/04) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie oddalił wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia. Sąd uznał, iż w sprawie nie zachodzą okoliczności przewidziane w art. 61 § 3 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, bowiem nałożona kara ma charakter pieniężny, a wiec z natury rzeczy jest odwracalna i nie zachodzi niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenia skutków oraz nie występuje niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody.
Skarżący – Spółka A wniósł zażalenie na to postanowienie wnosząc o jego uchylenie oraz o zawieszenie postępowania sądowego. W uzasadnieniu podniósł, iż postanowieniem z dnia 9 sierpnia 2004r. Sąd Rejonowy w "[...]" Sąd Gospodarczy Wydział V Gospodarczy ogłosił upadłość skarżącego z możliwością zawarcia układu.
Mając powyższe na uwadze WSA w Olsztynie postanowieniem z dnia 23. grudnia 2004r. (sygn. akt II SA/Ol 192/04) uchylił własne postanowienie z dnia 29 listopada 2004r. w przedmiocie oddalenia wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia i zawiesił postępowanie sądowe. W uzasadnieniu Sąd podzielił zarzuty skarżącego uznając, iż ogłoszenie upadłości dłużnika, w świetle art. 140 § 1 ustawy Prawo upadłościowe i naprawcze skutkuje zawieszeniem z mocy prawa postępowań zabezpieczających i egzekucyjnych - zarówno sądowych, jak i administracyjnych - prowadzonych przeciwko upadłemu w celu zaspokojenia należności, które z mocy prawa objęte są układem. Sąd powołał art. 124 § 1 pkt 4 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zgodnie z którym sąd zawiesza postępowanie z urzędu, jeżeli w stosunku do strony zostało wszczęte postępowanie upadłościowe, a sprawa dotyczy przedmiotu wchodzącego w skład masy upadłości. Uznano, iż nałożona w niniejszej sprawie grzywna w celu przymuszenia jest karą administracyjną i wchodzi w skład masy upadłości, na co wskazuje art. 342 § 1 pkt. 4 ustawy Prawo upadłościowe i naprawcze.
Postanowieniem z dnia 26 kwietnia 2005r. (sygn. Akt V GU 28/04) Sąd Rejonowy Sąd Gospodarczy w "[...]" zmienił własne postanowienie z dnia 9 sierpnia 2004r. o ogłoszeniu upadłości Spółki A w "[...]" z możliwością zawarcia układu, na postanowienie o ogłoszeniu upadłości obejmującej likwidację majątku dłużnika. W uzasadnieniu Sąd podał, iż nie zachodzi przesłanka z art. 14 ust. 1 Prawa upadłościowego i naprawczego, a mianowicie brak jest podstaw do przyjęcia za prawdopodobne, że wierzyciele upadłej spółki zostaną w drodze układu zaspokojeni w stopniu wyższym, niż zostaliby zaspokojeni po przeprowadzeniu postępowania upadłościowego obejmującego likwidacje majątku dłużnika.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie postanowieniem z dnia 7 stycznia 2008r. podjął zawieszone postępowanie wobec uprawomocnienia się postanowienia Sądu Rejonowego Sądu Gospodarczego w "[...]" o ogłoszeniu upadłości obejmującej likwidacje majątku dłużnika .
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje:
Ustawa z dnia 28 lutego 2003r. Prawo upadłościowe i naprawcze (Dz. U. Nr 60, poz. 535 ze zm.) przewiduje dwie drogi zaspokojenia wierzycieli: ogłoszenie upadłości z możliwością zawarcia układu oraz ogłoszenie upadłości obejmujące likwidację majątku dłużnika. Przesłanki stosowania danego trybu reguluje art. 14 ust. 1 tej ustawy, który przewiduje, że jeżeli zostanie uprawdopodobnione, że w drodze układu wierzyciele zostaną zaspokojeni w wyższym stopniu, niż zostaliby zaspokojeni po przeprowadzeniu postępowania upadłościowego obejmującego likwidację majątku dłużnika, ogłasza się upadłość dłużnika z możliwością zawarcia układu. Jednocześnie art. 17 ust. 1 przewiduje, iż sąd może zmienić postanowienie o ogłoszeniu upadłości z możliwością zawarcia układu na postanowienie o ogłoszeniu upadłości obejmującej likwidację majątku dłużnika, jeżeli podstawy przeprowadzenia takiego postępowania ujawniły się dopiero w toku takiego postępowania.
Prawo upadłościowe i naprawcze we wskazanych wyżej sytuacjach odmiennie reguluje wpływ jaki ma ogłoszenie upadłości na toczące się postępowania sądowe i administracyjne.
W sytuacji ogłoszenia upadłości z możliwością zawarcia układu art. 140 ust. 1 przewiduje, iż z dniem ogłoszenia upadłości postępowania zabezpieczające i egzekucyjne - zarówno sądowe, jak i administracyjne - prowadzone przeciwko upadłemu w celu zaspokojenia należności, które z mocy prawa są objęte układem, ulęgają zawieszeniu z mocy prawa. Sumy uzyskane w zawieszonych postępowaniach organ egzekucyjny z urzędu przekazuje do masy upadłości.(...). Nałożona w niniejszej sprawie grzywna w celu przymuszenia jest karą administracyjna i wchodzi w skład masy upadłości, na co wskazuje art. 342. § 1 pkt. 4 ustawy Prawo upadłościowe i naprawcze.
Na podstawie cytowanej regulacji Wojewódzki Sąd Administracyjny w stosunku do Spółki A w "[...]" zawiesił postępowanie sądowe.
Sąd Rejonowy Sąd Gospodarczy wydał postanowienie o ogłoszeniu upadłości z możliwością zawarcia układu w stosunku do podmiotu, który miał trudności z wykonaniem swoich zobowiązań. Prowadzenie egzekucji przeciwko upadłemu przez wierzycieli posiadających tytuły wykonawcze mogłoby mieć negatywny wpływ na zawarcie i wykonanie układu. Należy zauważyć, że postępowanie chroni zbiorowy, a nie partykularny interes wierzycieli.
Jak wyżej wskazano Prawo upadłościowe i naprawcze odmiennie reguluje losy postępowań egzekucyjnych w przypadku, gdy została ogłoszona upadłość obejmująca likwidację majątku dłużnika. Art. 146 § 1 tej ustawy stanowi, iż postępowanie egzekucyjne - zarówno sądowe jak i administracyjne - wszczęte przeciwko upadłemu przed ogłoszeniem jego upadłości ulega zawieszeniu z mocy prawa z datą ogłoszenia upadłości. Postępowanie egzekucyjne umarza się z mocy prawa po uprawomocnieniu się postanowienia o ogłoszeniu upadłości. Postanowienie staje się prawomocne, gdy w terminie 7 dni od dnia doręczenia postanowienia w przedmiocie ogłoszenia upadłości upadły nie wniesie zażalenia na to postanowienie do sądu ( art. 54 ust.1 pr. up. n. w zw. z art. 394 § 2 k.p.c. w zw. z art. 35 pr.up.n). Art. 52 pr. up. n. wskazuje, iż data wydania postanowienia sądu o ogłoszeniu upadłości jest datą upadłości. Postanowienie o ogłoszeniu upadłości Spółki A w "[...]" obejmujące likwidację majątku dłużnika uprawomocniło się w dniu 26 kwietnia 2005r. wobec nie wniesienia zażalenia na to postanowienie
W ocenie sądu regulacja ustawowa jednoznacznie wskazuje, że z tą datą postępowanie egzekucyjne zostało umorzone z mocy prawa.
Wobec powyższego stosownie do art. 161 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w wypadku gdy postępowanie z innych przyczyn stało się bezprzedmiotowe Sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania. Z tych względów na podstawie cytowanego artykułu orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło