IV SA/Wr 468/08

WyrokWSA we Wrocławiu2008-12-23

Skład orzekający: Małgorzata Masternak-Kubiak, Tadeusz Kuczyński, Mirosława Rozbicka-Ostrowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o umorzenie niespłaconej części pożyczki z Funduszu Pracy, udzielonej przed wejściem w życie ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, powinien być rozpatrywany na podstawie przepisów dotychczasowych, a jeśli tak, to których, i czy w sytuacji, gdy o umorzenie ubiega się kilku poręczycieli, przesłanki do umorzenia muszą zachodzić łącznie u wszystkich zobowiązanych?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że wniosek o umorzenie pożyczki z Funduszu Pracy, udzielonej na podstawie umowy zawartej przed wejściem w życie ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, podlega rozpatrzeniu na podstawie przepisów dotychczasowych, tj. ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu. Zgodnie z art. 18 ust. 4b tej ustawy, umorzenie pożyczki, za którą odpowiada solidarnie więcej niż jeden dłużnik, może nastąpić tylko wtedy, gdy okoliczności uzasadniające umorzenie zachodzą co do wszystkich zobowiązanych. Ponieważ w rozpatrywanej sprawie nie wszystkie osoby zobowiązane spełniały przesłanki do umorzenia, sąd oddalił skargę.
Stan faktyczny
Skarżący, będący poręczycielami pożyczki z Funduszu Pracy udzielonej w 1993 r. na utworzenie miejsc pracy, domagali się umorzenia niespłaconej części tej pożyczki. Organy administracji (Starosta, Wojewoda) wielokrotnie odmawiały umorzenia, wskazując na brak spełnienia przesłanek określonych w ustawie o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, w szczególności brak wystąpienia szczególnych względów gospodarczych lub społecznych przemawiających za umorzeniem u wszystkich zobowiązanych. Skarżący podnosili zarzuty dotyczące m.in. nieważności umowy pożyczki, braku należytej staranności organów, a także swojej trudnej sytuacji materialnej.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Masternak-Kubiak, Sędziowie Sędzia NSA Tadeusz Kuczyński, Sędzia NSA Mirosława Rozbicka-Ostrowska (spr.), Protokolant Krzysztof Caliński, po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 3 grudnia 2008 r. sprawy ze skargi W. S., R. K., L. K., W. K., E. M. i D. R.-M. na decyzję Wojewody D. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia niespłaconej części pożyczki udzielonej z Funduszu Pracy oddala skargę. Przedmiotem skargi wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu przez W. S., R. K., L. i W. K., E. M., D. R. - M. jest decyzja Wojewody D. z dnia 24 lipca 2008 r. Nr [...], utrzymująca w mocy decyzję Starosty J. z dnia 28 maja 2008 r. Nr [...] o odmowie umorzenia niespłaconej części pożyczki udzielonej z Funduszu Pracy B. L., prowadzącemu działalność gospodarczą - Przedsiębiorstwo Handlowo- Usługowe "L." w J. G., na zorganizowanie 10 dodatkowych miejsc pracy dla osób bezrobotnych , poręczonej przez W. S., R. K., L. i W. K., E. M., D. R. - M.. Postępowanie administracyjne w sprawie wszczęte zostało wnioskiem z dnia 3 kwietnia 2006 r. wniesionym przez pełnomocnika poręczycieli w sprawie umorzenia niespłaconej części pożyczki z dnia 9 listopada 1993 r. Z ustaleń poczynionych przez organ administracji wynika, że Rejonowy Urząd Pracy w J. G. zawarł w dniu 9 listopada 1993 r. z B. L., prowadzącym działalność gospodarcza pod firmą PHU "L." , umowę pożyczki na utworzenie dodatkowych 10 miejsc pracy na kwotę 760.000.000 starych złotych. Zabezpieczeniem przedmiotowej pożyczki było poręczenie udzielone przez W. S., R. K., L. i W. K., E. M., D. R. - M., którzy jednocześnie złożyli weksel gwarancyjny. Wobec nie wywiązania się przez B. L. z warunków umowy pożyczki Powiatowy Urząd Pracy w J. G. wypowiedział z dniem 21 grudnia 1993 r. umowę pożyczki, zobowiązując pożyczkobiorcę do spłaty całej kwoty pożyczki wraz z odsetkami. W toku dochodzenia przez pożyczkodawcę zwrotu kwoty udzielonej pożyczki, Sąd Rejonowy w J. G. w dniu 24 marca 1994 r. sygn. akt [...] wydał nakaz zapłaty , w którym zobowiązał PHU "L." oraz poręczycieli W. S., R. K., L. i W. K., E. M., D. R. - M. do zapłaty na rzecz Rejonowego Urzędu Pracy w J. G. kwoty 76.000,00 zł (po denominacji) wraz z ustawowymi odsetkami od dnia 8 marca 1994 r. oraz kosztami zastępstwa procesowego w kwocie 4000 zł. W okresie od marca 1994 r. do września 2006 r. w ramach postępowania egzekucyjnego, jak również w okresie jego zawieszenia dłużnicy solidarni dokonali spłaty kwoty 93.499,31 zł. Starosta J. decyzją z dnia 10 listopada 2006 r. Nr [...] odmówił umorzenia niespłaconej części pożyczki z dnia 9 listopada 1993 r. , wskazując ,że zadłużenie z tytułu należności głównej oraz odsetek i kosztów zastępstwa procesowego na dzień wydania decyzji wynosi 263443,80 zł, z czego na należność główną przypadała kwota 75,500 zł, na odsetki za ustawowe naliczone za okres od dnia 9 listopada 1993 r. do dnia 2 października 2006 r. kwota 185.9432,80 , na koszty zastępstwa procesowego kwota 2.000 zł. W uzasadnieniu tej decyzji Starosta J. powołał się na uchwałę Nr [...] Powiatowej Rady Zatrudnienia w J. G. z dnia 2 października 2006 r., która negatywnie zaopiniowała przedmiotowy wniosek stron o umorzenie niespłaconej części decyzji oraz szczegółowo opisał przebieg postępowania, w tym czynności podejmowane w celu spłaty pożyczki z 9 listopada 1993 r. zarówno przez organ jak i przez dłużników solidarnych. Wskazał, że w okresie od 11 maja 2006 r. do 14 czerwca 2006r . zgromadził informacje o sytuacji rodzinno- majątkowej poręczycieli , z których między innymi wynika, że dłużnicy oprócz R. K. posiadają dochody z tytułu zatrudnienia lub umów zlecenia, albo też mają uprawnienia emerytalno - rentowe, a E. M. jest współwłaścicielem samochodu osobowego marki Volkswagen Golf oraz właścicielem samochodu marki Wartburg. Starosta przywołał brzmienie przepisu art. art. 18 ust. 4a ustawy z dnia 14.12.94r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu(t. j. z 2003r. Nr 58, poz. 514 z późn. zm.), określającego przesłanki według których starosta może odroczyć termin spłaty, rozłożyć na raty albo po zasięgnięciu opinii powiatowej rady zatrudnienia umorzyć w części lub w całości pożyczkę. Starosta przytoczył również treść art. 18 ust. 4b powołanej wyżej ustawy, zgodnie z którym umorzenie pożyczki , za spłatę której odpowiada solidarnie więcej niż jeden dłużnik, może nastąpić, gdy okoliczności uzasadniające umorzenie, o których mowa w ust.4, zachodzą co do wszystkich zobowiązanych. W ocenie Starosty w rozpatrywanej sprawie nie zachodzą przesłanki uzasadniające umorzenie niespłaconej części pożyczki, albowiem żaden z poręczycieli na obecnym etapie sprawy nie wykazał okoliczności, o których mowa w art. 18 ust. 4a ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu. W szczególności prowadzone przez organ postępowanie wyjaśniające nie pozwala przyjąć, że sytuacja materialna dłużników jest na tyle szczególnie trudna , a więc że zachodziłyby przesłanki do umorzenia niespłaconej części pożyczki na podstawie art. 18 ust. 4a pkt 5 cytowanej wyżej ustawy. Podkreślono, że okoliczności związane z bardzo trudną sytuacją materialną , życiową zachodzić muszą w stosunku do wszystkich zobowiązanych. Natomiast dokonując analizy okoliczności określających sytuację bytową wszystkich dłużników nie sposób stwierdzić, że sytuacja ta jest w odniesieniu do poszczególnych poręczycieli istotnie trudna. Starosta wskazał ,że prawie wszyscy dłużnicy posiadają dochody ( poza R. K.) z tytułu zatrudnienia lub umów zlecenia, które nie pozostawiają dłużników, jak i ich rodzin w niedostatku. W odwołaniu od powyższej decyzji strony podniosły zarzut naruszenia przez organ udzielający pożyczkę przepisów prawa materialnego poprzez zawarcie umowy pożyczki z osobą fizyczną, prowadzącą działalność gospodarczą, niedochowanie należytej staranności przy zawieraniu samej umowy, jak również w okresie windykacji należności z tytułu pożyczki, poprzez nie zabezpieczenie majątku P H.U. "L.", a także nie zawiadomienie prokuratury o popełnionym przestępstwie przez B. L. Odwołujący podnieśli również zarzut niepodjęcia żadnych działań egzekucyjnych w stosunku do pożyczkodawcy oraz nieuzasadnionego zaliczania większości wpłat na poczet odsetek. Wojewoda D. decyzją z dnia 31 stycznia 2007 r. Nr [...] uchylił decyzję Starosty J. z dnia 10 listopada 2006 r. Nr [...] i sprawę przekazał do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu decyzji dokonał analizy zapisów umowy pożyczki z dnia 9 listopada 1993 r. i zwrócił uwagę na niespójność zapisów umowy , z której § 9 wynika, że pożyczkobiorca zobowiązał się do wykorzystania kwoty pożyczki w terminie 3 miesięcy od daty otrzymania pożyczki, mając jedynie miesiąc na zatrudnienie 10 pracowników. Z uwagi na brak możliwości oceny działań pożyczkobiorcy w pierwszym miesiącu po podpisaniu umowy organ odwoławczy uznał, że konieczne są dane dotyczące faktycznej ilości utworzonych przez pożyczkobiorcę stanowisk pracy oraz wysokości środków wydatkowanych tym czasie . Organ odwoławczy wskazał ponadto, że na konto pożyczkodawcy wpłynęła kwota ponad 90.000 zł, przy kwocie pożyczki 76.000 zł, zaś dla oceny postawy pożyczkobiorcy, jak również poręczycieli weksla należy przeanalizować ile z tej kwoty wpłacił pożyczkobiorca i w jakim okresie oraz w jaki sposób organ I instancji dokonał zaksięgowania wpłaconych przez samego pożyczkobiorcę należności, bowiem brak jest w aktach sprawy szczegółowego rozliczenia finansowego. Organ II instancji zwrócił uwagę na to, że przy ocenie możliwości umorzenia w całości lub części pożyczki należy przeprowadzić ocenę względów społecznych. Przy czym dla tej oceny nie wystarczy wyłącznie analiza aktualnej sytuacji materialnej i rodzinnej zobowiązanych, ale również ocena całokształtu ich zachowań, w tym wykazywanie zainteresowania spłatą zobowiązania, częstotliwość i systematyczność wpłat, kontakt z pożyczkobiorcą, występowanie z inicjatywą w zakresie regulowania należności Natomiast przy ocenie postawy poręczycieli należy wziąć pod uwagę fakt udzielania poręczenia na pożyczkę, której celem było utworzenie stanowisk pracy dla osób bezrobotnych. Organ I instancji decyzją z dnia 22 maja 2007 r. Nr [...], ponownie odmówił umorzenia niespłaconej części pożyczki z dnia 9 listopada 1993 r. wskazując na to , że kwota zadłużenia wynosi 267.589,87 zł, na którą składa się należność główna w kwocie 75,500 zł., odsetki ustawowe w kwocie 190.089,87 zł. za okres od dnia 9 listopada 1993 r. do dnia 22 maja 2007 r. oraz koszty zastępstwa procesowego w kwocie 2000 zł. W uzasadnieniu decyzji organ I instancji szczegółowo opisał stan faktyczny sprawy, a zarazem odniósł się do okoliczności wskazanych w decyzji Wojewody D. z dnia 31 stycznia 2007 r. Nr [...]. W tym zakresie wskazał, że w Archiwum Powiatowego Urzędu Pracy nie akt zawierających "Ewidencję ofert pracy i skierowań z roku 1993", bowiem ewidencja tego typu jest przechowywana przez okres 5 lat, a po ich upływie akta są brakowane. Ponadto wskazał, że z notatki służbowej Kierownika Referatu Pośrednictwa Pracy wynika, że nie można ustalić ile osób bezrobotnych było kierowanych do firmy L przez ówczesny RUP w J. G. oraz jakimi kwalifikacjami te osoby dysponowały. Opierając się na piśmie B. L. z dnia 7 grudnia 1993 r., w którym wskazuje imiennie pięć osób do zatrudnienia w PHU L, w archiwum Urzędu Pracy odnaleziono teczki tych bezrobotnych, z których wynika, że brak jest skierowań do pracy wystawionych przez ten dla H. W., J. K. , A. M., M. M., P. W. Zdaniem organu potwierdza to, że osoby te jak zostały zatrudnione przez B. L. przed złożeniem przez niego oferty pracy, tj przed 10 grudnia 1993 r. Natomiast nie odnaleziono jakichkolwiek dokumentów mówiących o zatrudnieniu przez B. L. pozostałych pięciu osób bezrobotnych spośród 10 wymaganych umową w zawartej z RUP w J. G. umowie. W ramach aktualizacji sytuacji majątkowej dłużników organ I instancji stwierdził, że nie ma możliwości odniesienia się do aktualnej sytuacji materialnej R. K. i D. R.- M., wobec nie złożenia przez nich stosownych oświadczeń. W tym zakresie uznał jednak, że nie wszyscy dłużnicy znajdują się w szczególnej sytuacji materialnej, która pozwalałaby na zastosowanie art. 18 ust. 4a ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu. Oceniając postawę dłużników wskazał, ze ich pełnomocnik nie wnosił np. o odroczenie terminu spłaty rat bądź ich rozłożenia na raty lub częściowego umorzenia zadłużenia, a działania dłużników skupiają się wyłącznie na umorzenie w całości niespłaconej części pożyczki. Podkreślił, że dłużnicy poza wnioskiem o przeksięgowanie wpłat na należność główną nie występowali z żadną inną inicjatywą oraz nie wyrazili zgody na zawarcie ugody proponowanej przez wierzyciela w 2003 r. Dodał, że od 2002 r. dłużnicy nie dokonują żadnych dobrowolnych spłat, natomiast pożyczkobiorca zaprzestał spłat już w 1994 r. Wskazał, że dłużnicy solidarni wpłacili łącznie kwotę 92.413,14 zł, dołączając w tym zakresie szczegółowe zestawienie obrazujące wysokość i okres wpłat poszczególnych dłużników. W konkluzji organ I instancji wskazał, że komornik sądowy w dalszym ciągu prowadzi skuteczną egzekucję, zaś ostatnia wpłaty z tego tytułu miała miejsce w dniu 17 maja 2007 r. Natomiast pełnomocnik dłużników solidarnych poinformował Powiatowy Urząd Pracy, że B. L. zatrudniony jest w firmie "C." Sp. z o.o. we W. przy ul.S., zaś posiadany przez wierzyciela tytuł wykonawczy nie pozwala jednak na egzekwowanie należności od B. L.. W odwołaniu od powyższej decyzji strony zakwestionowały zasadność przekazania materiałów Rejonowego Urzędu Pracy do archiwum z uwagi na trwające postępowanie egzekucyjne. W ocenie odwołujących ich stan majątkowy uzasadnia umorzenie pożyczki, a pod adresem Urzędu Pracy podnieśli zarzut , że od momentu podpisania pożyczki działał świadomie na swoją niekorzyść, a ponadto zawarł on umowę pożyczki z nieuprawnionym podmiotem. Po rozpatrzeniu odwołania Wojewoda D. decyzją z dnia 9 października 2007 r. Nr [...]. ponownie uchylił decyzję Starosty J. z dnia 22 maja 2007 r. Nr [...] i przekazał sprawę w do ponownego rozpoznania. W motywach rozstrzygnięcia wskazał, że poza sporem pozostaje kwestia dotycząca stosunku prawnego łączącego strony z tytułu zawarcia cywilnoprawnej umowy pożyczki. Wskazał, że pożyczkodawca w dniu 24 marca 1994 r. uzyskał sądowy nakaz zobowiązujący solidarną zapłatę na rzecz Rejonowego Urzędu Pracy w J. G. następujących kwot: 760.000.000 zł wraz z ustawowymi odsetkami od dnia 8 marca 1994r., 40.000 zł jako wynagrodzenia adwokackiego oraz kwoty 12.900.000 zł kosztów sadowych. Dłużnicy solidarni to Przedsiębiorstwo Handlowo-Usługowe L w J. G., E. M., W. S., R. K., L. K., W. K. i D. R.-M. Zdaniem organu relacje pomiędzy dwiema stronami umowy pożyczki z dnia 9 listopada.1993r. na utworzenie dodatkowych miejsc pracy zostały ustalone w postępowaniu przed sądem powszechnym. Natomiast odmienne zasady określają postępowanie przewidziane w przepisach prawnych regulujących sferę szeroko rozumianego bezrobocia. Jest to postępowanie administracyjne i zastosowanie ma w nim kodeks postępowania administracyjnego oraz ustawy: z dnia 16 października 1991 r. o zatrudnieniu i bezrobociu, z dnia 14 grudnia 1994r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, z dnia 20 kwietnia 2004r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy. Zwrócił uwagę organ II instancji , że o ile decyzję co do odroczenia spłaty, rozłożenia kwoty do spłaty na raty podejmuje samodzielnie starosta to decyzja w zakresie umorzenia w części lub w całości pożyczki udzielonej bezrobotnemu lub pracodawcy na utworzenie dodatkowych miejsc pracy winna być poprzedzona zasięgnięciem opinii powiatowej rady zatrudnienia. Z przepisów ustawy nie wynika, aby opinia ta była dla starosty wiążąca, lecz warunkiem sine qua non jest obowiązek jej zasięgnięcia, co wprost wynika z przepisu art. 18, ust. 4a ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu. W tym zakresie organ odwoławczy wskazał , że opinia Powiatowej Rady Zatrudnienia w J. G. w niniejszej sprawie została zasięgnięta przed wydaniem decyzji Starosty J. z dnia 10.11.2006r. Nr [...], która to decyzja Starosty została uchylona w całości i sprawa została przekazana do ponownego rozpatrzenia. Wobec tego organ I instancji przy ponownym rozpatrzeniu sprawy obowiązany jest ją ponownie zasięgnąć opinii Powiatowej Rady Zatrudnienia w J. G.. Dotychczasowa opinia Powiatowej Rady Zatrudnienia z dnia 2.października 2006r. podejmowana była bowiem w określonym stanie prawnym i faktycznym, a przed zajęciem stanowiska i wyjaśnieniem przez organ I instancji okoliczności wskazanych przez organ II instancji w decyzji kasatoryjnej. Natomiast w odniesieniu do podniesionego w odwołaniu zarzutu określenia w nakazie zapłaty jedynie Przedsiębiorstwa Handlowo-Usługowego L w J. G. z pominięciem osoby właściciela organ odwoławczy wskazał na możliwość sprostowania w wyroku oczywistej omyłki w związku z tym, że zdolność sądową także w postępowaniu przed sądem gospodarczym, ma osoba fizyczna prowadząca działalność gospodarczą, a nie nazwa (firma) pod jaka występuje ona w obrocie, a przepisy Kodeksu postępowania cywilnego nie przewidują terminu do złożenia wniosku o sprostowanie. Końcowo organ odwoławczy zwrócił uwagę na aspekt społeczny w sprawie. Starosta J. decyzją z dnia 28 maja 2008 r. Nr [...] odmówił po raz kolejny umorzenia niespłaconej części pożyczki z dnia 9 listopada 1993 r. wskazując, że kwota zadłużenia wynosi 275.724,03 zł, na co składa się należność główna w kwocie 75,500 zł., odsetki ustawowe w kwocie 198.134,03 zł. za okres od dnia 9 listopada 1993 r. do dnia 25 maja 2008 r. oraz koszty zastępstwa procesowego kwocie 2000 zł. W uzasadnieniu orzeczenia organ I instancji szczegółowo opisał stan faktyczny sprawy, a zarazem odniósł się do okoliczności wskazanych w decyzji Wojewody D. W tym zakresie wskazał, że uwzględniono wniosek o sprostowanie nakazu zapłaty z dnia 24 marca 1993 r. sygn. akt [..] w zakresie oznaczenia pozwanego w ten sposób, że w miejsce błędnie określonego pozwanego "Przedsiębiorstwo Handlowo - Usługowe L w J. G." wpisać prawidłowo "B. L.". Następnie organ I instancji ustalił informację dotyczące zameldowania B. L. i złożył wniosek o wszczęcie i przeprowadzenie postępowania egzekucyjnego przeciwko niemu. W dniu 14 kwietnia.2008 r. Powiatowa Rada Zatrudnienia w J. G., uchwałą nr [...] zaopiniowała negatywnie umorzenie niespłaconej części pożyczki. Natomiast w maju 2008 r. komornik dokonał o zajęcia wynagrodzenia za pracę wypłacanego B. L. i zajęcia jego udziałów w spółce C. Sp. z o.o. z siedzibą we W. W odwołaniu od powyższej decyzji strony ponownie podniosły zarzut dotyczący nieważności zawartej umowy pożyczki , wskazując że egzekucja w stosunku do B. L. jest bezskuteczna, natomiast sytuacja majątkowa dłużników pozwala na umorzenie niespłaconej części pożyczki. Wojewoda Dolnośląski decyzją z dni 24 lipca 2008 r. Nr [...] utrzymał w mocy decyzję Starosty J. będącą przedmiotem odwołania. W uzasadnieniu decyzji szczegółowo zrelacjonował przebieg postępowania w sprawie, wskazując na dualizm administracyjno prawny i cywilnoprawny w sprawach z zakresu pożyczek na działalność gospodarczą udzielanych na gruncie ustawy z dnia 16 października 1991 r. o zatrudnieniu i bezrobociu (Dz. U. Nr 106 poz. 457 ze zm.) oraz ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (Dz. U. z 2003 r. Nr 58, poz. 514 ze zm.). Organ odwoławczy stwierdził, że ustalenie wzajemnych relacji pomiędzy pożyczkodawcą i pożyczkobiorcą w zakresie wykonania, zabezpieczenia, wypowiedzenia umowy następowało na podstawie umowy cywilno-prawnej. Wskazał, że w rozpatrywanej sprawie do wypowiedzenia umowy pożyczki doszło w wyniku nie wywiązania się pożyczkobiorcy z jej warunków, a działanie pożyczkodawcy wynikało z § 11 umowy pożyczki, a po bezskutecznym wezwaniu wystawcy weksla oraz poręczycieli do wykupienia weksla w zakreślonym terminie - pożyczkodawca, na drodze postępowania sądowego, uzyskał prawomocny nakaz zapłaty z dnia 24 kwietnia 1993 r. i wystąpił o wszczęcie postępowania egzekucyjnego w stosunku do pożyczkobiorcy, a następnie poręczycieli. W następnych latach trwały kolejne działania ze strony pożyczkodawcy w zakresie odzyskania wierzytelności, a ze strony pożyczkobiorcy - dłużnika oraz poręczycieli - w zakresie próby spłaty zadłużenia oraz ustalenia warunków tej spłaty na drodze ewentualnej ugody, poza egzekucyjnym działaniem komorniczym. Wskazał, że w okresie od wypowiedzenia umowy pożyczki i wezwania do jej natychmiastowej spłaty do dnia rozpatrywania niniejszej sprawy powstała następująca sytuacja w zakresie wysokości przedmiotowego zobowiązania: - kwota główna zobowiązania 75.500 zł; - odsetki ustawowe od kwoty głównej za okres 9 listopada 1993r. do 28.maja 2008 r. 198.134.03 zł; - koszty zastępstwa procesowego - 2.000 zł. W ocenie organu odwoławczego wymienione wyżej działania nie wynikały z kodeksu postępowania administracyjnego , lecz związane były z zapisami umowy cywilno - prawnej, natomiast podjęte przez organ I instancji działania w ramach postępowania administracyjnego w sprawie umorzenia pożyczki z dnia 9 listopada 1993 r. wynikały z następujących przepisów, a to art. 18 przepis art. 18, ust. 4a. pkt 5 i ust. 4b ustawy z dnia 14 grudnia 1994r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu oraz przepisu art. 139, ust. 5 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy. Zgodnie z powołanymi przepisami starosta może odroczyć termin spłaty, rozłożyć na raty albo po zasięgnięciu opinii powiatowej rady zatrudnienia umorzyć w części lub w całości pożyczkę udzieloną z Fundusz Pracy pracodawcom na zorganizowanie dodatkowych miejsc pracy dla bezrobotnych skierowanych na te miejsca, jeżeli: 1. w wyniku postępowania egzekucyjnego lub na podstawie innych okoliczności lub dokumentów stwierdzono, że pożyczkobiorca nie posiada majątku, z którego można dochodzić należności, 2. w wyniku egzekucji pożyczkobiorca lub osoby pozostające na jego utrzymaniu byłyby pozbawione niezbędnych środków utrzymania, 3. pożyczkobiorca zmarł nie pozostawiając majątku, z którego można dochodzić należności, 4. wydatki egzekucyjne będą wyższe od należności, 5. przeprowadzone postępowanie wyjaśniające wykaże, że za umorzeniem przemawiają szczególne względy gospodarcze lub społeczne, o czym stanowi przepis art. 18 ust. 4 a ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu. Przy czym umorzenie pożyczki, za spłatę której odpowiada solidarnie więcej niż jeden dłużnik, może nastąpić, gdy okoliczności uzasadniające umorzenie, o których mowa wyżej, zachodzą co do wszystkich zobowiązanych, co wynika z przepisu art. 18, ust. 4b ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu. Zaakcentował organ II instancji , że rozstrzygnięcie sprawy nie polega na dowolności, gdyż w wypadku wyczerpania któregokolwiek z przepisów dających podstawę do umorzenia pożyczki decyzja odmawiająca umorzenia byłaby niezgodna z prawem. Natomiast bezsprzecznie w wypadku, gdy stroną postępowania jest więcej niż jeden dłużnik, trudno jest o wystąpienie bezspornej sytuacji upoważniającej do zastosowania instytucji umorzenia, bowiem musiałaby ona występować co do każdego ze zobowiązanych. Według organu odwoławczego organ I instancji zebrał dane na temat sytuacji rodzinnej i majątkowej dłużników solidarnych i szczegółowo to przedstawił. Z zestawienia tego wynika, że sytuacja majątkowa dłużników nie uległa zmianie od dnia 3 kwietnia 2006r. Jednocześnie sprostowanie nakazu z dnia 24 kwietnia 1993r., sygn. akt [...] pozwoliło pożyczkodawcy podjąć dalsze działania w postaci ustalenia miejsca pobytu oraz ewentualnego majątku B. L.. W wyniku działań ustalono miejsce jego pobytu , miejsce jego pracy i majątek w postaci udziałów w C. Sp. z o.o. we W. oraz wszczęto postępowanie egzekucyjne przeciwko pożyczkobiorcy. Wobec tego w ocenie organu odwoławczego ustalenia co do osoby pożyczkobiorcy oraz podjęte działania komornicze, nie pozwalają na stwierdzenie, że zachodzą okoliczności uzasadniające umorzenie pożyczki, o których mowa w art. 18 ust. 4b ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu. Za bezzasadny uznał organ zarzut naruszenia prawa materialnego poprzez przyjęcie za stronę umowy osobę fizyczną prowadzącą działalność gospodarczą i udzielenia pożyczki B. L. w świetle prawomocnie orzeczonego przez Sąd Rejonowy w J. G. nakazu zapłaty, bowiem organ odwoławczy nie jest uprawniony do oceny postępowania prowadzonego przed sądem powszechnym. Skarga na decyzję ostateczną oparta została na zarzucie naruszenia przepisu art. 24 § 1 kodeksu postępowania administracyjnego poprzez niewyłączenie pracowników organu I instancji Dyrektora PUP U. F. oraz J. P. oraz nieuwzględnienia wniosków dowodowych zgłaszanych we wniosku o umorzenie pożyczki. Skarżący podnieśli również zarzut niezgodnego z prawem zawarcia umowy przez Rejonowy Urząd Pracy, wskazując jednocześnie, że przez 14 lat organy ograniczały się do prowadzenia egzekucji wyłącznie w stosunku do poręczycieli. Natomiast prowadzona z udziałów B. L. w spółce z o.o. C. egzekucja nie odniesie skutku, bowiem ich wartość jest niewielka, a spółka jest zadłużona. W odpowiedzi na skargę strona przeciwna wniosła o jej oddalenie , podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu decyzji ostatecznej. Dodatkowo, ustosunkowując się do zarzutów skargi wskazała, że pożyczkodawca podejmuje obecnie działania w celu wyegzekwowania długu od B. L., jednakże instytucja zabezpieczenia pożyczki ma zastosowanie w sytuacjach niemożności dochodzenia roszczenia od pożyczkobiorcy, natomiast poręczyciel podejmuje ryzyko poręczenia na własną odpowiedzialność. W odniesieniu do sytuacji majątkowej poręczycieli strona przeciwna przyznała, że istotnie pogorszyła się ona z upływem lat, jednakże nie wszyscy z poręczycieli znajdują się w sytuacji uzasadniającej możliwość umorzenia pożyczki. Z kolei odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 24 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego stroną przeciwna wskazała, że stroną umowy pożyczki jest Rejonowy Urząd Pracy, natomiast organem wydającym decyzję Starosta J., który w ramach swoich kompetencji upoważnił Dyrektora PUP do wydawania decyzji administracyjnych wynikających z przepisów ustaw dotyczących bezrobocia, a zatem nie ma podstaw do zastosowania przepisu art. 24 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje : W sprawie będącej przedmiotem osądu kwestią sporną jest ocena zaistnienia przesłanek uzasadniających umorzenie niespłaconej części pożyczki udzielonej z Funduszu Pracy w 1993 roku na utworzenia miejsc pracy dla osób bezrobotnych. Pozostaje poza sporem w badanej sprawie , że przedmiotowy wniosek skarżących jako poręczycieli pożyczki udzielonej w dniu 9 listopada 1993 r B. L. , prowadzącemu działalność gospodarczą pod firmą L Przedsiębiorstwo Handlowo Usługowe, złożony został w dniu 14 kwietnia 2006 r., a więc okresie obowiązywania ustawy z dnia 20 kwietna 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. Nr 99 poz. 1001 ze zm.) (zwanej dalej ustawą o promocji zatrudnienia), natomiast omawiana pożyczka udzielona została B. L. pod rządami ustawy z dnia 16 października 1991 r. o zatrudnieniu i bezrobociu (Dz. U. z 1992 r. Nr 78, poz. 394 ze zm.) (zwanej dalej ustawą o zatrudnieniu i bezrobociu). Odnosząc się więc do podnoszonego w skardze zarzutu dotyczącego źródła stosunku prawnego łączącego pożyczkodawcę i pożyczkobiorcę oraz poręczycieli wskazać należy ,że pożyczka z Funduszu Pracy, której poręczycielami z weksla są skarżący udzielona została w trybie przepisu art. 16 ust.1 powołanej wyżej ustawy o zatrudnieniu i bezrobociu, przewidującego, że rejonowe urzędy pracy mogą udzielać z Funduszu Pracy pożyczek, których warunki udzielania, wysokość stopy procentowej oraz warunki spłaty określa się w umowie zwieranej przez rejonowy urząd pracy z pożyczkobiorcą, zgodnie z zasadami określonymi w drodze rozporządzenia, przez Ministra Pracy i Polityki Socjalnej, o czym stanowił przepis ust. 5 art. 16 wymienionej ustawy o zatrudnieniu i bezrobociu. Ze wskazanego unormowania wynika , że stosunek prawny łączący pożyczkobiorcę z pożyczkodawcą, jak również stosunek prawny poręczycieli i pożyczkodawcy ma charakter stosunku zobowiązaniowego, którego źródłem jest umowa cywilnoprawna. Jest to o tyle istotne, że wszelkie działania podmiotu o statusie pożyczkodawcy, nawet występującego równolegle jako organ administracyjny w sprawie administracyjnej nie podlegają kognicji sądów administracyjnych , bowiem stosownie do treści przepisu art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) kryterium wyznaczającym zakres sądowej kontroli jest czynność (sprawa) z zakresu administracji publicznej. Natomiast działania podmiotu o statusie pożyczkodawcy dotyczące postępowania egzekucyjnego, sposobu zaliczania wpłat poręczycieli, czy też weryfikacji ważności zawartej umowy nie należą do wymienionej kategorii, a sądem właściwym do rozpoznawania tego rodzaju spraw jest sąd powszechny. Nie ulega bowiem wątpliwości ,że zawarta umowa pożyczki z Funduszu Pracy miała przede wszystkim charakter stosunku zobowiązaniowego regulowanego przepisami prawa cywilnego. Wobec tego kwestia ewentualnej ważności i skuteczności wypowiedzenia tej umowy musi pozostawać poza przedmiotem dociekań sądu administracyjnego . Natomiast niezależnie od " swoistego rozdarcia" instytucji pożyczki z Funduszu Pracy pomiędzy przepisami prawa cywilnego i prawa administracyjnego , może nasuwać się dylemat dotyczący stanu prawnego , według którego mają być rozpatrywane spory , w tym administracyjno-prawne , wynikające z tej umowy , co z reguły ma miejsce kilka lub kilkanaście lat - jak w niniejszym przypadku - po zawarciu umowy pożyczki . W odniesieniu do wniosku o umorzenie pożyczki udzielonej z Funduszu Pracy w trybie art.18 ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (Dz. U. z 2003 r. Nr 58, poz. 514 ze zm.) ustawodawca wyraźnie przesądził w art. 6 pkt 15 lit. d tej ustawy ,że rozstrzygany jest on w formie decyzji administracyjnej, na którą służy skarga do sądu administracyjnego, o czym będzie bliżej mowa w dalszej części rozważań . W realiach badanej sprawy rozpoznanie przedmiotowego wniosku wymaga w pierwszej kolejności rozważenia , która z dwóch generalnych zasad prawa intertemporalnego , a więc zasada nieretroakcji czy zasada dalszego działania prawa poprzedniego ma zastosowanie przy rozpoznawaniu wniosku o umorzenia części pożyczki udzielonej z Funduszu Pracy. W przepisach przejściowych ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy znalazło się unormowanie , w którym ustawodawca rozstrzygnął ten dylemat i wprost wskazał na przepisy jakie obowiązują przy rozpatrywaniu analizowanego przypadku. Stanowi o tym przepis art. 139 ust. 5 tej ustawy , według którego pożyczki z Funduszu Pracy otrzymane na podstawie umów zawartych przed dniem wejścia w życie ustawy podlegają umorzeniu, rozłożeniu na raty, odroczeniu terminu spłaty na zasadach określonych w przepisach dotychczasowych. Tym samym ustawodawca niewątpliwie wyłączył zasadę działania (obowiązywania) nowego prawa przy rozpatrywaniu przedmiotowego wniosku , a więc przepisów ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy , która obowiązywała w dacie wniesienia tego wniosku . Jednakże sposób sformułowania przytoczonej normy prawnej wskazuje na konieczność ustalenia na podstawie jakich dotychczasowych przepisów powinno dojść do załatwienia sprawy administracyjnej w przedmiocie umorzenia pożyczki z Funduszu Pracy. Zauważyć bowiem należy ,że przed ustawą o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy obowiązywała , poczynając od 1 stycznia 1995r., ustawa z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (Dz. U. z 2003 r. Nr 58, poz. 514 ze zm.).(zwana dalej ustawa o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu), która utraciła moc z dniem 31 maja 2004r. Natomiast pożyczka udzielona z Funduszu Pracy B. L. zawarta została - o czym była już mowa wyżej- pod rządami ustawy z dnia 16 października 1991r. o zatrudnieniu i bezrobociu, która w ogóle nie regulowała kwestii dotyczącej możliwości umorzenia pożyczki na wniosek poręczyciela pożyczkobiorcy . a jedynie na wniosek pożyczkobiorcy do wartości 50% pod warunkiem prowadzenia działalności gospodarczej co najmniej przez okres 24 miesięcy ( art.16 ust.5 tej ustawy). Wspomnieć jedynie w tym miejscu należy , że do momentu wejścia w życie kolejnej ustawy z dnia 14 grudnia 1994r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, tj. do dnia 1 stycznia 1995 r. kwestie te regulował dekret z dnia 16 maja 1956 r. o umarzaniu i udzielaniu ulg w spłacaniu należności państwowych (Dz. U. z 1966 r., Nr 24, poz. 151 ze m.) oraz wydane na podstawie art.2 tegoż dekretu rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 15 września 1982 r. w sprawie zasad umarzania i udzielania ulg w spłacaniu należności państwowych ( DZ. U. Nr 30, poz.211) . Przepis art.1 powołanego wyżej dekretu stanowił ,że należności pieniężne , które przysługują jednostkom budżetowym, państwowym instytucjom, przedsiębiorstwom i bankom oraz instytucjom ubezpieczeń społecznych mogą być w przypadkach gospodarczo uzasadnionych lub zasługujących na szczególne uwzględnienie umarzane w całości lub w części , odraczane lub rozkładane na raty . Z kolei przepis § 3 wskazanego wyżej rozporządzenia dokładnie precyzował , kiedy należność może być umorzona w całości lub w części , a mianowicie jeżeli: 1) w wyniku postępowania egzekucyjnego lub na podstawie innych okoliczności lub dokumentów stwierdzono, że dłużnik nie posiada majątku, z którego można by dochodzić należności, 2) w wyniku egzekucji z majątku dłużnika dłużnik lub osoby pozostające na jego utrzymaniu byliby pozbawieni niezbędnych środków utrzymania, 3) (4) dłużnik zmarł nie pozostawiając żadnego majątku lub pozostawił ruchomości nie podlegające egzekucji na podstawie odrębnych przepisów albo pozostawił przedmioty codziennego użytku domowego, których łączna wartość nie przekracza kwoty stanowiącej 3-krotność przeciętnego wynagrodzenia, 4) jest oczywiste, że w postępowaniu egzekucyjnym dotyczącym tej należności nie uzyska się kwoty przewyższającej wydatki egzekucyjne, 5) nie można ustalić osoby dłużnika, Kolejny ustęp 2 tego paragrafu stanowił dalej ,że należność może być również umorzona w całości lub części mimo braku okoliczności wymienionych w ust. 1, jeżeli przeprowadzone postępowanie wyjaśniające wykaże, że za umorzeniem przemawiają szczególne względy gospodarcze lub społeczne [...]. Jednocześnie przepis § 4 ust. 1 tego rozporządzenia przewidywał, że umorzenie należności, za którą odpowiada solidarnie więcej niż jeden dłużnik, może nastąpić, gdy okoliczności uzasadniające umorzenie zachodzą co do wszystkich zobowiązanych [...]. Natomiast obowiązujące od dnia 1 stycznia 1995 r. przepisy ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu w kompleksowy już sposób w art. 18 uregulowały kwestie umarzania, odraczania terminów płatności, rozkładania na raty należności z tytułu udzielonych pożyczek z Funduszu Pracy. Stosownie do art. 18 ust. 4a tej ustawy starosta może odroczyć termin spłaty, rozłożyć na raty albo po zasięgnięciu opinii powiatowej rady zatrudnienia umorzyć w części lub w całości pożyczkę, o której mowa w ust. 1, jeżeli: 1) w wyniku postępowania egzekucyjnego lub na podstawie innych okoliczności lub dokumentów stwierdzono, że pożyczkobiorca nie posiada majątku, z którego można dochodzić należności, 2) w wyniku egzekucji pożyczkobiorca lub osoby pozostające na jego utrzymaniu byłyby pozbawione niezbędnych środków utrzymania, 3) pożyczkobiorca zmarł nie pozostawiając majątku, z którego można dochodzić należności, 4) wydatki egzekucyjne będą wyższe od należności, 5) przeprowadzone postępowanie wyjaśniające wykaże, że za umorzeniem przemawiają szczególne względy gospodarcze lub społeczne. Z kolei w myśl ust. 4b tego przepisu umorzenie pożyczki, za spłatę której odpowiada solidarnie więcej niż jeden dłużnik, może nastąpić, gdy okoliczności uzasadniające umorzenie, o których mowa w ust. 4a, zachodzą co do wszystkich zobowiązanych. Porównanie przytoczonych wyżej z przepisów z unormowaniem zawartym w cytowanym wyżej dekrecie o umarzaniu i udzielaniu ulg w spłacaniu należności państwowych oraz wydanym na jego podstawie rozporządzeniu w sprawie zasad umarzania i udzielania ulg w spłacaniu należności państwowych świadczy o tym ,że ustawodawca w zasadzie in extenso inkorporował do regulacji ustawowej dotyczącej stosowania ulg w zakresie spłaty pożyczek udzielonych z Funduszu Pracy przepisy wskazanego wyżej dekretu i rozporządzenia. Powyższe uwagi prowadzą do wniosku ,że przepisami dotychczasowymi do których w zakresie wniosku o umorzenie pożyczki udzielonej z Funduszu Pracy w trybie art. 16 ustawy z dnia 16 października 1991r. o zatrudnieniu i bezrobociu ( Dz. U. Nr 106, poz.457 ) odsyła przepis art. 139 ust. 5 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy ( Dz. U. t.j. z 2008r. Nr 69 poz. 415) stanowią przepisy ustawy 14 grudnia 1994r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu ( Dz. U. Nr 58, poz.514) . A zatem podstawą materialno-prawną rozstrzygnięcia w przedmiocie umorzenia pożyczki z Funduszu Pracy - poza wymienionym już przepisem art. 139 ust. 5 ustawy o promocji zatrudnienia stanowią przepisy ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu. Z cytowanych wyżej przepisów ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu wprost wynika, że organy administracji orzekające w sprawie między innymi umorzenia części niespłaconej pożyczki z Funduszu Pracy zobowiązane są ustalić czy przesłanki, o których mowa w przepisie art. 18 ust 4a ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, uzasadniające umorzenie pożyczki zachodzą w stosunku do wszystkich zobowiązanych czyli w niniejszej sprawie w stosunku do biorącego pożyczkę i wszystkich poręczycieli tej pożyczki . Wymaga jednak podkreślenia , że decyzje wydawane przez starostę na podstawie art. 18 ust. 4 a i ust. 4 b ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu są decyzjami opartymi na konstrukcji uznania administracyjnego . Użyte w tym przepisie sformułowanie "starosta może odroczyć termin spłaty, rozłożyć na raty albo po zasięgnięciu opinii powiatowej rady zatrudnienia umorzyć w części lub w całości pożyczkę" oznacza ,że jeżeli wystąpią wymienione w tym przepisie nadzwyczajne okoliczności organ uprawniony może , ale nie musi umorzyć pożyczki . Wynika to nie tylko z użytego zwrotu "starosta może" ,ale również z nieostrości wyrażeń opisujących przesłanki (względy gospodarcze lub społeczne). Konsekwencją takiego stanu rzeczy jest również i to , że obowiązek wykazania wystąpienia w sprawie szczególnych względów gospodarczych lub społecznych przemawiających za umorzeniem pożyczki spoczywa na wnioskodawcy . Wypada w tym miejscu przypomnieć ,że uznanie administracyjne polega na tym ,że organ rozstrzygający spośród możliwych rozwiązań może wybrać to , które w okolicznościach danej sprawy uzna za słuszne czy celowe. Wybór ten może zatem oznaczać umorzenie w całości , w części lub odmowę umorzenia. Jak wyjaśnił Sad Najwyższy w uchwale z dnia 25 .10.1984r. sygn. akt III AZP 9/83 ostateczna decyzja wydana przez organ administracji państwowej w granicach przysługującego mu z mocy prawa uznania administracyjnego może być uchylona przez Naczelny Sąd Administracyjny w razie stwierdzenia naruszeń przepisów postępowania , które miały istotny wpływ na wynik sprawy ( OSN 85/5 , poz.63). Sąd administracyjny nie jest więc kolejnym organem instancyjnym i nie może poddać ocenie , czy dokonany przez organ administracyjny wybór jest słuszny , a zatem nie jest uprawniony do badania merytorycznej zasadności( celowości) decyzji administracyjnej o charakterze uznaniowym. Zgodnie z utrwalonym już orzecznictwem sądów administracyjnych, uznanie administracyjne daje organowi rozstrzygającemu, możliwość wyboru konsekwencji prawnej. Stwierdzenie tego wpływa na kształt i zakres kontroli sprawowanej przez sąd administracyjny w odniesieniu do decyzji uznaniowej, która sprowadza się zasadniczo do badania, czy wydanie decyzji zostało poprzedzone prawidłowo przeprowadzonym postępowaniem, z zachowaniem przepisów procedury administracyjnej. W szczególności sąd kontroluje, czy w toku postępowania podjęto wszelkie niezbędne kroki do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, czy zebrano wszystkie dowody w celu ustalenia istnienia, bądź nieistnienia ustawowych przesłanek decyzji uznaniowej oraz czy podjęta na ich podstawie decyzja nie wykracza poza granice uznania administracyjnego, to jest, czy nie nosi cech dowolności (por. wyrok NSA sygn. akt SA/Kr 1543/95, Biul. Skarb. 1997/29). Przy czym obowiązki organu administracyjnego w zakresie postępowania dowodowego przy uznaniowym charakterze decyzji są nawet większe niż przy ustawowym skrępowaniu, gdyż w poszukiwaniu materialnego kryterium do wydania decyzji powinien on najwszechstronniej zbadać stan faktyczny, w wymiarze wychodzącym poza okoliczności typowe w sytuacjach związania, mając na uwadze szczególną rolę w decyzji uznaniowej jej zgodności z interesem społecznym i słusznym interesem obywatela z art. 7 Kpa. Dokonując więc pod takim kątem oceny zaskarżonej decyzji Wojewódzki Sąd Administracyjny nie stwierdził , aby przeprowadzone postępowanie administracyjne obarczone było tego rodzaju wadami , które miały istotny wpływ na wynik sprawy. Niewątpliwie o wnikliwym przeprowadzeniu postępowania dowodowego może przemawiać między innymi fakt, że była sprawa była trzykrotnie rozpatrywana przez organy obu instancji. Rozpoznając po raz trzeci sprawę organ I instancji szczegółowo przeanalizował sytuację materialną i rodzinną wszystkich poręczycieli, co potwierdzają zawarte w aktach sprawy oświadczenia majątkowe, a także dokonywana przed wydaniem kolejnych decyzji aktualizacja danych w tym zakresie, czego wyrazem są szczegółowe zestawienia zawarte w uzasadnieniu decyzji pierwszo-instancyjnej. Organ I instancji respektując wytyczne organu odwoławczego dokonał również oceny postawy dłużników w okresie od wydania nakazu zapłaty wydanego przez Sąd Rejonowy w J. G. z dnia 24 marca 1994 r. sygn. akt [...] oraz załączył szczegółowe zestawienia dokumentujące wpłacone kwoty i terminy wpłat. Wprawdzie zgodzić się należy ze skarżącymi, że sytuacja majątkowa niektórych nich jest trudna, jednakże ta okoliczność nie dotyczy wszystkich poręczycieli, na co trafnie zwróciły uwagę organy obu instancji . Z materiału aktowego badanej sprawy wynika ,że komornik prowadzi skuteczną egzekucję z ich dochodów z wynagrodzenia za pracę , od dnia wymagalności długu, bądź dłużnicy sami dokonują dobrowolnych wpłat. W tym zakresie wskazać należy na znajdujące się w aktach sprawy dokumenty potwierdzające zastosowanie środka egzekucyjnego w postaci zajęcia wynagrodzenia za pracę W. S. z dnia 18 stycznia 2008 r. oraz E. M. z dnia 17 styczna 2008 r. Jednocześnie podjęte przez organ administracji działania, w wyniku których ustalono sytuację majątkową i osobistą pożyczkobiorcy , a w konsekwencji podjęto czynności egzekucyjne w postaci zajęcia jego wynagrodzenia , nie pozwalają na uznanie, że w stosunku do tego dłużnika zachodzi przesłanka określona w art. 18 ust. 4 a pkt 5 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu. Natomiast podnoszony przez stronę skarżącą fakt bezskuteczności egzekucji z udziałów pożyczkobiorcy w spółce w żadnym wypadku nie przesądza, że egzekucja skierowana w stosunku do jego osoby w pozostałym zakresie okaże się bezskuteczna. Ma bowiem rację organ II instancji , kiedy wywodzi ,że w odniesieniu do osoby pożyczkobiorcy za umorzeniem nie przemawiają szczególne względy gospodarcze lub społeczne, bowiem -jak wynika z akt sprawy -, ostatnią dobrowolną wpłatę uiścił on w dniu 28 października 1994 r. w kwocie 500 zł, a ponadto nie podjął próby zwrotu środków uzyskanych na utworzenie miejsc pracy, których faktycznie nie utworzył. Wskazać przy tym należy, że o ile przesłanki określone w przepisie art.18 ust. 4 a pkt 5 ustawy o zatrudnieniu i bezrobociu podlegają badaniu przez organy i z uwagi na zawarte w nim nieostre sformułowania podlegają również ocenie w ramach uznania administracyjnego, to jednoznaczne brzmienie przepisu art. 18 ust. 4 b ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu wskazuje na to, że jest on przepisem bezwzględnie obowiązującym i nie pozostawia organom żadnej swobody w zakresie orzekania o możliwości umorzenia w momencie niespełnienia chociażby przez jednego z dłużników solidarnych przesłanek określonych w art. 18 ust. 4 a. Innymi słowy z komentowanego przepisu wynika ,że organ zobligowany jest odmówić umorzenia pożyczki w przypadku stwierdzenia , że w stosunku do któregokolwiek z dłużników nie zachodzą przesłanki określone w art. 18 ust. 4 a ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu. Z taką właśnie sytuacją mamy do czynienia w analizowanej sprawie. W każdym bądź razie poczynionych w tym zakresie przez organy ustaleń , popartych zgromadzonym w sprawie materiałem dowodowym skarżący skutecznie nie podważyli. Nie może również odnieść zamierzonego skutku prawnego podniesiony przez skarżących zarzut naruszenia przepisu art. 24 Kodeksu postępowania administracyjnego. Jak wskazano wyżej sprawa umorzenia pożyczki z Funduszu Pracy jest sprawą administracyjną, do rozstrzygnięcia której zgodnie z przepisem art. 18 ust. 4a ustawy i zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu właściwy jest Starosta, który w myśl art. 6b. ust. 4 tej ustawy może w formie pisemnej upoważnić kierownika powiatowego urzędu pracy do załatwiania w jego imieniu spraw, w tym do wydawania decyzji i postanowień administracyjnych oraz zaświadczeń w zakresie zadań wykonywanych przez powiatowy urząd pracy. Wobec tego nie ulega wątpliwości, że Dyrektor Powiatowego Urzędu Pracy jest upoważniony do wydawania decyzji w przedmiocie umorzenia pożyczki z Funduszu Pracy jako organ I instancji. Tym bardziej ,że zadania samorządu powiatowego , do których należy m.in. wydawanie decyzji w sprawie umorzenia części lub w całości pożyczki udzielonej z Funduszu Pracy , wykonywane są przez powiatowe urzędy pracy , o czym stanowią przepisy art. 6b ust.1 w związku z art. 6 pkt15 lit. d ustawy i zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu . W związku z tym działanie Kierownika Rejonowego Urzędu Pracy wraz z głównym księgowym urzędu jako osób reprezentujących podmiot udzielający pożyczkę na podstawie umowy cywilnoprawnej w żaden sposób nie wpływa na prawa i obowiązki organu I instancji w sprawie umorzenia pożyczki z Funduszu Pracy, jako że stroną zobowiązaniowego stosunku prawnego łączącego poręczycieli i obecnie Powiatowy Urząd Pracy nie jest jego Dyrektor (w momencie podpisania umowy Kierownik) czy też główny księgowy, lecz jednostka organizacyjna - Powiatowy (Rejonowy) Urząd Pracy - jako dysponent środków z Funduszu Pracy przeznaczonych na pożyczki na utworzenie miejsc pracy. Konkludując stwierdzić należy, że zgromadzony w rozpatrywanej sprawie obszerny materiał dowodowy i wyprowadzone z oceny tego materiału logiczne i merytorycznie uzasadnione wnioski uzasadniają stanowisko organów obu instancji , że nie zachodzą po stronie wszystkich zobowiązanych z tytułu zawartej umowy pożyczki z dnia 9 listopada 1993 r. szczególne względy gospodarcze lub społeczne przemawiające za umorzeniem udzielonej z Funduszu Pracy pożyczki. Stwierdzenie powyższego oznacza ,że skarga przedstawia się jako bezzasadna , co obligowało Wojewódzki Sąd Administracyjny do jej oddalenia na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 , poz. 1270 ze zm. ).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło