II SA/Łd 256/08
WyrokWSA w Łodzi2008-05-21
Skład orzekający: Renata Kubot-Szustowska, Jolanta Rosińska, Sławomir Wojciechowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy strona postępowania, która wniosła o wznowienie postępowania administracyjnego, ma prawo do wniesienia zażalenia na postanowienie o odmowie wstrzymania wykonania decyzji, mimo że sama nie wnosiła o wstrzymanie wykonania tej decyzji?Ratio decidendi
Strona, która posiada przymiot strony w postępowaniu o wznowienie postępowania administracyjnego, ma legitymację prawną do wniesienia zażalenia na postanowienie o odmowie wstrzymania wykonania decyzji, nawet jeśli sama nie wnosiła wcześniej o wstrzymanie wykonania tej decyzji. Organ odwoławczy powinien rozpoznać takie zażalenie merytorycznie, a jego umorzenie z powodu bezprzedmiotowości jest niezgodne z prawem.Stan faktyczny
Skarżący Z. B. złożył skargę na postanowienie Wojewody, które umorzyło postępowanie zażaleniowe w sprawie wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji o pozwoleniu na budowę. Wcześniej Prezydent Miasta Ł. odmówił wstrzymania wykonania tej decyzji. Wojewoda umorzył postępowanie zażaleniowe, uznając, że skarżący nie jest stroną, ponieważ sam nie wnosił o wstrzymanie wykonania decyzji. Skarżący argumentował, że posiada przymiot strony w postępowaniu wznowieniowym, które zostało wszczęte na jego wniosek.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżone postanowienie Wojewody i zasądził od Wojewody na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 21 maja 2008 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Renata Kubot-Szustowska (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Jolanta Rosińska, Sędzia WSA Sławomir Wojciechowski, Protokolant Asystent sędziego Beata Czyżewska, Po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 maja 2008 r. przy udziale - sprawy ze skargi Z. B. na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] nr [...] znak: [...] w przedmiocie umorzenia postępowania zażaleniowego w sprawie wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji o pozwoleniu na budowę 1. uchyla zaskarżone postanowienie; 2. zasądza od Wojewody [...] na rzecz skarżącego Z. B. kwotę 100 (sto) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Postanowieniem z dnia [...], nr [...] Prezydent Miasta Ł. – działając na podstawie art. 123 oraz art. 152 ustawy z dnia 14.czerwca 1960 roku Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. nr 98 z 2000r., poz. 1071 ze zm.), powoływanej dalej jako k.p.a. – odmówił wstrzymania wykonania decyzji o pozwoleniu na budowę z dnia [...], nr [...], wydanej z upoważnienia Prezydenta Miasta Ł. dla A Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w Ł., dotyczącej zespołu zabudowy mieszkaniowej wielorodzinnej z elementami infrastruktury technicznej i komunikacji wewnętrznej na nieruchomości, położonej w Ł. przy ul. A. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ wskazał, iż w sprawie nie zaistniały przesłanki, o których mowa w art. 152 k.p.a, a których istnienie uzasadniałoby wstrzymanie wykonania w/w decyzji.
Powyższe postanowienie organu I instancji zostało wydane na skutek wniosków M. i M. B. oraz M. R., złożonych w Wydziale Urbanistyki i Architektury Urzędu Miasta Ł. o wstrzymanie wykonania decyzji Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] o pozwoleniu na budowę. Żądanie powyższe, złożone zostało w dniu 22.sierpnia 2007r, przed wystąpieniem przez tychże wnioskodawców o wznowienie postępowania, zakończonego decyzją ostateczną Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...]. o pozwoleniu na budowę. Jako uzasadnienie żądania wskazano na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 17.lipca 2007 roku, wydane w połączonej sprawie o sygn.akt II SA/Łd 494/07 i 496/07 o wstrzymaniu wykonania decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy dla przedmiotowej inwestycji.
Pismo, uznane ostatecznie przez organy za wniosek o wznowienie postępowania w oparciu o przepis art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., zostało przez M. i M. B. oraz M. R. złożone w dniu 4.września 2007r.
Z kolei w dniu 12.listopada 2007 roku z wnioskiem o wznowienie postępowania w przedmiotowej sprawie wystąpił Z. B., jako podstawę żądania wskazując również normę art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. (pominięcie go jako strony postępowania w sprawę o udzielenie pozwolenia na budowę). Uzasadniając interes prawny, uprawniający go do bycia stroną w postępowaniu o udzielenie pozwolenia na budowę, wskazał na fakt pozostawania właścicielem nieruchomości, sąsiadującej bezpośrednio z terenem inwestycji.
Mając na uwadze powyższe, Prezydent Miasta Ł. postanowieniem z dnia [...], nr [...] wznowił postępowanie w sprawie zakończonej decyzją ostateczną z dnia [...]. o udzieleniu pozwolenia na budowę spornej inwestycji. Powyższe postanowienie zostało doręczone m. in. M. i M. B., M. R. oraz Z. B..
Od przywołanego na wstępie postanowienia Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] o odmowie wstrzymania wykonania decyzji o pozwoleniu na budowę zażalenie złożył m.in. Z. B., któremu postanowienie to zostało doręczone jako stronie postępowania, wnosząc o wstrzymanie decyzji o pozwoleniu na budowę z dnia [...], wydanej dla A Sp. z o.o. Wskazał, iż wykonanie tejże decyzji może narazić go na poważne straty.
Postanowieniem z dnia [...], nr [...] Wojewoda [...] – działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a. w zw. z art. 144 oraz art. 123 k.p.a. – umorzył postępowanie zażaleniowe. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, iż skoro Z. B. nie wnosił o wstrzymanie wykonania decyzji Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] o udzieleniu pozwolenia na budowę, to należało stwierdzić, że nie jest on stroną niniejszego postępowania, co wypełnia przesłankę bezprzedmiotowości postępowania, wskazaną w art. 105 k.p.a.
Na powyższe postanowienie skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi złożył Z. B., wnosząc o jego uchylenie oraz o wstrzymanie wykonania decyzji Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] o pozwoleniu na budowę.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...], podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko, wniósł o jej oddalenie.
Uczestniczka postępowania A Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w Ł. przyłączyła się do stanowiska organu administracji, wnosząc o oddalenie skargi oraz wskazując, iż faktyczną przyczyną kwestionowania przez skarżącego decyzji o pozwoleniu na budowę jest odmowa kupna należącej doń działki przez inwestora. Fakt uzyskania przez inwestora decyzji o pozwoleniu na budowę znany był natomiast skarżącemu znacznie wcześniej niż deklaruje, bowiem udostępniał inwestorowi teren własnej działki dla wykonania przyłączy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje:
Skarga jest zasadna.
Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 ustawy z dnia 25.lipca 2002 roku Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola wspomniana sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (§ 2).
Sąd administracyjny, uwzględniając skargę, uchyla decyzję w całości albo części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa, dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub też inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Jeżeli natomiast zachodzą przyczyny określone w art. 156 kpa lub innych przepisach - stwierdza nieważność decyzji w całości lub części. Stwierdzenie wydania decyzji z naruszeniem prawa wchodzi zaś w grę, o ile zachodzą przyczyny, określone w kpa lub innych przepisach (art. 145 ustawy z dnia 30.sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm./, zwanej w dalszej części rozważań p.p.s.a.). Po myśli art. 134 § 1 p.p.s.a., rozstrzygając daną sprawę, sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi, może zastosować przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach, prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 p.p.s.a.).
Mając na uwadze tak zakreśloną kognicję, Wojewódzki Sąd Administracyjny uwzględnił skargę, gdyż stwierdził, że zaskarżone postanowienie narusza przepisy postępowania administracyjnego w sposób wpływający na wynik sprawy, co w myśl art. 145 § 1 lit. c p.p.s.a. stanowiło podstawę do jego uchylenia.
W pierwszej kolejności zauważyć należy, iż postępowanie dotyczące wstrzymania bądź odmowy wstrzymania wykonania decyzji Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] toczyło się w trybie przewidzianym w art. 152 k.p.a. W myśl § 1 tegoż przepisu organ administracji publicznej właściwy w sprawie wznowienia postępowania wstrzyma z urzędu lub na żądanie strony wykonanie decyzji, jeżeli okoliczności sprawy wskazują na prawdopodobieństwo uchylenia decyzji w wyniku wznowienia postępowania. Jeżeli więc po wydaniu postanowienia o wznowieniu postępowania organ prowadzący to postępowanie stwierdzi, że okoliczności sprawy wskazują na prawdopodobieństwo uchylenia decyzji w wyniku wznowienia postępowania, winien wstrzymać wykonalność zaskarżonej decyzji. W przeciwnym razie organ odmawia wstrzymania wykonania decyzji. Z uregulowania zawartego w art. 152 § 2 k.p.a. wynika, iż stronie przysługuje zażalenie na postanowienie w sprawie wstrzymania wykonania decyzji niezależnie od tego, czy organ administracji wstrzymał wykonanie, czy odmówił wstrzymania wykonania decyzji. Co istotne, w postępowaniu mogą występować dwie lub więcej stron. Jeżeli jedna z tych stron wniosła o wstrzymanie wykonania decyzji i organ przychylił się bądź też nie do jej wniosku, to druga strona, ma niewątpliwie interes prawny w kwestionowaniu postanowienia w przedmiocie wstrzymania wykonania decyzji. Bez znaczenia pozostaje przy tym okoliczność, iż strona składająca zażalenie nie wnosiła wcześniej o wstrzymanie wykonania decyzji.
Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy zauważyć należy, iż Prezydent Miasta Ł. postanowieniem z dnia [...] wznowił – na wniosek m.in. Z. B. - postępowanie zakończone decyzją Prezydenta Miasta Ł. o pozwoleniu na budowę z dnia [...]. Zatem w postępowaniu o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej wydaniem decyzji z dnia [...] o pozwoleniu na budowę, Z. B. niewątpliwie posiadał przymiot strony (niezależnie od tego czy organ ostatecznie uzna, iż spełnione zostały przesłanki z art. 154 § 1 pkt 4 k.p.a.). Tym samym Z. B. miał również legitymację prawną – zgodnie z treścią art. 152 § 2 k.p.a. – do wniesienia zażalenie na postanowienie Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...], odmawiające wstrzymania wykonania decyzji o pozwoleniu na budowę. Postanowienie wspomniane było bowiem wydane w toku postępowania wznowieniowego. Organ odwoławczy powinien więc rozpoznać zażalenie Z. B. i wydać w tym zakresie merytoryczne rozstrzygnięcie.
W świetle powyższego nie można zgodzić się ze stwierdzeniem Wojewody [...], zawartym w zaskarżonym postanowieniu, iż postępowanie o wstrzymanie wykonania decyzji stało się bezprzedmiotowe i należało je umorzyć. Skoro skarżący miał przymiot strony w postępowaniu wznowieniowym i mógł – jak wywiedziono – złożyć zażalenie od postanowienia o odmowie wstrzymania wykonania decyzji o pozwoleniu na budowę, to niewątpliwie brak było niezbędnej przesłanki do umorzenia postępowania, tj. jego bezprzedmiotowości.
Biorąc pod uwagę powyższe, na podstawie art. 145 § 1 pkt. 1 lit c p.p.s.a orzeczono o uchyleniu zaskarżonego postanowienia, uznając to za wystarczające dla końcowego załatwienia sprawy. Kwestia oceny zasadności żądania wstrzymania wykonania decyzji o pozwoleniu na budowę wykraczała natomiast poza zakres kognicji sądu w rozpoznawanej sprawie. Przedmiotem kontroli sądowoadministracyjnej była bowiem jedynie legalność wydanego w sprawie postanowienia o umorzeniu postępowania zażaleniowego. Kwestia wstrzymania wykonania decyzji pozwoleniowej nie została zaś merytorycznie rozstrzygnięta przez organ odwoławczy. Sądowa ocena zasadności żądania w tym zakresie, jest zatem przedwczesna, biorąc pod uwagę zasadę dwuinstancyjności postępowania administracyjnego, wyrażoną w art. 15 k.p.a.
Na podstawie art. 200 p.p.s.a. zasądzono natomiast od Wojewody [...] na rzecz skarżącego, zwrot kosztów postępowania w kwocie odpowiadającej uiszczonemu przezeń wpisowi sądowemu.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło