II SA/Bd 550/08

WyrokWSA w Bydgoszczy2008-10-09

Skład orzekający: Sędzia WSA Wojciech Jarzembski, Sędzia WSA Renata Owczarzak, Sędzia WSA Grażyna Malinowska-Wasik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Samorządowe Kolegium Odwoławcze było właściwe do zwrócenia wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej, czy też powinno było rozpoznać wniosek merytorycznie?
Ratio decidendi
Samorządowe Kolegium Odwoławcze naruszyło przepisy postępowania administracyjnego, zwracając wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej na podstawie art. 66 § 3 Kpa. Właściwym organem do rozpatrzenia takiego wniosku jest organ administracji publicznej, a nie sąd powszechny. Sąd administracyjny, uwzględniając skargę, uchylił zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie, nakazując organowi ponowne rozpoznanie wniosku po uzupełnieniu brakującej dokumentacji.
Stan faktyczny
Skarżący złożyli wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji z 1955 r. dotyczącej przekazania gruntów. Samorządowe Kolegium Odwoławcze dwukrotnie zwróciło wniosek, uznając, że sprawa należy do drogi cywilnej ze względu na zasiedzenie nieruchomości przez Nadleśnictwo. Skarżący wnieśli skargę do WSA, podtrzymując swoje argumenty. Sąd uwzględnił skargę, uchylając postanowienia Kolegium.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 22 lutego 2008 r. Stwierdzono, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Wojciech Jarzembski ( spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Renata Owczarzak Sędzia WSA Grażyna Malinowska-Wasik Protokolant Ewa Majchrzak po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 9 października 2008r. sprawy ze skargi R. B. i T. B. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] maja 2008 r. nr [...] w przedmiocie zwrotu wniosku o unieważnienie decyzji w sprawie przekazania gruntów i nieruchomości 1. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z 22 lutego 2008r. ( [...]), 2. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu. II SA/Bd 550/08 Uzasadnienie Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. po rozpatrzeniu wniosku R. B. w sprawie o unieważnienie decyzji Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w S. K. z dnia [...] lipca 1955 r. w sprawie przekazania gruntów i nieruchomości J. B. położonej w Ś. Gmina W. ze Skarbu Państwa do zasobów Nadleśnictwa w R., na podstawie art. 66 § 3 Kpa oraz art. 1 ustawy z dnia 12 października 1994 r., o samorządowych kolegiach odwoławczych (Dz. U. z 2001 r., Nr 79, poz. 856 ze zm.) wydało w dniu [...] lutego 2008 r. postanowienie – [... o zwrocie wniosku. W uzasadnieniu wskazano, że przedmiotową nieruchomość przejęto na podstawie postanowienia Sądu Rejonowego I Wydział Cywilny w T., który stwierdził, że własność żądanej nieruchomości, przez zasiedzenie, nabyło Nadleśnictwo R. Wg organu niniejsza sprawa należy do kategorii spraw, które mogą być zaskarżone w drodze cywilnej, a nie administracyjnej. Żądanie uchylenia decyzji jest bezzasadne, ponieważ w rozpatrywanej sprawie nieruchomość przeszła na własność Nadleśnictwa R. w oparciu o instytucję zasiedzenia, co wyklucza możliwość podjęcia postępowania administracyjnego w sprawie zwrotu nieruchomości a złożony wniosek w tym zakresie nie powoduje jego wszczęcia. Po rozpatrzeniu wniosku ww. osób o ponowne rozpatrzenie sprawy Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. postanowieniem z dnia [...] maja 2008 r. (...) na podstawie art. 66 § 3, art. 127 § 3 w zw. z art. 138 § 1 pkt 1 i art. 144 kpa oraz art. 1 ww. ustawy z dnia 12 października 1994 r. orzekło o utrzymaniu w mocy ww. postanowienia z dnia [...] lutego 2008 r. Na powyższe postanowienie skargę złożyli R. B. i T. B., powtarzając dotychczasowe zarzuty i argumenty. Odpowiadając na skargę organ podtrzymując argumentację zawartą w obu postanowieniach, wniósł o jej oddalenie. W piśmie z [...] sierpnia 2008 r. jak i na rozprawie skarżący podtrzymał swoją skargę, przywołując i podtrzymując argumentację historyczno-polityczną. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zważył, co następuje: Skargę należało uwzględnić, lecz nie z przyczyn w niej wskazanych. Kompetencję sądów administracyjnych określa art. 1 § 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.). Stanowi on, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej. Zgodnie zaś z § 2 kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Podkreślenie tego w niniejszej sprawie jest konieczne zważywszy na wyrażane przez skarżących różnego rodzaju zarzuty pozaprawne odnoszące się do wydarzeń o charakterze politycznym i historycznym. Po myśli art. 134 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Uwzględniając skargę przywołanie tego przepisu w niniejszej sprawie było również konieczne zważywszy na treść zrzutów i uchybień- o czym za chwilę- organu. Art. 133 § 1 ww. ustawy z 30 lipca 2002 r. stanowi, że sąd wydaje wyrok po zamknięciu rozprawy na podstawie akt sprawy. Z akt sprawy wynika natomiast, że skarżący w swoim wniosku z dnia [...] stycznia 2008 r., który wpłynął do organu w dniu [...] stycznia 2008 r. zwrócili się – co potwierdzili w kolejnych pismach kierowanych zarówno do organu jak i później do Sądu, a także na rozprawie przed Sądem – o stwierdzenie nieważności decyzji Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w S. K. z dnia [...] lipca 1955 r. " o przekazaniu gruntów i nieruchomości...z zasobów Państwowego Funduszu Ziemi do zasobów... Nadleśnictwa w R".(Sąd celowo zacytował tu treść wniosku ponieważ w przedłożonych aktach postępowania administracyjnego w ogóle brak tej decyzji!) Niewątpliwie po myśli przepisów ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego rozstrzygnięcie wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej leży w kompetencjach wskazanego przepisem tej ustawy organu administracji publicznej a nie sądu powszechnego. Było więc naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego zwrócenie wniosku w oparciu o art. 66 § 3 Kpa. Stanowi on bowiem, że jeżeli podanie wniesiono do organu niewłaściwego, a organu właściwego nie można ustalić na podstawie danych podania, albo gdy z podania wynika, że właściwym w sprawie jest sąd powszechny, organ do którego podanie wniesiono, zwraca je wnoszącemu. Organ orzekając o zwrocie wniosku naruszył więc przepisy postępowania, co mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Dlatego też na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ww. ustawy z 30 sierpnia 2002 r. uchylono zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie z dnia [...] sierpnia 2008 r. – [...]. Prowadząc ponownie postępowanie organ po uzupełnieniu akt o brakującą dokumentację - wskazaną we wniosku z [...] stycznia 2008 r. - rozpozna go w oparciu o przepisy art. 156 i następne Kpa dotyczące instytucji stwierdzenia nieważności decyzji. Rozstrzygnięcie zawarte w pkt 2 sentencji wyroku oparto na art. 152 ww. ustawy z 30 sierpnia 2002 r.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło