VII SA/Wa 584/08

WyrokWSA w Warszawie2008-06-24

Skład orzekający: Tadeusz Nowak, Jolanta Zdanowicz, Jolanta Augustyniak-Pęczkowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, rozpatrując odwołanie od decyzji nakazującej doprowadzenie wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem, powinien uwzględnić zmiany w stanie prawnym, które nastąpiły po wydaniu decyzji organu pierwszej instancji, a przed wydaniem decyzji przez organ odwoławczy?
Ratio decidendi
Organ odwoławczy, rozpatrując sprawę, ma obowiązek uwzględnić zmiany stanu prawnego, które nastąpiły w okresie między wydaniem decyzji organu pierwszej instancji a wydaniem decyzji przez organ odwoławczy, zgodnie z art. 103 ust. 1 Prawa budowlanego. Niewłaściwe zastosowanie przepisów, w tym nieuwzględnienie nowszego brzmienia art. 51 Prawa budowlanego, stanowi naruszenie prawa materialnego.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego nakazującą inwestorom doprowadzenie wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem. Odstępstwa od pozwolenia na budowę dotyczyły m.in. likwidacji pomieszczenia na odpady stałe i miejsc postojowych. Inwestorzy złożyli skargę do WSA, zarzucając m.in. naruszenie przepisów Prawa budowlanego i Kodeksu postępowania administracyjnego, w tym wydanie decyzji po upływie ustawowych terminów oraz sprzeczność w uzasadnieniu decyzji odwoławczej. Skarżący podnosili również, że budynek został wzniesiony w stanie prawnym obowiązującym w latach 2000/2001.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję, stwierdził, że nie podlega ona wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku, oraz zasądził od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżących zwrot kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tadeusz Nowak, , Sędzia WSA Jolanta Zdanowicz, Asesor WSA Jolanta Augustyniak-Pęczkowska (spr.), Protokolant Agnieszka Ciszek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 czerwca 2008 r. sprawy ze skargi L. B., L. L.o na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2006 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia obowiązku doprowadzenia wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, III. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżących L. B., L. L. kwotę 500 zł (pięćset złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] grudnia 2006r. (nr [...]), działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j: Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), dale zw. kpa, i art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. -Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2006r. Nr 156, poz. 1118), dalej zw. Prawo budowlane, po rozpatrzeniu odwołania inwestorów L. L. i L. B., utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] z dnia [...] kwietnia 2003r. (nr [...]) nakazującą - w celu doprowadzenia wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem, w budynku mieszkalnym wielorodzinnym przy ul. [...] w W.: 1) zmontowanie wrót garażowych w miejsce istniejącego otworu okiennego od strony ulicy [...] w elewacji północnej budynku, celem uzyskania dodatkowego miejsca do parkowania samochodów w przyziemiu budynku mieszkalnego wielorodzinnego oraz zamurowanie drugiego otworu okiennego w podziale trzyszynowym od strony ul. [...]; 2) w ścianie elewacji południowej przyziemia budynku wykucie otworu drzwiowego i zamontowanie drzwi o szerokości 90 cm i wysokości 200 cm z wydzieleniem ściankami działowymi pomieszczenia na gromadzenie odpadów stałych przy ścianie klatki schodowej w odległości od strony zachodniej budynku 6,33 m, a od strony wschodniej w odległości 5,97 m; 3) zamontowanie 4 sztuk wrót garażowych w miejsce istniejących 3 sztuk otworów okiennych z podziałem na trzyszynowe oraz w miejsce otworu drzwiowego wejściowego o wym. 2,64 x 2,40 m od strony elewacji wschodniej w przyziemiu budynku mieszkalnego wielorodzinnego. W uzasadnieniu organ wojewódzki przedstawił stan faktyczny sprawy wskazując, że organ powiatowy przeprowadził w dniu 27 września 2001 r. oraz w dniu 8 kwietnia 2003r. kontrolę na działce [...], przy ul. [...] w W.. Podczas kontroli stwierdzono, że inwestorzy realizują budynek mieszkalny, wielorodzinny niezgodnie z decyzją Burmistrza [...] nr [...] zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę ww. budynku. Odstępstwa polegały na zlikwidowaniu pomieszczenia na gromadzenie odpadów stałych oraz miejsc postojowych dla samochodów osobowych. Inwestorzy złożyli projekt zamienny, który ostatecznie nie został zatwierdzony decyzją zmieniającą o pozwoleniu na budowę. Prace jednak zostały dokończone. W związku z powyższym, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego ww. decyzją z dnia [...] kwietnia 2003r. nakazał, w trybie art. 51 ust. 1 pkt 1 i ust. 4 Prawa budowlanego, doprowadzenie wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem. Powołując się na treść art. 36 a ust. 1 Prawa budowlanego i brak posiadania przez inwestorów ostatecznej decyzji o zmianie pozwolenia na budowę, Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wskazał, że inwestorzy wykonując zmiany ww. budynku pozbawili mieszkańców miejsc parkingowych wewnątrz budynku, gdyż parter zmieniono na biura. Na zmianę lokalizacji miejsc parkingowych poza nieruchomością nie wyraził zgody Wydział Architektury Urzędu [...] (pismo z dnia 25 kwietnia 2001 r.). Niezgodne z prawem było też usytuowanie kontenera na odpady stałe, gdyż nie zachowano odległości od okien budynku wskazanych w § 23 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. - w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Ponadto, powierzchnia działki uniemożliwiała usytuowanie miejsca składowania odpadów stałych poza nieruchomością. Odnosząc się do zarzutów odwołania organ wojewódzki wskazał, że w kontrolowanej decyzji prawidłowo przyjęto w podstawie prawnej art. 51 ust. 1 pkt 2 i ust. 4 Prawa budowlanego, a nie jak podnieśli inwestorzy art. 48 Prawa budowlanego, jak również właściwy do jej wydania był Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego, co wynika wprost z art. 83 Prawa budowlanego. Skargę na to rozstrzygnięcie złożyli L. B. i L. L., wnosząc o jego uchylenie oraz uchylenie decyzji organu I instancji - jako bezpodstawnych i w rażący sposób naruszających przepisy prawa i interes stron oraz umorzenie postępowania w całości. W uzasadnieniu skargi skarżący podnieśli, że zaskarżona decyzja została wydana w oparciu o art. 83 ust 2 Prawa budowlane z 2006r. (Dz. U Nr 156, poz. 1118) pomimo, że budynek został wzniesiony w stanie prawnym obowiązującym w 2000/2001 r., przekazany do użytkowania i zasiedlony do 23 września 2002r. W ocenie skarżących, nawet gdyby przyjąć, że obowiązywały przepisy z chwili wydania decyzji, to organ naruszył art. 51 Prawa budowlanego, gdyż winien był wydać stosowną decyzję w terminie 2 miesięcy od wydania postanowienia o którym mowa w art. 51 ust. 1. Tymczasem organ powiatowy postanowieniem z dnia [...] października wstrzymał roboty budowlane, natomiast decyzję nakazującą wykonanie określonych robót wydał w dniu [...] kwietnia, zatem po upływie dwóch lat. Natomiast organ odwoławczy wydał decyzję w dniu [...] grudnia 2006r. tj. po upływie 5 lat. Nadto, uzasadnienie decyzji drugoinstancyjnej zawiera sprzeczność, polegającą na jednoczesnym powołaniu art. 36 a ust. 1 oraz art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego. Do art. 36 a ust 1 odnosi się art. 51 ust.1 pkt 3, a nie pkt 2. W skardze podniesiono również, że w dniu 8 czerwca 2001 r. inwestorzy zgłosili nieistotne zmiany w formie opisowej i rysunkowej, do których Urząd [...] do chwili obecnej nie wniósł żadnych zastrzeżeń, przy czym w piśmie z dnia 27 czerwca 2006r. zmiany te zostały zaakceptowane. Wydawanie decyzji w kilkuletnich odstępach narusza art. 35, 36 kpa. W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej uwzględnienie i uchylenie zaskarżonej decyzji, wskazując jednocześnie, że w dniu [...] lutego 2007r. wydał decyzję (nr [...]) uwzględniającą skargę, która następnie została uchylona wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 27 listopada 2007r., sygn. akt VII SA.Wa 1690/07. Organ badając ponownie materiał dowodowy znalazł podstawy do jego odmiennej oceny i zmiany podjętego rozstrzygnięcia. Nie znalazł natomiast podstaw do zastosowania art. 54 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.153 poz. 1270 ze zm.), dalej zw. ppsa. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje. Zgodnie z dyspozycją art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269), sądowa kontrola działalności administracji publicznej sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia naruszenia prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu. Stosownie do treści art. 134 § 1 ww. ustawy sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W związku z tym sąd ma prawo, a jednocześnie obowiązek dokonać oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego także wówczas, gdy dany zarzut nie zostanie podniesiony w skardze. Mając na uwadze powyższe kryteria Sąd uznał, że skarga zasługuje na uwzględnienie, gdyż decyzję organu II instancji wydano z naruszeniem prawa. Na wstępie wskazać trzeba, iż zgodnie z poglądem utrwalonym w orzecznictwie i doktrynie, celem postępowania odwoławczego jest nie tylko kontrola poprawności rozstrzygnięcia organu I instancji, lecz uzupełnienie stanu faktycznego i materiału dowodowego sprawy oraz - co wymaga podkreślenia - uwzględnienie zmian w stanie prawnym sprawy, które nastąpiły w okresie dzielącym orzekanie po raz pierwszy od ponownego orzekania wskutek odwołania (por. wyrok WSA z dnia 23 marca 2005r. VII SA/Wa 2371/04, LEX 189176; J. Borkowski, glosa do wyroku SN z dnia 17 kwietnia 1997 r., III RN 12/97, OSP 1998, z. 5, poz. 99). Zauważyć należy, że w niniejszej sprawie, decyzja .[...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego nr [...], zapadła w dnia [...] grudnia 2006r, a zatem w stanie prawnym objętym ustawą z dnia 7 lipca 1994r. - Prawo budowlane t.j. Dz. U. z 2006r. Nr 156, poz. 1118. Wprawdzie organ odwoławczy w sentencji decyzji powołał się na ww. ustawę, to jednak nie dokonał kontroli i oceny decyzji pierwszoinstancyjnej w jej zmienionym brzmieniu. Organ winien mieć na uwadze, iż zgodnie z treścią art. 103 ust. 1 ww. ustawy, do spraw wszczętych przed dniem wejścia w życie ustawy, a nie zakończonych decyzją ostateczną, stosuje się przepisy ustawy (...). Oznacza to, że obowiązkiem organu II instancji było uwzględnienie zmiany stanu prawnego w zakresie art. 51 Prawa budowlanego. Wprawdzie wprowadzony ww. ustawą art. 51 ust. 7 Prawa budowlanego - podobnie jak uprzednio obowiązujący art. 51 ust. 4 - znajduje zastosowanie po upływie 2 miesięcznego terminu od wydania postanowienia o wstrzymaniu robót budowlanych (art. 50 ust. 1). Tym niemniej organ zobowiązany był do zastosowania ww. przepisu w nowym brzmieniu, z wyjaśnieniem w uzasadnieniu decyzji zmiany stanu prawnego. W świetle poczynionych ustaleń, nie można było zgodzić się z argumentacją przedstawioną w skardze, zarówno w zakresie konieczności zastosowania przepisów obowiązujących w dacie wydania pozwolenia na budowę, jak i wydania decyzji po upływie terminu wskazanego w art. 51 ust. 1 Prawa budowlanego. W związku z naruszeniem art. 103 ust. 1 w zw. z art. 51 ust. 7 Prawa budowlanego, rzeczą organu odwoławczego będzie ponowne rozstrzygnięcie sprawy z uwzględnieniem przedstawionego wyżej stanowiska Sądu. W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c, art. 152 i 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. -Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002r. nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło