I SA/Kr 620/08
PostanowienieWSA w Krakowie2008-06-23
Skład orzekający: Michał Śmiałowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy strona skarżąca, która prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z dwójką małoletnich dzieci i której dochody są niskie, powinna zostać zwolniona od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym, zwłaszcza gdy suma wpisów od skarg znacząco przewyższa jej dochody?Ratio decidendi
Strona skarżąca, prowadząca wspólne gospodarstwo domowe z dwójką małoletnich dzieci i osiągająca niskie dochody, powinna zostać zwolniona od kosztów sądowych, ponieważ konieczność ich poniesienia zagroziłaby jej egzystencji i uniemożliwiłaby realizację podstawowych potrzeb życiowych rodziny. Udzielenie prawa pomocy jest formą dofinansowania z budżetu państwa i powinno obejmować przypadki, w których zdobycie środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest obiektywnie niemożliwe, zgodnie z art. 246 § 1 PPSA.Stan faktyczny
Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynął wniosek Z. P. i M. P. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej utrzymującą w mocy decyzję Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej dotyczącą określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2002 r. Strona skarżąca prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z dwójką małoletnich dzieci, jej dochody są niskie, a suma wpisów od skarg w tej i powiązanej sprawie wynosi 6 916 zł.Rozstrzygnięcie
Zwolniono stronę skarżącą od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie: Michał Śmiałowski po rozpoznaniu w dniu 23 czerwca 2008r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Z. P. i M. P. o zwolnienie od kosztów sądowych, w sprawie skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] nr [...] w przedmiocie utrzymania w mocy decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej z dnia [...] nr [...] w sprawie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2002r. w kwocie 516 669 zł. postanawia: zwolnić stronę skarżącą od kosztów sądowych
Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynął wniosek Z. P. i M. P. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, w sprawie skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej , z dnia [...] nr [...], w przedmiocie utrzymania w mocy decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej, z dnia [...] nr [...] w sprawie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2002r. w kwocie 516 669 zł.
Jak wynika z uzasadnienia wniosku, zawartego w nim "oświadczenia
o stanie rodzinnym , majątku i dochodach" oraz akt sprawy o sygn. I SA/Kr 551-52/08
Z. P. ur. w [...] oraz M. P. ur. w [...]. prowadzą wspólnie gospodarstwo domowe wraz z synem B. ur. w [...] oraz córką A. ur. w [...] . Rodzina "zamieszkuje u teścia na zasadzie użyczenia".
Z. P. pobiera rentę w wysokości 1375 zł. miesięcznie brutto, żona natomiast otrzymuje wynagrodzenie z tytułu umowy o pracę w wysokości 1126 zł. miesięcznie brutto. W roku 2007r. M. P. osiągnęła dochód w wysokości 2980, 70 zł.
a Z. P. z tytułu umowy o pracę osiągnął dochód w kwocie 124,80 zł.
Z pozarolniczej działalności gospodarczej w roku 2007 nie osiągnął przychodu, czego powodem były m.in. zajęty majątek, zablokowane rachunki firmowe, zlicytowane samochody.
Małżonkowie nie posiadają nieruchomości, oszczędności czy przedmiotów wartościowych. Z. P. jest jedynie właścicielem akcji "T"- - ok. 229 sztuk o wartości 3,02 zł. każda.
Wniosek strony skarżącej zasługuje zdaniem orzekającego na uwzględnienie.
Przyznanie prawa pomocy zgodnie z art. 246§1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z dnia 30 września 2002r. Nr 153, poz .1270) przysługuje osobie fizycznej , gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (prawo pomocy w zakresie całkowitym) lub gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (prawo pomocy w zakresie częściowym).
Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest więc formą jej dofinansowania z budżetu państwa
i przez to powinno sprowadzać się do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe.
Sytuacja Z. P. i M. P. nie daje zdaniem orzekającego możliwości poniesienia przez nich kosztów sądowych. Wprawdzie oboje małżonkowie uzyskują dochód jednakże jego wartość nie jest wysoka a pieniądze muszą starczyć na utrzymanie czteroosobowej rodziny (w tym dwójki małoletnich dzieci). Ponadto w przedmiotowej sprawie oraz w sprawie o sygn. akt. I SA/Kr 619/08 łączna suma wpisów od skarg wynosi 6 916 zł. (5 167 zł. + 1 749 zł. ). Kwota ta kilkakrotnie przewyższa dochód małżonków. Stąd też konieczność uiszczenia kosztów sądowych spowodowałaby zagrożenie egzystencji strony skarżącej a wręcz uniemożliwiłaby realizację podstawowych potrzeb życiowych czteroosobowej rodziny.
Biorąc powyższe pod uwagę oraz działając w oparciu o zasadę, iż nie można ograniczać prawa do sądu osobom, którym brak środków finansowych uniemożliwia dostęp do wymiaru sprawiedliwości, orzekający przychylił się do wniosku Z.P. i M. P. zwalniając ich od kosztów sądowych.
W związku z tym, na podstawie art. 244§1 , art. 245§3, art. 246§1 pkt.2
w zw. z art. 258 § 2, pkt 7) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z dnia 30 września 2002r. Nr 153, poz .1270) orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło