IV SA/Wa 601/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krystyna Napiórkowska, Sędziowie asesor WSA Agnieszka Łąpieś-Rosińska, asesor WSA Marian Wolanin (spr.), Protokolant Joanna Kurek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 czerwca 2008 r. sprawy ze skargi S. L., K. J. i D. L. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2008 r. nr [...] w przedmiocie wymeldowania uchyla zaskarżoną decyzję i utrzymaną nią w mocy decyzję Burmistrza Miasta i gminy R. nr [...] z dnia [...] grudnia 2007 r. Zaskarżoną decyzją z dnia (...) lutego 2008 r. Nr (...) Wojewoda (...) utrzymał w mocy decyzję Burmistrza Miasta i Gminy R. z dnia (...) grudnia 2007 r. o odmowie wymeldowania A. M. z pobytu stałego z nieruchomości nr (...) w miejscowości C.. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji stwierdzono, że z wnioskiem o wymeldowanie A. M. wystąpili S. L., K. J. i D. L., jako współwłaściciele nieruchomości, twierdząc, że A. M. opuściła miejsce dotychczasowego pobytu stałego w 2002 r., zabierając wszystkie swoje rzeczy. W ramach trzykrotnej kontroli meldunkowej na nieruchomości, straż miejska stwierdziła, iż nikogo nie zastano na nieruchomości pod adresem (...) w miejscowości C.. Ojciec A. M., J. M. wyjaśnił natomiast, iż jego córka mieszkała w nieruchomości do marca 2007 r. i pracowała w Banku Ogrodniczym w R., po czym wyjechała do L. gdzie studiuje. W lokalu posiada swoje książki i meble, a zabrała jedynie rzeczy osobiste. Po zakończeniu nauki zamierza powrócić do miejsca stałego pobytu. Także A. M. wyjaśniła, że do L. wyjechała w kwietniu 2007 r., gdzie pracuje i uczy się. Po ukończeniu nauki, tj. za 2-3 lata, zamierza powrócić do miejsca stałego pobytu. W ocenie organu orzekającego, nie zaistniał w sprawie warunek konieczny do wymeldowania A. M. na podstawie art. 15 ust. 3 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz. U z 2006 r. Nr 139, poz. 993, ze zm.), ponieważ A. M. czasowo przebywa w L., podkreślając, że pobyt ten ma charakter jedynie czasowy i zamierza wrócić do miejsca stałego pobytu pod adresem Nr (...) w miejscowości C.. A. M. nie upuściła zatem swojego miejsca stałego pobytu trwale i dobrowolnie, zgłaszając swoją nieobecność w kraju przez okres 2-3 lat. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wnieśli L., K. J. i D. L. podnosząc, że A. M. opuściła przedmiotową nieruchomość po śmierci swojej matki w 2002 r. wraz z siostrą M. W., jej dzieckiem i mężem. Opuszczenie nieruchomości nastąpiło z przyczyn rodzinnych, nieporozumień i kłótni z ojcem J. M.. Zabierając wszystkie swoje rzeczy, wyprowadzili się do W.. Od 2002 r. nikt z tych osób nie pojawiał się na nieruchomości. Po zwróceniu się do organu pierwszej instancji o powołanie świadków na okoliczności sprawy wymeldowania, pracownik organu stwierdził, iż świadkowie zostaną powołani z urzędu. W odpowiedzi na skargę Wojewoda (...) wniósł o jej oddalenie, podtrzymując uzasadnienie zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zaskarżona decyzja i utrzymana nią w mocy decyzja organu pierwszej instancji wydane zostały z naruszeniem art. 7, art. 77 §1 i art. 107 §3 kpa mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Organy obu instancji, orzekające w sprawie, nie wyjaśniły bowiem istotnej okoliczności faktycznej dotyczącej chwili opuszczenia dotychczasowego miejsca stałego pobytu przez A. M., co z kolei ma wpływ na ustalenie okoliczności opuszczenia dotychczasowego miejsca stałego pobytu, w kontekście przesłanek określonych w art. 15 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz. U z 2006 r. Nr 139, poz. 993, ze zm.). Z akt sprawy wynika, iż skarżący jednoznacznie i kategorycznie stwierdzili w toku przesłuchania, że A. M. opuściła przedmiotową nieruchomość już w 2002 r. Natomiast A. M. i jej ojciec J. M. wskazali, iż do opuszczenia nieruchomości doszło dopiero w 2007 r. w związku z wyjazdem do L.. Dwóch pozostałych świadków w sprawie, powołanych przez organ pierwszej instancji nie potrafiło wskazać, kiedy A. M. opuściła przedmiotową nieruchomość. Trzykrotna kontrola meldunkowa i oględziny nieruchomości nie doszły natomiast do skutku, z uwagi na zamknięty lokal. W przypadku więc przeciwstawnych twierdzeń stron i świadków, organ orzekający zobowiązany jest podjąć wszelkie środki dowodowe mające usunąć rozbieżności w ustaleniach faktycznych, a jeśli okaże się to niemożliwe, to działając w ramach art. 80 kpa, zobowiązany jest do wykazania, dlaczego uznaje daną okoliczność za udowodnioną mimo istniejących rozbieżności dowodowych. I taka ocena organu musi być odzwierciedlona w treści decyzji, zgodnie z art. 107 §3 kpa. W rozpatrywanej sprawie czynności dowodowe organów orzekających, wbrew przekonaniu wynikającemu z treści decyzji, nie okazały się wystarczające do wykluczenia twierdzeń skarżących o opuszczeniu nieruchomości przez A. M. już w 2002 r. W żaden sposób nie dano wyrazu w zaskarżonych decyzjach organów obu instancji przyczynom, z których odmówiono wiarygodności zeznaniom skarżących. Dla zweryfikowania rozbieżności w zeznaniach, należało natomiast przesłuchać w charakterze świadka osoby, z którymi – według twierdzeń skarżących – A. M. miała opuścić przedmiotową nieruchomość w 2002 r. Ponadto, jeżeli skarżący domagali się przesłuchania w charakterze świadka innych jeszcze osób, to organ orzekający powinien był wyznaczyć skarżącym stosowny termin do wskazania tych osób i wyjaśnić na jaką okoliczność miałyby być przesłuchane. Zaniechanie wyjaśnienia powołanych okoliczności doprowadziło do uznania przez organy orzekające, iż A. M. opuściła przedmiotową nieruchomość dopiero w 2007 r., w związku z czasowym wyjazdem z kraju, co w świetle art. 15 ust. 3 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, nie uprawnia do wymeldowania z dotychczasowego miejsca stałego pobytu w kraju. Wyjaśnienie zatem, kiedy A. M. opuściła przedmiotową nieruchomość, ma wpływ na ustalenie okoliczności tego opuszczenia, i w konsekwencji ich ocenę w kontekście art. 15 ust. 2 i 3 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych. Brak dokładnego ustalenia przez organy orzekające chwili i wyjaśnienia okoliczności opuszczenia przedmiotowej nieruchomości przez A. M. potwierdza fakt, iż na rozprawie w dniu (...) czerwca 2008 r. ojciec A. M. wskazał, że A. M. opuściła przedmiotową nieruchomość wraz z siostrą M. w 2002 po śmierci matki, ze względu na dogodniejszy dojazd do pracy, wynajmując mieszkanie w W. Twierdzenie to musi być zatem zweryfikowane w ponownym postępowaniu administracyjnym, dla dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, zgodnie z regułami wynikającymi z art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 kpa, aby na tej podstawie jednoznacznie ustalić, czy w sprawie znajduje zastosowanie art. 15 ust. 3 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, wykluczający wymeldowanie A. M. z miejsca stałego jej pobytu w kraju, czy też art. 15 ust. 2 tej ustawy, zobowiązujący do wymeldowania jej z tego miejsca. W związku z powyższym, na podstawie art. 145 §1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.), Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł, jak w sentencji. O zwrocie kosztów postępowania nie orzeczono, z uwagi na brak wniosku w tym względzie. Przy ponownym rozpatrywaniu sprawy, organ orzekający uwzględni przedstawione wyżej wskazania dotyczące zakresu postępowania dowodowego.