I SA/Wa 1672/07
WyrokWSA w Warszawie2008-01-30
Skład orzekający: Gabriela Nowak, Anna Łukaszewska Macioch, Joanna Skiba
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej, który po wyroku uchylającym jego decyzję pozostaje w bezczynności w zakresie rozpoznania zażalenia strony, może zostać ukarany grzywną na podstawie art. 154 § 1 PPSA?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej, który po wyroku uchylającym jego decyzję pozostaje w bezczynności w zakresie rozpoznania zażalenia strony, może zostać ukarany grzywną na podstawie art. 154 § 1 PPSA, jeżeli strona przed wniesieniem skargi na bezczynność wezwała organ do wykonania wyroku. Wymierzenie grzywny ma na celu skłonienie organu do wykonania obowiązku nałożonego prawomocnym wyrokiem oraz stanowi karę za ignorowanie orzeczeń sądowych.Stan faktyczny
Strony wniosły skargę na decyzję Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej, która utrzymała w mocy postanowienie o zawieszeniu postępowania administracyjnego. WSA uchylił tę decyzję, wskazując na naruszenie przepisów KPA. Po uprawomocnieniu się wyroku, organ nie podjął działań w celu wykonania wyroku i rozpoznania zażalenia strony. Strony wezwały organ do wykonania wyroku, a następnie wniosły skargę na jego niewykonanie, domagając się wymierzenia grzywny.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wymierzył Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej grzywnę w wysokości 500 zł i zasądził od niej na rzecz Z. S. i H. D. solidarnie kwotę 440 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Gabriela Nowak Sędziowie: sędzia NSA Anna Łukaszewska Macioch asesor WSA Joanna Skiba (spr.) Protokolant Marta Maciejkowicz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 stycznia 2008 r. sprawy ze skargi Z. S. i H. D. w przedmiocie wymierzenia organowi grzywny w związku z niewykonaniem wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 29 listopada 2005 r. sygn. akt I SA/Wa 2090/04 w przedmiocie zawieszenia postępowania administracyjnego 1) wymierza Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej grzywnę w wysokości 500 (pięćset) złotych; 2) zasądza od Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej na rzecz Z. S. i H. D. solidarnie kwotę 440 (czterysta czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Decyzją z dnia [...] października 2004 r., nr [...] Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa, na skutek zażalenia pełnomocnika Z. S. i H. D - r. pr. J. C. - F. z dnia 4 sierpnia 2004 r. od postanowienia Wojewody Łódzkiego z dnia [...] lipca 2004 r., nr [...] zawieszającego z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie wznowieniowej dotyczącej nieruchomości położonej w R. przy ul. [...], oznaczonej w ew. gruntów jako działka nr [...], utrzymała zaskarżone postanowienie w mocy.
Na decyzję Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej z dnia [...] października 2004 r. skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosły w dniu 24 listopada 2004 r. Z. S. i H. D., zarzucając jej naruszenie art. 156 § 1 pkt 2 kpa i wnosząc o stwierdzenie jej nieważności z uwagi na wydanie decyzji w sprawie, w której rozstrzygnięcie powinno zapaść w formie postanowienia.
Postanowieniem z dnia [...] listopada 2004 r., nr [...], Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa sprostowała sentencję i uzasadnienie decyzji własnej z dnia [...] października 2004 r., poprzez wpisanie zamiast użytych w sentencji i uzasadnieniu wyrazów: "zaskarżoną decyzję" słów "zaskarżone postanowienie". Po rozpoznaniu wniosku skarżących o ponowne rozpoznanie sprawy, postanowieniem z dnia [...] stycznia 2005 r., nr [...] Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa ponownie sprostowała orzeczenie własne z dnia [...] października 2004 r. poprzez wpisanie zamiast użytych w sentencji i uzasadnieniu wyrazów: "zaskarżoną decyzję" słów "zaskarżone postanowienie". Na powyższe postanowienie z dnia [...] stycznia 2005 r. skarżące wniosły skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.
W związku z powyższym w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Warszawie zarejestrowane zostały dwie skargi Z. S. i H. D. . Skardze na decyzję Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej z dnia [...] października 2004 r., nadano sygn. akt I SA/Wa 2090/04, natomiast skardze na postanowienie Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej z dnia [...] stycznia 2005 r. sygn. I SA/Wa 681/05.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 29 listopada 2005 r. w sprawie I SA/Wa 2090/04 uchylił zaskarżoną decyzję Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej, wskazując, że rozpoznając zażalenie skarżących na postanowienie organu I instancji, Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa wydała decyzję, a nie postanowienie, naruszając tym samym art. 104 § 2 oraz art. 123 kpa. Zgodnie bowiem z art. 104 kpa, organ administracji publicznej załatwia sprawę przez wydanie decyzji, która rozstrzyga sprawę co do jej istoty w całości lub w części, natomiast zgodnie z art. 123 kpa, w toku postępowania organ administracji publicznej wydaje postanowienia, które dotyczą poszczególnych kwestii wynikających w toku postępowania, lecz nie rozstrzygają o istocie sprawy. Powyższy wyrok uprawomocnił się 4 marca 2006 r., doręczony zaś został organowi wraz z aktami sprawy w dniu 20 marca 2006 r.
W sprawie o sygn. akt I SA/Wa 681/05 skarżące w dniu 18 kwietnia 2006 r. cofnęły skargę, dlatego postanowieniem z dnia 5 maja 2006 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie umorzył postępowanie sądowe.
W związku z uprawomocnieniem się w dniu 4 marca 2006 r. wyroku z dnia 29 listopada 2005 r. w sprawie I SA/Wa 2090/04, pismem z 22 marca 2006 r. zatytułowanym "Wezwanie do zapłaty", skarżące wniosły do Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej o wykonanie wyroku w zakresie zwrotu kosztów postępowania sądowego, natomiast pismem z dnia 19 kwietnia 2006 r., wezwały organ do załatwienia sprawy, tj. rozpoznania ich zażalenia z dnia 4 sierpnia 2004 r. Na wezwanie z dnia 19 kwietnia 2006 r. organ pozostał bierny.
Pismem z dnia 29 sierpnia 2007 r., Z. S. i H. D. , działając przez pełnomocnika r. pr. J. C. - F. wniosły do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na niewykonanie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie oraz o ukaranie organu grzywną.
W odpowiedzi na skargę Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa wniosła o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga jest uzasadniona.
Zgodnie z art. 154 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej "ppsa"), w razie niewykonania wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność oraz w razie bezczynności organu po wyroku uchylającym lub stwierdzającym nieważność aktu lub czynności, strona, po uprzednim wezwaniu właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy, może wnieść skargę w tym przedmiocie żądając wymierzenia temu organowi grzywny. Wymierzenie grzywny następuje w razie uwzględnienia skargi wniesionej przez stronę, która uprzednio zwróciła się do organu z pisemnym wezwaniem do wykonania wyroku.
Z powołanego wyżej przepisu wynikają dwie przesłanki, które muszą być spełnione łącznie, aby sąd mógł wymierzyć organowi grzywnę. Po pierwsze, organ musi pozostawać w bezczynności po wyroku uchylającym zaskarżony akt, a ponadto strona przed wniesieniem skargi musi wystąpić do właściwego organu z pisemnym wezwaniem do wykonania wyroku. W ocenie Sądu, w niniejszej sprawie obie przesłanki zostały spełnione.
Poza sporem pozostaje fakt, że organ administracji publicznej po wyroku Sądu z dnia 29 listopada 2005 r. uchylającym decyzję Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej z dnia [...] października 2004 r. do dnia wniesienia skargi nie podjął żadnego rozstrzygnięcia i nie rozpoznał zażalenia Z. S. i H. D. z dnia 4 sierpnia 2004 r., a tym samym, w ocenie Sądu, niewątpliwie pozostawał w tym okresie w bezczynności. Tej oceny nie zmienia fakt, że postanowieniami z dnia [...] listopada 2004 r. i [...] stycznia 2005 r. Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa sprostowała decyzję z dnia [...] października 2004 r. w ten sposób, że zamiast użytych w sentencji i uzasadnieniu wyrazów: "zaskarżoną decyzję" wpisała słowa "zaskarżone postanowienie", gdyż wobec treści wyroku z dnia 29 listopada 2005 r. orzeczenia te - wobec usunięcia ich z obrotu prawnego - stały się bezprzedmiotowe.
Spełniony został również drugi warunek skutecznego wniesienia skargi, dotyczący uprzedniego pisemnego wezwania organu do wykonania wyroku Sądu. Nie ulega bowiem wątpliwości, że skarżące pismami z dnia 22 marca 2006 r. i 19 kwietnia 2006 r., wezwały organ do załatwienia sprawy.
W ocenie Sądu, niepodejmowanie przez organ rozstrzygnięcia sprawy objętej tym wnioskiem w terminie oraz trybie wskazanym w przepisach kodeksu postępowania administracyjnego, stanowi niczym nieuzasadnioną zwłokę w wykonaniu wyroku sądowego, a zatem zostały spełnione przesłanki wymierzenia z tego tytułu organowi grzywny. Zgodnie bowiem z art. 286 § 2 ppsa w związku z art. 35 § 3 kpa termin do rozpoznania środka odwoławczego wynosi 30 dni. Skoro organ otrzymał akta wraz z odpisem prawomocnego wyroku w dniu 20 marca 2006 r., to termin do rozpoznania zażalenia skarżących z dnia 4 sierpnia 2004 r. upływał 19 kwietnia 2006 r. Tym samym, po tej dacie organ pozostawał w bezczynności.
Wskazać jednocześnie należy, że wymierzenie grzywny na podstawie art. 154 § 1 ppsa ma za zadanie skłonienie organu do wywiązania się z nałożonego na niego w prawomocnym wyroku obowiązku, jak również zawiera element represyjny, stanowiący w istocie karę za ignorowanie przez zobowiązane organy orzeczeń sądowych. Zdaniem składu orzekającego w niniejszej sprawie penalizacja ma jednak znaczenie drugorzędne, stąd wymierzając grzywnę w wysokości 500 zł. Sąd uznał, iż z uwagi na skomplikowany charakter sprawy będzie to kwota adekwatna do stopnia zawinienia ukaranego nią organu oraz zapewni, iż organ zwróci w przyszłości należytą uwagę na wywiązywanie się z obowiązków nałożonych na niego wyrokami sądowymi.
Z powyższych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 154 § 1 i 6 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 ppsa.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło