II OW 38/08
PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2008-08-28
Skład orzekający: Sędzia NSA Jerzy Bujko, Sędzia NSA Bożena Walentynowicz, Sędzia del. WSA Arkadiusz Despot-Mładanowicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Naczelny Sąd Administracyjny jest właściwy do rozstrzygnięcia sporu kompetencyjnego pomiędzy organami jednostek samorządu terytorialnego, gdy istnieje wspólny organ wyższego stopnia?Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny nie jest właściwy do rozstrzygnięcia sporu kompetencyjnego pomiędzy organami jednostek samorządu terytorialnego, jeśli istnieje wspólny organ wyższego stopnia. W takiej sytuacji, zgodnie z art. 22 § 1 pkt 1 k.p.a., spór ten powinien być rozstrzygnięty przez ten organ wyższego stopnia. Wniosek skierowany do sądu administracyjnego w takiej sytuacji jest niedopuszczalny i podlega odrzuceniu.Stan faktyczny
Starosta Powiatu B. zwrócił się do Naczelnego Sądu Administracyjnego o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego z Burmistrzem C. w przedmiocie sprostowania błędu w decyzji – akt własności ziemi. Burmistrz odmówił sprostowania, następnie SKO uchyliło to postanowienie, wskazując na właściwość starosty. Starosta jednak, powołując się na orzecznictwo WSA, uznał się za niewłaściwego i zwrócił się do NSA.Rozstrzygnięcie
Odrzucono wniosek.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Jerzy Bujko Sędziowie Sędzia NSA Bożena Walentynowicz /spr./ Sędzia del. WSA Arkadiusz Despot-Mładanowicz Protokolant Agnieszka Majewska po rozpoznaniu w dniu 28 sierpnia 2008 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy z wniosku Starosty Powiatu B. o rozstrzygnięcie sporu o właściwość pomiędzy Burmistrzem C. a Starostą Powiatu B. w przedmiocie sprostowania błędu w decyzji - akt własności ziemi postanawia: odrzucić wniosek
Starosta Powiatu B. wnioskiem z dnia [...], na podstawie art. 4 w związku z art. 15 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.", zwrócił się o rozstrzygnięcie negatywnego sporu kompetencyjnego poprzez wskazanie Burmistrza Miasta C. jako organu właściwego do rozpatrzenia wniosku I. i J. B. w przedmiocie sprostowania błędu w decyzji - akt własności ziemi nr: [...], wydanej przez Naczelnika Gminy C. w dniu [...]. W uzasadnieniu wniosku wskazano, że dnia [...] I. i J. B. domagali się sprostowania decyzji - akt własności ziemi, wydanej przez Naczelnika Gminy C. w dniu [...], twierdząc, iż omyłkowo wpisano w niej, że J. B. stał się właścicielem działki nr [...], zamiast prawidłowej [...].
Z akt sprawy wynika, że postanowieniem z dnia z dnia [...], Burmistrz Miasta C. odmówił sprostowania decyzji. Postanowienie to zostało z kolei uchylone przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w T. postanowieniem z dnia [...], na skutek wniesienia przez I. i J. B. zażalenia. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia Samorządowe Kolegium Odwoławcze wskazało, iż zaskarżone postanowienie zostało wydane z naruszeniem przepisów o właściwości, albowiem właściwym w sprawie jest organ powiatu, tj. Starosta B., jako wykonujący to zadanie w ramach administracji rządowej. Stosownie do wskazówki zawartej w postanowieniu Kolegium, Burmistrz Miasta C. przesłał w dniu [...]. akta sprawy do Starosty celem rozstrzygnięcia sprawy.
Starosta Powiatu B., nie podzielając poglądu Samorządowego Kolegium Odwoławczego, w uzasadnieniu wniosku o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego z [...] wskazał na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 29 marca 2006 r., sygn. akt IV SA/Wa 2403/05, i podzielił pogląd tam zawarty, że właściwym do orzekania w sprawie sprostowania aktu własności ziemi wydanego na podstawie ustawy z dnia 26 października 1971 r. o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych jest organ gminy.
W odpowiedzi na wniosek o rozpatrzenie sporu kompetencyjnego Burmistrz C. przedstawił stan faktyczny sprawy.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 22 § 1 pkt 1 k.p.a. sprawy kompetencyjne pomiędzy organami jednostek samorządu terytorialnego za wyjątkiem określonych w pkt 2-4 tego przepisu rozstrzyga wspólny dla nich organ wyższego stopnia, a w razie braku tego organu - sąd administracyjny. Starosta w myśl art. 38 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym (Dz.U. z 2007 r. Nr 142, poz. 1592 ze zm.) jest organem samorządu terytorialnego na szczeblu powiatowym, który wydaje decyzje w indywidualnych sprawach należących do właściwości powiatu.
Od decyzji wydanych przez starostę zgodnie z art. 38 § 3 tej ustawy służy odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Oznacza to, że kolegium jest organem wyższego stopnia nad starostą, za wyjątkiem spraw, w których przepisy szczególne przewidują wniesienie odwołania do innego organu.
Ustawa o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych, na podstawie której został wydany akt własności ziemi, w stosunku do którego strona złożyła podanie o jego sprostowanie na podstawie art. 113 k.p.a. została uchylona art. 4 ustawy z dnia 26 marca 1982 r. o zmianie ustawy "Kodeks cywilny" oraz uchyleniu ustawy o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych. Uchylenie ustawy z dnia 26 października 1971 r. o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych (Dz.U. Nr 27, poz. 250 ze zm.) spowodowało, że organy administracji publicznej utraciły właściwość do wydawania aktów własności ziemi, a w konsekwencji tego powstał brak w systemie prawa regulacji określających właściwość organów w tych sprawach.
W szczególności nie ma przepisów, które przypisując kompetencje w tych sprawach staroście, wskazywałyby jako organ wyższego stopnia inny organ, niż Samorządowe Kolegium Odwoławcze.
Oznacza to, że skierowany do sądu administracyjnego wniosek o wskazanie właściwego do rozpoznania podania strony o sprostowanie omyłki w akcie własności ziemi organu administracji publicznej dotyczy rozstrzygnięcia sporu jaki zawisł między organami samorządu terytorialnego mającego wspólny organ wyższego stopnia - Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W.
W związku z powyższym w świetle powołanego na wstępie art. 22 § 1 pkt 1 k.p.a. brak jest kognicji Naczelnego Sądu Administracyjnego do rozstrzygnięcia sporu.
Z tych przyczyn wniosek skierowany do sądu administracyjnego, jako niedopuszczalny podlegał odrzuceniu na podstawie art. 4 i art. 58 § 1 pkt 1 w związku z art. 64 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło