III SA/Wa 1781/07

WyrokWSA w Warszawie2008-03-19

Skład orzekający: Lidia Ciechomska-Florek, Ewa Radziszewska-Krupa, Hieronim Sęk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postanowienie stwierdzające niedopuszczalność zażalenia, wydane na podstawie art. 155 § 1 Ordynacji podatkowej, jest zgodne z prawem, jeśli wezwanie do uzupełnienia braku formalnego zażalenia (brak pełnomocnictwa) zostało skierowane na niewłaściwej podstawie prawnej i do niewłaściwej osoby?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżone postanowienie, stwierdzając, że Dyrektor Izby Skarbowej wydał je przedwcześnie i nieprawidłowo. Wezwanie do uzupełnienia braku formalnego zażalenia w zakresie pełnomocnictwa powinno być dokonane na podstawie art. 169 § 1 w związku z art. 168 § 3 Ordynacji podatkowej, a nie art. 155 § 1 tej ustawy. Ponadto, w przypadku braku pełnomocnictwa, organ powinien wezwać stronę do podpisania zażalenia, a nie tylko osobę powołującą się na bycie pełnomocnikiem. Dopiero brak reakcji strony na prawidłowe wezwanie mógłby skutkować wydaniem postanowienia o niedopuszczalności zażalenia.
Stan faktyczny
Firma G.S. wniosła o zwrot podatku VAT za 2005 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego pozostawił wniosek bez rozpatrzenia z powodu braku oryginału zaświadczenia i jego tłumaczenia. Zażalenie na to postanowienie zostało wniesione przez J.B., która powołała się na pełnomocnictwo. Dyrektor Izby Skarbowej wezwał J.B. do przedstawienia pełnomocnictwa na podstawie art. 155 § 1 Ordynacji podatkowej. Po braku uzupełnienia, Dyrektor stwierdził niedopuszczalność zażalenia. Firma G.S. wniosła skargę do WSA, dołączając pełnomocnictwo udzielone J.B. po terminie wezwania organu. WSA uwzględnił skargę, uchylając postanowienie Dyrektora.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżone postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W., stwierdził, że uchylone postanowienie nie może być wykonane w całości, oraz zasądził od Dyrektora Izby Skarbowej w W. na rzecz G.S. kwotę 340 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Lidia Ciechomska-Florek, Sędziowie Sędzia WSA Ewa Radziszewska-Krupa (sprawozdawca), Asesor WSA Hieronim Sęk, Protokolant Ewa Rutkowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 marca 2008 r. sprawy ze skargi G.S. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] sierpnia 2007 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności zażalenia na postanowienie w sprawie pozostawienia bez rozpatrzenia wniosku o zwrot podatku od towarów i usług za okres od stycznia do grudnia 2005 r. 1) uchyla zaskarżone postanowienie, 2) stwierdza, że uchylone postanowienie nie może być wykonane w całości, 3) zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej w W. na rzecz G.S. kwotę 340 zł (słownie: trzysta czterdzieści złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Firma S. wnioskiem, który wpłynął do Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego W. [...] lipca 2006r. wystąpiła o zwrot podatku od towarów i usług za okres od stycznia do grudnia 2005r. w wysokości 53.803 zł, zapłaconego z tytułu nabycia usług na terytorium Polski. Wniosek rozpoznał Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego W. postanowieniem z [...] marca 2007r., pozostawiając go bez rozpatrzenia, ze względu na złożenie oryginału tłumaczenia przysięgłego zaświadczenia z 11 lipca 2006r. bez oryginału tłumaczonego zaświadczenia, co nie może stanowić dowodu w postępowaniu. Zdaniem organu należało złożyć oryginał obcojęzycznego dokumentu i oryginał jego urzędowego tłumaczenia, skoro stronę wezwano w trybie art. 169 ustawy z 29 sierpnia 1997r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005r. Nr 8, poz. 60 ze zm., dalej jako "O.p."). Zażalenie od ww. postanowienia z [...] kwietnia 2007r. w imieniu strony wniosła J. B., postulując o uznanie wniosku o zwrot podatku VAT, za okres od stycznia do grudnia 2005r., za zasadny. Wyjaśniła, że przez niedopatrzenie nie załączono do pisma z 1 lutego 2007r., żądanych oryginałów dokumentów, tylko tłumaczenia tych dokumentów. Dokumenty zabrał do N. pośrednik, więc pełnomocnik przesyła je niezwłocznie po otrzymaniu. Do pisma załączono oryginały dokumentów, o które wzywano stronę, tj. oryginały zaświadczenia z 11 lipca 2006r., oryginał zaświadczenia o przyznaniu numeru identyfikacyjnego podatku obrotowego oraz oryginał przerejestrowania działalności gospodarczej. Dyrektor Izby Skarbowej w W. pismem z 19 czerwca 2007r. wezwał J. B., na podstawie art. 155 § 1 O.p., do uzupełnienia braku zażalenia przez przedstawienie pełnomocnictwa do reprezentowania strony przed organem odwoławczym (k. 700 akt administracyjnych). Z akt administracyjnych sprawy nie wynika by pełnomocnictwo wpłynęło. Dyrektor Izby Skarbowej w W. postanowieniem z [...] sierpnia 2007r., wydanym na podstawie art. 228 § 1 pkt 1 w związku z art. 239, art. 133, art. 136 i art. 137 O.p., stwierdził niedopuszczalność zażalenia. W uzasadnieniu wskazał, iż mimo wezwania z 19 czerwca 2007r., które zostało doręczone Pani B. 26 czerwca 2007r., do dnia wydania rozstrzygnięcia pełnomocnictwo nie zostało doręczone. Odwołanie jest zatem niedopuszczalne z przyczyn podmiotowych, gdyż zostało wniesione przez osobę nie będącą stroną lub następcą prawnym strony. Organ wyjaśnił ponadto, informacyjnie, że druga grupa przesłanek, które warunkują niedopuszczalność środka zaskarżenia to: brak przedmiotu zaskarżenia, wyłączenie możliwości wniesienia środka odwoławczego, nie wejście decyzji do obrotu prawnego. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie strona, działając osobiście, wniosła o uchylenie ww. postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej w W. w całości. Poinformowała, iż skarga została złożona w celu dotrzymania terminu do jej wniesienia (art. 53 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. dalej jako "P.p.s.a."). Wyjaśniła, że dokładne uzasadnienie skargi powinno być przedstawione przez J. B., która jest upoważniona do działania w jej imieniu. Zwróciła się do Sądu z wnioskiem, iż w przypadku gdyby ww. osoba nie spełniła wszystkich warunków formalnych dla złożenia skargi w imieniu strony, aby stronę poinformowano o tym, tak, żeby mogła dokonać uzupełnienia uzasadnienia. Dołączyła ponadto pełnomocnictwo udzielone J. B. 29 czerwca 2007r., do reprezentowania przed organami. W piśmie procesowym z 26 listopada 2007r. pełnomocnik Strony – adwokat K. G. podtrzymał skargę w całości oraz na podstawie art. 106 P.p.s.a. wniosła o przeprowadzenie dowodu uzupełniającego z dokumentów (pism D. z 23 sierpnia i 17 września 2007r. wraz z tłumaczeniami przysięgłymi), na okoliczność nadania listem poleconym przesyłki zawierającej pełnomocnictwa dla J. B. i jej doręczenia organowi odwoławczemu 4 lipca 2007r., tj. w ustawowym terminie. Wyjaśniła, że wskutek złożonej reklamacji na poczcie niemieckiej zostało przeprowadzone dochodzenie, w wyniku którego ustalono, że przesyłka zawierająca pełnomocnictwo została wysłana 29 czerwca 2007r. i dostarczona 4 lipca 2007r. Zdaniem strony pełnomocnictwo do jej reprezentowania nie znalazło się w aktach sprawy z winy organu. Zarzuciła organom naruszenie art. 7 K.p.a. oraz art. 2 Konstytucji RP. Powołała się również, na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie w sprawie o sygn. akt IV SAB 431/03, w którym stwierdzono, że "nie można odciążać skutkami zaginięcia przesyłki strony, w przypadku gdy nie można wykluczyć, że zaginięcie nastąpiło po wpłynięciu przesyłki do organu". W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w W. wniósł o jej oddalenie i podtrzymał argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wskazał, że wzywał pełnomocnika strony do przedstawienia dokumentu pełnomocnictwa, ale do dnia złożenia skargi nie zostało ono przesłane. Sąd na rozprawie w dniu 19 marca 2008r. dopuścił dowód z ww. dokumentów przedłożonych przez stronę przy piśmie procesowym z 26 listopada 2007r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Sąd uwzględnił skargę, ale nie z powodów w niej podniesionych. Sąd administracyjny, zgodnie z art. 184 Konstytucji RP i art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sprawuje kontrolę zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów wymienionych w art. 3 § 2 P.p.s.a., na zasadzie kryterium zgodności z prawem. W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego (uchylić) akt wydany przez organ administracyjny, należy stwierdzić, iż doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania lub stwierdzenia nieważności (art. 145 § 1 pkt 1 i 2 P.p.s.a.). Sąd zauważa ponadto, że na mocy art. 134 § 1 P.p.s.a. nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, choć rozstrzyga w granicach danej sprawy. W pierwszej kolejności skład orzekający zauważa, że wezwanie do uzupełnienia braku formalnego zażalenia w zakresie pełnomocnictwa zostało dokonane na mocy przepisu, który nie stanowił podstawy prawnej do wezwania. Stosownie bowiem do art. 155 § 1 O.p., wskazanego w podstawie prawnej wezwania, przepis ten ma zastosowanie w przypadku, gdy konieczne jest wyjaśnienie stanu faktycznego lub rozstrzygnięcia sprawy. W sprawie nie załączono natomiast do wniesionego zażalenia pełnomocnictwa. Stosownie zatem do art. 168 § 2 in fine w związku z art. 137 § 3 O.p. stanowiło to brak formalny zażalenia. W art. 168 § 1 O.p. mowa jest bowiem o podaniach, przez które należy również rozumieć zażalenie. W podstawie prawnej wezwania do załączenia pełnomocnictwa, skierowanego do pełnomocnika strony skarżącej, należało zatem powołać art. 169 § 1 O.p. , a nie odwołać się do dyspozycji art. 155 § 1 O.p., który nie mógł być w takim przypadku stosowany. Sąd zauważa również, że niewystarczające było również wezwanie jedynie osoby, która powołała się, że jest pełnomocnikiem strony skarżącej w postępowaniu zażaleniowym, a stosowne pełnomocnictwo nie zostało złożone. Wówczas, gdy osoba podpisującą zażalenie nie wykaże w sposób należyty swego umocowania, należy wezwać stronę do podpisania zażalenia, stosownie do art. 169 § 1 O.p. w związku z art. 168 § 3 O.p. Z akt sprawy nie wynika, że w sprawie miało to miejsce. Tym samym przedwczesne i nieprawidłowe z punktu widzenia ww. przepisów było wydanie zaskarżonego przez stronę postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej w W., stwierdzającego niedopuszczalność zażalenia. Dopiero bowiem w sytuacji, gdyby nie doszło do wypełnienia wezwania w trybie art. 169 § 1 O.p. w związku z art. 168 § 3 O.p. przez stronę skarżącą, możliwe byłoby wydanie rozstrzygnięcia formalnego, o jakim mowa w art. 169 § 4 O.p. Mając powyższe na względzie zasadne jest uchylenie zaskarżonego do Sądu postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej w W. na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) P.p.s.a. Sąd zwraca ponadto uwagę strony skarżącej, że z dokumentów reklamacyjnych poczty niemieckiej, które zostały dopuszczone do akt sprawy, nie wynika w sposób jednoznaczny, że przesyłka, którą strona nadała 29 czerwca 2007r., a która jak wynika z pisma D. z 17 września 2007r., została doręczona do Dyrektora Izby Skarbowej w W. 4 lipca 2007r., zawierała pełnomocnictwo udzielone przez skarżącego osobie wnoszącej w jego imieniu zażalenie. Tym samym Sąd ocenił, że powyższe dowody nie mogły stanowić podstawy do zastosowania w sprawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. b) P.p.s.a. Orzeczenie z punktu drugiego sentencji ma swoje uzasadnienie w treści art. 152 P.p.s.a. O zwrocie kosztów postępowania sądowego Sąd postanowił na mocy art. 200 i art. 209 P.p.s.a. w związku z art. 205 § 2 w związku z § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1348 ze zm.), stronę skarżącą reprezentował bowiem przed Sądem adwokat.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło