IV SA/Wa 842/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jakub Linkowski, Sędziowie Sędzia WSA Marta Laskowska, Sędzia WSA Małgorzata Miron (spr.), Protokolant Marek Lubasiński, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 czerwca 2008 r. sprawy ze skargi J. S.A. z siedzibą w Z. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] marca 2008 r. nr [...] w przedmiocie wyłączenia gruntów z produkcji rolnej - oddala skargę - Sygnatura akt IVSA/Wa 842/08 UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia (...) marca 2008r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. utrzymało w mocy postanowienie Burmistrza Miasta i Gminy O. z dnia (...) stycznia 2008r. pozytywnie opiniujące wniosek rzeczonej Spółki o wyłączenie gruntów stanowiących część działek o nr ew. (...) i (...) z obr. P. z produkcji rolniczej pod warunkiem, że warstwa próchniczej gleby zostanie zdjęta i przewieziona w wyznaczone miejsca na terenie gminy. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ wskazał na następujące ustalenia faktyczne i prawne: Postanowieniem z dnia (...) stycznia 2008r. Burmistrz Miasta i Gminy O. pozytywnie zaopiniował wniosek J. S.A. o wyłączenie gruntów stanowiących część działek o nr ew. (...) i (...) z obr. P. z produkcji rolniczej pod warunkiem, że warstwa próchniczej gleby zostanie zdjęta i przewieziona w wyznaczone miejsca na terenie gminy. J. S.A złożyła zażalenie na powyższe postanowienie podnosząc, że z przeprowadzonych przez Spółkę obliczeń dotyczących realizacji w/w warunku wynika, że koszty wyniosą ok. 1000000 zł. W związku z powyższym warunek zawarty w postanowieniu nakłada na spółkę dotkliwie wysokie obciążenia finansowe. Rozpatrując sprawę na skutek wniesionego zażalenia organ administracji wskazał na treść art. 14 ust. 1 ustawy z dnia 3 lutego 1995r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych (Dz.U. z 2004r. nr 121 poz. 1266 z późn. zm.), zgodnie z którym w razie wyłączenia gruntów z produkcji w decyzji o wyłączeniu, o której mowa w art. 11 ust. 1 i 2 można - po zasięgnięciu opinii wójta, nałożyć obowiązek zdjęcia oraz wykorzystania na cele poprawy wartości użytkowej gruntów próchniczej warstwy gleby z gruntów rolnych klas I, II, IIla, III, III, IVa i IV oraz z torfowisk. W ocenie organu odwoławczego brak jest podstaw do uznania, że organ I instancji uznając, że wyłączenie gruntów stanowiących część działek nr (...) i (...) z produkcji rolniczej jest możliwe, pod warunkiem że warstwa próchniczej gleby zostanie zdjęta i przewieziona w wyznaczone miejsce na terenie gminy wykroczył poza granice uprawnień nadanych mu przez obowiązujące przepisy oraz uznania administracyjnego. Podmiot występujący o wyłączenie gruntów rolnych z produkcji rolniczej nie może nadto zakładać, że proces ów nie będzie wiązał się z koniecznością poniesienia określonych, nawet stosunkowo wysokich, kosztów. Jeżeli w jego przekonaniu koszty związane z takim wyłączeniem są zbyt duże może zeń zrezygnować. Jedynie na marginesie podkreślić należy, że opinia organu I instancji nie ma charakteru wiążącego dla organu właściwego w sprawie przedmiotowego wyłączenia. To do owego organu będzie należało ostateczne rozstrzygnięcie czy takie wyłączenie możliwe będzie jedynie pod warunkiem odpowiedniego zabezpieczenia warstwy próchniczej gleby czy też nie będzie ono konieczne. J. S.A w Z. złożyła skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia (...) marca 2008r. wnosząc o jego uchylenie oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania w sprawie. Zaskarżonemu postanowieniu skarżąca Spółka zarzuciła naruszenie art. 7 kpa poprzez nieuzwzględnienie interesu strony postępowania. W uzasadnieniu skargi skarżąca wskazała, że należy zgodzić się ze stanowiskiem SKO, iż podmiot występujący o wyłączenie gruntów rolnych z produkcji rolniczej nie może zakładać, że proces nie będzie się wiązał z koniecznością poniesienia określonych, nawet stosunkowo wysokich kosztów. Wprawdzie ustawa o ochronie gruntów rolnych i leśnych wskazuje, że w decyzji o wyłączeniu gruntów z produkcji rolniczej można nałożyć obowiązek zdjęcia i wykorzystania na cele poprawy wartości użytkowej gruntów próchniczej warstwy gleby, jednakże ustawodawca nie wskazał, których konkretnie gruntów wartość użytkowa ma być poprawiona. Nałożenie na Spółkę obowiązku przewiezienia zdjętej gleby w wyznaczone miejsce na terenie gminy narusza słuszny interes strony. Ponieważ ustawa nie przenosi ex lege własności uzyskanych mas ziemnych na Gminę lub jakichkolwiek innych podmiot to skarżący, jako właściciel mas ziemnych, może w pierwszej kolejności przeznaczyć zdjętą glebę na poprawę wartości użytkowej własnych gruntów znajdujących się w posiadaniu spółki. Po zakończeniu budowy teren będzie wymagał zagospodarowania, w tym również stworzenia terenów zielonych. A zatem obowiązek wywiezienia ziemi i oddania jej za darmo na rzecz gminy a następnie konieczność zakupu mas ziemi na potrzeby osiedla mieszkaniowego naraża spółkę na dotkliwe obciążenia finansowe. Jednocześnie skarżąca Spółka wskazała, że nie neguje obowiązku zdjęcia części gleby próchniczej jednakże zgodnie ze słusznym interesem strony gleba ta może zostać w pierwszej kolejności przeznaczona na poprawę wartości użytkowej gruntów Spółki a dopiero w drugiej kolejności w razie braku interesu faktycznego strony gleba ta mogłaby zostać przewieziona we wskazane przez Burmistrza miejsce składowania. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. W uzasadnieniu podtrzymano argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zgodnie z treścią art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Jednocześnie art. 134 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.-Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm. dalej także: P.p.s.a.) stanowi, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi ani powołaną podstawą prawną. Mając na względzie powyższe unormowanie Sąd uznał, że skarga nie jest zasadna albowiem zaskarżone postanowienie nie narusza prawa w stopniu mogącym skutkować jego uchyleniem. Rozstrzygnięcie będące przedmiotem skargi zostało wydane na podstawie art. 14 ust. 1 ustawy z dnia 3 lutego 1995r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych (Dz.U. z 2004r. nr 121 poz. 1266 z późn. zm.), zgodnie z którym w razie wyłączenia gruntów z produkcji w decyzji o wyłączeniu, o której mowa w art. 11 ust. 1 i 2 można – po zasięgnięciu opinii wójta - nałożyć obowiązek zdjęcia oraz wykorzystania na cele poprawy wartości użytkowej gruntów próchniczej warstwy gleby z gruntów rolnych klas I, II, IIla, III, III, IVa i IV oraz z torfowisk. Przepis ten nakłada na organ wydający decyzję o wyłączeniu gruntów z produkcji rolnej obowiązek współdziałania z innymi organami, w tym wypadku wójta gminy. Obowiązek taki uregulowany został w art. 106 kpa. A zatem, czego nie kwestionuje skarżący w skardze - wójt miał prawo a wręcz obowiązek przed wydaniem decyzji o wyłączeniu gruntów z produkcji rolnej zaopiniować wniosek inwestora w omawianym zakresie. Opinia organu została wydana na podstawie art. 106 kpa. Przepis odnosi się do wszystkich sytuacji, w których wydanie decyzji głównej musi być poprzedzone stanowiskiem innego organu. Stanowisko to może być wyrażone w bardzo równych formach przy czym jedynie przykładowo ustawodawca wskazuje na wyrażenie opinii lub zgody albo wyrażenia stanowiska w innej formie. Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę podzielił pogląd prezentowany w wyroku NSA z dnia 26 listopada 1999r. w sprawie IVSA 1512/98 (LEX nr 48178), w którym Sąd ten wskazuje, że opinia jest najluźniejszą formą współdziałania organu co oznacza, że organ prowadzący postępowanie główne nie jest nią związany. Z taką sytuacją mamy również do czynienia w niniejszej sprawie. Wójt - czego nie kwestionuje skarżący, miał ustawowy obowiązek współdziałania ze Starostą w wydaniu decyzji o wyłączeniu gruntów z produkcji rolnej. Co więcej - jak zauważył też skarżący w uzasadnieniu skargi - w opinii tej mógł on zawrzeć warunek dotyczący zdjęcia i wykorzystania na cele poprawy wartości użytkowej gruntów próchniczej warstwy gleby. Z uzasadnienia skargi wynika, że jedyną okolicznością kwestionowaną przez Spółkę jest obowiązek wywiezienia zdjętej ziemi i oddania jej za darmo na rzecz Gminy. Tymczasem - zakładając nawet słuszność tego zarzutu nie może on być - w ocenie Sądu - podnoszony w niniejszym postępowaniu. Obowiązek, który kwestionuje skarżąca może być wszak nałożony ostatecznie dopiero w decyzji o wyłączeniu gruntów z produkcji rolnej. A zatem w tym właśnie postępowaniu należy podnosić zarzut naruszenia art. 7 kpa poprzez nieuwzględnienie słusznego interesu strony. I wreszcie nawet gdyby przyjąć, że zaskarżona opinia ma charakter wiążący dla organu prowadzącego postępowanie głównie to i tak zarzut zawarty w skardze nie mógłby odnieść pożądanego przez skarżącego skutku. Należy wszak zwrócić uwagę, że Burmistrz Miasta i Gminy O. a następnie Samorządowe Kolegium Odwoławcze, nie wskazało w opinii, że zdjęta warstwa próchnicza ziemi ma być wywieziona w inne miejsce niż nieruchomość stanowiąca własność skarżącego. Zaskarżone postanowienie wskazuje jedynie, że warstwa ta ma być zdjęta i przewieziona w wyznaczone miejsce (nie wskazuje - jakie). Reasumując - zarzuty skargi nie zasługują na uwzględnienie, Sąd badając legalność postanowienia nie stwierdził również naruszenia prawa, które mogłyby skutkować uchyleniem zaskarżonej decyzji a zatem skarga podlegała oddaleniu. Mając powyższe na uwadze - na podstawie art. 151 ustawy P.p.s.a Sąd orzekł jak w sentencji.